Кіріспе

Чехиялық мұзды хоккей ойыншысы (1980–2011)

Йозеф Вашичек (12 қыркүйек 1980 – 7 қыркүйек 2011) – чехиялық кәсіби мұзды хоккей ойыншысы. Вашичек соңғы рет Континентальдық хоккей лигасының (KHL) «Локомотив Ярославль» клубында ойнады және 2011 жылғы «Локомотив Ярославль» ұшақ апатында қаза тапты. 2008 жылы Ресейге көшер алдында, ол Ұлттық хоккей лигасының (NHL) «Каролина Харрикейнз», «Нэшвилл Предаторс» және «Нью-Йорк Айлендэрс» командаларында жеті маусым ойнады.

Әуесқой

Вашичек 1996–1997 жылдары «Славия Прага» клубының 17 жасқа дейінгі командасында ойнап, 37 ойында 20 гол мен 60 ұпай жинады. 1997–1998 жылдары Праганың жастар командасына өтті, онда 34 ойында 13 гол мен 33 ұпай жинады. Содан кейін 1998 жылғы НХЛ драфтының төртінші раундында, жалпы есеп бойынша 91-орынмен «Каролина Урагандары» клубы оны таңдады. Драфттан кейін Вашичек Солтүстік Америкаға «Саульт-Сте. Мари Грейхаундс» (Онтарио хоккей лигасы, OHL) командасына қосылды. 1998–1999 маусымда 66 ойында 21 гол мен 56 ұпай жинап, команданың плей-оффқа өтуіне көмектесті, онда бес плей-офф ойынында үш гол соқты. Вашичек 1999–2000 маусымда «Грейхаундс» клубына қайта оралды, онда 54 ойында 26 гол мен 72 ұпай жинап, командалық есепте екінші орынға ие болды. Плей-оффта Вашичек бес гол соғып, 17 ойында командалық рекордтық 20 ұпай жинады. Маусым соңында ол OHL үшінші жұлдыз командасының құрамына енді.

