1600 жылға дейінгі

173 – Маркоман соғыстары: Моравиядағы Рим армиясын бейбітшілік шартын бұзған квадилер қоршап алды (171). Император Марк Аврелий күшті дауыл кезінде оларды жеңіп, "жаңбыр кереметі" деп аталады. 631 – Тан императоры Тайцзун Суйден Таңға өту кезінде тұтқындалған қытай тұтқындарын босату үшін алтын мен жібекпен Хүйянтуоға елшілер жібереді. 786 – Меккедегі Хасанид Алидтерінің көтерілісі Фахх шайқасында Аббасидтер тарапынан басылды. 980 – Ұлы Владимир Украинадан Балтық теңізіне дейінгі Киев мемлекетін нығайтады. Ол бүкіл Киев Русінің билеушісі (князь) деп жарияланды. 1011 – Ломбард көтерілісі: Бари қаласының грек азаматтары Мелус бастаған Ломбард көтерілісшілеріне қарсы көтеріліп, қаланы Италияның катепанатының византиялық губернаторы (катепан) Василий Месардонитке тапсырды. 1118 – Антиохия князі Салернолық Роджер Селжұқ түркілерінен Азазды жаулап алды. 1157 – Альберт I Бранденбургский, сондай-ақ Аю деп аталған (нем. Albrecht der Bär), Германияның Бранденбург маркграфтығының негізін қалаушы және алғашқы маркграф болды. 1345 – Византия империясының бас министрі Алексиос Апокаукос саяси тұтқындар тарапынан өлтірілді. 1429 – Жүз жылдық соғыс: Жаржо шайқасының басталуы. 1488 – Саучиберн шайқасы: Шотландияның Джеймс III пен көтерілісші лордтар арасындағы шайқас, корольдың қазасына әкелді. 1509 – Англияның Генрих VIII Арагондық Екатеринаға үйленді. 1559 – Дон Тристан де Луна и Арельяно 1500 адамдық топпен Флоридаға теңіз жолымен аттанып, Мексика шығанағының жағалауына (Вера-Круз, Мексика) қоныстанды. 1594 – Филипп II Филиппиндегі жергілікті ақсүйектер мен басшылардың құқықтары мен артықшылықтарын мойындады, бұл Principalía (испан Филиппиніндегі жергілікті ақсүйектердің билеуші элитасы) билігінің тұрақтандырылуына жол ашты.

1601 1900

1702 – Англо-голландиялық күштер Ниймеген қабырғалары алдында француз күштерімен шайқасып, қаланың құлауын болдырмады. 1748 – Дания ерекше Солтүстік крест туын қабылдады, кейіннен барлық скандинавиялық елдер осы туды қабылдады. 1770 – Ұлы Барьер рифінде британдық саяхатшы капитан Джеймс Кук кемесі жағаға тіреліп қалды. 1775 – Людовик XVI-ның Реймсте таққа отыруы, француз революциясы алдындағы соңғы таққа отыру рәсімі. 1775 – Америка революциялық соғысының алғашқы теңіз шайқасы – Макиас шайқасы, нәтижесінде британдық кішкентай теңіз кемесі жаулап алынды. 1776 – Континенттік конгресс Томас Джефферсонды, Джон Адамсты, Бенджамин Франклинді, Роджер Шерманды және Роберт Р. Ливингстонды тәуелсіздік жариялауын дайындау үшін бес адамнан тұратын комиссияға тағайындады. 1788 – Ресейлік саяхатшы Герасим Измайлов Аляскаға жетті. 1805 – Мичиган аймағындағы Детройт қаласының көп бөлігі өрттен қирады. 1825 – Нью-Йоркте Гамильтон бекінісінің алғашқы тасы қаланды. 1837 – Бостон қаласында янкилер мен ирландтар арасындағы этникалық шиеленістер салдарынан Брод-стрит көтерілісі болды. 1865 – Риачуэло теңіз шайқасы Риачуэло өзенінде (Аргентина) Парагвай теңіз күштері мен Бразилия теңіз күштері арасында өтті. Бразилияның жеңісі Парагвай соғысындағы Үштік одақтың (Бразилия, Уругвай және Аргентина) болашақ табысы үшін шешуші болды. 1892 – Австралияның Мельбурн қаласында әлемдегі алғашқы киностудиялардың бірі – «Лаймлайт» бөлімі ресми түрде ашылды. 1895 – Париж – Бордо – Париж арасындағы жарыс, кейде тарихтағы алғашқы автокөлік жарысы немесе «алғашқы моторлық жарыс» деп аталады, өтті. 1898 – Қытайдағы әлеуметтік, саяси және білім беру институттарын реформалау жоспарымен жүз күндік реформа Гуанчжу императоры тарапынан басталды, бірақ 104 күннен кейін император жесір Сиси тоқтатты. (Сәтсіз реформа 1905 жылы Императорлық емтиханның жойылуына әкелді.)

