Кіріспе
Монтана штатындағы қала, АҚШ
Шото – АҚШ-тың Монтана штатындағы Тетон округінің орталығы. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 1721 адамды құрайды. Шото француз тері саудагері, саудагер және саяхатшы Пьер Шото, кішінің құрметіне аталған, ол Монтана штатындағы Шото округінің де атаушысы. Форт-Пьер, Оңтүстік Дакота және Пьер, Оңтүстік Дакота қалалары да Шотоның есімімен аталады. Бұл қала 1873 жылы А. Б. Гамильтон құрған сауда бекеті ретінде пайда болды, ал 1883 жылы жоспарланып салынды.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 1781 адам, 807 шаруашылық және 464 отбасы тұрды. Халық тығыздығы бір шаршы мильге (км2) 994,3 адамды құрады. Тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы бір шаршы мильге (км2) 500,8 болды, барлығы 897 тұрғын үй тіркелді. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 93,94% ақ нәсілді, 0,06% афроамерикалық, 2,92% американдық үндістер, 0,11% азиялық, 0,22% басқа нәсілдерден және 2,75% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 1,18% құрады. 807 шаруашылықтың ішінде 24,9% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 46,8% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 8,6% күйеуі жоқ әйелдер басқаратын шаруашылықтар және 42,4% отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 39,2% жеке адамдардан тұрды, ал 21,9% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,13 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,82 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 22,7%, 18-24 жас аралығындағылар – 4,4%, 25-44 жас аралығындағылар – 21,4%, 45-64 жас аралығындағылар – 25,8% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер – 25,7%. Орташа жас 46 жасқа тең. Әр 100 әйелге 86,3 еркек келеді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 80,9 еркек сәйкес келеді. Шаруашылықтың орташа жылдық табысы 25 708 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 35 655 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 22 429 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 17 098 доллар болды. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 14 999 долларға тең. Отбасылардың 12,7% және халықтың 17,6% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 30,2% және 65 жастан асқандардың 12,5% кедейлікте өмір сүрді.
Өнер және мәдениет
Шото Монтана динозаврлар жолының бір бөлігі. Қала әлемдегі ең маңызды палеонтологиялық орындардың бірі – Egg Mountain-ға жақын орналасқан. Шотеодағы Ескі жол мұражайы Монтана штатының қазба жәндігі – Майасаураға толы. 3D дисплейді жазғы маусымда көруге болады. Сондай-ақ, Egg Mountain-дағы табылған қазбалар мен оның палеонтологиядағы маңызы туралы мәліметтер де көрсетілген. Музейде динозаврлардан басқа, Blackfeet және Métis халықтарының тарихы, жергілікті геология және жергілікті тарихқа қатысты артефактілер мен ақпараттар бар. Солтүстікке қарай 21 шақырым жерде орналасқан Бинум қаласында Монтана динозаврлар орталығы орналасқан. Олар әлемдегі ең ұзын динозавр деп саналатын диплодокустың қаңқасын сақтайды. Шото/Тетон қауымдық кітапханасы аймаққа қызмет көрсетеді.
Үкімет
Шото қаласында әкім мен қалалық кеңес жүйесі бар басқару нысаны қолданылады. 2023 жылы қала әкімі Крис Хиндоен болды. Шото екі аймаққа бөлінген, әр аймақта екі қалалық кеңес мүшесі бар.
Жаңалықтар
Шотео АҚШ-та ұлттық жаңалықтарға айналды, себебі ол 1999 жылы Дэвид Леттермен демалыс үйі ретінде сатып алған ранчоға ең жақын қала. Леттермен кешкі шоуында ранчо туралы айтып, 2003 жылдың қыркүйек айында қара аюдың ол жерге кіргенін көрсетті. 2001 жылдың 11 қыркүйегіндегі шабуылдардан кейін Леттермен алғашқы хабарында Нью-Йорк қаласы туралы құмарлықпен сөз сөйледі. Ол жеті минуттық сөйлеуін, сондағы ұзақ құрғақшылыққа қарамастан, шабуылдардың құрбандарына көмек жинау үшін Шотеода өткізілген митингтің мысалы ретінде, АҚШ халқының рухын көрсете отырып аяқтады. 2009 жылдың 19 наурызында Леттермен 23 жылдан бері танысқан әйеліне Шотеодағы Тетон округі сотында үйленді. 2008 жылы Шотеодағы мектеп басшылары Нобель сыйлығының лауреаты, климат зерттеушісі Стив Раннингтің жергілікті орта мектеп оқушыларына арналған лекциясын күштен тоқтатып, ұлттық жаңалықтарға шықты.
Білім
Шотео мемлекеттік мектептері барлық жастағы балаларға білім береді. 2022 жылы K-8 сыныптарында 240 оқушы оқыды, оларды 19,5 штаттық мұғалім оқытты. Жоғары сыныпта 107 оқушы және 10 мұғалім жұмыс істейді.
Медиа
Choteau Acantha – апта сайын жарық көретін немесе онлайн қолжетімді газет. KETI LP және KUDI радиостанциялары Шото қаласында лицензияланған. Екеуі де христиандық стансалар.
Инфрақұрылым
89 және 287 АҚШ автокөлік жолдары қалада бірігеді. Шото әуежайы – қаланың солтүстік-шығысында 2 шақырым қашықтықта орналасқан, жалпы пайдаланудағы әуежай. Ең жақын коммерциялық әуежай – Грейт-Фоллс халықаралық әуежайы, 97 шақырым қашықтықта. Benefis Teton медициналық орталығы жергілікті медициналық қызметтер көрсетеді.