Кәсіби

2000 жылдың қыркүйегінде жаттығу лагерін сәтті аяқтағаннан кейін, Вашичек «Харрикейнз» командасының НХЛ құрамына ілікті және 2000–01 маусымын командамен толығымен өткізді. Ол өзінің алғашқы НХЛ ойынын 2000 жылдың 7 қазанында өткізді, «Вашингтон Капиталз» клубымен 3–3 есебімен тең түскен кезде ешқандай ұпай жинамады. Содан кейін 13 қазанда «Флорида Пантерс» қақпашысы Тревор Киддиді жеңіп, 2–2 есебімен тең түскен ойында өзінің алғашқы НХЛ голын соқты. Вашичек жаңа маусымын 76 ойында сегіз гол және 21 ұпаймен аяқтады. 2001 жылдың 12 сәуірінде ол алғашқы Стэнли кубогы плей-офф ойынына қатысты, «Нью-Джерси Девилс» клубына қарсы 5–1 есебімен жеңілді, онда Мартин Бродеурға гол соқты. Плей-оффтың алты ойынында Вашичек екі гол соқты. 2001–02 маусымында 78 ойында 14 гол және 31 ұпай жинап, «Харрикейнз» командасының ең тиімді ойыншыларының қатарында жетінші орынға ие болды. 2002 жылғы плей-оффта Вашичек 23 ойында үш гол және бес ұпай жинап, «Харрикейнз» командасының 2002 жылғы Стэнли кубогы финалына өтуіне көмектесті, бірақ олар ақырында бес ойыннан кейін «Детройт Ред Уингс» командасына есе жіберді. 2002–03 маусымында Вашичек жарақат алғандықтан 25 ойынға қатыса алмады. 57 ойында он гол соқты және 20 ұпай жинады, бірақ «Каролина» 2003 жылғы плей-оффқа қатыса алмады. 2003 жылдың 22 қаңтарында Вашичек НХЛ-де өзінің алғашқы екі голдық ойынын өткізді, «Вашингтон Капиталз» клубының Олаф Кёльзигіне қарсы 5–3 есебімен жеңіліске ұшырап, екі гол соқты. Вашичек өзінің ең жақсы НХЛ маусымын 2003–04 жылдары «Харрикейнз» командасында өткізді, барлық 82 ойында ойнап, 19 гол және 45 ұпай жинады. Ол өзінің алғашқы хет-тригін 2003 жылдың 28 қазанында «Сан-Хосе Шаркс» клубының Веса Тоскаласына қарсы 3–0 есебімен жеңіспен өткізді. Жеке жетістіктерге қарамастан, «Харрикейнз» қиындықтарға тап болды және екінші маусымда плей-оффқа қатыса алмады. 2004–05 жылдардағы НХЛ локауты кезінде Вашичек Чехияға оралып, «Славия Прага» командасында ойнады, онда 52 ойында 20 гол және 43 ұпай жинады. Сонымен қатар, жеті плей-офф ойынында бір гол соқты және алты рет нәтижелі пас берді. 2005–06 жылдары НХЛ қайта басталғанда, Вашичек «Каролина» командасында ойнауға оралды. 2005 жылдың 11 қарашасында «Флорида Пантерс» клубына қарсы өткен ойында тізе жарақаттанып, 2006 жылдың 3 сәуіріне дейін «Харрикейнз» құрамынан шықты. Өзінің алғашқы ойынында Вашичек «Вашингтонға» қарсы 6–5 есебімен жеңіске жетіп, екі гол және төрт ұпай жинады. Регулярлы маусымның соңында ол 23 ойында ойнап, төрт гол және тоғыз ұпай жинады. Сегіз плей-офф ойынында Вашичек ешқандай ұпай жинамады, бірақ «Харрикейнз» финалда «Эдмонтон Ойлерз» клубын жеңіп, Стэнли кубогын жеңіп алды. 2006 жылдың 18 шілдесінде «Харрикейнз» Вашичекті Скотт Уокерге алмасу үшін «Нэшвилл Предеторз» клубына сатты. Вашичек 2006–07 маусымын 5 қазанда «Предеторз» клубында дебютпен бастады, бұл мерекені «Чикаго Блэкхокс» клубының Николай Хабибулинге қарсы 8–6 есебімен жеңіске жетіп, гол соқты. Алайда, Вашичек 38 ойында «Предеторз» клубымен күресті, төрт голы мен 13 ұпайы болды, бұл «Нэшвиллге» 2007 жылдың 9 ақпанында Эрик Белангерге алмасу үшін оны «Каролинаға» қайтаруға мәжбүр етті. 10 ақпанда «Харрикейнз» командасымен алғашқы кездесуінде Вашичек «Миннесота Уайлд» клубына 5–4 есебімен жеңіліске ұшырады. Үш күннен кейін, 13 ақпанда, ол өзінің алғашқы ұпайын жинады, «Лос-Анджелес Кингстеріне» қарсы 2–1 есебімен жеңіске жетті. Ол 27 ақпанда «Каролинамен» бірге «Оттава Сенаторларына» 4:2 есебімен жеңіліске ұшырап, алғашқы голын соқты. Бір айдан аз уақыт өткен соң, ол 17 наурызда үш ұпайға ұтылып, «Нью-Джерси Девилзге» қарсы 7–2 есебімен жеңіске жетті. Ол «Каролинада» 25 ойында екі гол және тоғыз ұпаймен маусымды аяқтады. 2006–07 маусым аяқталғаннан кейін Вашичек шектеусіз еркін агент болды, онда 2007 жылдың 15 тамызында «Нью-Йорк Айлендэрс» клубымен бір жылдық, 750 000 долларлық келісімшартқа қол қойды. Ол 5 қазанда «Айлендэрс» клубында дебют жасады және бұл мерекені 6–4 есебімен жеңіске жеткен «Бъффало Сэйбрз» клубының ойыншысы Райан Миллерге қарсы гол соқты. Вашичек өзінің ең өнімді НХЛ маусымын 2003–04 жылдан бері өткізді, ол 81 ойында 16 гол және 35 ұпай жинады. Маусымнан кейін Вашичек қайтадан шектеусіз еркін агент болып, 2008–09 маусымда жаңа құрылған Континентальдық хоккей лигасының (KHL) «Локомотив Ярославль» клубына қосылды. 56 ойында 12 гол және 32 ұпай жинап, командаға КХЛ плей-оффына шығуға көмектесті, онда 19 плей-офф ойынында 5 гол және 15 ұпай жинады. 2009–2010 жылғы маусымда ол Ярославльге оралды, өйткені Вашичек өзінің шабуылдаушы сандарын 21 голға және 48 ұпайға дейін жақсартып, команданы ұтып алды. 17 плей-офф ойынында алты гол соқты және 13 ұпай жинады. 2010–11 жылдары Вашичек тағы да шабуылдау қабілетін жақсартты, 54 ойында 24 гол және 55 ұпай жинады, команданың екінші ең тиімді ойыншысы және КХЛ-дың ең тиімді ойыншыларының қатарында жетінші орынға ие болды. 18 плей-офф ойынында КХЛ-да ең көп – 22 ұпай жинады, жеті гол соқты және 15 нәтижелі пас берді, бірақ Ярославль ақырында Батыс конференциясының финалында жеңіліске ұшырады. Вашичек 2011–12 жылғы маусымда клубқа оралды, бірақ 2011 жылдың 7 қыркүйегінде «Локомотив Ярославль» ұшағы апатқа ұшырап, ол командаластарымен бірге қаза тапты. 2011 жылы қайтыс болғаннан кейін, «Каролина Профессионал Хоккей Журналистерінің қауымдастығы» (PHWA) «Жақсы жігіт» сыйлығын «Йозеф Вашичек» сыйлығы деп атады. Бұл сыйлық «Каролина PHWA» ұйымы тарапынан жыл сайын «Харрикейнз» командасының ойыншыларының біріне жергілікті ақпарат құралдарымен жақсы қарым-қатынас жасағаны үшін беріледі.