1901 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1901 – Ұлыбритания Жаңа Зеландия колониясының шекарасын кеңейтіп, Кук аралдарын қосты. 1903 – Сербиялық офицерлер тобы патша сарайына шабуыл жасап, Сербияның королі Александр I мен оның әйелі, королева Драганы өлтірді. 1917 – Александр патша Грекия тағына отырды, оның әкесі Константин I Афинаны басып алған одақтас әскерлердің қысымымен тақтан басқанын мәлімдеді. 1919 – Сэр Бартон Белмонт жүлдесін жеңіп, АҚШ-тың үш тәжді жеңімпазы атанды. 1920 – Чикагода өткен АҚШ Республикалық партиясының ұлттық конвентінде партия басшылары Блэкстоун қонақ үйінің бір бөлмесінде АҚШ президенттік сайлауына кандидатты анықтау үшін жиналды, нәтижесінде Associated Press «түтінге толы бөлме» деген саяси терминді пайдаланды. 1935 – Ғалым Эдвин Армстронг АҚШ-та, Нью-Джерси штатындағы Альпинде FM хабар таратудың алғашқы қоғамдық демонстрациясын жасады. 1936 – Лондон халықаралық сюрреалистік көрмесі ашылды. 1937 – Ұлы тазалау: Иосиф Сталиннің басшылығымен Кеңес Одағы сегіз әскери жетекшіні атты. 1938 – Екінші Қытай-Жапон соғысы: Ухань шайқасы басталды. 1940 – Екінші дүниежүзілік соғыс: Мальта қоршауы итальяндық әуе шабуылдарымен басталды. 1942 – Екінші дүниежүзілік соғыс: АҚШ Кеңес Одағына «Ленд-Лизинг» бағдарламасы бойынша көмек беруге келісті. 1942 – Азат француз күштері Бір-Хакимнен шегінді, бірақ жаудың шабуылын сәтті тежеді. 1944 – АҚШ Әскери-теңіз күштері салған соңғы линкор «Миссури» пайдалануға берілді, ол Жапонияның капитуляция құжатына қол қойылған орын болды. 1955 – «Ле-Ман» 24 сағаттық жарысында «Остин-Хили» мен «Мерседес-Бенц» соқтығысы салдарынан 83 көрермен қаза тауып, кем дегенде 100 адам жарақат алды, бұл автоспорт тарихындағы ең қасіретті оқиға болды. 1956 – Гал Оя қырқынының басталуы, Шығыс провинциясындағы Шри-Ланка тамилдеріне қарсы жасалған алғашқы этникалық шабуыл. Қаза болғандардың саны 150-ге жетеді деп хабарланды. 1962 – Фрэнк Моррис, Джон Энглин және Кларенс Энглин Алькатрас аралындағы түрмеден қашып шыққан жалғыз тұтқындар болды деп есептеледі. 1963 – Америкалық азаматтық құқықтар қозғалысы: Алабама штатының губернаторы Джордж Уоллес Алабама университетінің Фостер аудиториясының есігінде екі қара нәсілді студенттің – Вивиан Малоун мен Джеймс Худтың оқуға келуіне кедергі келтіруге тырысты. Күннің соңында федералды Ұлттық гвардия әскерлерінің сүйемелдеуімен олар тіркелді. 1963 – Буддист монахы Тих Кванг Дюк Оңтүстік Вьетнамда діни бостандықтың болмауына наразылық білдіру үшін Сайгон қаласының көшелерінде өзін өртеп жіберді. 1963 – Джон Ф. Кеннеди Овалдық кабинеттен американдықтарға үндеу жасап, 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңды ұсынды, ол мемлекеттік мекемелерге тең қолжетімділікті қамтамасыз ету, білім берудегі сегрегацияны тоқтату және дауыс беру құқығына федералдық қорғауды кепілдік беру арқылы американдық қоғамды өзгертуге тиіс болды. 1964 – Екінші дүниежүзілік соғыс ардагері Уолтер Зайферт Германияның Кёльн қаласындағы бастауыш мектепке шабуыл жасап, кем дегенде сегіз баланы және екі мұғалімді өлтірді, ал тағы бірнешеуін өздері жасаған жалын шашушымен және сүңгімен ауыр жарақаттады. 1968 – Ллойд Дж. Ол жасушаның әртүрлі түрлерін ажырата алатын алғашқы жасуша бетіндегі антигендерді анықтады. 1970 – 15 мамырда тағайындалғаннан кейін Анна Мей Хейс пен Элизабет П. Хойсингтон АҚШ армиясының генерал-офицерлері болып ресми түрде тағайындалды, бұл қызметке ие болған алғашқы әйелдер болды. 1971 – АҚШ үкіметі күшпен Алькатрас аралындағы түпкілікті американдықтардың ұстап тұрған соңғы топтарын алып тастады, 19 айлық бақылауды аяқтады. 1978 – Әлтаф Хусейн Қарачи университетінде студенттік саяси қозғалысты – «Барлық Пәкістан Мухаджир Студенттер Ұйымын» (APMSO) құрды. 1981 – Ирандағы Голбаф қаласында 6,9 балдық жер сілкінісі болды, нәтижесінде кем дегенде 2000 адам қаза тапты. 1987 – Даян Эбботт, Пол Боатенг және Берни Грант Ұлыбританияның алғашқы қара нәсілді парламент депутаттары болып сайланды. 1998 – Compaq Computer Digital Equipment Corporation компаниясын сатып алу үшін 9 миллиард АҚШ доллары төледі, бұл ең ірі технологиялық сатып алу болды. 2001 – Тимоти Маквей Оклахома қаласындағы жарылысқа қатысқандығы үшін өлім жазасына кесілді. 2002 – Антонио Мюччи АҚШ Конгресі тарапынан телефонды алғашқы ойлап тапқан адам ретінде мойындалды. 2004 – «Кассини-Хюйгенс» Сатурнның Фиби айынан ең жақын аралықтан өтті. 2007 – Бангладештің Читтагонг қаласындағы топырақ сілкінісі 130 адамды өлтірді. 2008 – Канаданың премьер-министрі Стивен Харпер Канаданың алғашқы халықтарына Канаданың индей мектептеріндегі зорлық-зомбылық үшін ресми түрде кешірім сұрады. 2008 – «Ферми» гамма сәулелері ғарыш телескопы орбитаға ұшырылды. 2010 – Африка Ұлттар Кубогы Оңтүстік Африкада басталды. 2012 – Ауғанстандағы екі жер сілкінісінен кейін туған қоныс көшкінінен 80-нен астам адам қаза тапты, толыққанды ауыл көміліп қалды. 2013 – Грекияның мемлекеттік телерадиокомпаниясы ERT премьер-министр Антонис Самарас тарапынан жабылды. Ол екі жылдан кейін премьер-министр Алексис Ципрас тарапынан қайта ашылды.

