Кіріспе
Хорват футболшысы Стьепан Бобек (3 желтоқсан 1923 – 22 тамыз 2010) – хорват және югославиялық кәсіби футбол шабуылшысы, кейін футбол жаттықтырушысы. Әдетте шабуылдаушы немесе шабуылдаушы жартылай қорғаушы болып ойнаған Бобек өте жақсы техникасымен, ойынды көру қабілетімен және гол соғу шеберлігімен танымал болды. Ол Югославияның ең ұлы футболшыларының бірі саналады. Ол сербтің "Партизан" клубындағы өтетін уақытымен есте қалады, ол Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан кейін осы клубқа келді. 1945-1959 жылдар аралығында "Партизан" сапында ойнап, клубтың Югославия бірінші лигасының екі титулын және Югославия кубогының төрт жүлдесін жеңіп алуына көмектесті. 1995 жылы клуб тарихындағы ең үздік ойыншы деп танылды. Халықаралық аренада ол Югославия құрамасының барлық кездесулердегі екінші үздік гол соққан ойыншысы, 1946-1956 жылдар аралығында 63 ойында 38 гол соқты. Ол 1948 және 1952 жылғы Олимпиадаларда күміс жүлде жеңіп алған Югославия құрамасының құрамында болды, сондай-ақ 1950 және 1954 жылғы ФИФА Әлем чемпионаттарында ойнады. 1959 жылы футболдан зейнеткерлікке шыққаннан кейін, ол сәтті жаттықтырушы болды, "Партизан" және "Панатинаикос" клубтарымен Югославия және Грекия чемпионатында жеңіске жетті.
Stjepan Bobek (; 3 December 1923 – 22 August 2010) was a Croatian and Yugoslav professional football striker and later football manager. Usually a forward or attacking midfielder, Bobek was renowned for his technique, vision and goalscoring ability and is commonly regarded as one of Yugoslavia's greatest players. He is remembered for his time at the Serbian side Partizan, where he moved to following the end of World War II. He played for Partizan between 1945 and 1959 helping them win two Yugoslav First League titles and four Yugoslav Cups, and was named the club's greatest player in history in 1995. Internationally, he is the second all time top scorer for the Yugoslavia national team, scoring 38 goals in 63 appearances between 1946 and 1956, and was member of Yugoslav squads which won two Olympic silver medals (in 1948 and 1952) and played in two FIFA World Cups (in 1950 and 1954). After retiring from active football in 1959, he was a successful manager, winning Yugoslav and Greek national titles with Partizan and Panathinaikos.
Клубтық мансап
Бобек Загребте дүниеге келді және 13 жасында ағасының тіркеу құжаттарын пайдаланып, төменгі лигадағы "Виктория" клубында ойнауды бастады. 20 жасында "Граджанский Загреб" клубының орталық шабуылшысы болды. 1945 (25 гол) және 1954 (21 гол) жылдары Югославия бірінші лигасының екі мәрте үздік мергені атанды.
Партизан
1946 жылы «Партизан» клубына келіп, 1959 жылға дейін ойнады. «Партизанда» 468 ойын өткізіп, 403 гол соқты. Бобек екі рет Югославия лигасының чемпионы, төрт рет Югославия кубогының жеңімпазы атанды. Алғашқы голдарын ресми матчтарда 1946 жылы 1 қыркүйекте Югославия бірінші лигасының екінші турында соғып алды. Ол «Будучност» командасының үйінде 6:1 есебімен жеңіске жеткен матчта екі гол соқты. 1947 жылы 5 қаңтарда Бобек өзінің алғашқы голын «Ред Стар» Белградқа қарсы алғашқы «Мәңгілік дербиде» үйде 3-4 есебімен ұтып алды. Бұл «Дербиде» «Партизан» ойыншысы соққан алғашқы гол болды, себебі алдыңғы екеуі – автоголдар еді. 1947 жылы 8 маусымда Ниш қаласында «14. Октябрь» және «Партизан» (1–10) командалары арасында өткен лигалық матчта Бобек сегіз гол соқты – бұл Югославия бірінші лигасының немесе оның кейінгі лигаларының соңына дейін ешқашан бұзылмаған абсолютті рекорд. Югославия СФР бірінші лигасының бірінші маусымында 22 матчта 25 гол соқты, сондай-ақ бірінші титулды жеңіп, үлкен үлес қосты. 