Кіріспе
Паскуал "Уолли" Буоно (7 ақпан 1950 жылы туған) – канадалық футболшы, жаттықтырушы, қазіргі уақытта футбол операцияларының вице-президенті, балама губернатор және Канада футбол лигасының (CFL) BC Lions командасының бұрынғы бас жаттықтырушысы. Лига тарихындағы ең табысты бас жаттықтырушылардың бірі. Ол Калгари Стампедерс және Лайонс командаларын 22 жыл бойы басқарды, бұл – барлық уақыттағы ең көп маусымдық көрсеткіштің бірі. 2009 жылдың 19 қыркүйегінде Буоно CFL тарихындағы ең көп жеңіс тіркеген жаттықтырушы атанды. Оның командасы Торонто Аргонавтс клубын 23:17 есебімен жеңіп, ол 232 рет тұрақты маусымда жеңіске жетті, бұл көрсеткіш Дон Мэтьюстің нәтижесінен асып түсті. 2011 жылы бас жаттықтырушы ретінде 254 тұрақты маусымдық жеңіспен зейнеткерлікке шықты, содан кейін Лайонс командасының бас менеджері лауазымын атқаруға көшті. 2016 жылы Буоно зейнеттен қайтып, 2018 жылғы маусымға дейін Лайонс командасын жаттықтырды. 2018 жылғы маусымның соңғы ойынында Буоно Боб Акклс сыйлығымен марапатталды, өйткені ол жаттықтырушы ретінде ең көп жеңіс тіркеген футболдан зейнеткерлікке шықты. Жаттықтырушылық мансабына дейін Буоно Монреаль Алуэттс командасында 10 маусым бойы лайнбекер және пантер ретінде ойнады, 152 ойынға қатысып, бірде-бір ойынды өткірмеді. 1972 және 1981 жылдар аралығында Грей Каптың бес матчында ойнады, 1974 және 1977 жылдары екі рет жеңіске жетті. Буононың маусымнан кейінгі жаттықтырушылық көрсеткіші – 23–17, тоғыз рет қатысып, бес рет Грей Капты жеңіп алды. Ол 1992, 1998 және 2001 жылдары Стампедерс командасының бас жаттықтырушысы ретінде, ал 2006 және 2011 жылдары Лайонс командасының бас жаттықтырушысы ретінде Грей Каптың чемпионы атанды. Ол 1992, 1993, 2006 және 2011 жылдары CFL жылдың жаттықтырушысы атанды және Аннис Стукус кубогын жеңіп алды, бұл көрсеткішпен бес рет жеңіс алған Дон Мэтьюсқа екінші орында тұрады.
Pasquale "Wally" Buono (born February 7, 1950) is a Canadian ex football coach currently working as the vice president of football operations, alternate governor and the former head coach of the BC Lions of the Canadian Football League (CFL), and one of the most successful head coaches in league history. He has spent 22 years as head coach of the Calgary Stampeders and the Lions, which is tied for the most seasons coached all time. On September 19, 2009, Buono became the CFL's all time winningest coach when his Lions beat the Toronto Argonauts 23–17, giving him 232 regular season victories, passing Don Matthews. He retired in 2011 with a CFL record 254 regular season wins as head coach, to focus on duties as general manager for the Lions. In 2016, Buono came out of retirement to coach the Lions again through the 2018 season. In the final home game of the 2018 season, Buono was honored with the Bob Ackles Award as he was retiring from football with the most wins as a coach. Long before coaching Buono was a linebacker and punter for 10 seasons with the Montreal Alouettes, appearing in 152 consecutive games, not missing one, and in five Grey Cup games between 1972 and 1981, winning two in 1974 and 1977. Buono's post season coaching record is 23–17, with five Grey Cup victories in nine appearances. He won the Grey Cup championship in 1992, 1998 and 2001 as head coach of the Stampeders and in 2006 and 2011 as head coach of the Lions. He won the Annis Stukus Trophy as the CFL's Coach of the Year four times, in 1992, 1993, 2006, and 2011, second only to Don Matthews, who had five.
