Кіріспе
Поляк әншісі
Дорота Аквалитея Рабчевска (польша: ; туған 15 ақпан 1984 жыл), кәсіби тұрғыда Дода деп танылған, поляк әншісі, ән жазушы, продюсер, актриса және телеарна тұлғасы. Ол үш рет MTV Europe Music Award сыйлығының иегері, жеңіп алған сыйлықтарының саны бойынша ең табысты поляк әртістерінің бірі. Дода инновациялық және даулы өнерлері мен музыкалық бейнеклиптерімен танымал. Ол поляк рок-тобы Virgin құрамында танымал болды, олармен үш студиялық альбом шығарды: Virgin (2002), Bimbo (2004) және үш платиналық Ficca (2005). 2007 жылы топ тарағаннан кейін ол жеке орындаушы ретінде екі платиналық альбом шығарды: Diamond Bitch (2007) және 7 pokus głównych (2011). 2016 жылы Virgin қайта бірігіп, төртінші студиялық альбомын – Choni шығарды. 2018 жылы Дода «Питбулл. Соңғы ит» көркем фильмінде актерлік дебютін жасады, ал келесі жылы үшінші жеке студиялық альбомын – Dorota шығарды. 2022 жылы ол ең табысты жеке альбомын – Aquaria шығарды, ол OLIS тізімінде 2-орынға ие болды, үш топ-10 синглын шығарды және екі платиналық сертификат алды. 2008 жылы Дода CNN тізіміндегі тарихтағы 10 ең танымал поляк азаматының қатарына енді. Ол сондай-ақ 2010 жылы Machina құрастырған 50 ең жақсы поляк әншісінің тізіміне, ал поляк журналы Viva! 2011 жылы Польшадағы ең ықпалды 10 әйелдің қатарына кірді. Wprost журналы 2011 жылы Доданы ең ықпалды 100 поляк азаматының бірі, ал 2019 жылы ең ықпалды 50 поляк азаматының бірі деп атады. Ол сонымен қатар 2015 және 2017 жылдары ең ықпалды 50 поляк мәдениет қайраткерлерінің және ең ықпалды 50 поляк әйелдерінің тізіміне енді. Forbes Poland журналы 2006 жылдан 2014 жылға дейін Доданы жыл сайынғы Польша шоу-бизнесінің ең құнды 100 жұлдызының рейтингісіне енгізді. 2011 жылы The Guardian газетінің Хелен Пидд Доданы барлық уақыттағы ең табысты және ең даулы поляк музыка өнерпаздарының бірі деп атады. Ол Польшада альбомдары мен синглдары үшін 1 үш платиналық, 1 екі платиналық, 7 платиналық және 4 алтын сертификат алды.
Ерте өмір
Рабчевска 1984 жылы Польшаның Цьеханов қаласында дүниеге келген. Жастық шағында төрт жыл бойы жеңіл атлетикамен айналысты (ұзын секіру, 100 метр). Ол 100 және 60 метрге жүгіру, ұзын секіру және дорба тастаудан облыстық чемпионатта жеңіске жетті. Сонымен қатар, Польша чемпионатында қола медальді жеңіп алды. Кейін ол музыкалық мансабы үшін спортты тастады. 1998 жылы Варшавадағы Буффо театрында "Метро" мюзиклінде өнер көрсету арқылы кәсіби дебютін жасады. Осы уақытта, ол Польшадағы ең белгілі вокал жаттықтырушыларының бірі Эльжбета Запендовскадан ән сабақтарын алды.
