Кіріспе
Солтүстік-шығыс Иллинойс көлік агенттігі
Аймақтық көлік басқармасы (RTA) – Иллинойс штатының солтүстік-шығысындағы үш көлік агенттігінің – Чикаго көлік басқармасының (CTA), Metra және Pace қаржылық және бақылау органы. Бұл агенттіктер RTA заңында "Қызмет көрсету кеңестері" деп аталады. RTA Кук, Дюпаж, Кейн, Лейк, МакГенри және Уилл округтеріне қызмет көрсетеді. RTA жүйесі күніне шамамен 2 миллион жолаушы тасымалдайды, бұл оны Солтүстік Америкадағы үшінші ірі қоғамдық көлік жүйесі етеді. RTA көпшілікке бірнеше қызмет ұсынады, оның ішінде Чикаго аймағының барлық кодтарынан 836 7000 нөмірі бойынша RTA саяхат ақпараттық желісі, автоматтандырылған сапар жоспарлау құралы және "қоғамдық көлікті пайдаланып көріңіз" атты жарнамалық науқаны кіреді.
Шолу
RTA метрополитен аймағының ішіндегі және оның аумағынан тыс жерлерде, оның ішінде Индиана және Висконсин штаттарында қызмет көрсету үшін келісімдер жасауға өкілетті.
1974 жылғы шығу тегі
RTA 1974 жылы өткен референдумнан кейін құрылды. 1973 жылы CTA алғашқы ірі қызметтерді қысқартуды жүзеге асырды, сондай-ақ Эванстон автобус компаниясы және Гленвью автобус компаниясы сияқты бірнеше қала маңындағы автобус компаниялары қызметін тоқтатты, бұл Эванстонды CTA және Уилметтемен муниципалдық қызметті бастау үшін келісімге келуге мәжбүр етті. Рок-Айленд және Милуоки теміржолдары қаржылық қиындықтарға тап болды, бұл олардың банкротқа ұшырауына себеп болды, ал Иллинойс Орталық штаты штат аралық сауда комиссиясына жолаушылар бағасын көтеру туралы өтініш жасады, себебі оның жолаушылар пойыздарын пайдалану құны штат аралық саудаға салмақ түсірді. Бірнеше қала маңындағы аудандар федералдық қаржылық көмекпен тасымалдаушыларға жабдықтар сатып алу үшін жаппай көлік аудандарын құрған болатын, бірақ Рок-Айленд әлі де ескі жабдықтарды пайдаланып, оларды жаңалау мүмкін болмады. Алты округ аймағындағы осы мәселелерді шешу мақсатында, RTA құрылды, ол CTA және қала маңындағы қоғамдық көлік аудандарына гранттар арқылы қаржылық қолдау көрсетуге, сондай-ақ жеке автобус және теміржол операторларымен қызмет көрсету шарттарын сатып алуға белгілі бір салық салу өкілеттіктерімен ие болды.
1983 жылғы қайта ұйымдастыру
1983 жылы қаржылық дағдарыстан кейін, RTA бірнеше жеке автобус компанияларын, сондай-ақ Рок-Айленд және Милуоки-Роуд желілерін қабылдағаннан кейін, RTA заңы өзгертілді. Осы өзгерістер нәтижесінде RTA-ның қызметі өзгерді. Қазіргі таңдағы RTA-ның міндеттеріне қызмет көрсететін кеңестердің (Service Boards) операциялық және капиталдық жоспарларын, шығыстарын қарау, жылдық бюджет пен бағдарламаны, сондай-ақ бес жылдық жоспарды әзірлеу және заңмен белгіленген формулаға сәйкес салық түсімдерін қызмет көрсететін кеңестерге бөлу кіреді. Алайда, RTA енді тікелей қызмет көрсетпейді, себебі қызмет көрсететін кеңестерге қоғамдық көліктің деңгейін, сипатын және түрін анықтау, сондай-ақ баға белгілеу құқығы берілген. Алғашқыда RTA тасымалдаушылармен қызмет көрсету шарттарын жасасқан, бірақ 1983 жылғы түзету қызмет көрсететін кеңестерге көлік агенттіктерімен осы шарттарды жасасуға өкілеттік берді. 1983 жылғы заңнама сонымен қатар, тарифтердің жалпы сомасы көліктің құнының 50 пайызына тең болуын талап етті, және RTA Басқармасы бюджет процесінің бір бөлігі ретінде әрбір қызмет көрсететін кеңеске келесі қаржы жылы үшін қажетті қайтару коэффициенті туралы хабарлауға міндетті.
and to establish fares. Originally, RTA entered into purchase of service agreements with carriers, but the 1983 amendment gives the Service Boards the power to enter into those agreements with transportation agencies. The 1983 legislation also imposed the requirements that the level of fares must be sufficient, in the aggregate, to equal 50 percent of the cost of providing transportation, and that the RTA Board inform each Service Board, as part of the budget process, of its required recovery ratio for the next fiscal year.