Ерте жылдары және ойыншы карьерасы
1950 жылы Италияның Потенца қаласында туған Буоно 1953 жылы отбасымен бірге Канадаға көшіп келді. Квебектің Монреаль Норд қаласында жас кезінде бос уақытында футбол ойнағаннан кейін ол футболға қызығушылық танытты. Монреальдің саябақтарының бірінде жастар футбол командасын жаттықтырған және христиан дінін ұстанушы Аль Фанеуф оны ынталандырды (Фанеуф Буононы командаға қосылуға шақырған еді). Одан кейін ол Монреальде (Квебек) кішкентай футбол ойнай бастады. Буоно Айдахо штаты университетіне оқуға түсіп, ISU Bengals командасының қорғаушысы болды. Ол Канадаға оралып, Монреаль Алуэттс клубында 10 маусым бойы қорғаушы және допты ұзаққа лақтырушы ретінде өнер көрсетіп, мансабында бірде-бір ойынды өткірмей, қатарынан 152 ойында қатысты. 1974 және 1979 жылдар аралығында ол бес рет Grey Cup турниріне қатысып, 1974 және 1977 жылдары екеуін жеңіп алды.
Кәсіби тұрақты маусым статистикасы
CFL статистикасы Тұтқындаулар Пұшықтау Жыл Командасы GP #YdsAve. LgTD # Yds Ave. Lg S 1972 Монреаль 14 33 1156 35.0 48 0 1973 Монреаль 14 2 19 9.5 10 102 3934 38.6 74 3 1974 Монреаль 16 1 27 27.0 27 27 1025 38.0 50 0 1975 Монреаль 16 1976 Монреаль 16 1977 Монреаль 16 2 7 3.5 7 43 1738 40.4 63 0 1978 Монреаль 16 4 61 15.2 33 120 5241 43.7 90 8 1979 Монреаль 16 2 5 2.5 2 132 5240 39.7 60 4 1980 Монреаль 16 3 110 36.7 38 0 1981 Монреаль 16 65 2626 40.4 65 1 Барлығы 11 109 9.9 33 5252107040.1 9016
Монреальдің кіші конкордтары
1982 жылы ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Буоно Монреальдің «Жас Конкордс» командасында жаттықтырушы болып жұмыс істеді.
Монреаль Конкордтары мен Монреаль Алуэтттері
1983 жылдан 1985 жылға дейін ол «Монреаль Конкордс» командасының ассистент-жаттықтырушысы, ал 1986 жылы «Монреаль Алуэттс» командасының ассистент-жаттықтырушысы болды.
Калгари штамперлері
1987 жылдан 1989 жылға дейін Буоно Калгари Стампедерс командасында Боб Веспациани және Ларри Кухарич бас бапкерлердің көмекшісі ретінде жұмыс істеді.
Бас бапкер
1990 жылы Буоно Калгаридің бас жаттықтырушысы болып, «Стампедерс» президенті Норман Квонг тағайындады. Калгари тұрақты маусымның соңғы ойынында Эдмонтонды жеңіп, 1971 жылдан бері алғаш рет Батыс дивизионында бірінші орынды иеленді. Калгари өз алаңында өткен Батыс финалында Эдмонтоннан 43:23 есебімен жеңіліп қалды. 1991 жылы Калгари Батыста екінші орын алды, жартылай финалда «BC Lions» командасын жеңіп, Эдмонтондағы Батыс финалында Эдмонтонды ұтты. Бұл Калгаридің 1980 жылдан бергі алғашқы жеңісі болды. Калгари 1971 жылдан бері алғаш рет «Грей Капқа» қатысты, бірақ Торонтоға 36:21 есебімен есе жіберді. 1992 жылы Буоно лауазымына Бас менеджер атауын қосты. Калгари 1967 жылдан бері алғаш рет CFL-де ең көп жеңіс тіркеді. Калгари «Виннипегті» 24:10 есебімен жеңіп, команданың 1971 жылдан бергі алғашқы «Грей Кап» жеңісін тойлады. Буоно алғаш рет CFL жыл жаттықтырушысы атанды. 1993 жылы Буоно басшылығымен Калгари 10:0 есебімен бастап, 15:3 есебімен аяқтады. Калгарида «Грей Кап» өтті, бірақ «Стампедерс» өз алаңында өткен Батыс финалында Эдмонтоннан жеңіліп қалды, ал ол команда «Грей Капты» жеңіп алды. Буоно екінші рет CFL жыл жаттықтырушысы атанды, бірақ плей-офф ойындарында жеңіске жете алмады. 