2000-2006 жж.: "Бірінші әйел" дәуірі
16 жасында кастингтен өткеннен кейін Дода поляк хард-рок тобы Virgin-нің вокалисі болды. 2002 жылы олар Virgin атты алғашқы студиялық альбомын шығару арқылы дебют жасады. Ол екі синглмен ілеспесedi: "To Ty" және "Mam tylko Ciebie". Топ пен альбомды одан әрі насихаттау үшін Дода "The Bar" реалити-шоуының поляк нұсқасына қатысты. Дебюттен екі жыл өткен соң, топ Bimbo атты екінші студиялық альбомын шығарды. Ол 2004 жылдың 17 мамырында жарық көрді. Албом Польшаның альбом сату тізімінде бірінші орынға ие болды. "Dżaga" синглы олардың алғашқы хит-трегі болды. Музыкалық бейнебаянында Дода мен оның болашақ күйеуі, поляк есікқапышысы Радослав Майдандың жыныстық қатынастағы көрінісі бейнеленген. "Kolejny raz" және "Nie zawied mnie" балладалары да сәтті болды. Virgin Music Group Bimbo альбомын насихаттау үшін алғашқы гастрольдік турын – Bimbo Tour-ды ұйымдастырды. Құрамы өзгергеннен кейін, топ "Znak pokoju" атты қуатты балладасын Сопот халықаралық ән фестивалінде орындап, көрермендердің дауыс беруі арқылы жүлде алды. Бұл ән радиода да танымал болды. 2005 жылдың 17 қазанында олар Ficca атты үшінші студиялық альбомын шығарды, ол бұл жолы радиоға бейімделген поп-рок дыбысына ие болды. Альбом Ficca Tour деп аталған екінші гастрольдік турда таныстырылды. Келесі сингл – "2 bajki" балладасы, олардың мансабындағы тағы бір үлкен жетістік болды. 2006 жылдың сәуір айында Дода омыртқааралық дискісінің мәселесіне байланысты жедел жәрдеммен ауруханаға түсті, бұл топтың қызметін уақытша тоқтатты. Омыртқасына күрделі операция жасағаннан кейін, ол "Астерикс және викингтер" анимациялық фильмінің поляк тіліндегі нұсқасында Аббаның дауысын сомдап қайта оралды. Содан кейін, сол жылы топ Доданың операциясынан шабыттанған "Szansa" атты жаңа хитін шығарды. Бұл ән Польшаның Ополе қаласында өткен Ұлттық ән фестивалінің Гран-при жүлдесін жеңіп алды. Сонымен қатар, олар Ficca альбомының қайта шығарылуын ұсынды, ол Польшаның альбом сату тізімінде алты апта бойы бірінші орында тұрды, 100 000-нан астам данасы сатылып, олардың ең көп сатылған альбомы болды. Польшаның фонографиялық индустрия қауымдастығы (ZPAV) Ficca альбомын үш платиналық дискімен марапаттады. 2006 жылдың соңында Дода өзінің менеджерімен жол айырды. 2007 жылдың 1 қаңтарында Virgin тобының негізін қалаушы және гитарисі Томаш Люберт топтың тарағанын жариялады.
2007-2010: жеке мансап және Diamond Bitch дәуірі
2007 жылы Дода Польшаның Universal Music компаниясымен жеке келісімшартқа қол қойды. 27 шілдеде ол өзінің алғашқы жеке студиялық альбомын – Diamond Bitch шығарды. Оған дейін, маусым айында "Katharsis" синглы жарық көрді. Альбомды насихаттау мақсатында Дода Diamond Tour деп аталған алғашқы жеке концерттік турына шықты; концерттердің бір бөлігі Польшадан тыс, Германияда, Ұлыбританияда және АҚШ-та өтті. Альбом бірден Польшаның альбомдар сатылымы бойынша тізімде бірінші орынға шықты және бес апта бойы сол орында тұрды. Сондай-ақ, ол Billboard European Top 100 альбомдар тізіміне де енді. Альбом 45 000 данадан астам сатылғаны үшін ZPAV ұйымынан платина сертификатын алды. "To jest to" альбомын насихаттау үшін екінші сингл ретінде таңдалды, бірақ ең үлкен хиті – "Nie daj się" 2008 жылдың маусым айында шықты. Ол радиода кеңінен ойналып, көптеген радио чарттарында көшбасшы болды. Бұл Доданың жеке мансабындағы ең үлкен хиті болып қала береді. 2008 жылдың тамызында Дода Diamond Bitch альбомының қайта шығарылымын ұсынды. Сол жылы ол Кшиштоф Занусси режиссерлік еткен "Серце на дłoni" фильмінде эпизодтық рөлде өзін-өзі сомдады. 2009 жылы Diamond Bitch альбомынан екі соңғы сингл – "Rany" және "Dziękuję" жарық көрді. Diamond Bitch дәуірінде Дода он VIVA Comet сыйлығын жеңіп алды. Ол үш жыл қатарынан "Жылдың бейнеклипі" сыйлығына ие болды, сондай-ақ "Онжылдықтың әртісі" арнайы сыйлығын алды. Ол ең жақсы поляк әртісі номинациясында екі рет MTV Europe Music Awards сыйлығын жеңіп алды және 2009 жылы ең жақсы еуропалық әртіс номинациясында екінші орын алды. 2008 жылы Польша әнінің ұлттық фестивалінде Дода "Ең үздік әртіс – Superjedynka" сыйлығымен марапатталды. 2010 жылдың наурыз айында ол Rock'n'Roll Palace турына шықты, ол бір жылға созылды.