Өмірбаян
2004 жылы CTA 2005 жылғы бюджетте 55 миллион долларлық қаржыландыру тапшылығын күткендіктен, «ұзақ мерзімді қаржыландыру шешімі» қабылдауды ұсынды, ол RTA Заңында сату салығын бөлу формуласын өзгертуді қамтиды. Жауап ретінде Иллинойс штатының Бас Ассамблеясы 2005 жылға арналған CTA паратранзит қызметінің шығындарын жабу үшін 54 миллион доллар бөлді. RTA Заңына енгізілген түзету 2005 жылғы 1 шілдеден бастап RTA-ны барлық ADA паратранзит қызметтерін қаржыландыруға, қаржылық тексеруге және бақылауға жауапты етеді, ал 2006 жылғы 1 шілдеден бастап паратранзит қызметін басқару немесе оның жұмысын ұйымдастыру жауапкершілігі Pace-ке жүктеліп, CTA осы жауапкершіліктен босатылды. Бас Ассамблея сондай-ақ Иллинойс штатының Бас аудиторын RTA және қызмет көрсету кеңестерін қаржыландыру мәселесін қарау аясында тексеруге міндеттеді. Бас аудитордың алдын ала есебі мемлекеттік қаржыландыру транзиттік қызметтердің қазіргі деңгейін қолдау үшін жеткіліксіз екенін мойындаса да, заң шығарушылар зейнетақының жетіспеуі, жоғары жалақы, жұмыстан жиі қалу және күшті, орталықтандырылған жоспарлаудың болмауы сияқты басқа мәселелерді де қарастыруы керектігін айтты. Нәтижесінде бірнеше қызмет көрсету кеңестері бір аймақтағы клиенттер үшін бәсекелестікке түсіп жатыр. Бас аудитор «транзиттік агенттіктердің клиенттер, бағыттар және жалпы аймақтық транзиттік жоспарға сәйкес келмейтін жобалар үшін федералдық қаржыландыру үшін күресуін тоқтату қажет» деді. RTA 2007 жылғы қызмет көрсету кеңесінің бюджетін «бюджеттің қаржыландыру талаптарын қанағаттандыру үшін 2007 жылы жаңа қаржыландыру көзі анықталады» деген үмітпен бекітті. Дегенмен, CTA бюджеті «Бұл жаңа қаржы көзі болмаса, CTA қызметтерді қысқартуға мәжбүр болады» деп мәлімдеді. 2007 жылдың тамызына дейін заң шығару шаралары қабылданбағандықтан, CTA және Pace 16 қыркүйекте күшке енгізілетін «Қиямет күні жоспарлары» деп аталған қызметтерді қысқарту туралы ұсыныстар жасады. Қыркүйектегі жоспарлар губернатор 2008 жылғы штаттық субсидияларды алға жылжытуды ұсынғаннан кейін кейінге шегерілді. 4 қарашада жаңа «Қиямет күні» мерзімі белгіленді, бірақ губернатор капиталдық қаражатты аударуды ұйымдастырғаннан кейін бұл күшін жойды. Заң шығарушы орган транзиттік заң жобасын қабылдамағандықтан, үш қызмет көрсету кеңесі 2008 жылға арналған бюджеттерді ұсынды, ол жаңа қаржыландыру болмайтынын, CTA мен Pace қызметтерін қысқартатынын, Metra күрделі жобаларды кейінге шегеретінін және үш агенттіктің де бағаларын көтеретінін болжады. 2007 жылғы заң жобасын қабылдауға кедергілер: 31 мамырдан кейін заң жобасын бірден күшке енгізу үшін заң шығарушылардың 3/5 көпшілігінің қолдауы қажет болды, губернатор сату салығын көтеруді қамтитын заң жобасына вето қоюмен қорқытты, ал көптеген заң шығарушылар транзиттік заң жобасын капиталдық жоспармен және осы капиталдық жоспарды қаржыландыру үшін казино заң жобасымен байланыстырды. Алайда, 2008 жылдың 20 қаңтарында жаңа «Қиямет күні» мерзімі жақындаған кезде, губернатор заң шығарушы органды қандай да бір заң жобасын қабылдауға шақырды және ол «оны жақсартады», мүмкін түзетулік ветоны қолданады. Заң шығарушы орган 10 қаңтарда HB656 заң жобасын қабылдады, оған