Кіріспе

Солтүстік Америкада әзірленген CEBus (Consumer Electronics Bus) автоматтандыру стандарты, EIA 600 ретінде де белгілі, электрондық құрылғыларға командалар мен деректерді жіберуге арналған электрлік стандарттар мен байланыс протоколдары жиынтығы болып табылады. Ол тұрғын үйлер мен кеңселерде пайдалануға қолайлы, сондай-ақ коммуналдық жүйелермен байланыс және жеңіл өнеркәсіптік салаларда қолданылуы мүмкін.

Тарих

1984 жылы Электрондық өнеркәсіптер альянсының (EIA) мүшелері X10 үйді автоматтандыру стандартынан артық мүмкіндіктерді қамтитын стандарттар қажеттігін анықтады. X10 қуат желісі арқылы, кейін инфрақызыл және қысқа қашықтықтағы радио арналары арқылы ҚОСУ, ӨШІРУ, ДИМДЕМЕУ, ЖАРЫҚТАТУ, БАРЛЫҚ ЖАРЫҚТАРДЫ ҚОСУ және БАРЛЫҚ ҚҰРЫЛҒЫЛАРДЫ ӨШІРУ командаларын қарапайым түрде жіберуді қамтамасыз етті. Алты жыл бойы халықаралық компаниялардың инженерлері тұрақты түрде жиналып, ұсынылған стандартты жасады. Олар бұл стандартты CEBus (айтылуы: "си бас") деп атады. CEBus стандарты 1992 жылдың қыркүйегінде жарияланды. CEBus – бұл ашық архитектуралы спецификациялар жиынтығы, ол электр желісі сымдары, төмен вольтты бұрылған жұп сымдары, коаксиалдық кабель, инфрақызыл, радиожиілік және оптикалық талшықтар арқылы өнімдердің байланысуы үшін протоколдарды анықтайды. CEBus стандарты GE (General Electric) компаниясы жасаған IR (инфрақызыл) протоколының негізінде әзірленді. Бұл жұмыс EIA-ның қатысуы басталғанда EIA-ға берілді, содан кейін оны кеңейту және күтіп ұстау EIA-ның міндеті болды.

Электр желісі тасушы

CEBus стандарты электр желісінде кең спектрлі модуляция сияқты нәрселерді қамтиды. Кең спектрлі модуляция – бұл бір жиілікте модуляцияны бастау және цикл ішінде жиілікті өзгерту. CEBus электр желісі стандарты әрбір импульсті 100 кГц-тен бастайды және 100 микросекунд ішінде сызықты түрде 400 кГц-ге дейін арттырады. Импульстар (ол "жоғары" күй деп аталады) және импульс болмауы ("төмен" күй деп аталады) ұқсас цифрларды жасайды, сондықтан олардың арасында үзіліс қажет емес. 1 цифры 100 микросекундқа созылатын төмен немесе жоғары күйде жасалады, ал 0 цифры 200 микросекундқа созылатын төмен немесе жоғары күйде жасалады. Осылайша, беру жылдамдығы өзгереді, бұл қанша символ 1 және қанша символ 0 екеніне байланысты; орташа жылдамдық шамамен секундтық 7500 бит. 400 микросекундтық импульс кадрдың соңы екенін көрсетеді және уақытты үнемдейді. Мысалы, егер 32 биттік мақсатты мекенжай алаңындағы ең маңызды биттердің кейбіреуі нөл болса, оларды жіберудің қажеті жоқ; кадрдың соңы алаңды шектейді және барлық қабылдағыш құрылғылар жіберілмеген биттерді нөл деп есептейді. CEBus берілімдері – бұл деректердің тізбектері немесе пакеттері, олардың ұзындығы да қамтылған дерек мөлшеріне байланысты өзгереді. Кейбір пакеттердің ұзындығы жүздеген биттерге жетеді. Ең кішкентай пакеттік өлшем 64 бит, орташа жылдамдығы секундтық 7500 бит болса, оны жіберу және қабылдау үшін секундтың 1/117 бөлігі қажет.

Басқа медиа

Электр желісі арқылы тасымалдаудан басқа, келесі орталықтар да қолданылады: коаксиалды кабель, инфрақызыл сәуле, радиожиілік және оптикалық талшық. Алғашқы ұсыныстар тек электр желісі арқылы тасымалдауды қолдаған.

