Шахадат Хоссейн: Бангладештік крикетшінің өмір жолы мен жетістіктері

Кіріспе

Бангладештік крикетші (1988 жылы туған), 2002 жылы туған.

Шахадат Хосейн (7 тамыз 1986 жылы туған) – бангладештік крикетші. Ол 2005 жылы Бангладештің Англияға алғашқы туры кезінде Тест матчында дебют жасады. Халықаралық аренаға келген кезде, сол кездегі жаттықтырушы Дэв Уотмор оны командадағы ең жылдам боулер деп атады. Келесі жылы Хосейн Кенияға қарсы Бір күндік халықаралық (ODI) матчында дебют жасады. Кейде Хосейн көп ұпай жіберіп алумен күресіп, осы себепті 2009 жылы құрамадан шығарылды. 2010 жылдың қараша айында Хосейн Бангладештің Азия ойындарында алғашқы алтын медалін жеңіп алған құраманың құрамында болды. 2011 жылдың шілдесінде сынған бақайырғы аяқ саусағы Хосейннің Бангладеш құрамасы үшін ойнауына кедергі келтірді, бірақ соңғы Тест матчынан бір жылдан астам уақыт өткен соң, ол сол жылдың қазан айында құрамаға оралды. 2019 жылдың қарашасында командаласына шабуыл жасағаны үшін ол бес жылға крикеттен шеттетілді. Ол Бір күндік форматта хет-трик жасаған алғашқы бангладештік крикетші болып тарихқа енді.

Ертедегі және үйдегі мансап

Нараяндж қаласында туған Хосейн жасөспірім шағында туған қаласында крикет ойнай бастады, ал әкесі, банкир болғандықтан, оны жаттығу лагеріне жіберуге келісті. Жаттығу лагерінде оны скаут байқап, спортты жетілдіру үшін Бангладеш спорт институтына жолдады. Хосейн көп ұзамай 2003-04 жылғы Пакистанда өткен Азия U19 турниріне Бангладеш U19 крикет құрамасына шақырылды, бірақ онда көп жетістікке жете алмады – 3 ойында бар болғаны 2 қақпа алды, ал Бангладеш топтық кезеңдегі барлық матчтарында жеңіліске ұшырап, финалға өте алмады. Дегенмен, ол құрамадағы орнын сақтап, 2004 жылғы U19 крикет әлем чемпионатына ілікті, онда Бангладеш үй иесі болды. Топтық кезеңде ол барлық 3 матчта ойнап, 5 қақпа алды, нәтижесінде команда турнирдің Plate (қосымша) бәсекесіне жолдама алды. Plate финалында ол 1 қақпа алып, Бангладеш Австралияны жеңіп, 16 команданың арасында 9-орынды иеленді. Ол 28.50 орташа есеппен 6 қақпа алды және Cricinfo жазушысы Рабид Имам оны турнирдегі ең жылдам доп тастаушы және ең перспективті ойыншылардың бірі деп атады. 2018-19 жылғы Ұлттық крикет лигасында ол Дака дивизиясының үздік қақпа алушысы атанды, 5 матчта 17 ойыншыны қақпадан шығарды.