губернатор штаттың барлық көлік жүйелерінде ересек азаматтардың тегін жүруіне рұқсат беретін түзетулік вето қойды. Әр түрлі БАҚ түзетулер енгізілгеннен кейін заң жобасын қолдау үшін жеткілікті дауыс жиналмайтыны туралы алаңдаушылық білдірсе де, түзетулік вето қабылданды және заң 2008 жылдың 17 қаңтарында қабылданды. Кірістерді жаңадан бөлу көзделген, сатудан алынатын салықтарды бұрынғы ставкалары бойынша бөлу сақталды («Шикаго қаласында жиналған салықтардан түскен түсімдердің 80% -ның 85% -ы» және т.б.), содан кейін төменде сипатталған белгілі бір қаражаттар бөлінгеннен кейін, қалғаны 48% CTA-ға, 39% Metra-ға және 13% Pace-ке бөлінеді. ADA паратранзит қоры және қала маңындағы қоғамдық мобильділік қоры құрылды. Заң Interstate 55 автобустық жедел транзит жобасын іске асыруды және Кук округінің оңтүстік маңындағы тұрғындардың жұмыс нарығына қолжетімділігін арттыру бағдарламаларына қаржы бөлуді қарастырады. RTA-ның 9 директорының дауысымен атқарушы директор қызмет көрсету кеңестері мен көлік агенттіктері арасындағы дауларды реттеуге араласа алады. 12 директордың дауысымен RTA жобаның баламаларын талдауды және алдын ала экологиялық бағалауды жүзеге асыра алады, егер бірнеше қызмет көрсету кеңестері немесе көлік агенттіктері қызмет провайдерлері болса. RTA Артықшылықты Бизнес Кәсіпорнымен келісімшақтасу және Тең Жұмыс Орындығы Бағдарламаларын құруға міндетті. RTA және Metra кеңестері 2008 жылғы 1 сәуірден бастап қайта бөлінді, ең маңызды өзгерістер CTA төрағасы енді RTA кеңесінің құрамына кірмейтіні және Кук округінің әкімі RTA және Metra кеңестеріне тағайындалғаны болды. Сонымен қатар, заңнама CTA зейнетақы қорының жетіспеушілігімен күресу үшін әртүрлі басқа заңдарға түзетулер енгізді және CTA үшін ғана пайдалануға арналған жылжымайтын мүліктің сату салығын көтеруге Чикаго қалалық кеңесіне рұқсат берді, ол да жасалды.
Реформа ұсыныстары
2008 жылғы өзгерістерден кейін аймақтың көлік агенттіктерін реформалау бойынша бірнеше ұсыныстар түсті. 2013 жылы Metra-дағы қызметкерлерді ынталандыруға байланысты даудан кейін, штат сенаторлары Дэниел Бисс және Терри Линк RTA-ны Чикаго қалалық жоспарлау агенттігімен (CMAP) біріктіру туралы заң жобасын енгізді. Сонымен қатар, губернатор Пэт Куинн Солтүстік-Шығыс Иллинойс мемлекеттік көлік жұмыс тобын құрып, ықтимал реформаларды зерттеуді тапсырды. Бұл топ Metra, CTA және Pace бір агенттікке біріктірілуі керек деген шешімге келді. Чикаго қаласының мэрі Рахм Эммануэль сайлаушыларға есеп берудің төмендеуіне алып келеді деп санап, біріктіруге қарсылық танытты. 2014 жылы Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының баяндамасында да үйлестіруді жақсарту үшін Metra, CTA және Pace-ті біріктіру ұсынылды. COVID-19 пандемиясынан туындаған «қаржылық дағдарысты» болдырмау мақсатында, 2023 жылдың қыркүйегінде CMAP салықтарды көтеру және CTA, Metra және Pace-ті бір үлкен агенттікке біріктіру мүмкіндігін қарастырды. 2024 жылдың 29 сәуірінде Иллинойс штатының Бас Ассамблеясы Метрополитендік мобильдік туралы заң жобасын ұсынды, ол RTA және үш құрамына кіретін көлік агенттіктерін Метрополитендік мобильдік басқармасы деп аталатын ірі агенттікпен алмастыруды көздейді.