Кіріспе

Литтл-Фолс – АҚШ-тың Миннесота штатындағы Моррисон округінің орталығы саналатын қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша қала халқы 9 140 адамды құрайды, бұл 2010 жылғы 8 343 адамнан көп. Литтл-Фолс қаласы белгілі авиатор Чарльз Линдбергтің балалық шағын өткізген жер. Оның бұрынғы үйінің қарсы бетінде Чарльз А. Линдберг атындағы мемлекеттік парк орналасқан, ол Линдбергтің әкесі, Миннесота штатының көрнекті заңгері және АҚШ конгрессмені Чарльз Август Линдбергтің құрметіне аталған.

Тарих

Қала Миссисипи өзенінің сарқырамасында дамыды және оның аты сол сарқыраманың құрметіне берілді. Қала тарихында сарқырамада бірнеше бөгеттер салынды, олардың кейбіреулері 19 ғасырда ағаш кесетін фабрикаларды қуатпен қамтамасыз етті. Бүгінде Литтл-Фолс бөгеті – айналағы аймаққа электр энергиясын өндіретін гидроэлектр станциясы. Ожибве соғыс басшысы Му зоо мау ненің некрологында айтылғандай, 1862 жылы Сиу көтерілісі кезінде Литтл-Фолс халқы Ожибвелерден қорғау сұрады. Ожибвелер 150 жауынгер жіберді.

География

Литтл-Фолс Моррисон округінің географиялық орталығынан шамалы батысқа қарай орналасқан және Миссисипи өзенінің екі жағында жатыр, қаланың орталық бөлігі шығыс жағында. Қала Сент-Клаудтан солтүстікке қарай 53 шақырым (33 миль), ал Брейнердтен оңтүстікке қарай 50 шақырым (31 миль) жерде орналасқан. АҚШ-тың 10-шы және Миннесота штатының 27-ші және 371-ші тас жолдары – қаланың негізгі үш бағыты. 10-шы тас жол оңтүстікке қарай Сент-Клаудқа, ал солтүстік-батысқа қарай 48 шақырым (30 миль) Мотлиге дейін жетеді; 27-ші тас жол шығысқа қарай 21 шақырым (13 миль) Пирцке және батысқа қарай 39 шақырым (24 миль) Лонг-Прериге дейін созылады; ал 371-ші тас жол солтүстікке қарай Брейнерд аймағына барады. Литтл-Фолс – Миннесотаның 28-ші тас жолының шығыс ұшы, ол Миннесота мен Оңтүстік Дакота шекарасындағы батыс ұшындағы Браунс-Вэллиге дейін жетеді. 28-ші тас жол қаладан батысқа қарай 19 шақырым (12 миль) дейін 27-ші тас жолмен бірге жүреді, содан кейін Свонвиллге бұрылады. 28-ші тас жол қала шегінен тыс жерлерде белгіленбеген. 238-ші мемлекеттік тас жолы да жақын жерде орналасқан, ол Литтл-Фолстағы 27-ші Миннесота тас жолын Литтл-Фолстан оңтүстікке қарай 56 шақырым (35 миль) жердегі Олбанидегі 94 (I 94) тас жолымен байланыстырады. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, Литтл-Фолс қаласының ауданы 23 шаршы километр (8.95 шаршы миль) құрайды, оның 21 шаршы километрі (8.04 шаршы миль) құрлық, ал 2 шаршы километрі (0.91 шаршы миль), немесе 1,02% – су (Миссисипи өзені).