2010-2013 жж: 7 негізгі кезең
2010 жылдың маусым айында Дода өзінің екінші студиялық альбомынан "Bad Girls" атты алғашқы синглдің ағылшын тіліндегі нұсқасын шығарды. Шілде айында әннің поляк тіліндегі нұсқасы жарық көрді. "Bad Girls" әсіресе 2011 жылы үлкен бюджетті музыкалық бейнебаянының премьерасынан кейін үлкен хитке айналды, ол лейкемиямен күрескен сол кездегі қалың жұбайы Nergal, death metal тобының жетекшісі, ауруына байланысты кешіктірілді. Доданың екінші студиялық альбомы 7 pokus głównych 2011 жылдың 30 мамырында жарық көрді. Бұл жолы Дода жаңа электро-рок стилін ұсынды. Альбом жеті түрлі мұқабамен шығарылды, олардың әрқайсысы әртүрлі құштарлықты бейнелейді. Ол 30 000 данадан астам сатылды және ZPAV-тың платина сертификатын алды. Альбомдағы әндер ағылшын тілінде де жазылды және халықаралық деңгейде The 7 Temptations деген атпен шығару жоспарланған. Алайда, материал әлі жарияланбады. Тек бірнеше демо жазбалары ғана Доданың ресми YouTube арнасына немесе ресми веб-сайтына жүктелді. Олардың ішінде "Let's Get It Started", "My Way or No Way", "XXX" және "Singing in the Chains" бар. "Singing in the Chains" әні 2014 жылы Додаға World Music Award сыйлығының «Әлемдегі ең үздік ән» номинациясын әкелді. 7 pokus głównych альбомы Доданың үшінші жеке турнесі The Seven Temptations Tour барысында насихатталды, ол 2011 жылдың мамырында басталып, бір жарым жылға созылды. "XXX" 7 pokus głównych альбомының екінші синглы болды. 2011 жылдың қарашасында Дода "Максим" журналының поляк тіліндегі басылымында тілші болып жұмыс істеді, оның алғашқы екі саны үшін мақалалар жазды. Желтоқсан айында ол Playboy USA журналы үшін суретке түсті. 2012 жылдың ақпанында Дода "Kac Wawa" әнін шығарды, ол осы аттас поляк комедиялық фильмінің тақырыбы болды. Сондай-ақ ақпан айында Дода "XXX" бейнебаяны үшін VIVA Comet Award сыйлығын жеңіп алды. Осылайша ол Токио Отель және өзінің бұрынғы рекордтарын артта қалдырып, әлемдегі 12 VIVA Comet Award сыйлығын жеңіп алған жалғыз орындаушы болды. Бұл Доданың төртінші "Жыл бейнебаяны" сыйлығы еді. Маусым айында ол өзінің жақын досы және имитация шебері Дзагамен бірлесіп "Twa Energia" әнін шығарды. 2012 жылдың соңында 7 pokus głównych альбомынан тағы бір сингл жарық көрді. Бұл поляк рэп өнерінің аңыз атындағы Fokus есімді орындаушымен бірлесіп жасалған "Fuck It" әні болды. Оның екі орындаушының арасындағы зорлық-зомбылық көріністері бар даулы бейнебаяны телеарналарда көрсетілуге тыйым салынды. Алайда, ол интернетте танымал болды және премьера болғаннан кейін алғашқы 24 сағат ішінде YouTube-та миллионнан астам қаралым жинады. Альбомның соңғы синглы 2013 жылы шыққан "Electrode" атты құпиялы электро баллада болды.
