Кіріспе

Джеймс Скелли Райт (14 қаңтар 1911 – 6 тамыз 1988) – АҚШ апелляциялық сотының Колумбия округі бойынша судьясы, ал бұрын Луизиана штатының шығыс округінің округтік сотының судьясы қызметін атқарған.

Ерте өмір және мансап

1911 жылғы 14 қаңтарда Луизиана штатының Нью-Орлеан қаласында туған Райт 1931 жылы Лойола университеті Нью-Орлеаннан философия бакалаврын, ал 1934 жылы Лойола университеті Нью-Орлеан заң колледжінен заң докторы дәрежесін алды. 1932-1936 жылдары Нью-Орлеан қаласында орта мектеп мұғалімі болды. 1936-1937 жылдары Лойола университетінде Нью-Орлеанда лекция оқыды. 1937-1942 жылдары және 1945-1946 жылдары Луизиана штатының Шығыс округінің АҚШ прокурорының көмекшісі қызметін атқарды. 1942-1945 жылдары АҚШ Жағалау күзетінің лейтенант-командирі болды. 1946-1948 жылдары Вашингтон қаласында жеке практикамен айналысты. Райт 1948-1949 жылдары Луизиана штатының Шығыс округінің прокуроры болды. 1950-1962 жылдары Нью-Орлеан Лойола университеті заң колледжінде оқытушы болып жұмыс істеді.

Вашингтон округінің соты

Райт 1962 жылғы 2 ақпанда президент Джон Ф. Кеннеди ұсынған Колумбия округінің Апелляциялық сотының судьясы Э. Барретт Претимен бос қалдырған орынға үміткер болып тағайындалды. 1962 жылғы 28 наурызда Сенат оны бекітті және 30 наурызда өкілеттілік куәлігін алды. 1986 жылғы 1 маусымда жоғары лауазымға өтті. "Хобсон v. Хансен" (1967) ісінде Райт мектептердегі топтастырудың округтің кедей және әлсіз халқы үшін "тең білім алу құқығын" бұзуға әкелетінін мәлімдеді. "Javins v. First National Realty Corp." (1970) ісінде Райт жалдау құқығы саласында тұруға жарамдылық кепілдігінің теориясын жасады. "Эдвардс v. Хабиб" (1969) және "Робинсон v. Diamond Housing Corp." (1972) істерінде Райт пәтер иелеріне тұрғын үй ережелерін бұзу туралы шағымдарды білдірген жалдаушыларды шығаруға тыйым салатын жазалаушы шығару доктринасын жасады. "New York Times Co. v. United States" ісінде Райт Никсон әкімшілігі Пентагон құжаттарының жариялануын тоқтатуға құқылы емес екенін айтып, қарсылық білдірді. Жоғарғы сот Райтпен келісіп, округтік соттың шешімін жойды.

Өлім және мұра

Оның қызметі 1988 жылғы 6 тамызда Мэриленд штатының Бетесда қаласындағы Вестморленд Хиллс ауданында болған қайтысынан кейін аяқталды. Райт американдық жер иелері мен жалға алушылар заңнамасына зор әсер еткенімен танымал. Оның DC апелляциялық сотындағы бірнеше шешімдері келісім-шарт құқығында ұзақ жылдар бойы қабылданған тұтынушыларды қорғау принциптерін енгізу арқылы үй иелері мен жалға алушылар заң тәжірибесін жаңғыртуға көмектесті. Йель құқық мектебіндегі Дж. Скелли Райт атындағы профессорлық орны оның құрметіне берілген.