2020 жылғы халық санағы

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 8343 адам, 3608 үй шаруашылығы және 2055 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілмеген. 3867 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы көрсетілмеген. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 96,1% ақ нәсілді, 0,8% афроамерикалық, 0,4% американдық үндістер, 0,5% азиялық, 0,2% басқа нәсілдерден және 1,9% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 1,4% құрады. 3608 үй шаруашылығының 27,2%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 38,1%-ы бірге тұратын ерлі-зайыптылар, 13,5%-ы күйеуі жоқ әйелдер, 5,3%-ы күйеуі жоқ ерлер, ал 43,0%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 36,5%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 17,2%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,21 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,85 адам. Қала тұрғындарының орташа жасы 40,9 жас. Тұрғындардың 22,2%-ы 18 жасқа дейін, 8,6%-ы 18 мен 24 жас аралығында, 23,4%-ы 25 пен 44 жас аралығында, 25,2%-ы 45 пен 64 жас аралығында және 20,6%-ы 65 жастан асқан. Қаланың жыныстық құрамы: 46,9% ер адам және 53,1% әйел адам.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы санақ бойынша қалада 7719 адам (2008 жылы - 8121 адам), 3197 үй шаруашылығы және 1899 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 3358 тұрғын үй бірлігін құрады. Қала халқының этникалық құрамы: 97,21% ақ нәсілді, 0,49% афроамерикалық, 0,52% американдық үндістер, 0,52% азиялық, 0,06% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 0,23% басқа нәсілдер және 0,96% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Кез келген нәсілге жататын халықтың 1,05% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 38,2% неміс, 16,5% поляк, 8,4% норвегиялық және 7,8% швед тегінен шыққандар еді. 3197 үй шаруашылығының 29,2% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 42,8% -ы бірге тұратын жұбайлар, 13,0% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарды, ал 40,6% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылығының 36,0% жеке адамдардан тұрды, ал 17,8% -ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын азаматтардан құралды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,29 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,95 адамды құрады. Қала халқының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 24,9% -ды, 18-24 жас аралығындағылар 8,2% -ды, 25-44 жас аралығындағылар 25,7% -ды, 45-64 жас аралығындағылар 18,7% -ды және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер 22,5% -ды құрады. Орташа жас 39 жасқа тең. Әр 100 әйелге 85,5 еркек, ал 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 80,5 еркек шалысқан. Қаладағы үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 30 547 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 40 298 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 30 925 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 922 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 15 924 долларды құрады. Отбасылардың 9,2% және халықтың 15,9% -ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 15,8% және 65 жастан асқандардың 23,1% -ы.

Көлік

Сиэтл / Портленд пен Чикаго арасында жүретін Амтрактың «Империя Құрылысы» пойзы қаладан BNSF рельстері арқылы өтеді, бірақ тоқталмайды. Ең жақын станция оңтүстікке қарай 55 шақырым жердегі Сент-Клаудта орналасқан.

