Кіріспе

Сомерсет округіне қарасты қалашық, Нью-Джерси штаты, АҚШ. Сол атпен басқа да қазіргі Нью-Джерси қалашықтары.

Франклин қалашығы – АҚШ-тың Нью-Джерси штатындағы Сомерсет округіне қарасты қалашық. Ол Нью-Йорк қалалық аймағындағы Раритан аңғары аймағының орталық бөлігінде орналасқан. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша қалашықтың халқы 68 364 адамды құрайды. 2010 жылы 22-орында болған қалашық 2020 жылы штаттың ең көп халқы бар 19-шы муниципалитетіне айналды. Бұрын ауыл шаруашылығымен айналысқан қауымдастық, 20-шы және 21-ші ғасырларда түрлі нәсілдер, діндер мен мәдениеттердің біріккен орталығы ретінде қарқынды дамып, жылдам өсіп келе жатқан қала маңына айналды. 2008 жылы Франклин қалашығы Money журналының «Америкадағы ең жақсы 100 тұруға лайықты орын» тізімінде 5-орынды иеленді. Қазіргі Франклин қалашығы алғаш рет 1745 жыл шамасында Шығыс округі ретінде құрылған. Франклин қалашығы 1798 жылдың 21 ақпанында Нью-Джерси заң шығарушы органының шешімімен Нью-Джерси штатының алғашқы 104 қалашығының бірі ретінде құрылды. Қалашықтың бір бөлігі Оңтүстік Баунд Брук (қалашық ішінде құрылған, 1907 жылдың 11 сәуірінде тәуелсіз муниципалитетке айналды) және Шығыс Миллстоун (1873 жылдың 18 ақпанында құрылған, 1949 жылдың 31 желтоқсанында Франклин қалашығына қайтарылды) құру үшін бөлініп алынды.

