Кіріспе

7 маусым күні болған оқиғалар

1600 жылға дейінгі

421 – Император Феодосий II Константинопольде (Византия империясы) Элия Евдокияға үйленеді. 879 – Папа Иоанн VIII Герцог Бранимир басқаратын Хорватия герцогтігін тәуелсіз мемлекет деп мойындайды. 1002 – Император Отто III-нің туысы Генрих II Германия патшасы болып сайланды және таж кигізілді. 1099 – Бірінші крест жорығы: Иерусалим қамалы басталады. 1420 – Венеция Республикасының әскерлері Удине қаласын басып алып, Патрия дель Фриулидің тәуелсіздігін аяқтайды. 1494 – Испания мен Португалия Тордесильяс шартына қол қойып, Жаңа әлемді екі елдің арасында бөліседі.

1601 1900

1628 – Англияның маңызды конституциялық құжаты – «Құқық туралы петиция» Карл I-нің корольдық бекітілуін алып, заңға айналады. 1640 – Барселонадағы қанды оқиға: Каталониялық шаруалар испан корольдік әскерлері мен офицерлеріне қарсы көтеріліс ұйымдастырып, Каталонияның вице-королі Далмау де Керальтті өлтірді. Каталония княздігі мен испан монархиясы арасындағы шиеленіс күшейіп, Жүгіншілер соғысына әкелді. 1654 – Людовик XIV Франция патшасы болады. 1692 – Ямайкадағы Порт-Рояль қаласын құрылыс қиратып, үш минут ішінде 1600 адам қаза болып, 3000-ға жуық адам ауыр жарақат алады. 1776 – Ричард Генри Ли Континенттік конгресске «Ли резолюциясын» ұсынады. Бұл ұсынысты Джон Адамс қолдайды, ол АҚШ Тәуелсіздік декларациясына жол ашады. 1788 – Франция революциясы: Плиткалар күні: Гренобль тұрғындары патша әскерлеріне үй шатырынан плиткалар мен түрлі заттар лақтырады. 1800 – Дэвид Томпсон Манитобадағы Саскачеван өзенінің сағасына жетеді. 1810 – Аргентинада «Gazeta de Buenos Ayres» газетінің алғашқы саны жарық көреді. 1832 – Англия мен Уэльстің Ұлы реформалық заңы корольдық бекітілуді алады. 1832 – Азиялық холера ирланд иммигранттары арқылы Квебекке жетіп, Төменгі Канадада 6000-ға жуық адамның өліміне себеп болады. 1862 – АҚШ пен Ұлыбритания Африкадағы құл саудасын тоқтату жөнінде Лион-Сьюард шартына келіседі. 1866 – Канаданың шығысындағы Сент-Арман және Фрелигсбург аймақтарын тонап, қарақшылық жасағаннан кейін 1800 фениандық басқыншы АҚШ-қа кері қайтарылады. 1880 – Тынық мұхиты соғысы: Арика шайқасы, Морро-де-Ариканың (Арика мүйісі) шабуылдалып алынуы, «Шөлдік науқанды» аяқтайды. 1892 – Гомер Плесси «тек ақтарға арналған» вагонда өз орнынан тұрудан бас тартқаны үшін тұтқындалады; ол «Плесси Фергюсонға қарсы» сот ісінде жеңіліске ұшырайды. 1899 – Американдық тәртіпсіздік күресушісі Кэрри Нейсон Канзас штатының Киова қаласындағы салонның тауарын жойып, алкоголь сататын орындарды бүлдіру науқанын бастайды.

