Иво Лин По: Қытай жұлдызының өмірі мен мансабы

Кіріспе

infobox person
| name = Ivy Ling Po
| image = https://encrypted tbn1. gstatic. com/images?q=tbn:ANd9GcQgBuPwRY89U3VHx5lZqZsxy9m8sNpApnFD2afW5cjGjRh4PhOz
| alt =
| caption =
| birth name = Huang Yu chun (黃)Huáng Yùjūn (pinyin)N̂g Jū kun (Pe̍h ōe jī)Wong4 Jyu6 gwan1 (jyutping)
| birth date = 16 қараша 1939, Жасы: 84
| birth place = Шаньтоу, Гуандун, Қытай
| occupation = Әктриса, әнші
| years active = 1949 – 1980-ші жылдар
| spouse = plainlist|
Мырза Сы, 1955<small>(асыраушы анасының мәжбүрлеуімен, әйелі бар ер адаммен жасалған балалық неке)

Ол өмірінде көп есімдерді қолданған. Кішкентай кезінде Сямен (Амой) қаласындағы бір отбасына сатылып, онда Жун Хайтанг деген есімді алып, үй қызметшісі болып жұмыс істеді. Жасөспірімдікке толмаған кезінде асыраушы анасы оны Гонконг киноиндустриясына кіруге мәжбүрледі. Ол алғаш рет Амой Хоккиен фильмдерінде Сяожуан сахналық атымен, кейін Кантон фильмдерінде Шэнь Янь сахналық атымен ойнады, содан кейін Шоу ағайындыларының студиясына кіріп, мандарин фильмдерінде (Иви) Линг По ретінде ойнап, супержұлдыздыққа көтерілді.

1950-1960 жылдар

Айви Линг По Қытайдың Шанту қаласында дүниеге келді және Гонконгқа көшкенге дейін Сямэнь қаласында тұрды. Оның алғашқы экрандық дебюты 1951 жылы "Ха Юэн" фильмінің "Жастар махаббаты" фильмінде болды. Ол он екі жасында Амой кинокомпаниясында Сяо Хуан есімімен түсті. 50-ден астам хоккиен фильмдерінде ойнағаннан басқа, ол басқа кинокомпаниялар үшін дубляж жасады, әсіресе Шоу ағайындары үшін Хуанмей операларын. Ли Хан Сяң оны Шоу ағайындарының "Қызыл палатаның арманы" операсын дубляждағанда байқап, 1962 жылы Бетти Лох Тимен бірге "Мәңгілік махаббат" (Liang Shanbo yu Zhu Yingtai, сондай-ақ Liang Zhu деп те аталады) фильмінде Лиан Шанбо рөліне шақырды. 2-ші "Алтын жылқы" сыйлығының төрешілері оның өнеріне настолько әсерленді, олар "Ерекше өнер көрсеткені үшін" арнайы сыйлық тағайындады. Бір жыл өткен соң Айви Линг По "Леди генерал Хуа Му Лан" фильміндегі тамаша ойыны үшін 11-ші Азия кинофестивалінде "Үздік әйел актер" сыйлығын жеңіп алып, Азия киносының патшайымы атағын алды. Ол "Ең жан-жақты талант" сыйлығын да бір жылдан кейін 12-ші Азия кинофестивалінде "Ұлы алмастыру" фильміндегі жас ханзада және "Жұмбақ" фильміндегі ғалым рөлі үшін жеңіп алды. Ол Хуанмей опера жанрының жетекші тұлғасына айналды және көбінесе ерлер рөлінде ойнады. Айви Линг По жыл сайын журналдар мен газеттер жүргізген сауалнамалар бойынша Гонконгтың ең үздік он жұлдызының тізіміне енді. Шындығында, ол Cinemart журналының жылдық сауалнамаларында көп жыл бойы 1-орында болды. Ол стереотиптік рөлдерден қашу үшін уся (wuxia) және заманауи жанрлардағы әртүрлі рөлдерді ойнауға сәтті тырысты. Заманауи рөлдердің бірінде ол "Махаббатқа кеш келдік" фильмінде Кван Шанның тағдыры ауыр әйелінің рөлін ойнап, "Алтын жылқы" сыйлығын жеңіп алды.