Халықаралық ойын

Вашичек Чехия құрамасы сапында халықаралық деңгейде ойнады. Ол Швецияда өткен 2000 жылғы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатында ойнап, жеті ойында бір гол мен төрт ұпай жинап, Чехия құрамасы алтын медальді жеңіп алды. Васичек содан кейін 2003 жылы Финляндияда өткен IIHF әлем чемпионатында ересектер деңгейінде өнер көрсетіп, тоғыз ойында екі нәтижелі пас берді, ал Чехия құрамасы төртінші орынды иеленді. Келесі жылы, 2004 жылғы Хоккей әлем кубогінде ол бір ойын ойнап, ешқандай ұпай жинамады, бірақ оның командасы қола медальді жеңіп алды. 2005 жылы Австрияда өткен IIHF әлем чемпионатында Вашичек бір гол соғып, екі ұпай жинап, елінің алтын медальді жеңіп алуына көмектесті. Оның келесі халықаралық қатысуы 2009 жылы Швейцарияда өткен IIHF әлем чемпионатында болды, онда ол алты ойында бір гол мен екі нәтижелі пас беріп, Чехия құрамасы алтыншы орынды иеленді. 2010 жылғы Ванкуверде өткен Қысқы Олимпиада ойындарында Вашичек бес ойында ұпай жинамады, ал Чехия құрамасы жетінші орынды иеленді.

Жеке өмір

Вашичек НХЛ-де ұзақ жылдар ойнаған Томас Ванекпен туыс болған; Ванектің інісі Вашичектың қарындасына үйленген.

Өлім

2011 жылдың 7 қыркүйегінде Вашичек бүкіл «Локомотив» командасын тасымалдайтын «Яковлев Як-42» жолаушылар ұшағы Ресейдің Ярославль қаласының жанында апатқа ұшырап қаза тапты. Команда маусымның алғашқы ойынына, жаттықтырушылар құрамы және жас ойыншыларымен бірге Минскке бара жатқан еді. «Локомотив» басшылары «негізгі құрамның барлық ойыншысы және жастар командасының төрт ойыншысы ұшақта болып, қаза тапты» деді.

Негізгі маусым және плей-офф

Регулярный сезонПлей-офф Сезон Команда Лига ИГ Г П О ШИ ИГ Г П О ШИ 1996–97 HC Slavia Praha CZE U18 37 20 40 60 — — — — — 1997–98 HC Slavia Praha CZE U20 34 13 20 33 — — — — — 1998–99 Sault Ste. Marie Greyhounds OHL 66 21 35 56 30 5 3 0 3 10 1999–00 Sault Ste. Marie Greyhounds OHL 54 26 46 72 49 17 5 15 20 8 2000–01 Carolina Hurricanes NHL 76 8 13 21 53 6 2 0 2 0 2000–01 Cincinnati Cyclones IHL — — — — — 3 0 0 0 0 2001–02 Carolina Hurricanes NHL 78 14 17 31 53 23 3 2 5 12 2002–03 Carolina Hurricanes NHL 57 10 10 20 33 — — — — — 2003–04 Carolina Hurricanes NHL 82 19 26 45 60 — — — — — 2004–05 HC Slavia Praha ELH 52 20 23 43 40 7 1 6 7 10 2005–06 Carolina Hurricanes NHL 23 4 5 9 8 8 0 0 0 2 2006–07 Carolina Hurricanes NHL 25 2 7 9 22 — — — — — 2006–07 Nashville Predators NHL 38 4 9 13 29 — — — — — 2007–08 New York Islanders NHL 81 16 19 35 53 — — — — — 2008–09 Lokomotiv Yaroslavl KHL 56 12 20 32 81 19 5 10 15 20 2009–10 Lokomotiv Yaroslavl KHL 56 21 27 48 54 17 6 7 13 26 2010–11 Lokomotiv Yaroslavl KHL 54 24 31 55 34 18 7 15 22 16 Итого КХЛ 166 57 78 135 169 54 18 32 50 62 Итого НХЛ 460 77 106 183 311 37 5 2 7 14