Кіріспе
Американдық заңгер Элмер Герц (14 қыркүйек 1906 - 27 сәуір 2000) – американдық заңгер, жазушы, құқық профессоры және азаматтық құқықтар белсендісі. Ұзақ заңгерлік тәжірибесінде ол бірнеше маңызды істерді жеңіп алды, ең бастысы – жаман атты кісі өлтіруші Нейтан Леопольдті мерзімінен бұрын босату және Генри Миллердің «Тропик рагы» романы бойынша әдепсіздік ісі. Бұл роман Францияда жарияланған, бірақ автордың Паридегі өмірін «ашық сексуалдық сипаттамамен» бейнелегендіктен АҚШ-та тыйым салынған еді. Істері мен мансабы туралы есептерден өзге, ол кітаптарға шолулар жазып, Фрэнк Харристің шығармаларының жинағын шығарды, оны ол бір кезде әдеби агент ретінде өкілдік еткен. Алайда, құқықтық ортада ол адвокат емес, талапкер болған ісі үшін жақсырақ танылды: 1969 жылы Джон Берч қоғамына қарсы сотқа шағымданып, олар оны жергілікті полиция бөлімдерін дискіредитациялау мақсатындағы коммунистік қастандыққа қатысқан деп айыптады. Ол жеңіске жетті, бірақ бұл үшін 14 жылдық сот процесінен өтті, содан кейін іс Жоғарғы сотқа жетті. Сот жеке тұлға ретінде Герцтің айыпталушылардың қасақана зұлымдығын дәлелдеу қажеті жоқ деп шешті. Сот отырысында қазылар алқасы Элмер Герцтің пайдасына шешім шығарып, оған 100 000 доллар көлемінде өтемақы және 300 000 доллар көлемінде залап төлеуге міндеттелді. Бұл шешім апелляциялық сотта қолдау тапты.
Elmer Gertz (September 14, 1906 – April 27, 2000) was an American lawyer, writer, law professor, and civil rights activist. During his lengthy legal career he won some high profile cases, most notably parole for notorious killer Nathan Leopold and the obscenity trial of Henry Miller's novel Tropic of Cancer, a book published in France but banned in the United States because of its "candid sexuality" in describing the author's life in Paris. In addition to accounts of his cases and career, he also reviewed books and edited a collection of works by Frank Harris, whom he represented as literary agent for a while. He is best remembered in the legal world, however, for a case in which he was not an advocate but a plaintiff: Gertz v. Robert Welch, Inc., a libel action he brought against the John Birch Society in 1969 after it accused him of being part of a Communist conspiracy to discredit local police departments. He prevailed, but only after a 14 year battle that saw the case go before the Supreme Court, which ruled that as a private figure Gertz did not have to prove actual malice on the defendants' part. When the case finally went to trial, the jury found in favor of Elmer Gertz and awarded him compensatory damages of $100,000 and punitive damages of $300,000. The award was upheld on appeal.
Ерте өмір
Литвалық еврей Гертц Чикаго қаласының Максвелл көшесінде Морис пен Грейс Гертцтің отбасында дүниеге келді. Ол бастауыш мектепте болашақ Жоғарғы Сот судьясы Артур Голдбергпен бірге оқыды. Он жасқа келгенде анасы қайтыс болып, әкесі балаларына қарауға шамасы келмегендіктен, балалық шағының қалған бөлігін Чикаго мен Кливлендтегі жетімдер үйлерінде өткізді.
Білім
Ол Крейн техникалық орта мектебін бітірді, онда ол өзі де белгілі болатын басқа жас жігіттермен танысты: жазушылар Мейер Левин мен Лео Ростен және газет империясын құрған Лео Лернер. Содан кейін Чикаго университеті мен оның құқық мектебіне оқуға түсті. 1930 жылы заңгер мамандығын алып, жақсы таныстары бар Джейкоб Арвидің кеңсесінде жұмыс істеді. Ол тағы 14 жыл сонда қызмет етті. Өмірінің соңына дейін білім берумен айналысып, 2000 жылы қайтыс болғанға дейін Джон Маршалл заң мектебінде азаматтық құқықтар бойынша сабақ берді.