1951 жылы мамыр айында «Партизан» Англияда үш жолдастық кездесу өткізді. Бірінші кездесу 9 мамырда «Халл Ситиге» қарсы өтті және «Партизан» оларды 3:2 есебімен жеңді. Бобек керемет ойнап, үлкен жеңіске жетіп, екі гол соқты. Үш күннен кейін ол тағы да керемет ойын өткізіп, «Партизанның» екінші жеңісіне бір гол соқты. Нәтижесі үш күн бұрынғыдай болды, бірақ бұл жолы «Миддлсброға» қарсы. Бір айдан кейін ол «Мәңгілік Дербиде» ең үлкен жеңістердің бірінде екі рет гол соқты, ол «Ред Старға» қарсы 6-1 есебімен үйінде жеңіске жетті. Сол жылдың қарашасында Бобек Югослав кубогының іріктеу кезеңінде «Слобода Титово Ужицеге» қарсы 11-1 есебімен жеңіспен алты гол соқты. Бір аптадан кейін Югославия кубогында да рекорд орнатты. Ол 15-0 есебімен үйінде «Слога Петровацты» жеңіп, сегіз гол соқты. 1952 жылы 29 қарашада Бобек Югослав кубогының финалында қарсыласы «Ред Стар» Белградқа қарсы 6-0 есебімен жеңіске жетіп, гол соқты. Үш апта бұрын ол 4-0 есебімен үйінде Германияның сол кездегі ең үздік командаларының біріне қарсы жеңіске жетіп, хет-трик жасады – «1. FC Köln». Бобек келесі маусымдарда да үздік өнер көрсетті. Ол «Мәңгілік дербиде» ең үлкен жеңіске жетіп, гол соқты. Төрт минуттан кейін ол 1953 жылы 6 желтоқсанда «Ред Стар» командасына қарсы үйде 7:1 есебімен жеңіске жетіп, алғашқы голды соқты. 1954 жылы 11 сәуірде ол «Работницкиге» қарсы 8-0 есебімен жеңіске жетіп, төрт гол соқты. Екі жылдан кейін екінші Югослав кубогын жеңіп алғаннан кейін, үшінші рет жеңіп алды. «Партизан» қайтадан «Қызыл Жұлдызды» жеңді, бірақ бұл жолы 4-1 есебімен, Бобек тағы да бір гол соқты. 1955 жылы 4 қыркүйекте Бобек Еуропа кубогының алғашқы матчында гол соқты. «Партизан» Лиссабонда «Спортинг» клубымен тең түсті (3:3). 1955-1956 жылдардағы Еуропа кубогының барлық төрт матчын ойнады. Айта кетерлігі, «Реал» командасын 1/4 финалда 3:0 есебімен жеңді.
Халықаралық мансап
Бобек 1943-1945 жылдары Хорватия U21 құрамасында ойнады. Ол Югославия ұлттық құрамасы сапында 1946 жылғы 9 мамырда Летна стадионында Чехословакияға қарсы өткен 2:0 есебімен аяқталған ойында тұңғыш рет алаңға шықты, бұл Югославияның Социалистік Федеративтік Республикасы ретіндегі алғашқы матчы болды. Ол 1946 жылғы 29 қыркүйекте JNA стадионында өткен 4:2 есебімен жеңіске жеткен ойында сол командаға қарсы өзінің алғашқы халықаралық голын соқты. Бобек Югославия құрамасы үшін екі Олимпиада күміс медалін жеңіп алды – 1948 жылы Лондонда төрт гол, ал 1952 жылы Хельсинкиде үш гол соқты. Ол сонымен қатар 1950 және 1954 жылғы ФИФА Әлем чемпионаттарында да қатысты, 1950 жылы Мексикаға қарсы өткен 4:1 есебімен жеңіске жеткен ойында бір гол соқты.
Басқарушылық мансап
Театрдан шыққаннан кейін футбол менеджері болды. 1959 жылы Польшадағы CWKS Warszawa клубының жаттықтырушысы болды, келесі маусымда Югославияға оралып, ФК «Партизанды» басқарды. Команда оның басшылығымен үш рет қатарынан Югославия лигасының чемпионы атанды, содан кейін 1963 жылы оны Кирил Симоновский алмастырды. 1964 жылы Варшавада тағы бір рет жұмыс істеді, содан кейін Грекияға көшіп барды, онда 1960-шы жылдары «Панатинаикос» клубын басқарды. «Панатинаикоста» жұмыс істеген кезінде команда Грекияда 1963-64 маусымда алғашқы жеңіліссіз чемпионатты жеңді. 1967-68 және 1968-69 маусымдарында ол қайтадан «Партизанды» басқаруға оралды. 1969 жылы «Олимпиакосқа» ауысты. 1972 жылы «Динамо Загребтің» және 1974-75 маусымдарында «Панатинаикостың» менеджері болды, бірақ бұрынғы табыстарына жете алмады. Ол сондай-ақ «Вардар» клубын жаттықтырып, оларды 1978-79 жылдарғы Югославия екінші лигасының Шығыс дивизионында жеңіске жеткізіп, Бірінші лигаға жолдама алды. 1995 жылы «Партизан» клубының барлық уақыттағы ең үздік ойыншысы деп танылды. 2009 жылы спорт журналисі Фреди Крамер жазған Бобектің өмірбаяны жарық көрді.
Өлім
Бобек 2010 жылғы 22 тамызда, түннің жартысынан кейін Белградта дүниеден озды.