Кіріспе

Шоуни – АҚШ-тың Оклахома штатындағы Поттаватоми округінің орталығы болып табылатын қала. 2010 жылы халық саны 29 857 адамды құрады, бұл 2000 жылғы 28 692 адамнан 4,9 пайызға артқан. Қала Оклахома-Сити – Шоуни біріктірілген статистикалық аймағының және Шоуни микрополитендік статистикалық аймағының бас қаласы болып есептеледі. 40-шы қалааралық тас жолымен қатынасы бар Шоуни Оклахома-Ситинің орталық бөлігінен шамамен 45 минуттық жерде орналасқан. Шығыс және солтүстік-шығыс бағытында Шоуни Макклеллан Керр Арканзас өзенінің кеме жүзе алатын жүйесінен 112 миль қашықтықта жатыр, ол Мексика шығанағына жүк тасымалын қамтамасыз етеді.

Тарих

Шонниді қоршаған аймақты Америка Азамат соғысынан кейін федералды үкімет Үндістан аумағына көшірген бірқатар тайпалар қоныстандырды. Сак және Фокс бастапқыда жақын маңдағы жерлерге ие болды, бірақ көп ұзамай олардың соңынан Кикапу, Шоуни және Потаватоми үндістері келді. Бұл федералды түрде танылған тайпалар бүгінге дейін Шоуниде және оның айналасында өмір сүруде. 1870 жылдары Техас малшылары өз малдарын Үндістан аумағы арқылы итерді; төрт негізгі жол болды, Батыс Шоуни жолы қазіргі Кикапу және Басты көшелердің жанынан өтті. Мал айдау кезінде теміржолдар аумақ арқылы салынды, үкімет тайпаларды жолға рұқсат беруге мәжбүр етті. Сонымен қатар, ақтар көбірек жер алуға тырысты; олар бұрын келісім бойынша үндістерге берілген жерлерге еніп жатты. 1871 жылы мұнда квакерлер миссиясы құрылды. (Қазіргі Миссион-Хилл ауруханасы сол жерге жақын орналасқан, қазір тарихи ғимарат орналасқан.) Бұл алғашқы миссионер Жозеф Ньюсом 1872 жылы мектеп ашты. 1876 жылы Шоуни қалашығы деп аталған жерде, миссиядан батысқа қарай шамамен бір шақырым жерде пошта және сауда бекеті құрылды. 1889 жылдың сәуірінен бастап АҚШ үкіметі тайпалық жерлерді ақтардың қоныстануына ашуға бағытталған қысымға мойын бұрды. Сонымен қатар, ол үндістерді ақ қоғамға сіңіру саясатын қабылдады. Жеке шаруашылықтарға коммуналдық жерлерді бөлу және тайпалық жерге деген талаптарды жою арқылы Конгресс аумақты болашақ штатқа дайындады. Коммуналдық жерлердің жойылуы дәстүрлі тайпалық үкіметтің аяқталуына және оны федералды үкімет тағайындаған басшылармен алмастыруға тиіс еді. Доуз заңы тайпалардың коммуналдық жерлерін 160 акрлық учаскелерге бөліп, әрбір тайпа мүшесіне берді, бұл отбасылық шаруашылықты ұстауға көмектеседі деп сенді. Тайпа мүшелері әр тайпа үшін құрылған Доуз тізілімдері деп аталатын жазбалармен тіркелді. Үкімет мүше отбасыларға бөлінген жерден артық жерді "артық" деп жариялады және оны үнді емес адамдар қоныстандыруға болатындығын мәлімдеді. Ол артық жерді жер бәсекесі арқылы бөліп берді, яғни адамдар жерге иелік ету құқығы үшін жарысқан. Кейбір тайпалар өздерінің коммуналдық жерлерінің бір бөлігін жоғалтып, дәстүрлі үкіметтер мен әдет-ғұрыптарды бұзды. Алғашқы жер бәсекесі 1889 жылы Оклахома территориясының орталық аймағында, Тағайындалмаған жер деп белгіленген жерде өтті. 1891 жылғы жер бәсекесінде Сак және Фокс, Азамат Поттаватоми және Шоуни тайпаларының артық жерлері, бастапқы бәсекеден шығысқа қарай, қоныстануға ашылды. Жер иелері Кикапу тайпасының