Халықаралық мансап

2005 жылы Лордста Англияға қарсы өткен тұңғыш сынақ матчында Хоссейн 12 оверде бірде-бір қақпаны алмастан 101 ұпай жіберіп, экономикалық көрсеткіші 8.41 болды. 2006 жылғы шілдеде Зимбабвеге жасаған сапарында Хоссейн бір күндік халықаралық матчтарда хет-трик жасаған бірінші бангладештік ойыншы атанды. Оңтүстік Африка 2008 жылғы ақпанда Бангладешке екі сынақ және үш бір күндік матч өткізу үшін келді. Жеңіске жете алатындай күтілгенімен, Оңтүстік Африка алғашқы сынақ матчында жеңіске жету үшін күш салуға мәжбүр болды. Cricinfo мәліметінше, Хоссейн "сергекті жылдамдықпен және керемет бақылаумен" доп тастап, Бангладештің бірінші иннингте басымдыққа ие болуына көмектесті. Ол мансабындағы ең жақсы көрсеткішін – 6/27 тіркеді, бірақ екінші иннингте тағы үш қақпа алғанына қарамастан Оңтүстік Африка бес қақпамен жеңіске жетті. Бангладеш екінші матчты иннинг пен 205 ұпаймен ұтылып қалды, Хоссейн 3/107 көрсетті. 2009 жылғы қаңтарда Шахадат ұлттық құрамадан шығарылды. Бас іріктеуші Рафикул Алам Шахадаттың 2008 жылы 18 бір күндік матчта 6.63 орташа есеппен ұпай жібергенін тым қымбатқа бағалап, оның отандық крикетке оралуының пайдалы болатынын айтты. 2009 жылғы шілде-тамызда Бангладеш Батыс Индияға сапарлағанда Хоссейн 15 ойыншыдан тұратын құрамға енді. Бірінші сынақ матчын жеңіп, Бангладеш Батыс Индияға қарсы алғашқы жеңісін, шетелдегі алғашқы сынақ жеңісін және жалпы екінші сынақ жеңісін тойлады. Батыс Индия құрамасы Батыс Индия Крикет Кеңесі мен Батыс Индия Ойыншылар Ассоциациясы арасындағы жалақы дауының салдарынан өте тәжірибесіз болды. Бірінші құрамдағы ойыншылар өзін таңдауға қолжетімді емес деп жариялады және жаңа құрам құрылды. Бұл матчта Батыс Индияның жеті ойыншысы тұңғыш рет сынақ матчында ойнады, ал командаға Флойд Рейфер қапталдап, ол соңғы төрт сынақ матчының бірін он жыл бұрын өткізген еді. Хоссейн шамадан тыс апелляция жасағаны үшін матчтық төлемақысының 5% айыппұл салынды, бұл матчтан кейін осы себеппен сөгіс алған Бангладештің үш ойыншысының бірі болды. Бангладеш екінші сынақ матчын жеңіп, шетелдегі алғашқы сериялық жеңісін тойлады. Екі сынақ матчында да ойнаған Хоссейн 42.66 орташа есеппен үш қақпа алды. Шахадат келесі рет 2010 жылғы қаңтарда екі сынақ матчына қатысқанда ойнады. Бірінші матч алдында Үндістанның қақпашысы Вирендер Севаг Бангладештің боулингтік шабуылын әдеттегідей деп атады, бұл команданың ашуын тудырды. Үндістан бірінші иннингте 234 ұпайға тоқтады, Шахадат 5/71 көрсетті. Бұл оның сынақ иннингінде бес қақпа алғаны үшін үшінші реті болды. Капитан Шакиб Әл Хасан: "[Шахадат] жақсы доп тастаған жоқ, ол одан да жақсы тастай алады. Бірақ ол қайтадан алаңға шыққаны үшін, оның сенімін арттыратыны жақсы" деді. 2008 жылғы қазан мен 2010 жылғы наурыз аралығында Шахадат нашар кезеңді бастан өткерді, ол 18 сынақ қақпасын 67.50 орташа есеппен алды. Осы кезеңдегі оның боулингтік орташа көрсеткіші допшы бес қақпа алғанға дейінгі 20 иннингтің ең нашар көрсеткіштерінің қатарында болды. Бангладеш 2010 жылғы мамырда Англияда екі сынақ және үш бір күндік матч өткізді. Хоссейн Лордста өткен алғашқы сынақ матчында ойнады және команданың Англияға алғашқы сапарынан кейін бес жыл өткен соң да командада қалған үш бангладештік ойыншының бірі болды. Тұңғыш ойынынан айырмашылығы, Шахадат 98 ұпайға бес қақпа алды және Лордтардың құрметті тақтасына енгізілген бірінші бангладештік крикетші атанды. Англия серияны 2:0 есебімен жеңіп, Хоссейн екінші сынақ матчында бір ғана қақпа алды. Ол серияда алты қақпамен командасының екінші ең көп қақпа алған ойыншысы болды. Хоссейн 2010 жылғы қараша айының соңында өткен Азия ойындарында ойнаған Бангладештің 13 ойыншыдан тұратын құрамасының мүшесі болды. Олар финалда Ауғанстанмен ойнады және бес қақпа айырмашылығымен жеңіске жетіп, Азия ойындарында елдің алғашқы алтын медалін жеңіп алды. 2010 жылғы қарашада Дака дивизионы Ұлттық бір күндік крикет лигасын жеңіп алды, барлық матчтар үш апта ішінде өткізілді. Хоссейн турнирде алты матчтан он қақпа алды, финалда Барсал дивизионына қарсы 4/39 көрсетіп, командасына жеңіске жетуге көмектесті. Хоссейн 2011 жылғы әлем чемпионатына Бангладештің 15 ойыншыдан тұратын құрамасына кірмеді, ол бір күндік матчтардағы орнын жас жылдам допшылар Шафиул Ислам мен Рубель Хоссейнге жоғалтты. Жағажай футболында ойнаған кезде сынған бармағы оның 2011 жылғы шілде және тамыз айларында Бангладештегі Зимбабвеге жасаған сапарына қатысуына кедергі келтірді, бұл Зимбабвенің сынақ крикетіне оралуын және Бангладештің Англияға жасаған сапарынан кейін 14 айдан астам уақыттан бергі алғашқы сынақ матчын белгіледі. Ұлттық капитан Шакиб Әл Хасан Хоссейннің жоқтығына өкініш білдіріп, "Менің ойымша [Шахадат Хоссейн] Ражиб үлкен шығын" деді. Ол қыркүйек айында Бангладеш Крикет Кеңесінің кубогінде қайтадан алаңға шықты, Бангладеш А құрамасы академия ойыншылары мен толық ұлттық құрамаға қарсы төрт ойында алты қақпа алды. Хоссейн қазан айында Батыс Индияға қарсы екі матчтық серияға сынақ құрамасына қайта шақырылды. Ол желтоқсан айында Бангладештің Пәкістанға қарсы екі сынақ матчында да ойнады. Пәкістанға қарсы өткен екінші сынақ матчында Хоссейн бірнеше допты қате тастады. Оның қайта оралуының алғашқы төрт сынақ матчында Хоссейн тек екі қақпа алды, ал 394 ұпай жіберді. Бангладеш Крикет Кеңесі 2012 жылы ақпан айында өтетін жиырма20 турнирі – Бангладеш Премьер Лигасын құрды. Командалар ойыншыларды сатып алу үшін аукцион өткізді, Хоссейн 30 000 долларға Khulna Royal Bengals командасы сатып алды. Бангладеш 2012 жылғы Азия кубогын қабылдағанда Хоссейн құрамға енді және 2010 жылғы ақпаннан бергі алғашқы бір күндік матчын ойнады. Ол турнирдегі барлық допшылардың ішінде ең көп ұпай жіберді, ал оның төрт қақпасының орташа құны 62.00 ұпайды құрады. Сәуір айында БКК орталық келісімшарттарын жариялағанда Хоссейннің келісімшарты жаңартылмады. 2018 жылғы қазан айында ол 2018–19 жылғы Бангладеш Премьер Лигасының таңдауынан кейін Dhaka Dynamites командасының құрамына енгізілді.