1600 жылға дейінгі

1403 – Иоанн IV, Брабант герцогы (өл. 1427)
1456 – Анна Невилл, Уэльс ханшайымы және Англия королевасы (өл. 1485)
1540 – Барнабе Гуг, ағылшын ақыны және аудармашы (өл. 1594)
1555 – Лодовико Заккони, итальян композиторы және теоретик (өл. 1627)
1572 – Бен Джонсон, ағылшын ақыны, драматург және сыншы (өл. 1637)
1585 – Эверт Хорн, швед әскері (өл. 1615)
1588 – Джордж Уизер, ағылшын ақыны (өл. 1667)

1601 1900

1620 – Джон Мур, ағылшын бизнесмені және саясаткері, Лондон лорд-мэрі (қ. 1702)
1655 – Антонио Чифронди, итальян суретшісі (қ. 1730)
1662 – Токугава Иенобу, жапондық сёгун (қ. 1712)
1672 – Франческо Антонио Бонпорти, итальяндық дін қызметкері және композитор (қ. 1749)
1690 – Джованни Антонио Джай, итальян композиторы (қ. 1764)
1696 – Джеймс Фрэнсис Эдвард Кейт, шотландиялық пруссиялық фельдмаршалы (қ. 1758)
1697 – Франческо Антонио Валлоти, итальяндық органшы және композитор (қ. 1780)
1704 – Карлос Сейшаш, португалиялық клавесинші және композитор (қ. 1742)
1709 – Йоахим Мартин Фальбе, неміс суретшісі (қ. 1782)
1712 – Бенджамин Ингам, американ миссионері (қ. 1772)
1723 – Иоганн Георг Палицш, неміс астрономы (қ. 1788)
1726 – Испания инфантасы Мария Тереза Рафаэла (қ. 1746)
1741 – Джозеф Уоррен, американ дәрігері және генералы (қ. 1775)
1776 – Джон Констебл, ағылшын суретшісі және академик (қ. 1837)
1796 – Франсуа Луи Кайер, швейцариялық шоколадшы (қ. 1852)
1797 – Хосе Тринидад Рейес, гондурастық философ және теоретик (қ. 1855)
1807 – Джеймс Ф. Шенк, американ адмиралы (қ. 1882)
1815 – Джулия Маргарет Кэмерон, үнді-цейлондық фотограф (қ. 1879)
1818 – Александр Бейн, шотландиялық философ және академик (қ. 1903)
1829 – Эдвард Брэддон, ағылшын-австралиялық саясаткер, Тасманияның 18-ші премьер-министрі (қ. 1904)
1832 – Люси Пикенс, Фрэнсис Уилкинсон Пикенстің американдық әйелі (қ. 1899)
1834 – Иоганн Баушингер, неміс механикалық инженері және физигі (қ. 1893)
1842 – Карл фон Линде, неміс инженері және академигі (қ. 1934)
1846 – Уильям Луис Маршалл, американдық генерал және инженер (қ. 1920)
1847 – Миллисент Фосетт, ағылшын академигі және белсендісі (қ. 1929)
1861 – Александр Пикок, австралиялық саясаткер, Викторияның 20-шы премьер-министрі (қ. 1933)
1864 – Рихард Штраус, неміс композиторы және дирижер (қ. 1949)
1867 – Шарль Фабри, француз физигі және академигі (қ. 1945)
1871 – Степан Радич, хорват юрисі және саясаткері (қ. 1928)
1876 – Альфред Л. Крёбер, американдық француз антропологы және этнографы (қ. 1960)
1877 – Рене Вивьен, ағылшын-француз ақыны және жазушысы (қ. 1909)
1879 – Роджер Бреснахан, американ бейсболшысы және менеджері (қ. 1944)
1880 – Жаннетт Рэнкин, американдық әлеуметтік қызметкері және саясаткері (қ. 1973)
1881 – Спирос Ксенос, грек-швед суретшісі (қ. 1963)
1881 – Мордехай Каплан, литвалық раввин, Реконструкционизмді құрған (қ. 1983)
1881 – Мэгги Грипенберг, фин бишісі және хореографы (қ. 1976)
1888 – Бартоломео Ванцетти, итальян-американдық анархист және сотталған қылмыскер (қ. 1927)
1889 – Хуго Висландер, швед онкүндікшісі (қ. 1976)
1894 – Киичиро Тойода, жапон бизнесмені, Toyota компаниясын құрған (қ. 1952)
1895 – Николай Булганин, совет саясаткері (қ. 1975)
1897 – Рам Прасад Бисмил, үнді белсендісі, Hindustan Republican Association құрған (қ. 1927)
1897 – Рег Латта, австралиялық регби лигасы ойыншысы (қ. 1970)
1899 – Ясунари Кавабата, жапондық романист және әңгімеші, Нобель сыйлығының лауреаты (қ. 1972)

