Кіріспе
"Мистер Лиза Вашингтонға барады" – американдық "Симпсондар" анимациялық телесериалының үшінші маусымының екінші бөлімі. Ол алғаш рет АҚШ-тағы Fox арнасында 1991 жылдың 26 қыркүйегінде көрсетілді. Эпизодта Лиза Америка Құрама Штаттары туралы патриоттық эссе байқауында жеңіске жетеді. Ол отбасымен бірге Вашингтон қаласындағы байқаудың финалына қатысады. Лиза үкіметтік жүйені айыптайтын қатал хат жазғанда жеңіліске ұшырайды, бірақ жемқор конгрессмен тұтқындалып, қызметтен алынады, бұл оның үкіметке деген сенімін қайта жаңартады. Эпизодты Джордж Мейер жазды, режиссері – Вес Арчер. Бұл Аль Жан мен Майк Рейстің шоу-рунерлер ретінде алғашқы эпизоды болды. Онда 1939 жылғы "Мистер Смит Вашингтонға барады" фильміне көптеген сілтемелер бар, соның ішінде Лиза Линкольн мемориалындағы Линкольн мүсінінен кеңес сұрайтын көрініс бар. Эпизодта Ақ үй, Уотергейт қонақ үйі, Джефферсон мемориалы, Вашингтон монументі, Ұлттық әуе және ғарыш мұражайы және Кеннеди өнер орталығы сияқты Вашингтонның басқа да танымал орындары көрсетілген. Эпизод Нильсен рейтингісі бойынша 12.9 көрсеткішін алды және эфирге шыққан аптада Fox арнасының ең жоғары рейтингілі үшінші бағдарламасы болды. Ол теледидар сыншыларынан көбінесе оң пікірлер алды, олар американдық саясатты сатиралық тұрғыдан бейнелегені үшін эпизодты жоғары бағалады. Ағаш өңдеу өнеркәсібі Лизаның ағаш өңдеу өнеркәсібінің лоббисінің Спрингфилд орманын кесуге рұқсат беру үшін конгрессменге пара ұсынған көрінісін сынады. Бұл оқиға "ағаш қалашығында туылғаны үшін ғана ауыр еңбек ететін адамдарға жасалған оңай шабуыл" деп сипатталды. Мейердің айтуынша, ол "әлеуметтік институттар мен дәстүрге терең күдікпен қарайды", бұл оның эпизодты жазуына әсер етті. Аль Жан мен Майк Рейсс, "Симпсон" сериалының басынан-ақ жазған, үшінші маусымда шоу-рунерлер болды. Олардың шоу-рунерлер ретінде алғашқы эпизоды "Мистер Лиза Вашингтонға барады" болды және олар шоуды басқаруда үлкен қысым сезінді. Жан мен Рейсс қатты қысымға түсіп, сценарийді 6-7 рет қайталап, оны одан да күлкілі етуге тырысты. Жан "Бұл қайта жазулардың бір себебі – мен «Бұл жеткілікті емес» деп ойладым. Бұл жеткіліксіз» деп ойладым", - деді. Уэс Арчер режиссерлік еткен "Мистер Лиза Вашингтонға барады" эпизоды Симпсондар отбасының нақты жерге саяхаттаған алғашқы эпизодтарының бірі болды. Эпизодтың көп бөлігі Спрингфилдтен тыс жерде орын алғандықтан, жаңа фондық суреттер мен кейіпкерлердің дизайны анимациялануы керек болды. Симпсондар отбасы Вашингтонның бірнеше нақты танымал орындарын аралайды, аниматорлар анимация студиясының кітапханасынан алынған фотосуреттердің көмегімен суреттеуге мүмкіндік алды. "Симпсон" сериалының режиссері Дэвид Сильверман Вашингтон аймағында өскен, сондықтан ол жобаларға көмектесе алды. Мардждың дауыстық актрисасы Джули Кавнер отбасының саяхатта болуын және олар тұратын қонақ үй бөлмесінің ерекшелігін, сондай-ақ Барттың мінез-құлқының мінсіздігін жақсы көретінін айтты. «Сіз оны барлық осы әрекеттері мен әзілдері