20132020: Концерт альбомдары, актерлік өнер, Virgin қайта қосылу және Dorota
2012 жылдың желтоқсанында Дода EMI Music Poland компаниясымен (2014 жылдан бастап Warner Music Poland компаниясының бөлігі) жазбаларға келісімшарт жасасты. 2013 жылдың мамыр айында ол Fly High Tour-ға қатысты – оның мансабындағы алғашқы фильмге түсірілген және Fly High Tour – Doda Live DVD ретінде шығарылған тур. 2013 жылдың қазан айында Дода польшалық комедиялық фильм үшін "Wkręceni (High Life)" атты синглді шығарды. Дода Warner Music-тен көп ұзамай кетіп, 2014 жылдың желтоқсанында Universal Music Poland компаниясымен қайта келісімшарт жасасты. 2014 жылдың Жаңа жыл қарсаңында ол "Riotka" синглын шығарды, кейіннен ZPAV оған платина сертификатын берді. Оның ағылшын тіліндегі нұсқасы "Not Over You" деп жазылды. 2015 жылдың мамырында Дода өзінің бесінші жеке концерттік туры Riotka Tour-ға қатысты. Оның концерттерінің бірі 2016 жылдың қарашасында түсіріліп, 2017 жылы DVD ретінде шығарылды. 2015 жылдың 25 маусымында ол "Nie pytaj mnie" синглын шығарды, ол ZPAV-тан алтын сертификат алды. "Riotka" және "Nie pytaj mnie" әндерін бұрын Кайли Миноуг және The Saturdays тобымен жұмыс істеген Челси Граймс жазған. 2015 жылдың қазан айында Доданың менеджері әндердің жеке сингл ретінде шығатынын және оның үшінші студиялық альбомына енбейтінін мәлімдеді, себебі ол басқа музыкалық бағытты таңдауға шешім қабылдады. Олардың концерттік нұсқалары Riotka Tour концерттік альбомына қосылды. 2015 жылдың 20 қарашасында Дода Польшада өткен World on Fire World Tour концертінде Slash-пен бірге өнер көрсетті. Ол Slash-тың гитарада сүйемелдеуімен "Sweet Child o' Mine" әнін орындады. 2016 жылдың мамырында ол IMKA театрының "Słownik Ptaszków Polskich" атты қойылымында Анжелика рөлін ойнады. 2016 жылдың тамызында Virgin тобы қайта құрылғанын жариялады. Сол айда олар он жылдан кейін алғашқы синглын, "Hard Heart" әнін шығарды. Қараша айында Virgin тобы төртінші студиялық альбомын, Choni-ді шығарды. Оның ең табысты синглы "Kopiuj wklej" Польшада алтын сертификат алды. Оның үшінші жеке студиялық альбомы "Dorota" 2019 жылы шықты және Польшада төртінші орынға ие болды.
2021 қазіргі уақытта: Dziewczyny z Dubaju және Aquaria
Дода 2021 жылы "Қыздар сатып алуға" (полякша атауы: Dziewczyny z Dubaju) фильмін жасатты. Сол жылы ол "Don't Wanna Hide", "Fake Love" және "Melodia ta" синглдерін шығарды. 2022 жылы ол "Doda. 12 қадам махаббатқа" (Doda. 12 kroków do miłości) реалити-шоуының басты кейіпкері болды, ол Polsat телеарнасында көрсетілді. Сол жылдың желтоқсан айында ол рэперлер Бедос және Уайт 2115-тің "Diamenty" әнінде қонақ ретінде қатысты. 2023 жылы Polsat тағы бір "Doda. Dream Show" реалити-шоуын іске қосты, ол Доданың музыкалық мансабы мен жеке өміріне арналған. 2023 жылдың тамызында Дода Smolasty-мен бірлесіп "Zanim zajdzie słońce" синглын шығарды, ол Польша әндері чартында бірінші орынға шықты.
Отбасы және қарым-қатынастар
Доданың әкесі Пауль Рабчевский ауыр атлет, ал анасы Ванда мемлекеттік қызметкер болған. 2003 жылы ол болашақ күйеуі, поляк қақпашысы Радослав Майданмен танысты. Үш жылдан кейін, 2008 жылдың мамыр айында олар ажырасып кетті. 2009 жылдың 9 мамырында оның экстремалды металл тобының жетекшісі Адам Дарски (қаламымен Нергал) есімді адаммен қарым-қатынаста екені жарияланды. 2009 жылдың желтоқсан айында олар келісім шарт жасасты. Дарскиге лейкемия диагнозы қойылды, Дода трансплантация үшін өзінің сүйек миын ұсынды, бірақ ол сәйкес келмеді. Дода халықтан сүйек миын донор ретінде беруге шақырды, нәтижесінде үлкен жауап келді және Дарскиге қажетті трансплантация жасалып, аурудан жазылды. 2011 жылдың наурыз айында олар келісімді бұзды және ажырасып кеткендері хабарланды. Сол жылы Дода хореограф Бляжей Шиховскимен кездесуін бастады. 2014 жылдан бері ол бизнесмен Эмиль Хайдармен қарым-қатынаста болды. 2015 жылдың шілдесінде олар келісім шарт жасасты, бірақ сол жылдың қарашасында Дода олар енді бірге емес екенін мәлімдеді. 2018 жылдың 14 сәуірінде ол Испанияның Марбелья қаласында өткен жеке шарада кино продюсері Эмиль Степеньге үйленді. Олар бір жыл бұрын келісім шарт жасасқан, бірақ үйленгенше қарым-қатынастарын растамаған. Дода 2021 жылы ажырасуға өтініш берді, ол сол жылы ресімделді. 2022 жылы ол саяхатшы Дариуш Пахутпен қарым-қатынаста екенін растады. Ол Mensa Poland мүшесі.