1901 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1905 ж. Норвегия парламенті Швециямен одағын бұзды. Бұл дауыс беру сол жылдың 13 тамызында өткен жалпыұлттық референдумда расталды. 1906 ж. Cunard Line лайнері Шотландияның Глазго қаласындағы Джон Браун кеме жасау шебінде құрылысы басталды. 1917 ж. Бірінші дүниежүзілік соғыс: Мессин шайқасы. Одақтас әскерлері Мессин қырқасындағы неміс бекініштерінің астындағы миналарды жарып, 10 000 неміс әскерін жойды. 1919 ж. Sette Giugno: Мальтаның астанасы Валеттада ұлтшыл көтеріліс болды. Британ әскерлері халыққа оқ атып, төрт адам қаза тапты. 1929 ж. Латеран шарты ратификацияланды, нәтижесінде Ватикан мемлекеті құрылды. 1938 ж. Douglas DC 4E әуе кемесі алғашқы сынақ ұшуын жасады. 1938 ж. Екінші Қытай-Жапон соғысы: Қытайдың ұлттық үкіметі Жапон әскерлерін тоқтату үшін 1938 жылы Сары өзенде су тасқыны жасады. Бес жүз мыңнан тоғыз жүз мыңға дейін бейбіт азаматтар қаза тапты. 1940 ж. Норвегия королі Хакон VII, тәж мұрагері Олав және Норвегия үкіметі Тромсё қаласынан Лондонаға эмиграцияға кетті. Олар бес жылдан кейін қайта оралды. 1942 ж. Екінші дүниежүзілік соғыс: Мидуэй шайқасы америкалықтардың жеңісімен аяқталды. 1942 ж. Екінші дүниежүзілік соғыс: Алеут аралдары операциясы: Жапон әскерлері Аляска жанындағы Алеут аралдарындағы Атту және Киска аралдарын басып алды. 1944 ж. Екінші дүниежүзілік соғыс: Нормандия шайқасы: Арденн аббаттығында Гитлерюгенд СС дивизиясының әскери қызметкерлері 23 канадтық тұтқынды өлтірді. 1945 ж. Норвегия королі Хакон VII Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бес жылдық эмиграциядан оралды. 1946 ж. Ұлыбританияның BBC телеканалы жеті жылдық үзілістен кейін телехабарлауды қайта бастады, себебі соғыс кезінде тоқтатылған болатын. 1948 ж. Оуджа және Жерада қалаларында еврейлерге қарсы тәртіпсіздіктер болды. 1948 ж. Эдвард Бенеш 9 мамыр Конституциясына қол қоймай, Чехословакия президенті лауазымынан кетті, осылайша елді коммунистік мемлекетке айналдырды. 1955 ж. Lux Radio Theatre радиостанциясы эфирден толығымен тоқтады. Бұл бағдарлама 1934 жылы Нью-Йоркте басталды және Бродвей мен танымал фильмдердің радио адаптацияларын ұсынды. 1962 ж. Армия құпия ұйымы (OAS) Алжир университетінің кітапхана ғимаратын өртеп, шамамен 500 000 кітапты жойды. 1965 ж. АҚШ Жоғарғы Соты Griswold v. Connecticut ісі бойынша шешім шығарды, штаттарға үйленген жұбайлардың контрацепция қолдануын қылмыстық қылық деп тануға тыйым салды. 1967 ж. Алты күндік соғыс: Израиль әскерлері Иерусалимге кірді. 1971 ж. АҚШ Жоғарғы Соты Пол Коэннің қоғамдық тәртіпті бұзғаны үшін сотталуын жоққа шығарды, соның нәтижесінде АҚШ Конституциясының Бірінші түзетуіне сәйкес, әдепсіз жазулар қорғалатыны белгілі болды. 1971 ж. АҚШ Ішкі кірістер қызметінің алкоголь, темекі және қару бөлімі Кен Баллевтің үйіне заңсыз қол гранаталарын сақтағаны үшін рейд жасады. 1971 ж. Allegheny Airlines компаниясының 485 рейсі Коннектикут штатының Нью-Хейвен қаласындағы Твид Нью-Хейвен әуежайына қонған кезде апатқа ұшырады, нәтижесінде 31 жолаушының 28-і қаза тапты. 1975 ж. Sony Betamax, алғашқы бейнекассеталық магнитофон форматын шығарды. 1977 ж. Елизавета II патшайымның күміс тойының салтанатты күнін бес жүз миллион адам телеарнадан тамашалады. 1981 ж. Израиль әуе күштері "Опера" операциясы барысында Ирактың Осирак ядролық реакторын жойды. 1982 ж. Присцилла Пресли Грейслендті жұртшылыққа ашты, бірақ Элвис Пресли бес жыл бұрын қайтыс болған ванна бөлмесіне кіруге рұқсат берілмеді. 1989 ж. Суринам әуе компаниясының 764 рейсі ұшқыштың қателігі салдарынан Суринамдағы Парамарибо Зандериж халықаралық әуежайына қонған кезде апатқа ұшырады, нәтижесінде 187 жолаушының 176-сы қаза тапты. 1991 ж. Пинатубо тауы атқылап, құлпынайдың биік тірегіне дейін көтерілді. 2000 ж. Біріккен Ұлттар Ұйымы Көк сызықты Израиль мен Ливан арасындағы шекара деп белгіледі. 2017 ж. Мьянма әуе күштерінің Shaanxi Y 8 ұшағы Давей қаласының жанындағы Андаман теңізіне құлап, борттағы 122 адам қаза тапты.