шекарасы бойында тізімге тұрды және Этта Б. Рей Б округіне кірген алғашқы адам болды. Оның және Джон Бирд, Джеймс Т. Фарралл және Элайджа А. Алли талаптары Шоуни қаласының негізін қалады. Этта Рей Оклахома қаласының бизнесмені Генри Бирдке бәсекеден кейін бір айдан соң тұрмысқа шықты және олар оның және оның отбасы салған шатырға көшіп келді. Жаңа қала үшін бірнеше атаулар ұсынылды, соның ішінде Броквей, Форест Сити және Шоунитаун, қаланың оңтүстігінде орналасқан дүкеннің атымен. Қаланың атына қатысты өз ойлары бар ерте қоныс аударушылар арасындағы ұзақ талқылаудан кейін келісімге қол жеткізілді. Олар қалаға сол жерде тұрған тайпаның атымен Шоуни деп атады. 1895 жылы алғашқыдан батысқа қарай Кикапу жеріне екінші бәсеке өткізілді, бұл Поттаватоми округіне қосымша жер қосты. 1895 жылдың көктемінде Бирд Чоктау, Оклахома және Перс теңізі теміржолының (CO&G) промоутерлерімен келісімге келді, ол Мемфистен (Теннесси штаты) Амариллоға (Техас штаты) дейін желісін ұзартып, әйелі талап еткен жер арқылы өткізуге мүмкіндік берді. Ол теміржол компаниясына 160 акр жерді берді. Жол оның фермасы арқылы салынды және Шоуни қаласы 1895 жылдың 4 шілдесінде құрылды. Жаңа ғасырдың алғашқы жылдары Шоунидің өсіп-өркендеуі Оклахома Ситимен шамалас болды. Мақта, картоп және бұршақ өсірілген жерде орналасқан Шоуни тез арада ауыл шаруашылығының орталығына айналды. 1902 жылы жақын маңдағы аймақта жеті мақта зауыты және екі мақта компресі болды. 1901 жылдың наурыз айынан 1902 жылдың наурыз айына дейін Шоуниден мақта өнімдерімен 375 теміржол вагоны, 150 000 балл мақта жөнелтілді. Шоуниде мал азығын сақтау, арбаларды тиеу орындары, жалпы фабрика және фермерлерге өнімдерін нарыққа әкелген кезде қызмет көрсету үшін жасалған басқа да бизнес түрлері пайда болды. 1892-1896 жылдар аралығында тұрғындар саны 250-ден 2500-ге дейін өсті. 1896 жылы Шоуниден Текумсеге дейін Текумсе теміржолы салынды, ол кезде округтің орталығы болды; кейін CO&G меншігіне өткеннен кейін 1902 жылы Ашерге дейін ұзартылды. 1903-1904 жылдары Ачисон, Топека және Санта-Фе теміржолы және Миссури, Канзас және Техас теміржолы Генри Бирд пен Джеймс Фарраллдан жер алуға келісім алғаннан кейін қалаға қызмет көрсетуді ұзартты. Шоуни Уэбберс Фолс, Оклахомадан Уэбберс Фолс, Шоуни және Батыс теміржолының мақсатты бағыты болды, бірақ бұл желі ешқашан Уорнер, Оклахомадан батысқа қарай жетпеді. Оклахома Баптист университеті 1910 жылы ашылды. Оның алғашқы ғимараты Шоуни Холл азаматтардың сыйы болды. Сент-Грегори колледжі (кейін Сент-Грегори университеті) 1915 жылы қасиетті жүрек жерінен Шоуниге көшірілді, онда ол католик миссиясымен және мектебімен байланысты болды. 2013 жылдың 19 мамыр күні күшті EF4 құйыны қалаға соқты, нәтижесінде екі адам қаза тапты. 2023 жылдың алғашқы төрт айында қалаға екі жоғары деңгейлі EF2 құйыны соқты. Біріншісі 26 ақпанда қаланың солтүстік жағында болды, бірақ ең ауыр зақымдар Айделотте қаласында болды. Екі қауым да 19 сәуірде тағы соққыға ұшырады, Шоуни тікелей соққыға ұшырады. Бірнеше құрылыстарға, соның ішінде орта мектепке және Оклахома Баптист университетінің кампусына ауыр зақым келтілді.