Көрікті жерлер

Чарльз А. Линдберг мемлекеттік паркі мен тарихи орны Миссисипи өзенінің жағасында орналасқан. Бұл парк 1931 жылы АҚШ конгрессмені және Миннесота штатының заңгері Чарльз А. Линдбергтің әкесінің есімімен құрылды. Тарихи орында Миссисипи өзенінің жанында авиатор шілде айларын өткізген үйі және Линдбергтер отбасының тарихын баяндайтын, сондай-ақ "Spirit of St. Louis" ұшағының кабинасының толық көшірмесін көрсететін келушілер орталығы бар. Үйі, түпнұсқа жиһазы мен мүліктерімен бірге, ақпараттық экскурсиялар үшін ашық. Фрэнк Госиак салған екі үлкен түсті фреска 1900 жылдардың басында ағаш кесу дәуірін және Литтл-Фолстың бас көшесін бейнелейді. Олар Бродвей көшесіндегі Кесс Гилберт депосының қарсы жағында орналасқан Хеннепин қағаз компаниясы қоймасының қасбетіне салынған. Госиактың үшінші қабырғалық суреті "Өткенге қарайтын есік" тарихи Литтл-Фолсты және оның қазіргі заманға дейінгі дамуын көрсетеді. Бұл сурет Бродвей көшесінің шығыс бөлігі мен Екінші көшенің қиылысындағы ғимаратта орналасқан. Линдберг бастауыш мектебінде жергілікті суретші Чарльз Капснер екі қоғамдық фреска жасады. Біріншісі, "Басшылық", 1994 жылы аяқталды және Чарльз Линдбергтің құндылықтарын көрсетеді. Оны 9-шы көшеден (SE) күннің кез келген уақытында көруге болады, себебі ол сыртқы әйнекті дәлізбен қоршалған. Екінші фреска, "Бастаулар", ішкі қабырғада орналасқан. Ол Орталық Миннесотаның өмірі мен тарихының бастауын бейнелейді. Пайн Гроув алғашқы паркі мен жануарлар бағы қаланың батыс жағында, қарағайлар арасында орналасқан. Онда жануарлар бағы, серуендеу жолдары, демалыс және ойын алаңдары, граниттен жасалған "кеңес шеңбері" және қарапайым ағаштан салынған павильон бар. Жануарлар бағында әртүрлі экзотикалық, жергілікті және үй жануарлары бар, олардың ішінде пума, бобкат, жолбарыс, орман қасқырлары, аюлар, мүйізді маралдар, бизон, бұғы, ақ құйрықты бұғы, дала иті, як және үй жануарлары бар. Қаланың оңтүстік-шығысында Сент-Франциск монастыры мен кампусы орналасқан. Ол 1891 жылы Литтл-Фолстағы Францискандық сестердің Рим-католик орденімен құрылды. Моррисон округі тарихи қоғамы Миссисипи өзенінің батыс жағында, Пайк-Крик өзенінің құйылысынан жоғары орналасқан Чарльз А. Вейерхаузердің ескерткіш мұражайына ие және оны басқарады. Вейерхаузер ағаш өңдеуші және "Pine Tree Lumber Company" компаниясын басқарған. Вейерхаузер мұражайы Чарльз А. Линдберг тарихи орны мен Линдберг мемлекеттік паркіне іргелес орналасқан. Мұражай 1974-1975 жылдар аралығында Моррисон округі тарихи қоғамының жаңа үйі ретінде салынды және 1975 жылдың 24 тамызында ресми түрде ашылды. Осыған дейін 1936 жылы құрылған Моррисон округі тарихи қоғамы тарихи Моррисон округі сот үйінің жертөлесінде орналасқан. Вейерхаузер мұражайында үш өлшемді артефакттар мен округ тарихына қатысты құжаттардың, газеттердің және фотосуреттердің толық мұрағаты бар. Мұражай аумағында табиғи далалық бақтар, Виктория стиліндегі фонтан және өзенге қарап тұрған беседка бар. Вейерхаузер мұражайы жыл бойы келушілер мен зерттеушілерге ашық. Миннесота балық аулау мұражайы (MFM) - Миннесотадағы тұщы су балық аулау мұрасын және тарихын сақтауға арналған коммерциялық емес ұйым. Онда екі үлкен көрме залында 8000-нан астам артефакт, "O'FISH L" сыйлық дүкені, туризм және DNR туралы ақпарат бар. MFM және Миннесота Табиғи ресурстар департаменті (DNR) MinnAqua білім беру бағдарламаларында серіктес. MFM сонымен қатар "Let's Go Fishing Minnesota, Little Falls Chapter" бағдарламасын ұйымдастырады. Джон Монаханға тиесілі Пол Ларсон ескерткіш мұражайы - қайықтар, моторлар мен тіркемелер жинағы. Ларсон Литтл-Фолс қаласында Ларсон қайықтарын, сондай-ақ Фред Ларсонның жабайы жануарлар коллекциясын құрды. Бартон Розенмайер үйі 1903 жылы Барни Бартон үшін салынған. Барни Исаак пен Сара Бартонның сегіз баласының жетіншісі болған. Ол 18 жасында Висконсин штатынан Сент-Клауд, Миннесота қаласына көшіп, ағасы Джейкобпен серіктес ретінде киім-кешек және ерлер киімдерін сатумен айналысты. 1886 жылы олар бизнесін Литтл-Фолсқа көшірді, бірақ 1891 жылы бауырластар серіктестігін бұзды. Дегенмен, бизнес өсіп, Барни Бартон киім дүкені Моррисон округінің ең ірі сауда орталығына айналды. Барни 1894 жылы Миннеаполистегі Сара Деаучқа үйленді. Ол қызын туғаннан кейін қайтыс болды. 1898 жылы Барни Сараның әпкесі Жозефинаға үйленді және олардың үш баласы болды. Ғасырдың басында олар өркендеп, үй салуды жоспарлай бастады. 1903 жылы олар классикалық қайта өрлеу стилінде үй салуға кірісті. Барни 1942 жылы жүрек талмасынан қайтыс болды, ал Жозефина 1953 жылы қайтыс болды. Кристиан мен Линда Розенмайер 1914 жылы Литтл-Фолсқа көшіп келіп, Барни Бартон киім дүкенінің үстіндегі пәтерде тұрды. 1921 жылы олар үш баласымен - Гордон, Маргарет және Дональдпен Бартон отбасынан үйді сатып алды. Кристиан ұзақ жылдар бойы заңгер, "American National Bank" және "American Savings and Trust Company" президенті, сондай-ақ 1922 жылдан 1932 жылға дейін Миннесота штатының сенаторы болды. Штат сенаторы ретінде ол заң шығарудың авторы болды және Кэмп Рипли мен Линдберг мемлекеттік паркін құруға көмектесті. Кристианның үлкен ұлы Гордон әкесінің ізімен жүрді. 1940 жылы ол Литтл-Фолстың қайтыс болған сенаторы Фред Миллердің мерзімін аяқтады және Миннесота штатының сенатында сегіз губернатордың басшылығымен қызмет етті. Өзінің үш онжылдық қызметі барысында ол бірқатар маңызды заңдарды жазды. Гордон сонымен қатар жергілікті ағаш өңдеушілер Р. Д. Муссер мен С. А. Вейерхаузердің корпоративтік адвокаты болды, олардың сарайлары Розенмайердің меншігіне іргелес орналасқан. Оның тарихы ең жақын досы және серігі Маргарет Хастингстің есімімен толық болмас еді. Ажырасқаннан кейін ол Брейнерд қаласына қоныс аударды, онда оқушылық қызметке қабылданды. Гордон оның көшіп бару процесіне кеңес берді. Маргарет Гордонның жақсы үкімет іздеуіне қолдау көрсетті. Ол оның саяси өмірін құрастырған бірқатар альбомдар арқылы құжаттауға белсенді қатысты, бұл медиа пікірлерінің ретті жинағын қамтамасыз етті. Бартон Розенмайер үйі Литтл-Фолс конвенция және келушілер бюросы ретінде қызмет етеді.