Мекен-жайлары

CEBus стандарты зауытта аппараттық құралда орнатылған, 4 миллиардқа жуық мүмкіндігі бар құрылғы адрестерін қамтиды. Стандарт сонымен қатар көптеген объектіге бағытталған басқару элементтерінің анықталған тілін ұсынады, оларға дыбыс күшін арттыру, жылдам оқу, кері ойнату, тоқтату, келесіге өту және температураны 1 градусқа жоғарылату немесе төмендету сияқты командалар кіреді.

Жалпы қолдану тілі

CEBUS стандарты CAL контексттері деп аталатын көптеген басқару және жұмыс істеу кестелерін қамтиды. Бұл кестелер CEBus сертификатталған өнімдермен байланысу үшін қашықтанғы құрылғылардың (үйдің басқа бөлігінде немесе Интернет арқылы, тіпті әлемнің басқа жерлерінде) пайдаланатын әртүрлі басқару және бақылау командаларын анықтайды. Кестелерде өте қарапайым әрекеттерге арналған командалар бар, мысалы, қосу, өшіру, арнаны өзгерту және т.б. Сонымен қатар, өте күрделі мүмкіндіктерді және функционалдықты табу және тізімдеу мүмкіндігі де қарастырылған. Мысалы, екі өнім бір-бірімен толық автоматты түрде байланысып, А өнімінің қандай мүмкіндіктері бар екенін анықтай алады, содан кейін В өнімі осы ақпаратты көрсетуге немесе қолда бар қызметтерді таңдауға пайдалана алады, мысалы: қол жетімді арналар/кірістер/шығыстар тізімі, арнайы мүмкіндіктер (Қонақ режимі, Кино режимі, қауіпсіздік параметрлері және т.б.), немесе тұрғын үй электр қуатын өлшегіштің дерек кестелері. Бұл HPnP жұмысы EIA 600 негізін кеңейтті, ол негізінен тұрғын үй өнімдерінің бір-біріне физикалық түрде дерек пакеттерін жіберу құралын ғана қамтамасыз етеді. CAL контексттері EIA 600-ді одан әрі жетілдіру үшін тіл қосты, соның арқасында өнімдер басқаларының қандай мүмкіндіктері бар екенін біле алады. Жеңілдетілген CEBus стандарты HPnP, CAL контексттері, CEBus стандарты және EIA 600-ді қамтиды. 1996 жылы HPnP бойынша жұмыс істеген компаниялардың кейбіреулері: Amp, Honeywell, Intel, IMS, Microsoft, Siemens Meter Division, Thomson Consumer Electronics (Technicolor). HPnP-мен бірге әзірленген технологиялар: 1394, IRDA, UPnP.

Өндірушілер

Қазіргі уақытта барлық байланыс жабдықтары, тілі және протоколы Флорида штатының Окала қаласындағы Intellon Corporation және Канаданың Квебек қаласындағы Domosys Corporation өндірген микросхемада қолжетімді. Intellon немесе Domosys чипті өз өнімдерінде пайдалану үшін басқа өндірушілерге сатады және CEBus стандартын қолдана отырып, жеке брендтік және OEM өнімдерін өндіруді ұсынады. Intellon және Domosys CEBus стандартымен үйлесімді өнімді әзірлеу үшін әзірлеуші жиынтықтарын да сатады. CEBus тауарлық белгісі зертханадан нарыққа көшіріліп, EIA-ға тиесілі болды. Ағымдағы әзірлемелерді CIC (CEBus Industry Council) деп аталатын топ жүргізеді. CIC – бұл Microsoft, IBM, Compaq Computer Corp, AT&T Bell Labs, Honeywell, Panasonic, Sony, Thomson Consumer Electronics, Leviton және Pacific Gas & Electric сияқты көптеген ұлттық және халықаралық электроника фирмаларының өкілдерінен құралған коммерциялық емес ұйым. Кез келген адам CIC мүшесі болуы мүмкін, жылдық 300-ден 10 000 долларға дейінгі жарна төлеп, белгілі бір талаптарды орындаса. CEBus стандартын пайдалануға ешқандай шектеулер болмаса да, CIC сертификаттау төлемдері арқылы қаржыландырылатын коммерциялық емес сынақ зертханасын құруда. Өндірушілер өз өнімдерінің стандартына сәйкес келіп, үй желісінде дұрыс жұмыс істейтінін тексеру үшін осы сынақ зертханасын пайдалануға шақырылады. Өнімнің сәйкестігі расталғаннан кейін өндіруші сертификаттау ақысын төлейді және өнімдеріне CEBus логотипін қоюға лицензия алады.