1600 жылға дейінгі

1003 – Батыс Ся императоры Цзиньцзун (1048 ж.ө.)
1402 – Ичидзё Канейоси, жапон аристократы (1481 ж.ө.)
1422 – Федерико да Монтефельтро, итальяндық кондотьер (1482 ж.ө.)
1502 – Португалияның Иоанн III (1557 ж.ө.)
1529 – Этьен Паскье, француз заңгері және юрист (1615 ж.ө.)
1561 – Иоанн VII, Нассау-Зиген графы, неміс графы және әскери теоретик (1623 ж.ө.)

1601 1900

1687 – Гаэтано Беренштадт, итальяндық актер және әнші (қ. 1734)
1702 – Луи Жорж, Баден-Баден маргравы (қ. 1761)
1757 – Жоржиана Кавендиш, Девоншир герцогинясы (қ. 1806)
1761 – Джон Ренни, шотланд инженері (қ. 1821)
1770 – Роберт Дженкинсон, Ливерпульдің 2-ші графы, ағылшын саяхатшысы, Ұлыбританияның премьер-министрі (қ. 1828)
1778 – Бо Браммелл, ағылшын крикетші және сәндесуші (қ. 1840)
1811 – Джеймс Янг Симпсон, шотланд акушері (қ. 1870)
1831 – Амелия Эдвардс, ағылшын журналисі және жазушысы (қ. 1892)
1837 – Алоис Гитлер, австриялық мемлекеттік қызметкер (қ. 1903)
1840 – Мексиканың Карлотасы (қ. 1927)
1845 – Леопольд Ауэр, венгр скрипкашысы, композиторы және дирижері (қ. 1930)
1847 – Джордж Вашингтон Балл, Айова штатынан американдық заң шығарушы (қ. 1915)
1848 – Поль Гоген, француз суретшісі және мүсіншісі (қ. 1903)
1851 – Туре Мальмгрен, швед журналисі және саяхатшысы (қ. 1922)
1861 – Робина Николь, Жаңа Зеландия фотографы және әйелдер құқығы үшін күресуші (қ. 1942)
1862 – Филипп Ленард, словак-неміс физигі және ғалымы, Нобель сыйлығының лауреаты (қ. 1947)
1863 – Боунс Эли, американдық бейсбол ойыншысы және менеджері (қ. 1952)
1868 – Чарльз Ренни МакИнтош, шотланд суретшісі және сәулетшісі (қ. 1928)
1877 – Ролоф Клейн, голланд-американдық гребші және инженер (қ. 1960)
1879 – Кнуд Расмуссен, дат антропологы және саяхатшысы (қ. 1933)
1879 – Йоан Воуте, голланд астрономы және ғалымы (қ. 1963)
1883 – Сильванус Морли, американдық археолог және ғалымы (қ. 1948)
1884 – Эстер Клаэссон, швед ландшафт сәулетшісі (қ. 1931)
1886 – Анри Коанда, румындық инженер, Coandă 1910 ұшағын жобалаған (қ. 1972)
1888 – Кларенс ДеМар, американдық жүгіруші және педагог (қ. 1958)
1890 – Карл Лэшли, американдық психолог және мінез-құлық зерттеушісі (қ. 1958)
1892 – Лео Рейзе, канадалық мұз хоккейі ойыншысы (қ. 1975)
1893 – Гиллис Графстрём, швед фигурист және сәулетші (қ. 1938)
1894 – Александр П. де Северский, грузин-американдық ұшқыш және инженер, Republic P-47 Thunderbolt ұшағын бірлесіп жобалаған (қ. 1974)
1896 – Дуглас Кэмпбелл, американдық лейтенант және ұшқыш (қ. 1990)
1896 – Роберт С. Мулликен, американдық физик және химик, Нобель сыйлығының лауреаты (қ. 1986)
1896 – Имре Надь, венгр әскері және саяхатшысы, Венгрияның 44-ші премьер-министрі (қ. 1958)
1897 – Дьёрдь Селл, венгр-американдық дирижер және композитор (қ. 1970)
1899 – Элизабет Боуэн, англо-ирланд автор және сыншы (қ. 1973)