Кіші шарлауық бөгетінің фестивалі

2005 жылдан бастап Дам фестивалі жыл сайын Мейпл аралы саябағында өтіп тұрады. Бұл фестивальді Индиана штатының Кроуфордсвилл қаласынан Ричард Джон Лану негіздеді, оның Миннесота штатының Литтл Фолс және Лонг Прери қалаларында туыстары болған. Фестиваль маусым айының соңында қаланың бөгетіне жақын орналасқан ЛеБурже паркі мен айналасындағы аумақтарда ұйымдастырылады. Іс-шаралардың ішінде көшеде билеу, қарапайым ойындар, бетке сурет салу, тағамдар, шағын зообақ, понимен серуендеу, бинго, караоке, шеру және арнайы қойылымдар бар. Шара көбінесе Миссисипи өзенінің үстінде әсем фейерверкпен аяқталады. 2013 жылдың маусым айында «The Voice USA» телешоуының 3-ші маусымының қатысушысы Николас Дэвид фестивальде концерттік бағдарламасын ұсынды.

Литтл-Фолс өнер және қолөнер жәрмеңкесі

Өнер және қолөнер жәрмеңкесі – Еңбек күнінен кейінгі апта соңында жыл сайын өткізілетін жәрмеңке. Оны 1972 жылдан бері Литтл-Фолс сауда палатасы демеушілік етеді. Бұл көптеген келушілерді қызықтырады және қала өте қарбалас болады.

Паркті дүр сілкіндіреміз

Әр жазда маусым айында, әдетте айдың соңында өтеді. Rock the Park – жергілікті таланттарды ұсыну арқасында ерекше концерттік тәжірибе. Brothers Tone және The Big Groove топтарының көп бөлігі Литтл Фолс аймағынан шыққан. Миссисипи өзенінің жағасындағы бұл тегін, ашық аспан астындағы концерт жазды керемет бастауға және қауымдастыққа қызмет етуге арналған тамаша мүмкіндік! Шараны шамамен 30 жергілікті кәсіпкерлер қаржылай қолдайды, оның ішінде 2016 жылғы бас демеушіміз – "Рустик Салоны". Атқарушы директор Джил Мур: "Бұл өңірімізде теңдесі жоқ ашық ауадағы музыкалық шара" деді.

Литтл-Фолс антикварлар мен коллекционерлік бұйымдар жәрмеңкесі

Бұл шара Еңбек күнінен кейінгі апта соңында да өтті. Ол қаланың батыс жағындағы Ле Бурже паркінде ұйымдастырылады. Батыс жақ әлеуметтік-экономикалық даму қауымдастығының қолдауымен.

" Жалғыз бүркіт " автоклубының автосалоны

Еңбек күнінен кейінгі жексенбіде Моррисон округінің жәрмеңке алаңында көне автомобильдер көрмесі және ауыстыру жәрмеңкесі өтеді.

Моррисон округі жәрмеңкесі

Жыл сайын қаланың солтүстік-шығысындағы Моррисон округінің жәрмеңке алаңында өтетін жәрмеңке.

Үлкен Миннесота екі цилиндрлі клубының жыл сайынғы далалық күндері

Клуб жыл сайын мамыр айының бірінші демалыс күні Моррисон округінің жәрмеңке алаңында осы шараны өткізеді. Шара барысында егіс жырту, сауда алаңы, комиссиялық аукцион, тегін сату, көне тракторлар тартысы және тағы да көп нәрселер ұсынылады!