Кіріспе

Льюисборо – АҚШ, Нью-Йорк штатының Вестчестер округіндегі қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша халқы 12 411 адамды құрады. Қаланың аты алғашқы қоныс тебуші Джон Льюис есімімен аталған. Льюисборо – Нью-Йорк қаласының серкесі.

Тарих

Жергілікті тұрғындардан жер сатып алғаннан кейін, алғашқы қоныс жайлаушылар Оңтүстік Салемнің төңірегінде орналасты. Қала 1747 жылы "Салем" деген атпен құрылды. 1790 жылға қарай қала, басқа қалаларға жерлер берілген соң, қазіргі көлемін алды. 1806 жылы қаланың аты Оңтүстік Салем деп өзгертілді. Қаржыгер Джон Льюис қалаға өз атын беруді және қала үшін қор құруды ұсынды, бірақ теміржол құрылысы туралы уәдесін орындамады. Көптеген табиғи ашық кеңістіктер, құрғақ тас қабырғалар және әсем отарлық үйлер ерекшеленеді. Льюисбороның екі танымал тарихи тұлғасы болған. Сара Бишоп – Батыс тауының жалғыз өмір сүрушісі. Революциялық соғыс кезінде британдық әскерлердің зорлық-зомбылығына ұшыраған ол Льюисборо аймағында жеке өмір сүруге шешім қабылдады. "Сара Бишоптың үңгірі" деп аталатын орын Риппоуэм көлінің солтүстік жағындағы төбеде, Маунтин Лейкс лагеріне жақын жерде орналасқан. Екінші тарихи тұлға Азамат соғысы шағында пайда болды. "Жыртық киімді адам" (Leatherman) өз атын қолмен тігілген былғары киімдерінен алған. Ол 19-ғасырдың ортасында Льюисборо ауданында жүргені жиі айтылады. Ол тамақ беретін үйлерді аралап, 25 жыл бойы сол үйлердің алдында пайда бола берді. Уорд Паунд Ридждегі серуендеу жолдарының бірі – Жыртық киімді адамның үңгірі, ол оның жиі тоқтаған жерлерінің бірі болған. 1987 жылы оның есімін сақтау үшін "The Leatherman's Loop" атты 10 шақырымдық жарыс ұйымдастырылды және ол әр көктемде Уорд Паунд Ридж қорығында жалғасып келеді. Мед еске алу капелласы 1999 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіміне енгізілді.

География

Шығыс қала шекарасы Коннектикут штатының Риджфилд және Вилтон қалаларының, ал оңтүстік шекарасы Коннектикут штатының Нью-Канаан қаласының шекарасы болып табылады. 684 тас жолы қаланың батыс жағынан өтеді. Қаланың ерекше «шеврон» пішіні, Коннектикут және Нью-Йорк арасындағы шекаралық дауды шешу кезінде құрылған «Oblong» аймағының нәтижесіне байланысты ішінара қалыптасқан. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 29,1 шаршы миль (75 км²), оның ішінде 27,9 шаршы миль (72 км²) құрлық, ал 1,3 шаршы миль (3 км²), немесе 4,36% су құрайды.

Демография

2000 жылғы санақ бойынша қалада 12 324 адам тұратын, олар 4218 үй шаруашылығында, оның ішінде 3425 отбасыда тұрды. Халық тығыздығы анықталмаған. 4465 тұрғын үй бірлігі бар, орташа тығыздығы көрсетілмеген. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 95.18% ақ нәсілді, 1.19% афроамерикалық, 0.06% американдық үндістер, 2.09% азиялық, 0.49% басқа нәсілдерден және 0.99% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 2.48% құрады. 4218 үй шаруашылығының 47.4% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 72.9% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 6.7% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 18.8% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 15.2% жеке адамдардан тұрады, ал 4.1% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2.91 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3.26 адам. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 31.6% 18 жасқа дейінгілер, 3.8% 18-24 жас аралығындағылар, 28.5% 25-44 жас аралығындағылар, 29.0% 45-64 жас аралығындағылар және 7.1% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 39 жас. Әр 100 әйелге 95.8 еркек, ал 18 жастан асқан әйелдердің 100-іне 92.3 еркек шалысады. Үй шаруашылығының орташа табысы 112 462 доллар, ал отбасының орташа табысы 157 412 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 84 616 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 48 900 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 54 795 доллар. Отбасылардың 1.4% және халықтың 1.9% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 1.3% және 65 жастан асқандардың 2.7% кедейлікте өмір сүреді.

Қалалық өмір

Көршілес Катона және Риджфилд елді мекендерінен өзгеше, Льюисбороның қалалық іскерлік орталығы жоқ. Қала тұрғындарының көпшілігі Голденс-Бридж, Кросс-Ривер, Виста немесе Коннектикут штатындағы Риджфилдте сауда жасауды қалайды.