Тарихи орталық

Шоуни қаласының орталығы – 19 ғасырдың соңында батысқа қарай қозғалыс аясында пайда болған көптеген Main Street қауымдастықтарының көрнекті мысалы. Жаңа Англия, Оңтүстік және Жоғарғы Орта Батыс қалалары сияқты, өзінің қызметін орталық алаң төңірегінде ұйымдастырмауды таңдап, Шоуни қала дамуының ерекше батыс үлгісін көрсетеді. Экономикалық өркендеуі үшін теміржол желілеріне тәуелді болған Шоунидің Басты көшесі 1895 жылдан бастап сауда, өндіріс және ойын-сауық орталығына айналды, бұл аймақ еуропалық американдықтарға ашылғаннан кейін төрт жыл өткен соң болды. Оклахома қаласымен Орталық Оклахоманың орталығы ретінде бәсекелесіп, Шоуни кең экономикалық базаны дамытты. 1910 жылға дейін қала басшылары тағы бір теміржол желісі, ет өңдеу зауыты және штат астанасы бәсекелес қаладан 50 шақырымдай алға шығуға жеткілікті болады деп үміттенеді. Алайда, Шоуни штаттық сайлауда астананы анықтауда үшінші орынға ие болды. Ол теміржол мен ет өңдеу зауытын Оклахома қаласына жоғалтты. Бұл сәтсіздіктер Шоунидің шағын қалаға айналуына себеп болды, қызметтері мен саудасы Басты көшедегі қызметке негізделген. Теміржол саласы экономиканың алғашқы күшін қалыптастырды. Өзінің ерекше сәулетімен көзге түсетін Санта-Фе теміржол депосы (әлі де сақталған) қаланың пойызға тәуелділігінің айқын еске салғышы болып табылады. 20 ғасырдың басында Рок-Айленд және Миссури-Канзас-Техас теміржолдарының да қалада деполары болды. Шоунидің негізгі жұмыс берушісі Рок-Айленд теміржолы болды, ол 1896 жылы қаланың оңтүстік-батыс жөндеу шеберханаларын орналастырды. 40 жылға жуық уақыттан кейін теміржол 1937 жылы шеберханаларын Эль-Реноға көшірді, бірақ екі ірі ғимарат сақталды. Санта-Фе теміржолының оңтүстік жағында да жөндеу шеберханалары болды. 2000 жылға дейін тек үлкен бетон мұнарасы ғана қалды және ол сол жылы бұзылды. Кейбір үйлер қала тарапынан сақтау және техникалық жөндеу үшін пайдаланылады. 20 ғасырдың бірінші тоқсанында аймақтың ауыл шаруашылығы орталығы ретінде қызмет еткен Шоуни фермерлерге өнімдерін сатуға нарық ұсынды. Мақта маңызды өнім болды және Басты көшеде көбінесе шұжымдар, есек сатушылар, жаңғақ сатушылар және персик өсірушілер кездесетін. Оңтүстік-батыстағы ең ірі мақта майы зауыты деп есептелетін ғимарат әлі де сақталған, кейіннен осы ғимарат басқа тауарлық өнімді өңдеу үшін жержаңғақ фабрикасы ретінде пайдаланылды. Шоунидің ұн диірмені қаланың өміріне ұзақ жылдар бойы байланысты, әлі де қала орталығынан көрінеді. Екінші дүниежүзілік соғысқа өнеркәсіп пен қарулы күштердің дайындығы, әсіресе Оклахома қаласының шығысындағы Тинкер әуе күштері базасының құрылысы Шоуни экономикасына пайда әкелді. Тинкер әртүрлі уақытта 3000-ға жуық Шоуни тұрғынын жұмысқа алды. Соғыстан кейін Шоуни экономикасы үшін үш ірі өндірістік кәсіпорын маңызды болды. Jonco, Inc. авиациялық өнімдер өндірді және 1958 жылы 1000-ға жуық адамды жұмыспен қамтыды. Sylvania Corporation өз Шоуни зауытында вакуумдық түтіктер мен электр бөлшектерін өндірді және тағы 1000 адамды жұмысқа алды. 1934 және 1954 жылдары өрттен кейін қайта жаңартылған Шоуни диірмен компаниясында 300-ге жуық жұмысшы жұмыс істейді. 