Тарих

Белгісіз, қалашыққа негізін қалаушы әке Бенджамин Франклиннің немесе оның заңды емес ұлы Уильям Франклиннің аты берілген, ол лоялист және Нью-Джерсидің соңғы корольдік губернаторы (1763-1776 жылдар аралығында). 2000 жылы Уильям Б. Брамс өзінің «Америка бейнесінде: Франклин қалашығы» (1997), «Франклин қалашығы, Сомерсет округі, Нью-Джерси: Тарих», «Уильям Франклиннің ісі» және «Бенджамин Франклиннің ісі» кітаптарында келтірген дәлелдерді қарастырғаннан кейін, қалашық кеңесі қалашықтың шынымен Бенджамин Франклиннің атымен аталып кеткенін шешті. Франклин қалашығы Революциялық соғыс тарихымен тығыз байланысты болды және бұрын Патша жолы деп аталған 27-ші бағыт бойындағы көптеген шабуылдардың ортасы болды. Британдық екі генералы, Корнуоллис және ДеХайстер, генерал Джордж Вашингтонды және оның Континенттік армиясын Миддлбуш және Шығыс Миллстоун жазықтарында шайқасқа салуға тырысты. Бірақ Вашингтон өз әскерін британдықтар шегінгенге дейін Франклиннің солтүстігіндегі Чимни Рок тұсында сақтап тұрды. Британдық сарбаздар шегінген кезде бірнеше өркендеген Миддлбуш шаруашылықтары қиратылды. 1777 жылы Уэстондағы Миллстон өзеніндегі диірменге жақын жерде Континенттік армия мен жергілікті жасақ генерал Корнуоллистің Нью-Брансуиктен жіберген шамамен 600 сарбаздық британдық азық-түлік іздеушілер тобын жеңіп, ығыстырып шығарды. 1783 жылдың 2 қарашасында Вашингтон Роккингемдегі Рокки Хилл маңындағы Роккингемде тұрып, әскерге қоштасу сөз жазды. 1830 жылдары Нью-Йорк пен Филадельфияны байланыстыратын 22 миль (35 км) ұзындықтағы Делавэр және Раритан каналының салынуы қалашықтағы айтарлықтай өсімге алып келді, 1860 жылдары канал арқылы баржаларда 200 000 тоннаға жуық тауар тасымалданды. Теміржол арқылы тауар тасымалдаудың дамуы каналдық трафик азаюына себеп болды. Бүгінде аймақ Делавэр және Раритан каналы мемлекеттік паркі ретінде қайта жаңартылды. Ван Уикл үйі, Нью-Брансуик пен Оңтүстік Баунд Брук арасындағы қалашықтың Сомерсет бөлігінде, Делавэр және Раритан каналының жанында орналасқан. Истон даңғылының артында орналасқан үй Ратгерс дайындық мектебімен және Революциялық соғыс кезеңіне жататын зиратпен шектес. Франклин қалашығында 19 ғасырдың соңғы жартысында 1854 жылы ашылған Миллстон және Нью-Брансуик теміржолы (M&NB) арқылы жолаушылар мен жүк тасымалы қызметі қолжетімді болды. Теміржол Пенсильвания теміржолы (PRR) салған, ол Нью-Брансуиктегі Джерси даңғылындағы PRR магистралінен шығыс Миллстонға дейінгі тұйықтамаға дейін созылды. M&NB қазір Conrail Millstone Secondary Branch деп аталады. Филиалдық желі әлі де Сомерсеттегі Клайд Роудтан батысқа қарай Conrail компаниясымен пайдаланылды, Сомерсеттің өнеркәсіптік аймағындағы жергілікті кәсіпорындарға қызмет көрсетті. 2011 жылдан бастап Hermann Warehouse Corp Клайд Роудтағы зауытынан көшіп кетті және содан бері бұл ғимаратқа теміржол қызметі тоқтатылды. Сомерсет жолы / 27 бағыты арқылы шығысқа бампер орнатылды, қазіргі уақытта Клайд жолы, Вероника даңғылы және 27 бағыты арқылы өтулер жұмыс істемейді. Джерси даңғылы / 91-жол желідегі жалғыз белсенді өткел болып қала береді. 1922 жылы, атақты Холл Миллс қылмысы Франклин қалашығында, Нью-Брансуикке жақын Сомерсет ауданында болды.

География

АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 46,88 шаршы миль (121,43 км2) құрайды, оның ішінде 46,17 шаршы миль (119,58 км2) құрлық және 0,71 шаршы миль (1,85 км2) су (1,52%). Округ Бриджвотер, Хиллсборо, Манвилл, Миллстоун, Монтгомери, Рокки Хилл және Сомерсет окруғындағы Оңтүстік Баунд Брук муниципалитеттерімен; Мерсер окруғындағы Принстонмен; Миддлсекс окруғындағы Нью-Брансуик, Солтүстік Брансуик, Пискатавей және Оңтүстік Брансуикпен шектеседі.

Экология

А. В. Кучлердің АҚШ-тың потенциалды табиғи өсімдік түрлеріне сәйкес, Франклин қалашығы Аппалачи емені (104) өсімдік түрімен және шығыс қатты ағаш орманы (25) өсімдік формасымен сипатталатын болар еді.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы АҚШ халық санағында бұл қалашықта 62 300 адам, 23 301 үй шаруашылығы және 15 938 отбасы тіркелді. Халық тығыздығы құрады. 24 426 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Нәсілдік құрамы: 44,76% (27 887) ақ, 26,55% (16 539) қара немесе афроамерикалық, 0,29% (183) американдық үнді, 19,98% (12 450) азиялық, 0,01% (9) Тынық мұхиты аралдарынан, 5,11% (3 183) басқа нәсілдер және 3,29% (2 049) екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латын американдықтары халықтың 12,92% құрады (8 050 адам).

