Кіріспе

1115 жылғы шайқас

Сармин шайқасы, сондай-ақ Телл-Данит шайқасы деп белгілі, 1115 жылдың 14 қыркүйегінде Роджер Салернскийдің крестонос армиясы Хамадандық Бурсук ибн Бурсуқтың селжұқ түркі армиясын күтпеген шабуылмен жеңіп, шашыратқан кезде болды. Бұл шайқас 1119 жылғы Хаб шайқасынан және Телл-Даниттің екінші шайқасынан ерекшеленетін бірінші Телл-Данит шайқасы ретінде де танылады.

Өмірбаян

1114 жылы қарашада Антиохия княздігін қатты жер сілкінісі басып, көптеген қамалдарына зақым келтірді. Келесі көктемде, өзінің бекіністерін жөндеуді қадағалап отырғанда, принц Роджер түрік шабуылы туралы қауесеттерді естіді. 1111 жылдан бері Селжұқ сұлтаны Мұхаммед I Тапар Антиохия мен Эдесса графтығына бірнеше шабуылдар жасады, екеуі де 1098 жылы франк крестоносшылары мен олардың ізбасарларымен құрылған болатын. 1115 жылы сұлтан Антиохияға қарсы Бурсуқты жіберді. Егер сұлтанның әскері жеңіске жетсе, олардың билігі кеміп қалады деп қызғанышпен бірнеше сириялық мұсылман князьдері латындықтармен одақтасты. Роджер жауының қимылын бақылау үшін тыңшылар жіберіп, әскеріне азық-түлік жинап, княздығын қорғанысқа дайындады. Оның 2000 сарбаздан тұратын әскері, ішінде салт аттылар мен жаяу әскерлер болды, Антиохияның солтүстік-шығысындағы Оронт өзені үстіндегі Жизр әл-Хадид көпіріне жиналды. Содан кейін ол Антиохиядан шамамен шығысқа және Алепподан шамамен батысқа қарай Атарибке бет алды. Осы жерде Роджер Дамаск князі Тогтекин, Мардин князі Илғази және Алеппо князі Лулу' әл Яя секілді мұсылман одақтастарымен келісімге келді. Кейіннен осы келісім христиандар мен мұсылмандардың екеуіне де ұят болды.

Науқан

Достас әскерлер 80 шақырым оңтүстікке қарай, қамалмен қоршалған Афамия қаласына жылжыды. Бұл қимыл біріктірілген әскерді Алеппоны, Дамаскі немесе Антиохияны қорғау үшін маневр жасауға мүмкіндік берді. Түріктердің жорыққа шыққанына көз жеткізген Роджер, Иерусалим патшасы Бальдуинге хабаршы жіберіп, көмек сұрады. Бурсук әскері кенеттен пайда болып, Афамиядан оңтүстік-шығысқа орналасқан мұсылман қаласы Хамаға шабуыл жасады. Түрік қолбасшысы көп ұзамай Хамадан солтүстік-батысқа қарай 12 шақырым жердегі Шайзарға лагерь құрды. Бальдуин Иерусалим патшалығынан 500 атты және 1000 жаяу әскерді жинап, солтүстікке аттанды. Жолда ол Триполи графтығынан 200 атты және 2000 жаяу әскерді граф Понспен бірге әскеріне қосты. Ол Роджерге, күштер келгенше жаумен шайқасуға тыйым салды. Бурсук әскерлері Роджердің қарулы лагерін қоршап, Антиохиялықтарды және олардың одақтастарын мерзімінен бұрын шабуылға итермелеуге тырысты. Олардың шабуылдары латындықтарды қатты ашуландырды. Франк рыцарьларының жаумен кездесуге деген құштарлығы соншалық, Роджер рұқсатсыз лагерьден шыққандардың көзін жоямын деп қорқытты. Кейіннен ол айтқанын баса көрсету үшін семсерін суырып, лагерь ішінде атпен жүрді. Бурсук Бальдуиннің көмекші күшін алып келе жатқанын естігенде шығысқа қарай шегінді. Мұсылман одақтастарының 5000 адамын есептегенде, Бальдуиннің біріктірілген әскерінің саны 10 700-ге жете алатын еді. Франктардың оң жағында, садақшы ретінде жұмыс істейтін Туркополдар, селджуктардың қарсы шабуылымен кері тартты. Бұл осы жердегі жауынгерлердің жауларын жеңу үшін күресуіне кедергі келтірді. Роджер Бурсук әскерін жеңіске ұшыратып, ұзақ созылған жорықты аяқтады.

Салдары

Кем дегенде 3000 түрік өлтіріліп, көптегені тұтқынға алынды, сонымен қатар 300 000 бейзантқа бағалы мүлік тартылып алынды. Франктардың жоғалтулары аз болды деген болжам бар. Көктемде Бурсуқ әскері Роджер мен оның сириялық одақтастарының әскерінен салмақтырақ болды. Түрік генералы Балдуиннің шабуылына қарсы шегінді, бұл Иерусалим королінің әскер саны жағынан басымдыққа ие болуы немесе кем дегенде теңдікке жетуі мүмкін екенін көрсетеді. Бүрсуқ әскері науқан созылған сайын азайған болуы мүмкін, себебі кейбір әмірлер оның олжаны бөлуіне наразы болғандығы мәлім. Роджер көктемде 2000 адам жинады, бірақ жаңадан тапқан христиан және мұсылман одақтастарының көмегінсіз, ол күзгі науқаны үшін үлкен әскер жинаған болуы мүмкін, шамамен 3000 адам. Роджердің жеңісі Антиохияны крестшілердің бақылауында қалдырды. Бірақ төрт жыл өткен соң Роджер Агер Сангуинис шайқасында өмірін және әскерін жоғалтты.