1909 жылы бастау алған Round House Overalls ұлттық компания ретінде әлі де жұмыс істеп келеді. Штаттағы ең ескі өндірістік компания ретінде танылған ол әлемнің түкпір-түкпіріне 300 мыңнан астам джинс өнімдерін жібереді. Алвин С. Нюколлз зауытты Шоунидің алғашқы күндерінде теміржолдарда жұмыс істейтін көптеген адамдардың қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін құрды. Антош отбасы 1964 жылдан бері компанияға иелік етеді. Sonic, танымал жылдам тамақ желісі, Шоуниде пайда болды. 3000-ші Sonic Drive In де Шоуниде орналасқан. Трой Н. Смит аға және Джо МакКиммиге Log House мейрамханасы мен Top Hat деп аталатын түбір сырасы бар. 1959 жылы Смит пен МакКимми өздерінің жеке жолдарына түсті және Смит Харрисон көшесінде гамбургер драйвін ашып, машиналардың орнына "шақыру" жүйесін орнатты. Ол өзінің драйвін Sonic деп атады. Екі орын да 1960 жылдардың ортасында Top Hat-тағы өрт сөнгенге дейін жұмыс істеді. МакКимми Log House мейрамханасын танымал стейк-хаусқа айналдырды, ал Смит Sonic франшизаларын сатты және содан бері 3500-ден астам мекемесі бар ұлттық тамақ тізбегіне айналды. 1970 жылдары Шоуни экономикасы қаладан солтүстікке қарай Eaton Corp. және TDK сияқты бірқатар өнеркәсіптік зауыттардың салынуымен жақсарды, олар қоғамдық базаға шамамен 1000 жұмыс орнын қосты. 1980 жылы Басты көшеде 80 пайызы 1907 жылы штат мәртебесіне ие болғанға дейін салынған ғимараттарда орналасқан шағын сауда орындары басым болды. Бұл ғимараттардың көпшілігі 20 ғасырдың өзгеретін талғамына бейімделу үшін өздерінің фасадаларын өзгертті, бірақ бір блок (Филадельфия және Юнион көшелері арасында) штат мәртебесіне ие болғанға дейін Басты көшедегі өмір қалай өркендегенін еске түсіретіндей, көбінесе өзгеріссіз қалды. Бродвей мен Басты көшедегі бір блоктан батысқа қарай алғашқыда Mammoth Department Store ретінде салынған ғимарат өте аз өзгерді. Бұл ғимарат бір кезде Montgomery Ward-қа ие болды және қазір Neal's Home Furnishings орналасқан. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін Басты көшеде көптеген дәріханалар мен газдалған суаттар да болды, олар жастардың жиналатын орындары болды. Бүгінде 1895 жылдан бері дәріхана ретінде жұмыс істеп келе жатқан Owl Drug көптеген ескі жиһаздарын сақтап, 20 ғасырдың басындағыдай көрінеді. Шоунидің алғашқы қабатты ғимараты, Hilton Phillips Hotel, кейіннен Aldridge деп аталды, 1920 жылдардағы мұнай өркендеуінен туған байлық пен өсудің шыңында 1928 жылы салынды. Бұл Aldridge-ден 9-шы көшеде орналасқан төрт қабатты Masonic Temple Office Building құрылысын ынталандырды. Басты көшеде бірнеше ойын-сауық орындары болды. Сара Бернхардт сияқты 1910 және 1920 жылдардың танымал тұлғаларын тартқан конгресс-холл 1930 жылға дейін автобус компаниясының сарайы үшін бұзылды. Market және Main көшелеріндегі опера театры көптеген есте қаларлық оқиғаларға куә болды. Ерте кинотеатрлардың барлығы жойылды, бірақ 1989 жылы жабылатынға дейін Оклахома штатындағы үздіксіз жұмыс істеген ең көне театр болған Ritz Theater қалды. Ол әлі де "тікелей көрсетулер" үшін пайдаланылуда. Bison Theater ғимараты сақталған, бірақ антиквариат дүкені ретінде пайдаланғаннан кейін қазір бос тұр. Шоуни қаласының орталығы тарихи құндылығы бар көптеген ғимараттарды жоғалтты, бірақ әлі де маңызды ресурстардың көптеген түрлерін сақтайды. Бұл 19 және 20 ғасырлардың соңында Басты көшенің сауда және адам өлшемдерін еске түсіретін тірі еске салғыш болып табылады.