Жергілікті билік

Франклин қалашығы Фауклер заңы бойынша, ресми түрде Міндетті муниципалитеттік жарғы заңы ретінде белгілі, Кеңес басқаруының D жоспары бойынша құрылған. Бұл басқару нысанын қолданатын штат бойынша 42 муниципалитеттен (барлығы 564-тен) бірі. Қалалық кеңес тоғыз мүшеден тұрады, оның ішінде әрқайсысы бес округтен біреуден, үш мүше қаланың барлық аймақтарынан және қала әкімі сайланады. Қала әкімі – қалашықтың бас заң шығарушы органы және төрт жылдық мерзімге қаланың барлық аймақтарынан тікелей сайланады. Қалалық менеджер қалашықтың күнделікті жұмысын қадағалайтын бас атқарушы орган болып табылады және қалалық кеңес тарапынан жұмысқа алынып, оның қанағаттануына сәйкес қызмет етеді. Кеңес мүшелері тақ жылдардың маусым айындағы алғашқы және қараша айындағы жалпы сайлауларда партиялық сайлаулар арқылы төрт жылдық мерзімге таңдалады, бес округтің орындары бірге сайланады, ал қала әкімі мен қаланың барлық аймақтарынан сайланатын мүшелер екі жылдан кейін сайлауға түседі. 2022 жылғы мәліметтер бойынша, Франклин қалашығының әкімі – демократ Филипп Крамер, оның өкілеттігі 2023 жылдың 31 желтоқсанында аяқталады. Қалалық кеңестің мүшелері: вице-әкім Кристал Пруит (Д; қаланың барлық аймақтарынан, 2023), Сивараман Анбарасан (Д; қаланың барлық аймақтарынан, 2023), Кимберли Франсуа (Д; қаланың барлық аймақтарынан, 2023), Чарльз Онеджиака (Д; 3-ші округ, 2025), Эд Потоснак (Д; 1-ші округ, 2025), Шепа Уддин (Д; 2-ші округ, 2025), Джеймс Вассанелла (Д; 5-ші округ, 2025) және Карл Р. А. Райт (Д; 4-ші округ, 2025). 2015 жылдың қараша айында өткен жалпы сайлауда Филипп Крамер қала тарихында тікелей сайланған алғашқы демократ әкімі болды, нәтижесінде әкім және бүкіл кеңес Демократиялық партиядан құралды. Бұл 1995 жылы басталған өзгеріс болды, сол кезде кеңесті Республикалық партия 8:1 есебімен бақылаған. 2016 жылдың қаңтар айында қалалық кеңес Демократиялық муниципалитеттік комитет ұсынған үш үміткердің тізімінен Чарльз Онеджиаканы 2017 жылдың желтоқсанында аяқталатын үшінші округтің бос орнын толтыру үшін таңдады, бұл орын Филипп Крамер әкімдікке келген кезде бос қалған еді. Онеджиака 2016 жылдың қараша айында өтетін жалпы сайлауға дейін уақытша қызмет етеді, онда сайлаушылар мерзімнің бір жылдық қалдығын толтыру үшін үміткерді таңдайды. 2015 жылдың қаңтар айында қалалық кеңес Крис Келлиді Республикалық муниципалитеттік комитет ұсынған үш үміткердің ішінен Брайан Д. Левиннің бос орнын толтыру үшін таңдады, ол Сомерсет округінің таңдалған еріктілер кеңесіне сайлану үшін кеңес мүшелігінен кеткен еді. 1998 жылы қалашықта 2:1-ден астам айырмашылықпен мүліктік салықты бағалаудың 100 долларына 3 центке көтеру туралы референдум мақұлданды, бұл ақша ашық кеңістікті сақтауға жұмсалды. Сондай-ақ, қалашық Нью-Джерси штатының 17-ші заң шығару округінің құрамына кіреді. 2010 жылғы санаққа дейін Франклин қалашығы Нью-Джерсидің 12-ші және 12-ші конгресс округтері арасында бөлінген еді, бұл өзгеріс 2012 жылдың қараша айындағы жалпы сайлау нәтижелеріне негізделген және 2013 жылдың қаңтарында күшіне енген Нью-Джерси аудандарды қайта бөлу комиссиясы жасаған.