In his debut Test against England at Lord's in 2005 Hossain conceded 101 runs in 12 overs without taking a wicket, an economy rate of 8.41. On the tour to Zimbabwe in July 2006, Hossain became the first Bangladeshi to take a hat trick in One Day Internationals. South Africa toured Bangladesh in February 2008 for two Tests and three ODIs. Though they were expected to win with ease, South Africa were made to work hard for victory in the opening Test. Cricinfo recorded that Hossain "bowled at a lively pace and with tremendous control" to help Bangladesh gain a first innings lead. He claimed career best figures of 6/27, and despite a further three in the second innings South Africa won by five wickets. Bangladesh lost the second match by an innings and 205 runs with Hossain taking 3/107. In January 2009 Shahadat was dropped from the national side. Chief selector Rafiqul Alam stated that Shahadat was too expensive, having conceded runs at 6.63 an over in 18 ODIs in 2008, and believed he would benefit from returning to domestic cricket. When July–August 2009, Bangladesh toured the West Indies, Hossain was included in the 15 man squad. By winning the first Test, Bangladesh secured their first win against the West Indies, their first overseas Test victory, and only their second Test win. The West Indies side was very inexperienced due to the fallout of a dispute between the West Indies Cricket Board and the West Indies Players' Association over pay. The first XI had made themselves unavailable for selection and a new squad had to be chosen. Seven West Indies players made their Test debut in the match and the side was captained by Floyd Reifer who had played the last of his four Tests ten years earlier. Hossain was fined 5% of his match fee for excessive appealing, one of three Bangladesh players reprimanded after the match for the same reason. Bangladesh went on to win the second Test, and in the process secured their first overseas series win. Having played in both Tests, Hossain took three wickets at an average of 42.66. The next time Shahadat played was when Bangladesh hosting India for two Tests in January 2010. In the lead up to the first match Indian batsman Virender Sehwag called the Bangladesh bowling attack ordinary, provoking anger amongst the team. India were dismissed for 234 in the first innings, with Shahdat taking 5/71. It was the third time he had taken a five wicket haul in a Test innings. Captain Shakib Al Hasan remarked that "[Shahadat] didn't bowl all that well; he can bowl much better than this. But it's good for his confidence that he got wickets, as he is on a comeback." Between October 2008 and March 2010, Shahadat endured a lean spell in which he took 18 Test wickets at an average of 67.50. His bowling average in this period was amongst the worst for the 20 innings before a bowler took a five wicket haul in Tests. Bangladesh toured England in May 2010 for two Tests and three ODIs. Hossain played in the first Test at Lord's and was one of three Bangladesh players still in the team five years after the team's first tour of England. Contrasting with his debut effort, Shahadat took five wickets for 98 runs and in the process became the first Bangladeshi cricket to be added to the Lord's honours board. England won the series 2–0 and Hossain took a single wicket in the second Test. He finished as his team's second highest wicket taker with six wickets in the series. Hossain was part of the 13 man Bangladesh squad that played in the 2010 Asian Games in late November. They played Afghanistan in the final and won by five wickets, securing the country's first gold medal at the Asian Games. Dhaka Division won the One Day National Cricket League in November 2010, with all the matches held in the space of three weeks. Hossain took ten wickets from six matches in the tournament, producing his best figures of 4/39 in the final against Barisal Division to help his team to victory. Hossain was not included in Bangladesh's 15 man squad for the 2011 World Cup, having lost his place in the ODI side to younger fast bowlers Shafiul Islam and Rubel Hossain. A broken toe, sustained during a game of beach football, prevented him from taking part in Bangladesh's tour of Zimbabwe in July and August 2011, a series which marked Zimbabwe's return to Test cricket and Bangladesh's first Test match since the tour of England over 14 months earlier. National captain Shakib Al Hasan lamented Hossain's absence, saying "I think [Shahadat Hossain] Rajib is a huge loss. He's been our best Test bowler for quite a while." He returned to action in the Bangladesh Cricket Board Cup in September, taking six wickets in four games for Bangladesh A against a team of academy players and the full national side. Hossain was recalled to the Test squad in October to face the West Indies in a two match series. He also played in both of Bangladesh's Tests against Pakistan in December. During the second Test against Pakistan, Hossain bowled several no balls. In the first four Tests of his comeback Hossain took just two wickets whilst conceding 394 runs. The Bangladesh Cricket Board founded the six team Bangladesh Premier League in 2012, a twenty20 tournament to be held in February that year. An auction was held for teams to buy players, and Hossain was bought by the Khulna Royal Bengals for $30,000. When Bangladesh hosted the 2012 Asia Cup Hossain was included in the squad and played his first ODI since February 2010. He conceded the more runs than any other bowler in the tournament and his four wickets cost on average 62.00 runs each; when the BCB announced its central contracts in April Hossain's was not renewed. In October 2018, he was named in the squad for the Dhaka Dynamites team, following the draft for the 2018–19 Bangladesh Premier League.

