Кіріспе
Ирландия-Уэльс рок музыканты, U2 гитарисі. Гитарист.
the guitarist
Дэвид Хоуэлл Эванс (8 тамыз 1961 жылы туған), көбінесе Edge немесе жай ғана Edge деп танылатын, британдық-ирланд музыканты, әнші және ән жазушы. Ол U2 рок-тобының жетекші гитарисі, клавишникасы және қосымша вокалисі ретінде ең белгілі. Топ құрылған сәттен бастап оның құрамында, олармен 15 студиялық альбом мен бір жеке туынды жазды. Оның тартымды гитара ойнау стилі, U2 музыкасының айрықша белгісі, дыңғыл тембрлер, ырғақты кешіктіру, дрон ноталары, гармоникалар және әсерлерді кеңінен қолданумен ерекшеленеді. Уэльс ата-анасынан Англияда дүниеге келген және Ирландияда өскен Edge, 1976 жылы Mount Temple Comprehensive School-дегі сыныптастарымен және үлкен ағасы Дикпен U2 болашақ тобын құрды. Панк-роктың философиясы мен қарапайым аранжировкаларынан шабыттанған топ өз материалдарын жазуды бастады. Соңында олар 1987 жылғы "The Joshua Tree" және 1991 жылғы "Achtung Baby" сияқты альбомдарымен танымал музыкадағы ең сәтті топтардың біріне айналды. Жылдар бойы Edge әртүрлі гитара эффектілерімен тәжірибе жасады және өзінің стиліне американдық халық музыкасы, индустриалдық музыка және альтернативті рок сияқты әртүрлі музыка жанрларынан әсерлер енгізді. U2 тобында Edge клавиш аспаптарында ойнады, "Zooropa" (1993) және "Songs of Surrender" (2023) альбомдарын өндірді және кейде мәтін авторы ретінде де жұмыс істеді. Edge өзінің екінші әйелі Морли Стейнбергпен топпен бірлескен жұмыстары арқылы танысты. U2 мүшесі және жеке тұлға ретінде Edge адам құқықтары мен қайырымдылық мақсаттарын қолдады. Ол "Hurricane Katrina" салдарынан зардап шеккен музыканттарға көмек көрсету үшін "Music Rising" қайырымдылық қорына негіз салды. U2 тобының мүшесі Бономен бірнеше жобада жұмыстасты, соның ішінде Рой Орбисон, Тина Тернер және Мартин Гаррикс үшін жазылған әндер, "Spider-Man: Turn Off the Dark" мюзиклінің саундтректері және Royal Shakespeare Company-нің "A Clockwork Orange" пьесасының Лондондық сахналық қойылымына музыка жазды. U2 мүшесі ретінде Edge 22 "Grammy" сыйлығын жеңіп алды және Рок-н-ролл Даңқы залына енгізілді. Көптеген музыкалық басылымдар Edge-ті барлық уақыттағы ең ұлы гитаристтердің қатарына қосты.
Ерте өмір
Дэвид Хауэлл Эванс 1961 жылдың 8 тамызында Баркинг, Эссекс қаласындағы Баркинг аналар ауруханасында дүниеге келді. Ол уэльс ата-анасы Гарвин мен Гвенда Эванстың екінші баласы. Отбасы бастапқыда Чадвелл-Хитте тұрды. 1962 жылы Гарвинге қызмет бабында жоғарылау ұсынылып, ол отбасын Дублинге көшірді. Эванс алғашқы білімін Малахайдтегі Сент-Эндрю ұлттық мектебінде алды. Бала кезінде фортепиано мен гитара сабақтарын алып, Дикпен бірге музыкамен шұғылданды. Алғашқы гитарасын жеті жасында анасы испан гитарасын сатып алғанда алды. Ол оны қалай дұрыс қосымшалауды немесе ұстауды білмеді және оны "қанағаттан артық емес ойыншық" деп атады, бірақ оның қаншалықты тартымды екеніне таң қалды. Тоғыз жасында Эванстар отбасына "алғашқы нағыз гитара" келді, анасы бір фунтқа ескі акустикалық гитара сатып алды. Ол және Дик екеуі де осы аспапты сынап көрді, тозған металл ішектерін нейлон ішектерге ауыстырып, оны дұрыс ойнауды үйренді.