Саясат

2011 жылдың наурызында Франклин қалашығында барлығы 36 240 тіркелген сайлаушы болды, олардың 13 993-і (38,6% -ы округ бойынша 26,0% -ға қарсы) демократтар ретінде тіркелген, 4962-і (13,7% -ы округ бойынша 25,7% -ға қарсы) республикашылар ретінде тіркелген және 17 262-і (47,6% -ы округ бойынша 48,2%) партиялық мүшелігі жоқ ретінде тіркелген. Либертариандық партияға немесе басқа партияларға тіркелген 23 сайлаушы болды. Қаланың 2010 жылғы халық санағы бойынша сайлаушылардың 58,2% (Сомерсет округінде 60,4% -ға қарсы) дауыс беруге тіркелген, оның ішінде 18 және одан жоғары жастағылардың 74,7% (округ бойынша 80,4% -ға қарсы). 2012 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 71,2% дауыс алды (19 611 дауыс), республикашыл Митт Ромни 27,7% (7640 дауыс) және басқа кандидаттар 1,0% (288 дауыс) алды. 2008 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 19 442 дауыс алды (70,0% округ бойынша 52,1% -ға қарсы), республикашыл Джон Маккейн 7951 дауыспен (28,6% округ бойынша 46,1% -ға қарсы) және басқа кандидаттар 246 дауыспен (0,9% округ бойынша 1,1% -ға қарсы), қалашықтағы 35 508 тіркелген сайлаушылар берген 27 776 бюллетеньдің ішінде 78,2% (Сомерсет округінде 78,7% -ға қарсы) дауыс берді. 2004 жылғы президенттік сайлауда демократ Джон Керри 14 737 дауыс алды (64,2% округ бойынша 47,2% -ға қарсы), республикашыл Джордж Буш 7913 дауыспен (34,5% округ бойынша 51,5% -ға қарсы) және басқа кандидаттар 211 дауыспен (0,9% округ бойынша 0,9% -ға қарсы), қалашықтың 28 743 тіркелген сайлаушыларының 22 962 бюллетені бойынша 79,9% (округ бойынша 81,7% -ға қарсы) дауыс берді. 2013 жылғы губернаторлық сайлауда республикашыл Крис Кристи 51,7% дауыс (8178 дауыс) алды, демократ Барбара Буоно 46,9% (7420 дауыс) және басқа кандидаттар 1,3% (209 дауыс) алды, қалашықтың 40 155 тіркелген сайлаушыларының 301 бюллетені жарамсыз деп танылды, нәтижесінде 16 108 бюллетеньмен 40,1% дауыс берді. 2009 жылғы губернаторлық сайлауда демократ Джон Корзин 9369 бюллетень (53,0% округ бойынша 34,1% -ға қарсы) алды, республикашыл Крис Кристи 6842 дауыс (38,7% округ бойынша 55,8% -ға қарсы), тәуелсіз Крис Даггет 1180 дауыс (6,7% округ бойынша 8,7% -ға қарсы) және басқа кандидаттар 137 дауыс (0,8% округ бойынша 0,7% -ға қарсы) алды, қалашықтағы 36 033 тіркелген сайлаушылар берген 17 679 бюллетеньнің ішінде 49,1% дауыс берді (округ бойынша 52,5% -ға қарсы). + Франклиндегі партия бойынша президенттік сайлаудағы дауыс беру. Жыл Демократтар Республикашылар Басқа партиялар 2020 72,8% 25 587 25,7% 9 040 1,1% 396 2016 71,1% 21 375 26,0% 7 818 2,9% 860 2012 71,2% 19 611 27,7% 7 640 1,0% 288 2008 70,0% 19 442 28,6% 7 951 0,9% 246 2004 64,2% 14 737 34,5% 7 913 0,9% 211