үшін өлтіргіңіз келеді». Жан бұл шоудың табыстылығының бір құпиясы – отбасы туралы айту және жазушылар өздерінің немесе отбасының өмірінен алынған тәжірибелерді шабыт көзі ретінде пайдалана алатынына сенеді. Ол "Мистер Лиза Вашингтонға барады" эпизоды осы тұрғыдан өте жақсы жасалғанын ойлады. "Тампа Трибьюнз" журналының сыншысы Кертис Росс бұл сілтемені "Симпсон" тарихындағы ең жақсы фильмге сілтемелердің бірі деп атады. Лизаның Линкольн мемориалына сапары "Мистер Смит Вашингтонға барады" фильміне тікелей сілтеме болып табылады, онда Смит Лиза эпизодта істегендей, Линкольн мүсінінен шабыт алу үшін жүгінеді. Барри Шварц өзінің "Абрахам Линкольн кейінгі қаһармандық дәуірде" атты кітабында Лизаның көпшілікпен толы ескерткіш алдындағы көрінісі "Линкольнның моральдық және эмоционалдық мәні қалай төмендеп кеткенін" көрсетеді деп жазады. Марк Рейнхарт "Экрандағы Линкольн" атты кітабында бұл оқиғаның америкалық қоғамның «Линкольн не істер еді?» деген сұраққа деген қызықсыз және ақыр соңында пайдасыз бейімділігін «тамаша білгіштікпен» түйіндейтінін жазды. саяси немесе әлеуметтік қиындықтарға тап болған кезде". Эпизодта Рашмор тауы да айтылған, ол тағы бір американдық ескерткіш. Бұл оқиғада бірнеше нақты адамдар туралы айтылған. Бартты ренжітетін пианинода ойнайтын сатирик Марк Рассел мен Том Лерерге сілтеме жасалады. Нәтижесінде Буш болашақ эпизодтарда жағымсыз жарықтан көрінді. Бицер сонымен қатар "Симпсондар" сериалдың сатиралық қолдану арқылы "Америка Құрама Штаттарының үкіметтік жүйесінің (және жалпы қоғамның) саяси мәдениеті мен қоғамдық пікіріне түсініктерді" көрсететінін жазды. Жемқор конгрессмен тұтқындалғанда Лиза «Жүйе жұмыс істейді!» деп жариялайды. Бенедикт Андерсон "Салыстырулар шабыты" атты кітабында сериал авторы Мэтт Грёнинг «оның қызықтырған аудиториясы жүйе шамалы жұмыс істейтініне сенімді екенін» айтады. «Содан неге ол патриотты көрсетуі керек, әсіресе оның санасы жоқ кішкентай әйел басы? Бәлкім, ол да Америкаға тағы бір мүмкіндік беруді қалайды. Мистер Лиза оның жақсы ниеттерін кепілдік береді». Гүнтер Бек, Израильдегі Хайфа университетіндегі Хайфа неміс және еуропалық зерттеулер орталығындағы неміс академиялық алмасу қызметінің (DAAD) лекторы, Лизаның эпизодтағы рөлін 19 ғасыл американдық ақын және философ Генри Дэвид Торомен салыстырды. Ол Лизаның Торо сынға алған саяси жүйеге қатысты халықтың бейжайдығына қарсы тұрғанын жазады және «басқаларға қарағанда принциптер үшін тұру және қарсы тұру» қажеттігіне назар аудару керек екенін айтады. «Осы батыл әрекет арқылы, «дұрыс іс жасау» арқылы жеке адам бүкіл қоғамның әл-ауқатын сақтап қалуы мүмкін. Шындығында, Лизаның батылдығы мемлекеттік өкілдердің демократиялық міндеттерін орындауына серпін береді, сондықтан ол қуанышпен «Жүйе жұмыс істейді!» деп айта алады. – оның демократия мен оның институттарына деген сенімі қайта жаңартылды. Тороның жүйеге сенімі болған жоқ, ол тек адамдарға және жеке адамның даму мен демократияны жүзеге асыру қабілетіне сенді».