Бенсон саябағы

Шонни мен Текумсе арасында орналасқан Бенсон паркі шамамен 20 жыл бойы Шонни тұрғындарының демалыс қажеттіліктерін қамтамасыз етті. Паркке екі қала арасында жүйтіп тұратын қалааралық трамвай тоқтайтын. Темір жол тұрғындарды пойызбен саяхаттауға ынталандыру үшін салған бұл трамвай жолы 1907 жылы ашылды. Паркте қайық тебуге көл, опера театры, коньки тебу айдыны, американдық таулар, үлкен пикник алаңдары және кейіннен "Планж" деп аталған жүзу бассейні болды. Автомобильдердің қолжетімді болуы, сонымен қатар 1920-шы жылдардың соңындағы қаржылық қиындықтар 1930 жылдан кейін жабылуға себеп болды, бірақ бассейн мен пикник аймақтары қысқа мерзімге пайдаланыла берді. 2016 жылғы мәліметтерге сәйкес, бұрынғы парк орнында қазір жеке меншік пекан бақшасы бар.

Поттаватоми округіне қатысты дау

1907 жылы Оклахома штаты болып қабылданды, және 8024 адам округ орталығы Шоуниге көшірілсін деп дауыс берді, ал 5027 адам Текумседе қалсын деді. Бұл мәселе апелляцияға берілді, және жоғары соттар Шоуни Вудленд Паркіндегі жерді округ сотының ғимараты ретінде пайдалануды ұсынғандықтан, сайлауда пара алу болған болуы мүмкін деген шешімге келді. 1911 жылы Поттаватоми округының халқы 7749 дауысқа қарсы 5927 дауыспен округ орталығын Текумседе қалдыру үшін тағы да дауыс берді. 1930 жылдың қазан айында губернатор Уильям Дж. Холлоуэйден округ орталығының орны бойынша референдум өткізуді сұрап 6700 қол жиналды. 18 желтоқсанда арнайы сайлау өтті, онда рекордтық 12 800 сайлаушы қатысты. Шоуни 90 дауыс айырмасымен қажетті үштен екі көпшілікті жеңіп алды. Дауыстар қайта санағанда бұл көрсеткіш 11 дауысқа дейін төмендеді. Текумсе сайлауда алаяқтық болды деген шағым түсірді, оған 35 000 долларлық қаражаттың пайда болуы, Шоуни жақтастарының сайлау учаскелеріне спирттік ішімдік әкелуі, колледж студенттеріне дауыс беруге рұқсат беру және тағы басқалары қатысты. Жоғарғы сот Шоуниді қолдады. 1930 жылдардың ортасына дейін округ қызметкерлері Шоунидің орталық ғимараттарында келісімдер жасады. Президент Франклин Д. Рузвельттің «Жаңа саясат» бағдарламасы Шоуниде, Вудленд Паркінде жаңа округ сотының құрылысына қаржы жұмсады. 1935 жылдың 6 шілдесінде губернатор Э. В. Марланд жаңа ғимаратты салтанатты түрде ашты.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 44,7 шаршы миль (116 км²), оның ішінде 42,3 шаршы миль (110 км²) құрлық, ал 2,4 шаршы миль (6 км²) (5,37%) су алабын құрайды.

