Кіріспе

Американдық компьютер ғалымы Андрей Зари Бродер (12 сәуірде 1953 жылы Бухарест қаласында туған) – Google компаниясының көрнекті ғалымы. Бұрын ол Yahoo! компаниясында ғылыми қызметкер және есептеу жарнамасының вице-президенті, ал одан бұрын AltaVista компаниясының ғылыми-зерттеу жөніндегі вице-президенті болды. Ол сонымен қатар IBM Research компаниясында жоғары дәрежелі инженер ретінде жұмыс істеді және IBM-нің Іздеу және мәтіндік талдау институтының технологиялық директоры (CTO) болды.

Білім және мансап

Бродэр 1953 жылы Румынияның Бухарест қаласында дүниеге келген. Оның ата-анасы дәрігерлер, әкесі белгілі онкологиялық хирург. Олар 1973 жылы Израильге көшіп келді, ол кезде Бродэр Румыниядағы колледждің екінші курсында, Бухарест политехникалық институтының Электроника факультетінде оқыды. Ол Израильдің Технология институты – Технионға EE факультетіне қабылданды. Бродэр 1977 жылы Технионды үздік дипломмен (summa cum laude) бітірді. Содан кейін ол Стэнфордтағы PhD бағдарламасына қабылданды, онда бастапқыда жүйелер саласында жұмыс істеуді жоспарлаған. Оның алғашқы ғылыми жетекшісі профессор Джон Л. Хеннесси болды. Алгоритмдер бойынша емтиханды жоғары баллмен тапсырғаннан кейін, Тьюринг сыйлығы мен Ұлттық медаль иегері профессор Дональд Кнут оған өзінің шәкірті болу мүмкіндігін ұсынды. Бродэр 1985 жылы Дон Кнуттың жетекшілігімен PhD диссертациясын қорғады. Одан кейін ол Пало-Альтодағы жаңадан құрылған DEC Systems Research Center-ге қосылды. DEC SRC-де Андрей AltaVista жобасына басынан қатысып, қайталанған құжаттар мен спаммен күресуге көмектесті. AltaVista, DEC компаниясын сатып алған Compaq компаниясынан бөлінгеннен кейін, Андрей оның CTO-сы, содан кейін бас ғалымы және ғылыми-зерттеу жөніндегі вице-президенті болды. 2002 жылы ол Нью-Йорктегі IBM Research компаниясына корпоративтік іздеу өнімдерін жасау үшін қосылды. 2005 жылы ол Силикон алқабы мен Веб индустриясына Yahoo Fellow және вице-президент ретінде оралды. Ол жаңа ғылым саласының – есептеу жарнамасының (Computational advertising) негізін қалады, ол жарнамаларды пайдаланушылар мен жағдайға сәйкес таңдау ғылымы болып табылады. Yahoo-да Бродэр Yahoo! Research-ты Веб зерттеулерінің жетекші орталықтарының біріне айналдыруға көмектесті. Бродэр 2010 жылы Әлемдік желінің ғылымы мен инженериясына қосқан үлесі үшін Ұлттық Инженерлік академиясының мүшесі болып сайланды. 2012 жылы Бродэр Google компаниясына ерекше ғалым ретінде қосылды, онда ол Әлемдік желінің басқа бір аспектісіне – ірі масштабтағы жекелендіруге назар аударды.

Үлестер

1989 жылы ол (Дэвид Алдустан тәуелсіз) берілген графтың біркелкі жайылған ағашын құру алгоритмін ашты. Соңғы он бес жылда Бродэр WWW ғылымы мен технологиясының негізгі бірнеше алгоритмдерін, жүйелерін және тұжырымдамаларын дамытты. Ең маңыздылары: 1997 жылы Бродэр "шинглинг" әдісі арқылы мәселені жиынтықтардың қиылысу мәселесіне және "минималды хэштік" немесе жиынтықтардың "эскиздерін" құруға дейін қысқарту арқылы веб-масштабында жақын көшірмелерді табудың алғашқы практикалық шешімін жасады. Бұл жергілікті сезімтал хэштік саласындағы маңызды қадам болды. 1998 жылы ол роботтардың адамдарға ұқсап, веб-сайттарға қол жеткізуіне жол бермейтін алғашқы практикалық тестті, яғни CAPTCHA-ны ойлап тапты. 2000 жылы Бродэр, сол кезде AltaVista-да жұмыс істеп, IBM және DEC SRC әріптестерімен бірге Веб-графтың алғашқы кең ауқымды талдауын жасады және Веб-графтың «көбелек галстук» моделін анықтады. 2001–2002 жылдар шамасында Бродэр классикалық ақпаратты іздеу мен Веб-іздеу арасындағы айырмашылықтарды сипаттаған және веб-сұраныстарын навигациялық, ақпараттық және транзакциялық деп жіктеуді енгізген мақала жариялады, бұл жіктеу бүгінде кеңінен қабылданды.

Марапаттар мен құрметтер

Ол Есептеу машиналары қауымдастығының, Ұлттық инженерлік академиясының және IEEE мүшесі. Ол w shingling және min hashing бойынша жұмысы үшін 2012 жылы ACM Paris Kanellakis сыйлығының иегерлерінің бірі болды, ал 2020 жылы Йосси Азар, Анна Карлин, Майкл Митценмахер және Илай Упфалмен бірге «екі таңдаудың күші» туралы жұмысы үшін бұл сыйлықты қайта жеңіп алды.