Wes Archer directed "Mr. Lisa Goes to Washington", which was one of the first episodes to feature the Simpson family traveling to a real life location. Because much of the episode takes place outside of Springfield, new background and character designs had to be animated. The Simpson family visits several real life landmarks in Washington, which the animators were able to draw with the help of photographs from the animation studio's library. The Simpsons director David Silverman grew up in the Washington area so he was able to help out with the designs. Marge's voice actor, Julie Kavner, said she loved the charm of the family "just being on a trip and experiencing the hotel room they're staying at, and the integrity of Bart's character. You know, you just want to kill him for doing all those tricks and pranks." Jean believes this is one of the secrets of the show's success, the fact that it is about a family and the writers can use experiences from their own or their family's life as an inspiration in their writing. He thought "Mr. Lisa Goes to Washington" was a perfectly constructed episode in that sense. The Tampa Tribunes Curtis Ross called this reference one of the best film references in The Simpsons history. Lisa's visit to the Lincoln Memorial is a direct reference to Mr. Smith Goes to Washington, in which Smith appeals to Lincoln's statue for inspiration like Lisa did in the episode. In his book Abraham Lincoln in the Post Heroic Era, Barry Schwartz writes that the scene with Lisa at the crowded monument shows how "thoroughly Lincoln's moral and emotional significance has waned". Mark Reinhart writes in the book Abraham Lincoln on Screen that the scene sums up "with brilliant wit" the American society's "annoying and ultimately useless tendency to ask [themselves] 'What would Lincoln have done?' whenever [they] face a political or social dilemma". the Watergate Hotel (where the family stays), Another American landmark mentioned in the episode is Mount Rushmore. The episode makes references to several real life persons. The piano playing satirist who annoys Bart is a reference to Mark Russell and Tom Lehrer. As a result, Bush appeared in future episodes in a more negative light. Bitzer also wrote that The Simpsons, through "skillful" use of satire, demonstrates with this episode "insights into the underlying political culture and public opinion of the United States' governing system (and, more broadly, society at large)". When the corrupt congressman is arrested, Lisa proclaims "The system works!" Benedict Anderson wrote in the book The Spectre of Comparisons that series creator Matt Groening "assumes that his tickled audience is confident that the system barely works [ ] So why does he need to show a patriot at all, especially one who is a deluded little female block head? Probably because he, too, wishes to be seen as giving America another chance. Mr. Lisa guarantees his good intentions." Günter Beck, a lecturer for the German Academic Exchange Service (DAAD) at the Haifa Center for German and European Studies at the University of Haifa in Israel, compared Lisa's role in the episode to the nineteenth century American poet and philosopher Henry David Thoreau. He writes that Lisa stands up against the public's indifference towards the political system that Thoreau criticized, and comments that the emphasis should be "on the brave moral decision to stand up for principles and against the broad public. By this courageous act, 'to do what is right', an individual could save the well being of the whole community. And indeed, Lisa's bravery is the impulse for the state's representatives to carry out their democratic obligations, so she can gladly notice 'The system works!' — her trust in democracy and its institutions is restored. Thoreau on the other hand, had no lasting trust in the system but only in the people themselves and in the individual's capacity to realize development and democracy."