1970 - 1980 жылдар

1975 жылы Ли Хан Сяңның "Императрица вдова" фильміндегі назарсыздау қалған императрица рөлі оған "Ең үздік қосалқы әйел актер" сыйлығын сыйлады. Бұл кең ауқымды эпикалық фильмде экранда аз болғанына қарамастан, оның күшті бәсекелестікке қарамастан осы сыйлықты жеңіп алғаны таң қалдырады. 1975 жылы Шоу Бразерс студиясымен шарттысы аяқталғаннан кейін ол күйеуімен бірге басқа телесериалдар мен фильмдерде түсуді жалғастырды. "Әке, күйеу, ұл" фильміндегі жас қыз кезінен қарт әйелге дейін өзгеруі оған тағы бір "Алтын жылқы" сыйлығын – "Ең үздік әйел актер" аталымын әкелді. Оның соңғы түскен фильмі 1987 жылы "Алтын қарлығаш" болды, онда ол жаман әйел рөлін сомдады. Одан кейін ол зейнетке шығып, 1989 жылы отбасымен – Чин Хан және үш ұлымен бірге Канаданың Онтарио штатындағы Торонто қаласына көшіп кетті.

2000 жылдар

Айви Линг По 2002 жылы тағы бір тәжірибелі актриса Ху Чинмен бірге «Күлпек сүйіктілерді» сахналауға қатысқанда мансабында керемет қайта өрлеуге қол жеткізді. Ли Кун мен Джен Чие де өз рөлдерін қайта ойнау үшін қатысты. Ол өзінің ең танымал фильмінің сахналық нұсқасымен Малайзия, Сингапур, Тайвань және АҚШ-қа кеңінен гастрольдік сапар жасады. Бұл сахналық мюзикл осыншалықты сәтті болғандықтан, Айви оны екі жылдан кейін Тайваньда қайта қойды. 2003 жылы Rock Records компаниясы екі DVD жинағын шығарды. Содан бері Айви Линг По Тайвань, АҚШ және Малайзияда көптеген концерттер берді. 2005 жылы Малайзиядағы Genting City Of Entertainment-те өткен екі концерті ерекше есте қалды, себебі ол жақын достары Ху Чин, Чин Хсян Лин және Юэ Хуамен бірге ән орындады. Оған құрмет көрсету үшін АҚШ, Австралия, Тайвань және Гонконгтан жанкүйерлер келіп, қолдау көрсетті. 2006 жылы Айви Линг По Гонконг Колизейіне әншілердің үлкен тобының құрамында Everlasting Golden Hits концертіне оралды. Ол «The Love Eterne» әнін орындады, тіпті Жу Интай рөлін орындаған Лиза Вангпен дуэтке шықты. Сонымен қатар, ол «The Crimson Palm» фильмінен Jiao Dao әнінің түпкілікті нұсқасын орындап, көп жылдар бойы Цин Тинг, Дженни Цэн және Яо Су Рунг орындаған кавер-версияларын қайтарып алды. Көптеген көрермендер басқа да танымал әншілер, яғни Франсис Ип, Элиза Чан, Сусанна Кван, Ва Ва (Лю Юнның қарындасы), Сандра Ланг, Кенни Би, Джонни Ип және Адам Ченг қатысқанмен, оны көру үшін арнайы келді. 3 CD жинағы HK-да Kinston Entertainment компаниясынан шықты, ал бірнеше айдан кейін DVD/VCD нұсқасы жарық көрді. Айви Линг Поның көптеген Shaw фильмдері Celestial компаниясымен қайта жарық көрді, ол қайтадан танымал болды. Ол 2004 жылы сәуір айында Цим Ша Цуйда «Жұлдыздар аллеясының» ашылуына шақырылған Гонконгтың алғашқы мәшһүр тұлғаларының бірі болды. Оның қолдарының іздері мен қолындағы автографы қазір онда мақтан тұтанумен көрсетіліп, Гонконг кино индустриясының ең ұлыларының бірі екенін көрсетеді. 2006 жылдың қаңтар айында Айви Линг По Гонконгтың Бейнелеу өнер орталығында «14 Амазонка» фильмінің жаңадан өңделген нұсқасы көрсетілген кезде WIFTI HK Professional Achievement Award сыйлығын алды. Айви сыйлықты Salon Film (HK) Ltd директоры д-р Чарльз Вангтан алды. 2006 жылдың сәуір айында Айви Линг По мен Чин Хан TVB телеарнасындағы тікелей эфирде сұхбат берді. Айви сонымен қатар Гонконгта болған кезде Everlasting Golden Hits концертінің CD-сін де насихаттады. 2006 жылдың 8 сәуірінде жұбайлар ұлы Кеннет Би және келіні Роза Лимен бірге 25-ші Гонконг кино сыйлығына қатысты. Ата-ана ретінде олар ұлының «Райс рапсодия» фильміндегі жұмысы үшін «Ең үздік жаңа режиссер» сыйлығын алғанын көріп қуанды, сонымен қатар олар осы фильмде эпизодтық рөлдерде ойнады. Шын мәнінде, 2006 жыл Айви Линг По мен Чин Хан 40 жылдық некені тойлауларымен байланысты жақсы жыл болды, олармен бірге бұрынғы Shaw жұлдыздары Чин Пинг, Фан Ин, Чяо Чяо, Ченг Пей Пей, Хелен Ма, Чинг Ли, 恬妮, Юэ Хуа, Эллисон Чанг Йен, Лили Ли, Ти Лунг және Чен Хун Лие қатысты. 2006 жылдың қазан айында Айви Линг По, Ху Чин және Сие Лей Австралияның Сидней қаласындағы Star City клубында жанкүйерлер үшін концерт берді. Концертке келгендердің саны көп болғандықтан, әр концертке шамамен 3 сағат уақыт кетті. Айви Линг По 30 қазанда Ванкувердегі Королева Елизавета театрында өткен Frances Yip S. U. C. C. E. S. S концертіне арнайы қонақ ретінде шақырылды. Ол тек 3 ән орындады, бірақ АҚШ пен Канаданың түкпір-түкпірінен келген көптеген жанкүйерлерін қуантуға жеткілікті болды. 2006 жыл аяқталып, IVL өзінің тағы 2 классикалық фильмін – «The Mirror & The Lichee» (2006 жылдың 23 қарашасында) және «Duel for Gold» (2006 жылдың желтоқсан айында) DVD/VCD форматында шығаруға дайындалып жатқанда, Айви Линг По бүгінгі жас киносүйерлер арасында жақсы актерлік шеберлігі мен харизмасы үшін танылды.