1600 жылға дейінгі

555 – Вигилий, католик шіркеуінің папасы (ту. 500)
862 – Аль-Мунтасир, Аббасид халифасы (ту. 837)
929 – Ælfthryth, Фландрия графесі (ту. 877)
940 – Цян Хунцзун, Уэйе патшалығының мұрагері (ту. 925)
951 – Лу Вэньцзи, қытайлық канцлер (ту. 876)
1329 – Роберт Брюс, Шотландия патшасы (ту. 1274)
1337 – Вильгельм I, Генуя графы (ту. 1286)
1341 – Ан Насир Мұхаммед, Мысыр сұлтаны (ту. 1285)
1358 – Ашикага Такаудзи, Жапон сёгуны (ту. 1305)
1394 – Анна Богемиялық, ағылшын патшайымы (ту. 1366)
1492 – Казимир IV Ягелон, 1440 жылдан Литваның Ұлы князі және 1447 жылдан Польшаның патшасы (ту. 1427)
1594 – Родриго Лопес, Елизавета I патшасының дәрігері (ту. 1525)

1601 1900

1618 – Томас Уэст, 3-ші барон Де Ла Уорр, ағылшын саясаткері, Вирджинияның колониялық губернаторы (ту. 1577)
1660 – Георгий II Ракоцци, Трансильвания князі (ту. 1621)
1711 – Генри Додвелл, ирланд ғалымы және теолог (ту. 1641)
1740 – Александр Спотсвуд, американдық отаршыл және саясаткер, Вирджинияның вице-губернаторы (ту. 1676)
1779 – Уильям Уорбертон, ағылшын епископы және сыншы (ту. 1698)
1792 – Бенджамин Тэппер, американдық генерал және геодезист (ту. 1738)
1810 – Луиджи Шиавонетти, итальяндық гравюрашы және эчер (ту. 1765)
1826 – Жозеф фон Фраунгофер, неміс оптик, физик және астроном (ту. 1787)
1840 – Пруссияның Фридрих Вильгельм III (ту. 1770)
1843 – Фридрих Холдерлин, неміс лирикалық ақыны және жазушы (ту. 1770)
1853 – Норберт Провенчер, канадалық миссионер және епископ (ту. 1787)
1854 – Шарль Боден, француз адмиралы (ту. 1792)
1859 – Дэвид Кокс, ағылшын суретшісі (ту. 1783)
1861 – Патрик Бронте, ағылшын-ирландтық дін қызметкері және жазушы (ту. 1777)
1863 – Антонио Валеро де Бернабе, Латын Америкасының азат етушісі (ту. 1790)
1866 – Сиэтл бас, американдық тайпа басшысы (ту. 1780)
1879 – Уильям Тилбери Фокс, ағылшын дерматологы және ғалым (ту. 1836)
1896 – Павлос Каррер, грек композиторы (ту. 1829)