U2
Эванс ағайындылары 1976 жылы Дублиндегі Маунт-Темпл жалпы білім беретін мектебінде оқып жүргенде, мектептің хабарландыру тақтасына басқа оқушы Ларри Малленнің жаңа топ құру үшін музыканттар іздеген хабарламасына жауап ретінде бір жиынға қатысты. Бұл жарнамаға жауап берген басқа оқушылардың арасында Пол "Боно" Хьюсон мен Адам Клейтон да болды. 1978 жылғы наурыз айында U2 деп танылатын топқа айналуға дейін, топ бірнеше рет қайта құрылды (Ричард Эванс бұрын басқа топқа қосылып кеткендіктен, кіші інісі жетекші гитарист ретінде қалды). Топтың карьерасының басында Эвансқа Бононың қатысқан Липтон Виллидж сюрреалистік көше бандының мүшелері "Едж" деген лақап ат берді. Бұл лақаптың Эванстың бұрышты бас пішінінен туындағаны жиі айтылады. Дегенмен, есімнің шығу тегі даулы, және басқа теориялар да бар, олар оның гитарада ойнау стилі мен толыққанды қатыспай, нәрселердің шетінде қалуға бейімділігін қамтиды. U2 1977 жылы Дублиндегі шағын орындарда, кейде Ирландияның басқа жерлерінде концерттер беріп, өнер жолын бастады. 1979 жылдың желтоқсанында олар Ирландиядан тыс Лондонда алғашқы концерттерін өткізді, ал 1980 жылы Британ аралдарында кең ауқымды гастрольдік сапарға шықты, жанкүйерлер қатарын кеңейтті. Олардың тұңғыш альбомы "Boy" 1980 жылы шықты. 1981 жылы қазан айындағы турнеге дейін Едж діни себептермен U2-ден кетуге жақын болды, бірақ соңында қалуға шешім қабылдады. Осы кезеңде ол Боно мен Муллен де қатысқан "Шалом" қоғамына мүше болды. Осы шешімнен кейін ол кейіннен "Sunday Bloody Sunday" әніне айналған музыкалық шығарма жазды. Музыкалық бейнежазба 2011 жылдың 28 шілдесінде жарық көрді. Едж және Боно голланд ди-джеі Мартин Гаррикспен "We Are the People" әнін жазды, ол УЕФА Еуро-2020 турнирінің ресми әні болды және 2021 жылдың 14 мамырында шықты. Едж 2004 және 2005 жылдары көрсетілген "The Batman" сериалының бірінші және екінші маусымдарына негізгі әндерді жазды. 2008 жылы Едж Дэвис Гуггенхайм түсірген "It Might Get Loud" деректі фильміне қатысты. Фильм электр гитараның тарихын, сондай-ақ Едж, Джимми Пейдж және Джек Уайттың мансабы мен стильдерін зерттейді. Фильмнің премьерасы 2008 жылдың 5 қыркүйегінде Торонто халықаралық кинофестивалінде өтті. 2016 жылдың 29 сәуірінде Едж Ангиогенез қорының конференциясы аясында Сикстин капелласында өнер көрсетті, бұл оны осы орында концерт өткізген алғашқы рок әртісі етті. 2023 жылы Едж Лол Толхерст, Баджи және Джекнайф Лидің "Los Angeles" альбомындағы "Train with No Station" және "Noche Oscura" әндерінде қонақ музыкант ретінде қатысты.
On 29 April 2016, the Edge performed in the Sistine Chapel as part of a conference for the Angiogenesis Foundation, making him the first rock artist to stage a concert at the site. In 2023, the Edge was a guest musician on the songs "Train with No Station" and "Noche Oscura" for the album Los Angeles by Lol Tolhurst, Budgie, and Jacknife Lee.
Гитара ойнау
The Edge гитарада ойнау стилінің ерекшелігі – оның қоңыраулы тембрлері, эхолы ноталар, сирек кездесетін акордар мен эффекттерді кеңінен қолдануы. Ол таза квинта интервалына басымдық береді және көбінесе үшінші нотаны жойып, тек квинта мен тамыр нотасынан тұратын екі ноталық акордар орындайды. Бұл стиль нақты мажорлық немесе минорлық тоналдылықта болмай, екеуін де қамтиды, музыкалық екіұштылықты тудырады. Осы тұрақты дыбысқа қарсы, ол гармонияны сездіру үшін басқа ноталарды өзгертеді. The Edge-тің ерекше орындау техникаларының ішінде арпеджио мен гармоникаларды ойнау бар.