Ivy Ling Po made a spectacular career resurgence in 2002 when she teamed up with another veteran Shaw actress Hu Chin to stage Butterfly Lovers. Two original cast members Li Kun & Jen Chieh were also on hand to recreate their respective roles. She toured extensively with this stage version of her signature movie bringing it to Malaysia, Singapore, Taiwan & United States. This stage musical was so successful that Ivy had to restage it two years later in Taiwan. A double DVD set was released in 2003 by Rock Records. Since then, Ivy Ling Po has staged numerous concerts in Taiwan, USA and Malaysia. Her two concerts at Genting City Of Entertainment in Malaysia in 2005 were particularly memorable as she brought along her close friends Hu Chin, Chin Hsiang Lin & Yueh Hua to sing with her. Fans flew in from as far away as USA, Australia, Taiwan & Hong Kong to pay homage. In 2006, Ivy Ling Po returned to the Hong Kong Coliseum as part of a large group of singers for the Everlasting Golden Hits concert. She sang her signature songs from The Love Eterne, even duetting with Lisa Wang who sang the part of Zhu Yingtai. In addition, she thrilled audiences with her definitive version of Jiao Dao from The Crimson Palm and claimed her song back from cover versions sung over the years by Tsin Ting, Jenny Tseng and Yao Su Rung. Many in the audience went specially to see her despite the presence of other top singers like Frances Yip, Eliza Chan, Susanna Kwan, Wah Wa (sister of Liu Yun), Sandra Lang, Kenny Bee, Johnny Yip & Adam Cheng. A 3 CD set has been released in HK by Kinston Entertainment & a DVD/VCD release followed a few months later. With many of her Shaw movies being re released by Celestial, Ivy Ling Po has become a hot star again. She was in the first batch of Hong Kong celebrities who were invited to open the Avenue of Stars in April 2004 in Tsim Sha Tsui. Her handprints and signature are now prominently displayed there affirming her status as one of the greats of the Hong Kong film industry. In January 2006, Ivy Ling Po was awarded the WIFTI HK Professional Achievement Award with the re release and screening of the remastered The 14 Amazons at Hong Kong Visual Arts Centre. Ivy received the award from Dr Charles Wang, director of Salon Film (HK) Ltd. In April 2006, Ivy Ling Po and Chin Han appeared on prime time TVB for an interview. Ivy also promoted the CD release of Everlasting Golden Hits concert whilst in HK. On 8 April 2006, the couple attended the 25th Hong Kong Film Awards with son Kenneth Bi and daughter in law Rosa Li. To their delight as parents, they witnessed him receive the "Best New Director" award for his work on Rice Rhapsody, in which they also made a cameo appearance. Indeed, 2006 promises to be a very good year as Ivy Ling Po and Chin Han celebrate 40 years of wedded bliss with ex Shaw stars Chin Ping, Fang Yin, Chiao Chiao, Cheng Pei pei, Helen Ma, Ching Li, 恬妮, Yueh Hua, Allyson Chang Yen, Lily Li, Ti Lung & Chen Hung Lieh. In October 2006, Ivy Ling Po, Hu Chin and Xie Lei performed for adoring fans at Star City in Sydney, Australia. The response was so overwhelming that each of the 2 concerts lasted for close to 3 hours. Ivy Ling Po was also the special guest star at the Frances Yip S. U. C. C. E. S. S concert held at the Queen Elizabeth Theatre in Vancouver on 30 October. Although she only sang 3 songs, it was sufficient to please her many fans who flocked to the concert from all over USA and Canada. As 2006 draws to a close and IVL is preparing to release 2 more of her classic movies The Mirror & The Lichee (on 23 November 2006) & Duel for Gold (in Dec 2006) on DVD/VCD, Ivy Ling Po has found recognition and fame amongst the young movie lovers of today who appreciate good acting and charisma.

