Кіріспе

Перси Клинтон Сидней Смайт, 6-шы виконт Стренгфорд (31 тамыз 1780 – 29 мамыр 1855) – ағылшын-ирланд дипломаты.

Ерте өмір

Ол Лайонел Смайт, 5-ші Странгфорд виконты (1753–1801) мен Мария Элиза Филипс ұлы. 1769 жылы оның он алты жасар болашақ әкесі Ирландиядан кетіп, әскерге қосылып, Америка Тәуелсіздік соғысында қызмет етті. 1776–1777 жылдардың қысында Нью-Йоркте орналасқанда ол Мариямен танысып, оған уәде берді. Нью-Йорк заң шығарушы органы оның провинциядағы ең ірі мүліктерінің бірін тәркіледі, содан кейін Филипс ойын өзгертті. Олар 1779 жылдың қыркүйегінде Манхэттендегі Троица шіркеуінде үйленді және Ұлыбританияға қайтып келді.

Португалиядағы елшісі

1806 жылы ол Рослин графы мен Сент-Винсент графының Португалиядағы Ұлыбританияның ерекше өкілдері ретінде қызмет етті. 1807 жылы король Георг III тұсында ол Португалияға Ұлыбританияның ерекше өкілі және толық өкілетті министрі болып тағайындалды. 1807 жылы Португалиядағы Ұлыбританияның өкілі ретінде лорд Стренгфорд португал король отбасының Португалиядан Бразилияға қашуын ұйымдастырды. Бразилияда Лорд Клинтон деп белгілі болған ол 1808 жылдың қаңтарында корольдік отбасымен бірге Салвадорға келді, жақын арада олар Рио-де-Жанейроға көшіп, 1808 жылдың 8 наурызында жетті. Лорд Клинтон мен бразилиялық есепші Дом Фернандо Жозе де Португалия Бразилия император сарайында көп жұмыс істеді. Олар ағылшын күзетімен Португалиядан Бразилияға әкелінген ақшаны жинауға тиіс болды. Олардың жұмысы отыз күнге созылды. 2% салық мөлшері жүлде ақысына сәйкес келеді (заң 1803 жылы жойылған және 1807 жылы қайта жаңартылған). Олар 100 миллион фунт стерлинг және 2 миллион фунт салықты санады. (Осы жылы осы ақшаға 200 миллион қап кофе сатып алуға болар еді, бүгінде бұл 20 миллиард долларға тең). Содан кейін төлем ағылшындардың Бразилияның тәуелсіздігін мойындағаннан кейін он төрт жылға кешіктірілді. Бұл Наполеонның Англияға қарсы соғысын қаржыландыруға арналған ақша еді. Наполеон өз естеліктерінде Дон Жоао оны алдаған жалғыз адам екенін айтқан.

Осман Түркиясындағы елші

Левант компаниясы Лорд Стренгфордты ұсынды және 1820 жылы ол Осман империясының Британ елшісі болып тағайындалды. 1821 жылы Валахиядағы төңкерістен кейін Осман империясы мен Дунай княздіктері арасындағы жаңа конституциялық келісімді нығайту, Осман империясын княздіктерден әскерлерін шығаруға көндіру және Ресей империясын әскери араласудан қайтарту жолындағы күш-жігері сәтті аяқталды. Ол Ұлы қақпаға (Сублайм Портаға) елші ретінде грек мүсіндерінің фрагменттерін жинау мүмкіндігіне ие болды. Оның антикалық жинағында "Странгфорд қалқаны" да бар, ол 3-ші ғасырдағы римдік мәрмәрдан жасалған және Фидийдің Парфенондағы Афина Парфенос мүсініндегі қалқанның көшірмесі. "Странгфорд қалқаны" қазір Британ мұражайында сақтаулы. Ол 1824 жылы Түркияны тастап кетті.

Құрметтер

Ол 1815 жылы Бат орденінің Ұлы крестімен (GCB) және 1825 жылы Корольдік Гелф орденінің Ұлы крестімен (GCH) марапатталды. 1825 жылдың ақпанында ол Корольдік қоғамның мүшесі болып сайланды. Ол 1825 жылы Луис де Камоэстің "Рималарын" қазақ тіліне аударды. Кенттегі Ашфорд қаласындағы Сент-Мария шіркеуіндегі отбасылық қабір-ғимаратындағы терезе оның есімін сақтап, ол қызмет еткен монархтар мен жіберілген елдер туралы мәлімет береді.

Ұрпақтар

Бенхаммен бірге туған ең үлкен ұлы арқылы ол Мини Смайттың (1872–1955) да әкесі болды, ол да суретші болған.