Заң мансабы
Заңгер студент кезінде Герцке Кларенс Дарроудың Леопольд Лёб ісі бойынша өлім жазасына қарсы айтқан әйгілі сөзі үлкен әсер етті. 1958 жылы ол танымал сезімтал кісі өлтірушілер дуэтінің тірі қалған жартысы Нейтан Леопольдті мерзімінен бұрын босатуға қол жеткізіп, ұлттық деңгейде танымал болды. Ол клиентімен бірге түрме қақпасынан шығып кетті. Ол және Миллер 1964 жылы "Рак тропигі" кітабына қойылған тыйымды соттан алып тастауға сәтті көндіргеннен кейін жақын дос болды, ал бұл шешімді Жоғарғы Сот Grove Press, Inc. v. Gerstein ісінде қолдады. 1960 жылдардың ортасында Герц Ли Харви Освальдты өлтіргені үшін Джек Рубиге тағайындалған өлім жазасына қарсы сөйлегенде, заңгерлік ұстазы Кларенс Дарроуды еске алды. Бұл үкім күштен шығарылды, ал Руби, денсаулығының нашарлауына байланысты, өмірінің соңғы жылдарын түрмеде өткізді.
Білім беруші
Заңгерлік практикасынан өзге, Элмер Герц Чикаго қаласындағы Джон Маршалл заң мектебінде Азаматтық құқықтар заңы бойынша қосымша профессор болып жұмыс істеді, онда ол азаматтық құқықтар сабақтарын оқыды.
Джон Берч қоғамына қарсы жала жабу туралы іс
1969 жылы Элмер Герц Чикаго полициясының қызметкері өлтірген жас жігіттің отбасын өкілдік етті. Бұл Джон Бирч қоғамының наразылығын тудырды, ол өзінің «American Opinion» журналындағы мақаласында оның қылмыстық ізі бар екенін және жергілікті полиция бөлімдерін қаралау үшін коммунистік қастандыққа қатысқандығын айыптады, осы арқылы ұлттық полиция күштері арқылы коммунистердің билігіне жол ашуды көздеген. Ол қоғамды арнау үшін сотқа беріп, 500 000 долларлық өтемақы ұтып алды. Апелляцияда іс Жоғарғы Сотқа дейін жетті, онда Герцтің қоғамдық тұлға болып табылатыны немесе жоқ екені мәселесі қарастырылды, егер ол қоғамдық тұлға болса, жеңіске жету үшін нақты қастандық жасалғанын дәлелдеуі керек еді (мүмкін емес еді). 1974 жылы Сот 5:4 дауыспен ол қоғамдық тұлға емес деген шешім шығарды және жеке тұлға айыптаған жағдайда штаттар жала жабу стандарттарын өздері белгілеуге құқылы екенін мәлімдеді. Цензураға қарсы күрестегі жетістіктеріне қарамастан, кейбір қарсы дауыс берген судьялар мен сарапшылар оның жеңісін Бірінші түзетудегі құқықтарды шектеу деп қарады. Іс қайтадан алты күндік сот отырысына қайтарылды, онда Герц тағы да жеңіске жетіп, 100 000 доллар өтемақы және 300 000 доллар залап ақысы алды. АҚШ-тың жетінші апелляциялық округінің соты бұл шешімді бекітті, ал АҚШ Жоғарғы соты бұдан әрі қараудан бас тартты. Бірнеше жылдан кейін Герц әйелімен бірге жеңіп алған ақшасына сәнді круизге шығып, Уэлч пен оның ұйымына мүмкіндігінше «Мұнда болсаңдар еді!» деген хабарламалар жіберді.
Саяси және әлеуметтік белсенділік
1940 жылдары ол әділ тұрғын үй қозғалысында белсенділік танытты, бұл мәселеге арналған бірнеше мемлекеттік органдарда қызмет етті. Ол ірі тұрғын үй жобаларын құруға қарсы ескертіп, оның орнына тарап кеткен тәсілді қолдады. Сондай-ақ ол афроамерикалықтарды жергілікті адвокаттар алқасына қабылдау үшін күш салды. 1969 жылы ол Иллинойс конституциялық конвенциясына сайланды, онда ол құқықтар туралы билльді әзірлеу комитетінің төрағасы болды және комитеттің заң кеңесшісі Даллин Х. Оукспен тығыз байланыста жұмыс істеді. Бұл билль сол кездегі кез келген штаттың конституциясындағы ең күшті құқықтар жиынтығы деп есептелді. Он жыл өткен соң ол Иллинойс және Чикаго адвокаттар қауымдастығының ұқсас комитеттеріне төрағалық етті. Ол сонымен қатар Адвокаттар қауымдастығының төрағасы болды. Оның қайтысынан кейін Иллинойс штатының адвокаттар қауымдастығы 2000 жылы азаматтық бостандықтарды қорғауға ерекше үлес қосқан адвокаттарды марапаттау үшін Элмер Герц атындағы сыйлықты құрды. 1972 жылы Елмер Герц Израиль премьер-министрінің медалін сол елге көрсеткен қызметі үшін алды және оны өзінің ең маңызды жетістігі деп санады. Өмірінің соңында ол бір топ студентке: "Жағдай жақсарады, бірақ өте, өте баяу", - деп айтты.