Парктер мен қорғалған жерлер

Льюисборо табиғи аумақтарға бай және биотикалық дәліздің құрамдас бөлігі болып табылады. Льюисбороның шекарасында екі Вестчестер округінің паркі орналасқан, ал қаланың өзінде алты парк және бірнеше қоғамдық қорық бар. Уорд Паунд Ридж резервациясы – Вестчестер округінің ең ірі паркі. Онда көптеген жаяу жолдарынан өзге, кемпингтік жайлар мен жартастың бойындағы мұражай да бар. Бас кіреберіс Крос-Ривердегі 121-ші бағдарламалық жолда орналасқан. Таулы көлдер лагері – Льюисбороның солтүстік шекарасындағы округтік парк, онда әдемі тоғандар мен орман ішіндегі жаяу жолдары бар. Ең танымал жаяу жолы «Look Out Point»-ке жетелейді, ол Уаккабук, Оскалета және Риппоуам көлдерін көріп тұратын жардың үстінде орналасқан. Елмвуд жолындағы Онатру фермасы – Льюисбороның ең танымал парктерінің бірі, онда теннис корттары, ойын алаңдары және бірнеше қалалық кеңселер бар. Бұл аймақта сонымен қатар жаяу серуендеуге арналған жолдар да бар. 35-ші трассадағы Льюисборо қалалық паркінде теннис корттары, қалалық бассейн, футбол алаңдары және ашық ауадағы баскетбол алаңдары бар. Қыс мезгілінде мұз тебу мүмкіндігі болғанда, хабарлама ілінеді. Бұл паркте сондай-ақ жақын орналасқан Уорд Паунд Ридж резервациясына жалғасатын жаяу жолдары бар. 1960 жылдардың соңынан 1980 жылдардың басына дейін, жергілікті «Lion's Club» клубы қаржылап, қалаға сыйлаған екі бастаушы жолға арналған шаңғы сүйреуіші болды. Леон Леви қорығы 2006 жылы ашық кеңістік ретінде қаланың меншігіне өтті. Онда бірнеше жаяу жолдары бар, бірақ 2008 жылдан бастап аттар мен жаяу жүруге арналған қосымша жолдар салынуда, ал тұрақ орындары әлі де шектеулі. Браунэлл қорығы – қалаға сыйланған орманды жер. Онда 3 шақырымдық айналма жол бар, ол Катона көлінің панорамалық көрінісімен жалғасады. Ескі дала қорығы 2003 жылы құрылды, онда шамамен 2000 акр орман, батпақты жерлер және кең ескі алқаптар бар (сондықтан осылай аталды). Бұл жайылымдар құстар мен жануарлардың тіршілігін сақтау үшін сақталған, өйткені олар осы сирек кездесетін ортаға тәуелді. Фокс Вэлли паркі қала тұрғындары үшін әртүрлі спорттық нысандарға ие, соның ішінде өте қарбалас футбол алаңдары, доп алаңдары және теннис корттары бар.

Көлдер мен су қоймалары

Льюисборо қаласында 7 көл бар. Ваккабук көлі, Оскалета көлі және Риппоуам көлі бір-бірімен байланысқан және жиынтығында Үш көл деп аталады, бұл табиғи (жасанды емес) көлдер. Ваккабук көлі олардың арасындағы ең үлкені және ең танымал көл, сонымен қатар оның атымен аталатын қала аумағында жеке пошта бөлімі бар. Оскалета және Риппоуам көлдері екеуі де Твин Лейкс деп аталады, бұл, әдетте, олардың арасында орналасқан Твин Лейкс ауылының құрылысына байланысты. Қаладағы басқа көлдер – Трусдейл, Катона, Китчаван және Тимбер көлдері. Көлдердің қала үшін маңызды екенін ескере отырып, 2007 жылы Льюисборо қаласы Көлдер комитетін құрды. Бұдан өзге, Льюисборо қаласында Норвок (Коннектикут штаты) сияқты қалалар пайдаланатын бірнеше суқоймалар бар.

Льюисбородағы мектептер

Льюисбородағы мемлекеттік мектептер Катона-Льюисборо мектеп округінің құрамына кіреді. Крос-Риверде орналасқан Джон Джей жоғары мектебі Катона-Льюисборо мектеп округінің жалғыз жоғары мектебі болып табылады. Newsweek журналы оны елдегі ең үздік 200 мектептің қатарында санайды. Джон Джей орта мектебі де Крос-Риверде, Джон Джей жоғары мектебімен бірдей кампуста орналасқан.

Көлік

Льюисборо қаласынан Нью-Йорк штатының 123-ші тас жолы өтеді, ол Коннектикут штатының сол аттас бағытының жалғасы болып табылады. Бұл жол Льюисборо арқылы Нью-Йорк штатының 35-ші тас жолымен қиылысқанға дейін созылады. Хаусатоник аймақтық көлік (HART) жұмыс күндері Катона станциясы мен Оңтүстік Салем муниципалды тұрақ орны арасында, 606 Old Post Rd мекенжайында қала тұрғындары үшін шалғайдан тасымалдау қызметін ұсынады.