Кіріспе
Капитолий көлі – Вашингтон штатының Тумвотер/Олимпия қалаларындағы Дешутс өзенінің құйылатын жерінде орналасқан, 3 шақырымдық (1,9 миль) жасанды көл. Олимпия сыра зауыты Тумвотердегі Капитолий көлінде, Тумвотер сарқырамасы жасанды көлмен қосылған жерден төмен орналасқан. Вашингтон штатының Кәсіпкерлік қызметтер департаменті (DES) бұл көлді Вашингтон штатының Капитолий кампусының бір бөлігі ретінде басқарады.
Capitol Lake is a 3 kilometer (1.9 mile) long, artificial lake at the mouth of Deschutes River in Tumwater/Olympia, Washington. The Olympia Brewery sits on Capitol Lake in Tumwater, just downstream from where the Tumwater Falls meet the artificial lake. The Washington State Department of Enterprise Services (DES) manages the lake, as part of The Washington State Capitol Campus.
Тарих
Америкалықтар қоныстанғанға дейін Бадд шығанағының оңтүстік жағындағы таяз сулы аймақ, жергілікті халық үшін моллюскалар жинауға өнімді жер болған. Бұл аймақ, мыңжылдықтар бойы алғашқы сағада тұрған Скваксин аралы тайпасы үшін ерекше құнды болды. 1911 жылы Штаттық Капитолий комиссиясы, Штаттық Капитолий кампусының дизайны үшін жалпыұлттық конкурс өткізді. Жеңімпаз архитекторлар Уайлдер мен Уайт, революциялық «Сұлу қала» қозғалысы мен американдық жаңару жоспарын ұсынды, онда Капитолий ғимараттарын жарғақта бейнелеу үшін су қоймасын құру көзделді, бұл үшін Дешут өзенінің сағасына су өткізбейтін құрылғы орнатылды. Джон Олмстед жасаған бастапқы ландшафт дизайнының бір бөлігі ретінде, Пьюджет саунындағы Вашингтон штатының Капитолий ғимаратын көрсету үшін кішірек көл де жоспарланған. Олмстедтің көзқарасы бойынша, көл шығыстан батысқа созылған бөгет емес, солтүстіктен оңтүстікке қарай созылған тосқауылмен құрылатын еді. 1915 жылы Штаттық Капитолий комиссиясы, Олимпияның бұрынғы мэрі және штат заң шығарушысы П.Х. Карлионның, Олимпияның батыс жағына апаратын көпірін бөгет пен шлюздермен алмастыру жоспарын қабылдамады. Бұл жоспар, қазіргі Капитолий көліне ұқсас көлді құруға тиіс еді. Бірақ, Олимпия сыра зауыты және Олимпия электр және жарық компаниясы сияқты Тумуотер кәсіпкерлерінің қарсылығынан, бұл жоспар мақұлданбады. Капитолий ғимараттарының құрылысы 1913 жылдан 1940 жылға дейін бірнеше жылға созылды, содан кейін Штаттық Капитолий комитеті Уайлдер мен Уайттың жоспары бойынша Капитолий көлін құру міндетіне кірісті. 1937 жылы штат, Капитолий кампусының айналасындағы жеке меншіктегі таяз сулы жерлерді сатып ала бастады. 1941 жылы, арнайы қалалық мәжілісте Тумуотердің қарсылығы еңсерілді. Капитолий көлі 1951 жылы Бесінші Авеню бөгеті деп аталатын бөгеттің құрылысы аяқталғаннан кейін, Уайлдер мен Уайт жоспарына сәйкес құрылды. Бұл, Дешут өзенінен шығатын судың таяз сулы жерлерді жабуына мүмкіндік берді. Бактерия деңгейінің жоғарылауына байланысты, 1980 жылдардан бастап көлде жүзуге тыйым салынды.
Ағынды суды қалпына келтіру
Капитолий көлі Дешут өзенінің сағасын алмастырғандықтан, аймақ жоғары қарқындылықпен лайлануға ұшырады. Көлдің толып кетуіне жол бермеу үшін, мүмкін евтрофикацияны тежеу мақсатында, көл мерзімді түрде тереңдетіліп отырды. Шөгінді мәселелерімен және жат өсімдіктердің енгізілуімен қатар, бактерия деңгейінің жоғары болуы салдарынан су сапасы нашарлап, көл бірнеше онжылдық бойы жүзуге жабық болды. 25 жылдық үзілістен кейін, 2011 жылы Мемлекеттік заң шығарушы орган Капитолий көлінің тарихи Уайлдер мен Уайт жобасының бір бөлігі ретінде сақталуын және жақсартуын қамтамасыз ету үшін, техникалық жұмыстарды қайта бастауға рұқсат алу мақсатында 200 000 доллар бөлді, бұл мемлекеттік Капитолий аумағының 100 жылдығымен сәйкес келеді. Вашингтон штатының Экология департаменті 2012 жылы Дешут өзені, Капитолий көлі және Бадд шығанағындағы бактерия және оттегі деңгейі, шөгінділер және температура сияқты бірнеше алаңдатушы мәселелерді зерттеген баяндама жариялады. 2022 жылғы есепте жылына қосымша 35 000 куб метр шөгінді жиналатыны көрсетілді. 2013 жылы болған суық қыс және су деңгейінің төмендетілуі салдарынан, шамамен ыдыс-аяқтар популяциясының 40-60% қырылды. 2004 жылы еуразиялық мильфойлдің таралуы гербицидтердің көмегімен бақыланды. Кейіннен бұл жат өсімдікті жою үшін суға батып жүретін мамандар тартылды.
Демалыс
Көлдің ортасында өткізілетін Capital Lakefair фестивалі жыл сайын шілде айында ұйымдастырылады. Көлді айналатын жолдың ұзындығы 1,5 шақырымды құрайды. 2023 жылғы мәліметтерге сәйкес, көлде қайық жүргізуге және жүзуге тыйым салынған.