Кіріспе

Пуэрто-Риколық регги тобы 1996 жылы құрылған. Cultura Profética (ағылшын тілінде, Prophetic Culture) – Пуэрто-Риконың 1996 жылы құрылған регги тобы. Топ бірнеше рет құрамын өзгертті, бірақ негізгі мүшелер Вилли Родригес (бас гитара, вокал), Элиут Гонсалес (гитара) және Омар Сильва (гитара, бас гитара) топтың барлық тарихы бойында сақталды. Көбінесе регги музыкасын орындаса да, Cultura Profética босса-нова, танго, джаз және сальса сияқты жанрлармен тәжірибе жасады. Өлеңдерінде топ әлеуметтік-саяси және экологиялық мәселелерді, соның ішінде Латын Америкасының мәдени ерекшеліктерін және қоршаған ортаны қорғау туралы, сондай-ақ адамдар арасындағы қарым-қатынастар мен махаббатты талқылайды. Пуэрто-Рикода кавер-топ ретінде танымал болғаннан кейін, Cultura Profética өзінің әндерін орындауға кірісіп, 1996 жылы тұңғыш альбомын шығарды. 2000 жылы топ Ideas Nuevas альбомын жарыққа шығарды, онда түрлі музыкалық стильдермен тәжірибелер жасалды, ал 2004 жылы Diario альбомы жарияланды. Мексикаға көшкеннен кейін, топ 2005 жылы M.O.T.A. альбомын шығарды, ол Billboard Hot Latin Albums тізімінде 12-орынға жетті. 2010 жылы Cultura Profética La Dulzura альбомын ұсынды, ол көбірек романтикалық лирикаға бағытталған және "La Complicidad" радио хитін жасады. Соңғы жылдары Cultura Profética "Saca, Prende y Sorprende" (2014), "Le Da Igual" (2015) және "Musica Sin Tiempo" (2017) синглдарын шығарды. Топтың соңғы альбомы Sobrevolando 2019 жылдың қараша айында жарық көрді.

1996-1999: Құрылысы және Canción de Alerta

Cultura Profética бастапқыда шағын барлар мен клубтарда танымал регги әндерін орындап, испан тілінде түпнұсқалық музыка орындай бастаған кавер-топ ретінде басталды. Түпнұсқалық музыканы орындауға ауысқаннан кейін көп ұзамай топ Cultura Profética деген атауды қабылдады, бұл атау «музыка – мәдениеттің дауысы және болашағымызға әсер ете алатын қазіргі оқиғалар туралы 70-ші жылдардағы регги музыкасының алдын ала болжауы» деген ойға негізделген, деді гитарист/бассист Омар Сильва. Топтың алғашқы мүшелерінің көптегені Пуэрто-Рико университетінің Escuela Elemental және Escuela Secundaria мектептерінде оқыған, бұл мекеме прогрессивті және тәжірибелік оқыту тәсілдерімен танымал. Вокалист/бассист Вилли Родригес: «Бұл сізге бірнеше нәрсені өз бетіңізше шешуге мүмкіндік беретін мектеп, сабақтар арасында бос уақытыңызды өз ісіңізге жұмсай аласыз, және мектепте көптеген музыкалық мәдениеттер бар. Мұнда әрқашан бостандық пен өз бетіңізше ойлау атмосферасы болды. Менің ойымша, бұл бүгінгі музыкалық және идеологиялық жұмысымызға үлкен әсер етті» деді. Бұл репетициялар Сан-Хуан қаласының Эль-Хойо ауданында өтті. Топ Марли студиясында жазған алғашқы испан тіліндегі топ болды. Жазбада Пуэрто-Рикодағы бірқатар әлеуметтік мәселелер талқыланды, соның ішінде аралдың африкалық мәдениетіне назар аударудың маңыздылығы. Альбом Пуэрто-Рико университетінің музыка оқытушысына арналды. Олардың төртінші студиялық альбомы M.O.T.A. 2005 жылдың қазан айында Мексика бойынша гастрольдік сапардан кейін жарық көрді. M.O.T.A. Billboard Hot Latin Albums тізімінде 12-орынға ие болып, екі апта бойы сол орында тұрды. Сондай-ақ 2005 жылы топ пуэрторикалық рэпер Вико С-пен оның Desahogo альбомынан шыққан «Te Me Puedo Escapar» әнін жазды. 2006 жылдың қаңтарында M.O.T.A. альбомынан шыққан «Ritmo Que Pesa» әні Billboard Latin Pop Songs тізімінде 35-орынға көтерілді. 2007 жылы топ Bob Marley әндерін орындаған тікелей концерттік альбомын шығарды. Бұл альбомнан кейін Cultura Profética Латын Америкасы бойынша кеңінен гастрольдік сапарлар жасап, әсіресе Аргентинада жанкүйерлер қатарын кеңейтті. Лирикалық тұрғыдан алғанда, топ бұрынғы жазбаларындағы саяси бағыттан ауысып, романтикалық тақырыптарды талқылайды. Гитарист Элиут Гонсалес топтың «дүниедегі жақсы нәрселер» туралы әңгімелеуге ұмтылғанын айтты, түсіндіріп: «Біз адамдарға көмек қажет екенін және әрбір революцияның немесе қозғалыстың артында махаббат тұрғанын білеміз. Біз мұны музыкамызда көрсеткіміз келді, бірақ оны банальды немесе стереотиптік етпеуге тырыстық». Топтың 2014 жылы шыққан «Saca, Prende y Sorprende» синглі ямайкалық ди-джей және рэпер Супер Кэтке құрмет көрсетіп, марихуананы заңдастыруды қолдайды. 2019 жылдың 1 қарашасында топ Sobrevolando альбомын шығарды, ол Billboard Reggae Albums Chart тізімінде екінші орынға ие болды. Родригес сонымен қатар реггетон әртісі Озунамен 2019 жылдың 29 қарашасында жарық көрген Nibiru альбомынан шыққан «Temporal» әнін бірлесіп жазды. 2020 жылдың наурызында Cultura Profética американдық әнші Джон Легенд пен мексикалық-американдық мариачи тобы Flor De Toloache-пен «Quisiera» синглін жазды. Доминикандық бачата әртісі Хуан Луис Герра жазған бұл ән регги, соул және мариачи стильдерінің ықпалында жазылған. Ideas Nuevas альбомынан шыққан «Suelta Los Amarres» әні саяси мақсаттарға жету үшін зорлық-зомбылықты қолданбауға шақырады. Алайда, «La Dulzura» әнінің мәтіні адамдар арасындағы қарым-қатынас пен махаббатқа көбірек назар аударады. Сильва топтың «романтикалық» мәтіндер жазудан қашқанын, «романтизм махаббат үшін қайғырумен байланысты» екенін атап өтті. «Біз жанды көтеріп, тазартатын махаббат туралы айтып отырмыз. Біз сізді азат ететін махаббат туралы айтып отырмыз».