Боулинг стилі

Биіктігімен және агрессивтілігімен ерекшеленетін Хоссейн 2005 жылы бұрынғы жаттықтырушы Дэв Уотмор оны Бангладеш құрамасының ең жылдам доп тастаушысы деп атады. 2010 жылға қарай оның доп тастауы сирек жағдайда ғана жоғары жылдамдыққа ие болды. Оның жүрісі тегіс, допты бұрышпен жібереді және жылдамдықпен тастайды. Ол өзінің кумирі ретінде Васим Акрам, Шоайб Ахтар, Стив Хармисон және Бретт Лиді (барлығы да жылдам доп тастаушылар) атады.

Тұтқындалу және басқа да даулар

2015 жылдың 13 қыркүйегінде Хосейн мен оның әйелі 11 жасар үй қызметкерін "азаптау және зорлық-зомбылық" жасады деген айыппен айыпталды. BCB-ның бас атқарушы директоры Низамуддин Чоудхури Хосейнге қатысты "азаптау туралы" соңғы шешім қабылданғанға дейін "BCB юрисдикциясындағы барлық крикет қызметінен" шеттетілгенін мәлімдеді. 2015 жылдың 5 қазанында ол Дакадағы сотқа өздігінен барып тапсырды, түрмеге қамалды және балаға зорлық-зомбылық жасау және кәмелетке толмағанды жұмысқа алу баптары бойынша айыпталды. 2015 жылдың желтоқсан айында оған 2016 жылдың 31 наурызына дейін кепілдік берілді. 2015 жылдың 29 желтоқсанында Хосейн мен оның әйеліне азаптау бойынша ресми айып тағылды және іс 12 қаңтарда қаралатыны жарияланды. 2016 жылдың қарашасында Әйелдер мен балаларды қорғау трибуналында сот отырысында, судья айыптау тарапы Хосейнге қарсы қылмыс фактісін дәлелдемегенін анықтағаннан кейін, ол азаптау айыптауларынан босатылды. 2019 жылдың қарашасында ол 2019-20 жылғы Ұлттық крикет лигасының ойынынан 4-ші деңгейдегі бұзушылық үшін шығарылды. Ол өзінің командаласы Мұхаммед Арафатты, Арафат оның нұсқауы бойынша доптың бір жағын жылтыратпағандықтан ұрды. Оған осы оқиға үшін 5 жылға тоқтатылған 2 жылдық үзіліспен тыйым салынды. Тыйымға қарамастан, 2021 жылдың 5 маусымында Хосейн 2021 жылғы Дакка премьер-дивизионының жиырмалық крикет лигасынде Old DOHS Sports Club үшін ойын ойнады.