Тарихи аудан

Кингстон Милл тарихи ауданы – Нью-Джерси штатының Кингстон қауымдастығын қамтитын тарихи аудан (Сомерсет округіндегі Франклин қалашығымен, Мерсер округіндегі Принстон және Миддлсекс округіндегі Оңтүстік Брансуикпен шектеседі). 1683 жылы Генри Гренланд Нью-Йорк пен Филадельфия арасында саяхаттайтын жолаушылар үшін алғашқы таверна салды. Қазіргі Кингстон диірмені, сондай-ақ Кингстон астық диірмені деп белгілі, 1888 жылы салынған, бұл орындағы үшінші диірмен. 1755 жылы Джейкоб Скилман Миллстон өзенінің бойында, тарихи Король тас жолында астық ұнтақтау және арақ ұнтақтау диірменін салған. 1986 жылдың 10 сәуірінде инженерлік, зерттеу/қоныстану, өнеркәсіп және көлік салаларындағы маңыздылығы үшін Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілді. Ауданға 16 маңызды ғимарат және 2 маңызды құрылыс кіреді.

Жолдар мен автомобиль жолдары

2010 жылы қалашықта барлығы 260,12 миль (419 км) жол болды, оның 216,72 милі (349 км) муниципалитет, 34,67 милі (56 км) Сомерсет округі және 8,73 милі (14 км) Нью-Джерси көлік департаментінің күтімінде болды. 287 тас жолы қалашықтағы ең маңызды тас жол болып табылады. Ол қалашықтың солтүстік бөлігінен өтеді және екі қосылысқа ие. 27-жол Нью-Брансуик пен Оңтүстік Брансуик және Солтүстік Брансуик қалашықтарының шекарасымен өтеді. Қалашықтағы маңызды округтік жолдардың кейбіреулері – CR 514, CR 518 және CR 527. Нью-Джерси Turnpike (Interstate 95) көршілес Оңтүстік Брансуик пен Нью-Брансуик қалашықтарының сыртынан өтеді, бірақ ең жақын қосылыстар Эдисон қаласында (10-шы шығу), Шығыс Брансуик қалашығында (9-шы шығу) және Монро қалашығында (8A-шы шығу) – екі қалалық округтерде орналасқан. 1964 жылы Франклин қалашығы I 287 тас жолында Сомерсет тас жолының солтүстік соңына орналасуы тиіс еді, бірақ кейін ол Пискатауэйде аяқталуы ұсынылды. Жобаның бір бөлігі ретінде қосымша 695 тас жолы да ұсынылды. Бұл жол Хопвелл қалашығындағы I 95 және I 295 тас жолдарындағы Interstate 95 автожолын аяқтауы керек еді. Алайда, жобаның барлығы 1982 жылы тоқтатылды.

Қоғамдық көліктер

Сомерсет округі 851 және 852 DASH бағыттарын ұсынады, бұл қызмет Франклин қалашығына Боунд-Брук, Нью-Брансуик және Солтүстік Брансуик қалаларынан жол тасымалын қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, CAT 1R бағыты Raritan Valley Community College-ге қызмет көрсетеді, Боунд-Брук, Сомервилл және Раритан қалалары арқылы өтеді. Манхэттеннің орталық бөлігіне қатынайтын жолаушылар автобусы OurBus компаниясымен, ең жұмылды күндерде Кендалл Парк аймағында Нью-Йорк қаласына және кері бағытта қызмет көрсетеді.

Коммуналдық қызметтер

Газ бен электр энергиясын PSE&G компаниясы қамтамасыз етеді. Су Делавэр және Раритан каналынан, сондай-ақ Америка Суы компаниясынан сатып алынады, ал қалғаны көршілес Солтүстік Брансуик және Нью-Брансуик қалаларынан, Миддлсекс округінен келеді. 2011 жылы қалашық жүйені жекешелендіруді және келісімшартты United Water компаниясына тапсыруды қарастырды. Франклин қалалық канализациялық басқармасы канализация қызметін жүзеге асырады.