1601 1900

1683 – Никита Пустосвят, орыс старообрядшыларының басшысы, өлім жазасынан бас кесілді (туған күні белгісіз)
1695 – Андре Фелибиен, француз тарихшысы және жазушысы (туған жылы 1619)
1712 – Людовик Жозеф, Вендом герцогы (ту. 1654 ж.)
1727 – Ұлыбританияның Георгий I (ту. 1660 ж.)
1748 – Феличе Торелли, итальян суретшісі (ту. 1667 ж.)
1796 – Сэмюэл Уитбрейд, ағылшын сыра қайнатушысы және саясаткер, Уитбрейд компаниясын құрды (ту. 1720 ж.)
1847 – Джон Франклин, ағылшын адмиралы және саясаткері (ту. 1786 ж.)
1852 – Карл Брюллов, орыс суретшісі (ту. 1799 ж.)
1859 – Клеменс фон Меттерних, неміс-австриялық саясаткер, Австрия империясының 1-ші мемлекеттік канцлері (ту. 1773 ж.)
1879 – Вильгельм, Оранж ханзадасы (ту. 1840 ж.)
1882 – Луи Дезире Магре, француз епископы (ту. 1804 ж.)
1885 – Матиас Рамос Мехиа, аргентиналық полковник (ту. 1810 ж.)
1897 – Генри Айерс, ағылшын австралиялық саясаткер, Оңтүстік Австралияның 8-ші премьер-министрі (ту. 1821 ж.)