1998 жылы Калгари бірінші орынды иеленді, Батыс финалында Эдмонтонды жеңіп, «Грей Капта» Гамильтонмен кездесті. Ойын соңында 1 ұпайға қалып қойған Гарсия, гол соққысын жасауға мүмкіндік берген шабуылды ұйымдастырды, нәтижесінде гол соққышы Марк Маклауглин ойынды шешкен голды соқты. Калгари 26:24 есебімен жеңіске жетті, бұл Буоноға бас жаттықтырушы ретінде екінші «Грей Капты» жеңуге мүмкіндік берді. Калгаридегі соңғы 4 маусымда Буоно екі рет «Грей Капқа» қатысты, 1999 жылы жеңіліп, 2001 жылы 8 тұрақты маусым ойынында жеңіске жеткен командамен жеңіп алды. Буононың Калгаридің бас жаттықтырушысы ретіндегі 13 маусымында ол 153–79–2 есебін көрсетті. Оның 153 жеңісі сол кездегі CFL тарихында бас жаттықтырушылар арасында екінші орынға ие етті және бір командамен ең көп жеңіс тіркеген CFL бас жаттықтырушысы болды. Ол «Стампедерс» командасын 12 маусым қатарынан плей-оффқа жеткізді, соның ішінде 8 рет бірінші орынды және 1992–1996 жылдар аралығында 5 рет, сондай-ақ 11 дивизиондық финалға қатысты. Оның командасы тек 2002 жылы плей-оффқа қатыса алмады. Буоно басқаруымен «Стампедерс» 6 рет «Грей Кап» ойындарына қатысып, 3 рет жеңіске жетті (1992, 1998, 2001), ал 3 рет жеңіліске ұшырады (1991, 1995, 1999). Ол франшизаны чемпионаттарда ең көп жеңіс тіркеген жаттықтырушы ретінде тастап кетті, себебі «Стампедерс» иесінің ұлы Кевин Фетерикті бастапқы квотербек ретінде ойнатуға мәжбүрлеуге тырысқан деген айыптаманы Фетериктер жоққа шығарды.
БК Лайнз
Буоно 2003 жылғы маусымға дейін BC Lions командасының бас бапкері және бас менеджері болып тағайындалды. Буоно басқаруындағы алғашқы бес маусымда (2003–2007) Lions командасы тұрақты маусымда 62–27–1 нәтиже көрсетті, плей-оффқа бес рет қатысты, төрт рет бірінші орынды иеленді (2004–2007) және екі рет Grey Cup финалына өтті: 2004 жылы Торонто Argonauts командасына 27–19 есебімен жеңіліп, 2006 жылы Монреаль Alouettes командасын 25–14 есебімен жеңді. Оның командалары келесі үш маусымда сәл регресске ұшырады, оның ішінде екі маусымда көрсеткіші 0.500-ден төмен болды. 2011 жылы командасы тағы да батыс дивизионында бірінші орынды алып, өз алаңында өткен 99-шы Grey Cup турнирінде Виннипег Blue Bombers командасын 34–23 есебімен жеңіп, қайтадан көзге түсті. 2011 жылдың 5 желтоқсанында ол бас бапкер лауазымынан кетіп, бас менеджерлік міндеттеріне көңіл бөлетінін хабарлады. 2014 жылы ол Канада футбол құрмет залына енгізілді. 2016 жылдың 2 наурызында Lions командасы Уолли Буононың келісім шартын (бас бапкер/GM ретінде) 2017 жылғы CFL маусымына дейін ұзартқанын жариялады. 2017 жылғы маусымнан кейін Буоно бас бапкерлік міндеттеріне назар аудару үшін бас менеджер лауазымынан бас тартқанын мәлімдеді. Эд Херви Lions командасының жаңа бас менеджері болып тағайындалды. Буоно футбол операцияларының вице-президенті лауазымын сақтап қалды. Буоно сондай-ақ 2018 жылдың бас бапкер ретінде оның соңғы жылы болатынын айтты. Екі кезеңде 129 жеңіспен ол Lions тарихындағы ең көп жеңіс тіркеген бапкер және екі CFL командасымен барлық уақыттағы жеңістер тізімінде көш бастаған бапкерлердің бірі.