Мәдениет

1981 жылы ашылған Оклахома көрме орталығы қазір көрме алаңымен, 1000 орындық жабық аренамен, 7500 орындық ашық аренамен және автокөліктерге арналған тұрақпен мақтанады. 1993 жылдан бері О.Е. орталығында «әлемдегі ең бай жастар родеосы» атанған Халықаралық жастар родеосының (IFYR) финалы өтіп келеді, оның жүлде қоры 250 000 доллардан асып түседі. Жыл сайын шараға 1100-ден астам жас шабандоз тіркеледі. 26 000 мүшесі бар Азамат Потаватоми ұлты – АҚШ-тағы тоғызыншы ірі түпкілікті американдық тайпасы, олардың бас кеңсесі Шоуни мен Текумсе қалаларының арасында орналасқан. Олардың Firelake казиносында кең ойын алаңы бар және 1800 адам жұмыс істейді.

Мұражайлар мен театр

Поттаватоми округінің тарихи қоғамы округтегі теміржол тарихының мұражайын ұстап тұрады, сондай-ақ 614 E Main мекенжайындағы қала орталығындағы бұрынғы Санта-Фе депосында аймақтың басқа да жәдігерлерін көрсетеді. Азаматтық Потаватоми ұлты мәдени мұра орталығын басқарады, онда тайпа тізімдері, мұрағаттар және сыйлық дүкені орналасқан. Бұл мекеме сонымен қатар Потаватоми мәдениетінің көрмелерін түсіндіріп, ұсынады. Шоуни мен Текумсе арасында орналасқан. Оклахома баптистік университетінің Green Campus (бұрынғы Санкт-Грегори университетінің кампусы) аумағында орналасқан Mabee Gerrer өнер мұражайы Оклахома штатындағы ең көне мұражайлардың бірі. Оның коллекцияларына египеттік, ортағасырлық, Ренессанс дәуірінің, заманауи және американдық индейлерге қатысты заттар кіреді. Шоунидің кішкентай театры мен ОБУ Шоуниде театр бағдарламаларының маусымдарын ұйымдастырады.