The Edge гитарада ойнауға қарапайым көзқараспен келеді, ноталарды «қымбат» деп есептейді және әндеріне ең лайықты келетін қарапайым партияларды орындауды жөн көреді. Guitar Player журналына сәйкес, ол «атмосфералық эффектілерге, нәзіктікке, минимализмге және ақылды сигналды өңдеуге» виртуоздықтан гөрі артықшылық береді. Көне ойнау стильдерін қайталаудың орнына, The Edge «ережелерді бұзуға» және аспапқа жаңаша қарау жолдарын табуға қызығушылық танытады. Рори Галлахер мен Патти Смит оның ең күшті ықпалы болған музыканттардың қатарында. The Edge гитарасының дыбысы жиі ритмдік эффект үшін сегіздік нотаға орнатылған дилеймен модуляцияланады. Алғашқы Electro Harmonix Memory Man дилей педалін алғаннан кейін, ол оның қайта оралған эхосын «бір емес, екі гитарашы ойнағандай» сезім беру үшін, ойнамайтын ноталарды толтыру үшін қалай пайдалануға болатынына қызығушылық танытты. Бұл эффекттер блогы оның гитаралық құрылғысының маңызды бөлігіне айналды және топтың шығармашылық өнімдеріне елеулі әсер етті. Led Zeppelin гитарисі Джимми Пейдж оны «дыбыстық сәулетші» деп атады. Сыншылар The Edge гитарасының дыбысын «Bullet the Blue Sky» әніндегі истребительдердің бейнесімен, «Love Is Blindness» әніндегі «тіс дәрігерінің бұрғысымен», ал «Mofo» әніндегі «ұшақ турбинасымен» салыстырды. The Edge эффекттерді тек дыбысын өзгерту үшін емес, ән жазу процесінде жаңа идеяларды тудыру үшін қолданатынын айтты, бұл топтың айрықша белгісіне айналды. Дегенмен, ол Explorer гитарасының бас ішектерінің дыбысынан қанағаттанбады және оларды ертеде ойнаудан аулақ болды, нәтижесінде дыбыс жоғары жиілікті болды. Ол «пердетақтаның бір бөлігіне назар аудару арқылы басқа біреудің әдетте ойнайтынын өте стильдік түрде орындауға үйренгенін» айтты. Сондай-ақ ол бірнеше концерттерде «Stand by Me» әнінің екінші шумағын орындады. From the Sky Down деректі фильмінде ұсынылған «Love is Blindness» әнінің жеке акустикалық нұсқасын да орындайды.
Басқа құралдар
Ол "I Fall Down", "October", "So Cruel", "New Year's Day", "Running to Stand Still", "Miss Sarajevo", "The Hands that Built America" және "Original of the Species" сияқты топтың көптеген әндерінде клавишада ойнады. "Жаңа жыл күні", "Естен кетпес от", "Көк бөлмеңіз", "Сәтке бойыны бұру" және "Құбыжықтар тәрбиелеген" әндерінің концерттік нұсқаларында ол пианино мен гитараны кезекпен орындайды. "Original of the Species" әнінің көптеген концерттік нұсқаларында ән орындалғанда тек пианино ғана қолданылады. The Edge топтың бас гитарисі болғанымен, ол кейде бас-гитарада да ойнайды, мысалы, "40" әнінің концерттік орындалуында The Edge пен бас-гитарист Адам Клейтон аспаптарын ауыстырады.
Жабдық
The Edge электрогитара, акустикалық гитара, синтезатор, фортепиано, бас-гитара ("40" және "Race Against Time" әндерінде) және лап-стиль гитарада ойнайды. 1981 жылғы қазан айының турнесі, 1983 жылғы "Соғыс" турнесі және 2009 жылғы U2 360° турнесі үшін The Edge-тің U2 гитаралық жабдығының толық схемалары.
Жеке өмір
Эванс протестант ретінде тәрбиеленді және ересек күнінде Боно мен Муллен сияқты топ мүшелерімен бірге дінге бөлінбеген христиандық Shalom Fellowship тобының мүшесі болды. Эванс 1983 жылдың 12 шілдесінде орта мектептегі қарындасы Айслинн О'Салливанға үйленді. Олардың Холли (1984 жылы туған), Арран (1985 жылы туған) және Блю Ангел (1989 жылы туған) атты үш қызы бар. 2002 жылы. 2019 жылы олар қонақ үйдің жалға алу құқығын сатты, бірақ Пэдди Маккиллен ағамен бірге ғимаратқа иелік етуді жалғастырды.