1901 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1903 – Николай Бугаев, орыс математигі және философ (ту. 1837)
1903 – Сербияның Александр I (ту. 1876)
1903 – Драга Машин, Сербияның Александр I-нің серб әйелі (ту. 1864)
1911 – Джеймс Кертис Хепберн, американдық дәрігер және миссионер (ту. 1815)
1913 – Махмуд Шевкет-паша, Осман империясының 279-шы Ұлы визирі (ту. 1856)
1914 – Адольф Фредерик V, Мекленбург-Стрелицтің Ұлы герцогы (ту. 1848)
1920 – Уильям Ф. Холси, аға, американдық капитан (ту. 1853)
1924 – Теодор Дюбуа, француз органисті, композиторы және педагогы (ту. 1837)
1927 – Уильям Аттеуэлл, ағылшын крикетші (ту. 1861)
1934 – Лев Выготский, белорус-орыс психологы және теоретик (ту. 1896)
1936 – Роберт Э. Говард, американдық жазушы және ақын (ту. 1906)
1937 – R. J. Mitchell, ағылшын инженері, Supermarine Spitfire ұшағын жобалаған (ту. 1895)
1941 – Дэниел Картер Бирд, американдық автор және суретші, Американың скауттарын құрған (ту. 1850)
1955 – Пьер Левег, француз автожарысының жүргізушісі (ту. 1905)
1962 – Чаби Бисвас, үнді актері және режиссері (ту. 1900)
1963 – Thích Quảng Đức, вьетнамдық монах және шейіт (ту. 1897)
1965 – Пол Б. Корманс, бельгиялық химик және ғалым (ту. 1908)
1965 – Жозе Мендеш Кабесадаш, португал адмиралы және саясаткер, Португалияның 9-шы президенті (ту. 1883)
1970 – Франк Лаубах, американдық миссионер және мистик (ту. 1884)
1974 – Эурико Гаспар Дутра, бразилиялық генерал және саясаткер, Бразилияның 16-шы президенті (ту. 1883)
1974 – Юлиус Эвола, итальяндық философ және жазушы (ту. 1898)
1976 – Джим Константи, американдық бейсболшы (ту. 1917)
1979 – Элис Далглиш, Тринидадтық-американдық жазушы және баспагер (ту. 1893)
1979 – Джон Уэйн, американдық актер, режиссер және продюсер (ту. 1907)
1982 – H. Radclyffe Roberts, американдық энтомолог (ту. 1906)
1983 – Ганшям Дас Бирла, үнді кәсіпкері және саясаткері (ту. 1894)
1984 – Энрико Берлингюер, итальяндық саясаткер (ту. 1922)
1986 – Чесли Бонестелл, американдық суретші және иллюстратор (ту. 1888)
1991 – Кромвелл Эверсон, Оңтүстік Африка композиторы (ту. 1925)
1992 – Рафаэль Ороско Маэстре, колумбиялық әнші (ту. 1954)
1993 – Ray Sharkey, американдық актер (ту. 1952)
1994 – А. Турарайраджа, Шри-Ланка инженері және ғалымы (ту. 1934)
1995 – Родель Наваль, филиппин әнші-күйшісі және актері (ту. 1953)
1996 – Джордж Хис, канадалық саясаткер (ту. 1910)
1996 – Бриджит Хелм, швейцариялық-неміс актрисасы (ту. 1908)
1998 – Кэтрин Куксон, ағылшын жазушысы (ту. 1906)