Мәңгілік махаббат мұрасы

1962 жылы «Мәңгілік махаббат» және «Хунг-Ньян» атты екі Хуанмей операсы фильмі бірдей түсірілді. Бірінші болып «Хунг-Ньян» фильмінің түсірілімі басталды, онда Маргарет Ту Чуан басты рөлді ойнады. Сол уақытта Ли Хан Сяң түсірілімі басталатын «Мәңгілік махаббат» фильміне басты ер рөлге жаңа актер іздеді. Ол Айви Линг Поны ер актердің орнына таңдау туралы шешім қабылдады. «Көбелек сүйіктілер» фильмін түсіріп жатқан Cathay компаниясымен бәсекелестік болғандықтан, Shaw Brothers «Мәңгілік махаббат» фильмін жылдам аяқтауды қалады. Фильм кинотеатрларда сәтті көрсетілгеннен кейін, Линг По әйел рөлінде ойнаған «Хунг-Ньян» фильмін толығымен жою туралы шешім қабылданды, себебі фильмнің шығуы оның ер адам ретіндегі танымалдылығына нұқсан келтіруінен қорқынышты. Cathay нұсқасында екі кино патшайымы – Тереза Ли Лихуа мен Люсилла Ю Минь ойнағанмен, 20 ай бұрын шыққан Shaw нұсқасы оны толығымен басып озды және Айви Линг По елге танымал атанды. Ол Тайбэйге фильмді насихаттауға барғанда, әуежайда мыңдаған жанкүйерлермен кездесті, ал көшелер бойында тұрған адамдар оны қарсы алды. Ол қайда барса да, жанкүйерлер «Лианг аға» деп айқайлады, бұл лақап оған бүгінге дейін жабысты. Кейбір жанкүйерлер тіпті оған нағыз алтын сыйлады. Тайбэй қаласы оның жанкүйерлерінің құмарлығынан «Жыртқыш қала» деп аталды. Көптеген адамдар «Мәңгілік махаббат» фильмін 50 немесе 100 рет көрді, ал Run Run Shaw осы супержанкүйерлерден билет ақысын алуды тоқтату туралы мәлімдеме жасады. «Хунг-Ньян» кейін 1964 жылы «Батыс палатасы» деп қайта түсірілді, онда Линг По аяқталмаған «Хунг-Ньян» фильмінде Чиао Чуан ойнаған ғалым рөлін сомдады.