Эванс Калифорния штатының Малибу қаласында 156 акр (63,13 гектар) жерге бес сәнді үй салуға тырысқаны үшін сынға ілікті. Калифорния жағалау комиссиясы оның жоспарларына қарсы 8 дауысқа 4 дауыс берді. Санта-Моника тауларын сақтау қоры Эванстың 1 миллион долларлық қайырымдылығынан кейін және 100 акр жерді жаяу жүргіншілерге арналған ашық кеңістік ретінде белгілеуге келісім білдіргеннен кейін бұл мәселеде бейтарап болуға келісті.
Қайырымдылық
The Edge, Боб Езрин және Генри Юскевич 2005 жылы Music Rising қайырымдылық қорын құрды, ол «Катрина» даулынан жоғалған аспаптарын алмастыруға мұқтаж болғандарға көмектесті. Бастапқыда аспаптар тек кәсіби музыканттарға берілді, бірақ олар көп ұзамай қауымдағы шіркеулер мен мектептерге де аспаптар қажет екенін түсінді. Қайырымдылық қорының ұраны – «Мұрат аймағын нотадан нотаға қайта жаңғырту» және осы уақытқа дейін «Катрина» даулынан зардап шеккен жүзден астам музыкантқа көмектесті. The Edge сондай-ақ, қан тамырларын жаңару арқылы әлемдік денсаулықты жақсартуға бағытталған Angiogenesis Foundation коммерциялық емес ұйымының кеңесінде де қызмет етеді. 2021 жылы The Edge Love Welcomes қайырымдылық қорымен бірлесіп, босқындар әйелдері қолмен тігілген және Морзе кодымен жасалған гитара белбеулерін сатты, ал белбеулерден түскен табыс босқындар әйелдерін жұмыспен қамтуға және қолдауға жұмсалды.
Марапаттар мен мойындау
The Edge U2 тобымен бірге көптеген марапаттарға ие болды, оның ішінде 22 Грэмми сыйлығы және ең үздік ән номинациясы бойынша екі Алтын глобус сыйлығы ("Американы салған қолдар" – 2003 жыл, "Жай ғасырлық махаббат" – 2014 жыл). 2005 жылы ол U2 тобының құрамында алғашқы мүмкіндік алған жылында Рок-н-ролл Даңқы залына енгізілді. 2007 жылы Беркли музыкалық колледжінен құрметті музыка докторы ғылымын алды. 2017 жылғы Bonnaroo музыка фестивалінде The Edge Лес Пол қорынан Лес Пол рухы сыйлығымен марапатталды, өйткені ол «инновация, инженерия, технология және/немесе музыка арқылы ұлы Лес Полдың рухын бейнелейтін» тұлға ретінде танылды. 2024 жылдың мамыр айында Венеция отбасылық клиникасы өзінің алғашқы HEART (Денсаулық + Өнер) галасында орталықтың көп жылдық қолдаушылары The Edge және оның әйелі Морли Стейнбергке алғашқы HEART сыйлығын табыс етеді. 2010 жылы Gibson журналы оны барлық уақыттардағы ең жақсы гитаристтердің 23-орынына қойды, оның «өзіне тән дыбысын жасағанын» айта келіп, үш онжылдық бойы рок музыкасының ең танымал өкілдерінің бірі – Бономен бірге жұмыс істегенін ескерді. Келесі жылы Rolling Stone журналы The Edge-ті «Барлық уақыттардағы ең ұлы 100 гитарист» тізімінде 38-орынға орналастырды. Дэниел Лануа оны «инновациялық ойлы», «ғалым және түнгі ақын» деп сипаттап, ол «өзінің дыбысының әрбір ерекшелігін жаздырып алуға» бейілді екенін айтты. Журнал 2023 жылы жаңартылған 250 ең ұлы гитаристтер тізімінде The Edge-ті 47-орынға көшті. 2012 жылы Spin журналы оны 100 ең ұлы гитаристтер тізімінде 13-орынға қойды, оның «гитараны қалай ойнау керектігі туралы білмеуін жасырып, оны кешірімді дилей педальдарымен көрсеткенін» және оның тобының аты сөз тіркесіне айналған ерекше дыбыстық белгіні жасағанын атап өтті. 2015 жылы Rolling Stone журналы Боно мен The Edge-ті «Барлық уақыттардағы ең ұлы 100 ән жазушы» тізімінде 35-орынға орналастырды.