Киелі кітапқа қатысты дау
2010 жылдың мамыр айында Варшава прокуратурасы Доданы бір жыл бұрынғы телеинтервьюда "Құдайға сенуге қарағанда динозаврларға көбірек сенемін, себебі шарап ішіп, марихуана шеккен адамдар жазған нәрсеге сену қиын" деген пікір білдіргені үшін "діни сезімдерді қорлау" қылмысымен айыптады. 2012 жылдың қаңтар айында Варшава Мокотов жергілікті соты оны кінәлі деп танып, 5000 злотый айыппұл салды. Оның шағымы қабылданбады. 2012 жылдың маусым айында Варшава аудандық соты жергілікті соттың шешімін күшінде қалдырды. Дода "Польшаның көне заманға тән сот жүйесінің құрбаны болдым" деп мәлімдеді және істі Адам құқықтары жөніндегі Еуропалық сотқа жолдады, ол 2017 жылы қарауға қабылданды. 2022 жылдың қыркүйегінде сот Польша мемлекетінің әрбір адамға сөз бостандығы құқығын кепілдейтін Адам құқықтары жөніндегі Еуропалық конвенциясын бұзғанын анықтады және Польша билігіне Додаға 10 000 евро өтемақы төлеуді бұйырды.
Әлеуметтік белсенділік
Ол көптеген қайырымдылық және әлеуметтік іс-шараларға қатысқанымен танымал. Ол көптеген ұйымдарға қаржылай қолдау көрсетті, соның ішінде көп склероздан және лейкемиядан зардап шегушілерге, сондай-ақ Ұлы Рождестволық қайырымдылық оркестріне қаражат жинауға көмектесті. Оның белсенділігін Newsweek Polska оқырмандары мойындады, олар оған Gwiazda Dobroczynnoći (Қайырымдылық жұлдызы) сыйлығын берді. Сондай-ақ, ол сүйек миы мен трансплантологияны насихаттаудағы еңбегі үшін "Жылдың денсаулық сақтау саласындағы көшбасшысы" атағын алды. 2019 жылдың қаңтар айында ол Павель Адамовичтің қазасынан кейін жеккөрушілікке қарсы күресте музыка өнерпаздарын біріктіру үшін Artyści przeciw nienawiści (Жекебасқа қарсы өнер адамдары) атты арнайы қайырымдылық концертін ұйымдастыру жоспарын бастады. Концерт 2019 жылдың 27 ақпанында Лодзь қаласындағы Атлас Аренада өтті, оған 100-ден астам өнерпаз қатысты, соның ішінде Мэрила Родович, Маргарет, Сарса, Клео, Ева Фарна, Эвелина Лисовская, Громее, Давид Квиатковски, Патриция Марковская, C BooL, Беата Козидрак, Golec uOrkiestra, Peja, Халина Млинкова және Blue Café. 2019 жылдың 3 тамызында ол Польшадағы ЛГБТ қауымдастығына қолдау білдірді, Białystok қаласында өткен Disco pod gwiazdami концертінде жаңбыр түсті киіммен өнер көрсетті. Бұл концертке дейін бірнеше апта бұрын қалада ұйымдастырылған алғашқы мақтаныш шеруі кезінде оңшыл экстремистердің зорлық-зомбылығы болған еді. 2023 жылы ол Twarze depresji. Nie oceniam. Akceptuję (Депрессияның бет-әлпеті. Мен бағаламаймын. Мен қабылдаймын) әлеуметтік науқанының елшісі атанды, оның мақсаты психикалық денсаулық мәселелері мен депрессия туралы хабардарлықты арттыру.