1999 – ДеФорест Келли, американдық актер және сценарист (ту. 1920)
2001 – Тимоти Маквей, американдық террорист (ту. 1968)
2001 – Амалия Мендоса, мексикалық әнші және актриса (ту. 1923)
2003 – Дэвид Бринкли, американдық журналист және жазушы (ту. 1920)
2004 – Эгон фон Фюрстенберг, швейцариялық модельер (ту. 1946)
2005 – Васко Гонсалвес, португалдық генерал және саясаткер, Португалияның 103-ші премьер-министрі (ту. 1922)
2005 – Анн Мари Алонзо, канадалық драматург, ақын, романист, сыншы және баспагер (ту. 1951)
2006 – Нероли Фэйрхолл, Жаңа Зеландия садақшысы (ту. 1944)
2006 – Брюс Шэнд, ағылшын әскері (ту. 1917)
2007 – Имре Фридман, американдық биолог және ғалым (ту. 1921)
2007 – Mala Powers, американдық актриса (ту. 1931)
2008 – Ove Andersson, шведтік автожарыс жүргізушісі (ту. 1938)
2008 – Võ Văn Kiệt, вьетнамдық әскер және саясаткер, Вьетнамның 5-ші премьер-министрі (ту. 1922)
2011 – Eliyahu M. Goldratt, израильдік физик және инженер (ту. 1947)
2011 – Сет Путнам, американдық әнші-күйші және гитарист (ту. 1968)
2012 – Энн Резерфорд, канадалық-американдық актриса (ту. 1917)
2012 – Теофило Стивенсон, кубалық боксшы және инженер (ту. 1952)
2013 – Миллер Барбер, американдық гольфші (ту. 1931)
2013 – Карл В. Бауэр, американдық заңгер және саясаткер (ту. 1933)
2013 – Роберт Фогель, американдық экономист және ғалым, Нобель сыйлығының лауреаты (ту. 1926)
2013 – Джеймс Гримсли, америкалық генерал (ту. 1921)
2013 – Рори Моррисон, ағылшын журналисі (ту. 1964)
2013 – Kristiāns Pelšs, латвиялық хоккейші (ту. 1992)
2013 – Видья Харан Шукла, үнді саясаткері, Үндістанның сыртқы істер министрі (ту. 1929)
2014 – Руби Ди, американдық актриса (ту. 1922)
2014 – Рафаэль Фрюбек де Бургос, испан дирижері және композиторы (ту. 1933)
2014 – Сьюзан Б. Хорвиц, американдық компьютерлік ғалым, инженер және ғалым (ту. 1955)
2014 – Мифам Чоки Лодро, Тибет ламасы және педагогы (ту. 1952)
2014 – Бенджамин Мофатлан, Оңтүстік Африка бизнесмені (ту. 1973)
2014 – Карлтон Шервуд, американдық әскер және журналист (ту. 1947)
2015 – Джим Эд Браун, американдық әнші-күйші және гитарист (ту. 1934)
2015 – Орнетт Коулман, американдық саксофонист, скрипкашы, кернейші және композитор (ту. 1930)
2015 – Ian McKechnie, шотландтық футболшы және менеджер (ту. 1941)
2015 – Рон Муди, ағылшын актері және әншісі (ту. 1924)
2015 – Дасти Роудс, американдық күрескер (ту. 1945)
2016 – Руди Алтиг, неміс жарыс велосипедшісі (ту. 1937)
2020 – Стелла Певснер, балалар жазушысы (ту. 1921)
2022 – Хилари Деви, ағылшын бизнес-әдімі, тележүргізушісі (ту. 1957)