Эфирлер мен қайта шығарулар
"Мистер Лиза Вашингтонға барады" сериалы алғаш рет АҚШ-тағы Fox телеарнасында 1991 жылдың 26 қыркүйегінде эфирге шықты. Эпизод 1991 жылдың 23-29 қыркүйегі аралығында Nielsen рейтингісі 12,9 көрсеткішімен, шамамен 11,9 миллион теледидар көрермені бар үй шаруашылығына жетті. "Симпсондар" сол аптада Fox телеарнасында "Балалы үйленгендер" және "Тірі түстерде" сериалдарынан кейін үшінші орында болды. "Мистер Лиза Вашингтонға барады" және "Фландерс сәтсіздікке ұшырағанда" эпизодтары 1999 жылы "Симпсондардың ең жақсылары" деген атпен бейнекассетада жарық көрді. Бұл эпизод кейіннен 2003 жылдың 26 тамызында шыққан "Симпсондардың" үшінші маусымдық DVD жинағына қосылды. Вес Арчер, Дэвид Сильверман, Мэтт Грёнинг, Ал Джин, Майк Рейсс және Джули Кавнер эпизодтың DVD-дегі аудио түсіндірмесіне қатысты.
Сыни пікірлер
Эпизод эфирге шыққаннан бері теледидар сыншыларынан көбінесе оң пікірлер алды. "Мен бұған сенбеймін, бұл үлкен және жақсы жаңартылған ресми емес Симпсондар туралы нұсқау" кітабының авторлары Уоррен Мартин мен Адриан Вуд осы эпизодты Лизаға арналған ең жақсы эпизодтардың бірі деп мақтады және Лизаның Томас Джефферсонмен сөйлесуін және оның саясаткерлерді шошқалар ретінде көргенін "әсіресе назарға лайық" деп атады. "Digitally Obsessed" сайтынан Нейт Майерс эпизодқа 4,5 бағасын беріп, Лизаның "саясат туралы терең ойлармен толық" ең жақсы эпизодтардың бірі екенін айтты. "Остин Американдық Штатсмен" газетінің Стивен Стейн бұл "Симпсон" сериалын алғаш рет көргенін айтты. Ол поп-мәдениетке қатысты жартысын түсінбесе де, эпизодтың соңында ол "Симпсонға адал жанкүйерге" айналды. Эпизод саяси сатирасы үшін мақталды. DVD Verdict журналының Билл Гиброн бұл эпизодты "балалардың дебаттар байқауының кейпіндегі өткір саяси сатира" деп сипаттады, бұл "сериалдың осы маусымы эмоционалды және логикалық тұрғыдан әртүрлі болады" дегенді білдіреді. Cinema Blend сайтынан Брайс Уилсон эпизод сериалдың саяси сатиралық дауысын нығайтқанын айтты, өйткені ол "Буш әкімшілігін қатты сынға алды", кейіннен ол "Симпсонды жамандады". DVD Movie Guide сайтынан Колин Джейкобсон эпизодқа көбірек сынды пікір берді, оның "кейбір жарқын сәттері бар, бірақ ол сериалдың ең жақсы туындыларының бірі сияқты көрінбейді. Бұл аяқталуының біршама жағымсыздығынан туындайды. Шоудың тоны аздап циникалық және жеңіл сериалға көбірек сәйкес келеді. Ол Гомердің "Оқу жинағына" (Reading Digest) деген құмарлығымен жақсы басталады. Содан кейін шоу көбірек өзгеріп, жалпы алғанда орташа деңгейде қалады". Нейтан Рабин былай деп жазады: "Симпсонның көрермендерінің интеллектына және біліміне деген құрметінің дәлелі ретінде, ол бір эпизодта Reader's Digest және Марк Расселдің өткір пародийларын қосуы мүмкін. "Вашингтонға баратын Мистер Смит" фильміндегі Джеймс Стюарт сияқты, Лиза Вашингтонның бай және құрметті тарихы бар әдемі қала екенін біледі, бірақ ол сыбайлас жемқорлыққа толы. Капра сияқты, "Вашингтонға баратын Мистер Лиза" екі жақты ойнай алады: ол циникалық және шынайы, идеалистік және шаршаған, біздің елдің құндылықтары мен конституциясына деген сүйіспеншілікпен, бірақ біздің ұлтымыздың даңқы туралы бос сөздерге, жалауша көтеруге және патриотизмге деген жеккөрумен толы. "Вашингтонға баратын Мистер Лиза" ақырында өткір саркастикалық бақытты аяққа жетеді. Жүйенің жұмыс істеуі үшін әркім қасиетті болуы керек. Сенатор өте маңызды мәселені шешу үшін ісін тоқтатады, кішкентай қыз американдық жүйеге сенімін жоғалтады. Бұл - ирониямен айтылған бақытты соң, американдықтардың белсенділігіне деген құрмет, оны елеусіз қалдыруға болмайды. Шоу сәл ғана келекелемей, бақытты аяқтамайды".