Спорт

Шоунидің спорт тарихы тереңде жатыр, ол штат құрылғанға дейін соққан тамырларға дейін барады. Қалалық бейсбол командасы туралы алғашқы хабар 1902 жылы жарияланды. Содан бері бейсбол дамып келеді, қарапайым алаңдардан бастап кіші лига командаларына дейін. Шоунидің алғашқы жылдарында Рок-Айленд шеберханалары және қоғамдық ұйымдар сияқты мекемелер Twilight League командаларын демеушілік етті. 1929 және 1930 жылдары Шоуниде «Робинс» командасы болды, ол «Сент-Луис Кардиналс» клубының кіші лигасы және Батыс лигасының бір бөлігі еді. Бірнеше «Робинс» ойыншысы MLB-де танымал болды, соның ішінде Боб Клингер («Пиратс»), Ивал Гудман («Кызылдар», «Жас құстар»), Альфред «Лефти» Смит («Гиганттар», «Филлиз», «Индиандар»), Рей Старр («Кардиналс», «Гиганттар», «Батырлар», «Кызылдар», «Пиратс», «Жас құстар») және Фриц Остермюллер («Кызыл Сокс», «Браунс», «Доджерс», «Пиратс»), ол Джеки Робинсон туралы «42» фильмінде бейнеленген. «Бруклин Доджерс» 1950 жылдан 1957 жылға дейін Шоуниге Sooner State League-те D класты кіші лиганы ұсынды. «Хокс» командасы МакАлестер, Ардмор, Полс-Вэлли, Лоутон, Семинол және Шерман (Техас штаты, Париж) командаларымен жарысты. «Хокс» командасынан танымал болған MLB ойыншыларының қатарында Дон Деметер (Оклахома-Ситиден «Доджерс» клубының шабуылшысы) және Стэн Уильямс («Доджерс», «Янкилер», «Индиандар» және «Твинз») болды. Шоуниде Athletic Field (қазіргі Мемориалдық парк) стадионында үлкен лига командалары арасында екі жаттығу ойыны өтті. 1937 жылы «Нью-Йорк Гигантс» және «Кливленд Индианс» командалары ойнады, сонымен қатар «Гигантс» клубының жетекші шабуылшысы Карл Хаббелл келді, ол жақын маңдағы Микер қаласынан еді. Келесі жылы «Питтсбург Пиратс» және «Чикаго Уайт Сокс» командалары да Шоуниде кездесті. «Гигантс» құрамында Шоуниде тұратын және «Робинс» үшін ойнаған Сай Блантон, сондай-ақ жақын маңдағы Маклаудтан келген Пол және Лойд Уэнерлер болды. Кемінде 34 MLB ойыншысы Шоуни қаласымен байланысты, олардың кейбіреуі туған жері, жергілікті командада ойнаған немесе бір кезде қалада тұрған. Шоунимен байланысы бар он сегіз ойыншы кәсіби футболда ойнады, ал он жергілікті спортшы кәсіби баскетболға қатысты. Шоуни орта мектебінің де жарқын спорт тарихы бар. Футбол және бейсболдан 1906 жылға дейінгі жазбалар табылды. Жылдар бойы футбол командасы үш рет штатта жеңіске жетті, соңғысы 2003 жылы болды. SHS түлектерінің көптегені жылдар бойы NFL футбол клубында ойнады, ең танымалдары – 1989 жылғы түлек Дарриен Гордон, ол үш Супер Боулда ойнады, біреуі «Сан-Диего Чарджерс» клубында, екеуі «Денвер Бронкос» клубында. Айта кетерлігі, 2000 жылдан бері SHS жеті штаттағы чемпионатты жеңіп алды, екеуі бейсболдан, біреуі қыздар баскетболынан, екеуі ұлдардың кроссынан, біреуі ұлдардың және біреуі қыздардың жеңіл атлетикасынан. Орта мектепте Jim Thorpe стадионы, Мемориалдық парк, софтбол алаңы және Шоуни сахналық өнер орталығы бар, онда заманауи спорт залы орналасқан. Шоуни YMCA немесе Шоуни спорттық қауымдастығы арқылы жастар спортының барлық түрлерін ұсынады. Сонымен қатар, үш гольф алаңы, бірнеше теннис корты, екі боулинг алаңы, Lion's Club бейсбол паркі және Firelake қаласында софтбол кешені бар. Шоуни қысқа уақытқа дейін Оклахома метро футбол лигасының құрамында Миллерс ретінде жарысқан жартылай кәсіби футбол командасы «Шоуни Уорриорзды» қабылдады, ол сол маусымда шағын лигадағы кәсіби арена командасы «Оклахома-Сити Ярд Догз» клубымен байланысқан.