1901 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1911 – Морис Рувье, француз саясаткері, Франция Премьер-Министрі (ту. 1842)
1915 – Чарльз Рид Бишоп, американдық банкир және саясаткер, Бірінші Гавай банкін құрды (ту. 1822)
1916 – Эмиль Фаге, француз жазушысы және сыншысы (д. 1847)
1921 – Патрик Маер, өлтірілген ирланд республикашысы (ту. 1889)
1921 – Эдмонд Фоули, өлтірілген ирланд республикашысы (ту. 1897)
1924 – Уильям Пирри, 1-ші виконт Пирри, ирландтық кәсіпкер және саясаткер, Белфаст қаласының лорд-мэрі (ту. 1847)
1927 – Арчи Биркин, ағылшын мотоцикл жарыскері (ту. 1905)
1927 – Эдмунд Джеймс Флинн, канадалық заңгер және саясаткер, Квебектің 10-шы премьер-министрі (ту. 1847)
1932 – Джон Верран, ағылшын австралиялық саясаткер, Оңтүстік Австралияның 26-шы премьер-министрі (ту. 1856)
1933 – Драгутин Домьянич, хорват заңгері, судья және ақын (ту. 1875)
1936 – Стьепан Сельян, хорват зерттеушісі (ту. 1875)
1937 – Жан Харлоу, американдық актриса және әнші (ту. 1911)
1942 – Алан Блумлейн, ағылшын инженері (ту. 1903)
1945 – Китаро Нисида, жапон философы және академигі (ту. 1870)
1954 – Алан Тьюринг, ағылшын математигі және компьютер ғалымы (ту. 1912)
1956 – Джон Уилкок, австралиялық саясаткер, Батыс Австралияның 15-ші премьер-министрі (ту. 1879)
1965 – Джуди Холлидей, американдық актриса және әнші (ту. 1921)
1966 – Жан Арп, неміс-француз мүсіншісі, суретші және ақын (ту. 1886)
1967 – Анатолий Мальцев, орыс математигі және академик (ту. 1909)
1967 – Дороти Паркер, американдық ақын, әңгіме жазушы, сыншы және сатирик (ту. 1893)
1968 – Дэн Дюрия, американдық актер және әнші (ту. 1907)
1970 – Э. М. Форстер, ағылшын романист, әңгіме жазушысы, очеркші (ту. 1879)
1978 – Рональд Джордж Урифорд Норриш, ағылшын химигі және академигі, Нобель сыйлығының лауреаты (ту. 1897)
1980 – Элизабет Крейг, шотланд журналисі және экономисі (ту. 1883)
1980 – Филипп Гюстон, канадалық-американдық суретші және педагог (ту. 1913)
1980 – Генри Миллер, американдық романист және эссеші (ту. 1891)
1985 – Клаудия Таев, эстондық опера әншісі және педагог (ту. 1906)
1987 – Cahit Zarifoğlu, түрік ақыны және жазушысы (ту. 1940)
1992 – Билл Франс Ср., американдық жарыс жүргізушісі және бизнесмен, NASCAR-дың негізін қалаушы (ту. 1909)
1995 – Хуан Хуа, қытайлық монах және педагог (ту. 1918)
2001 – Виктор Паз Эстенссоро, Боливияның 52-ші президенті (ту. 1907)
2001 – Бетти Нилс, ағылшын медбикесі және жазушы (ту. 1910)
2002 – Signe Hasso, швед-американдық актриса (ту. 1915)
2012 – Филипп В. Тобиас, Оңтүстік Африканың палеонтологы және академигі (ту. 1925)
2013 – Пьер Морой, француз педагогы және саясаткер, Франция Премьер-Министрі (ту. 1928)
2013 – Ричард Рамирес, американдық сериялық өлтіруші және жыныстық қылмыскер (ту. 1960)
2015 – Кристофер Ли, ағылшын актері (ту. 1922)
2023 – The Iron Sheik, ирандық-американдық күрескер және актер (ту. 1942)