Ағаш өнеркәсібінің жауабы
"The Plain Dealer" журналының Родни Фергюсонның мәлімдемесінше, ағаш өнеркәсібі өкілдерінің ағаш өнеркәсібі лоббисінің жемқор конгрессменге пара ұсынып, Спрингфилд орманын бұзуға ықпал етуіне наразылық білдірді. Орегон штатының Салем қаласындағы "Орегон жерлері коалициясы" – ағаш өнеркәсібін қолдайтын ұйым, шоу продюсерлерін телефон қосылдары мен хаттар арқылы эпизодқа қарсы наразылықтарын білдіріп "шабуылдады". "Симпсон" сериалының атқарушы продюсері Джеймс Л. Брукске жазған ашық хатында: "Жер-Ана туралы шынайы көңілмен ойламай, сіздер ағаш қалаларында туған еңбекке жарамды адамдарды оңай сынап, мазақтадыңыз", - делінген. "Симпсон" сериалының авторы Мэтт Гронинг "TV Guide" журналына берген сұхбатында сынға жауап беріп, "ағаш кесудің және жоғары интенсивті ағаш өңдеудің экологиялық зиянын зерттедім, және бұл шынымен қорқынышты", - деді. "The Oregonian" газетінің журналисі Дэвид Рейнхард сынға қатысты пікір білдіріп: "Голливуд шеберлері үлкен Американың шеткері аймақтарынан келген топты бір шоуға назар аударғанда, әсіресе ол мультфильм болса, әрқашан күлкілі көрсетуге тырысады. Орегон жерлері коалициясының наразылығы шамадан тыс болды. Бірақ "Симпсон" сериалының экологиялық ұрандары, сондай-ақ Гронингтің мультфильмдік пікірлері – Голливуд пен халық мәдениетінің көпшілік американдықтардың уайымдары мен құндылықтарына қарсы тұратындығының белгісі". Эпизод эфирге шыққаннан кейін, медиа зерттеушілері Роберт Лихтер мен Линда С. Лихтер теледидардың ең танымал уақытындағы бағдарламаларға қатысты зерттеуде, 89 пайыз жағдайда бизнесмендерді алаяқ немесе жалғаншы ретінде көрсеткенін анықтады. Сол күні Гронинг екінші мәлімдемесін жариялағанда, "Симпсон" сериалының баспасөз хатшысы Антониа Коффманды Орегон штатының Беллфонтейн қаласындағы Hull Oakes Lumber Co. компаниясының сату жетекшісі Уэйн Гизи Орегонға шақырып, "жауапты ағаш шаруашылығын" көруге ұсынды. Гизидің сөзіне қарағанда, олар продюсерлерге "біздің ағаш кесу, өндіру, барлығына қандай тауарлар шығаратынымыз және болашақ ұрпақ үшін қайта отырғызу қалай жүзеге асырылатынын" көрсеткісі келді. Көптеген ағаш өндіруші компаниялардың мүддесі – теңгерімді бағдарламаны жүзеге асыру".