Кіріспе

Австралиялық крикет төрешісі

Даррелл Брюс Хайр (30 қыркүйек 1952 жылы туған) – Жаңа Оңтүстік Уэльс штатынан шыққан Австралияның бұрынғы Тест матчтары крикет төрешісі. Ол 2002 жылдан 2003 жылға дейін халықаралық төрешілер тобында болды, содан кейін австралиялық Саймон Тауфел және жаңазеландиялық Билли Боуденмен бірге ICC элиталық төрешілер тобына тағайындалды. 2006 жылы Пәкістан мен Англия арасындағы Тест матчындағы оның әрекеттерін талқылаған ICC кеңесі оның Тест ойындарына төрелік етуіне тыйым салды. 2008 жылдың 12 наурызында ICC оны элиталық топқа қайта қосты және 2008 жылдың мамырында Олд Траффордтағы Англия – Жаңа Зеландия матчында және маусымда Трент Бридждегі матчтарда төрелік етті.

Мансап

1992 жылғы қаңтарда Аделаидада Австралия мен Үндістан арасындағы алғашқы тестілік матчында Хеир төрешілік жасады. 1994 жылы Халықаралық крикет кеңесі (ICC) тестілік матчтардың әрқайсысына қатысушы емес елден бір төреші тағайындау саясатын енгізді, ал 2002 жылдан бастап екі төреші де қатысушы емес елдерден тағайындалатын болды. 2002 жылдан кейін Хеирдің көптеген тестілік матчтары Австралиядан тыс жерде өтті және Австралия қатыспады. Австралияға қатысты оның соңғы тестілік матчы 2001 жылғы 26-29 желтоқсанда Мельбурнда Оңтүстік Африкаға қарсы өтті. Оның алаңдағы әріптесі Батыс Үндістан төрешісі Эдди Николс болды. Жергілікті деңгейде Хеир Оранж және Молонг қалаларында ойнай бастады, ал 1972 жылы Сиднейге көшіп, Сиднейлік сыныптық крикет жарысында Мосман және Солтүстік Сидней клубтарында оң қолмен жылдам орташа темппен доп тастаушы ретінде ойнады. 1995 жылы Австралия мен Шри-Ланка арасындағы Мельбурндағы матчта ол Мурлитаранды үш оверде жеті рет доп лақтыруы үшін айыптады. Бұл Мурлитаранның 22 тестілік матчта алғаш рет шақырылуы болды, бірақ кейін ICC төрешілер оның заңдылығына екі жылдан астам уақыттан бері күмән келтіргенін мәлімдеді. Тестілерде Мурлитаран спин-боулгерлер үшін сол кездегі 5 градус шегінен асып кеткені анықталды, бірақ оның ерекше қимылы жартылай туа біткен шынтақ деформациясының нәтижесі болды және ICC одан әрі қарастырғаннан кейін барлық боулгерлер үшін шынтақ кеңейту шегін 15 градусқа көтерді. 1999 жылы Хеир Мурлитаранның қимылын "шайтандық" деп сипаттағаннан кейін ICC оны ойынның беделін түсіргені үшін кінәлі деп тапты. Кейін Хеирге доп лақтыру оқиғасына сілтеме жасайтын өлім туралы қауіп-қорқыту хаттары келді, нәтижесінде ICC 1999 жылғы әлем чемпионатында Шри-Ланканың ешқандай матчын төрешілік етпеуін бұйырды. 30 минуттан кейін төрешілер қақпаларды алып тастады және Англияны жеңімпаз деп жариялады. Пәкістандық команда 25 минуттан кейін алаңға шықты, бірақ төрешілер ойын қақпалар алынған сәттен бастап аяқталғанын мәлімдеді. Тест матч тоқтатылды және матч Англияға берілді. Кейіннен ICC, ECB және PCB матчты Англияға беру туралы шешімді Крикет ережелеріне сәйкес деп растады. Инзамам допқа зиян келтіргенінен ақталды. Осыдан кейін туындаған даудан кейін Хеир ICC-ге электрондық хат жолдап, ол ICC элиталық төрешілер тобынан кетуге дайын екенін, бірақ оның банк шотына болашақ табысының жоғалуын өтеу үшін қайтарылмайтын 500 000 АҚШ доллары төленуі керек екенін айтты. Кейін Хеир бұл ұсыныстан бас тартып, ол зейнетке шығуды ешқашан ойламағанын мәлімдеді. ICC қауіпсіздік алаңдаушылықтарына байланысты Хеирдің 2006 жылғы ICC Чемпиондар кубогында төрешілік жасамайтынын мәлімдеді және 2006 жылдың 4 қарашасында екі күндік кездесуден кейін ICC Хеирге халықаралық матчтарда төрешілік жасауға тыйым салды. Анықталған ICC есебінде Овал оқиғасынан бұрын Хеир жалпы рейтингте екінші орында тұрғаны және шешім қабылдауда бірінші орында болғаны көрсетілді. 2007 жылғы ақпанда Хеир ICC және Пәкістан Крикет кеңесін нәсілдік кемсітушілікке ұшыратқаны үшін сотқа бергенін мәлімдеді, өйткені Билли Доктровке қарсы ешқандай шара қолданылмады. 2007 жылғы 9 қазанда Хеир кемсітушілікке қатысты ісін тоқтатты. ICC Хеирдің алдағы алты айда даму бағдарламасына қатысатынын мәлімдеді, бұл оны жоғары деңгейлі матчтарға қайтару мақсатында болды. Осы алты ай ішінде ол екінші деңгейлі ICC серіктес матчтарында төрешілік жасауын жалғастырды. ICC 2008 жылғы 12 наурызда Хеирді элиталық төрешілер тобына қайтарды. 2008 жылғы 22 тамызда Хеир жаттықтырушылық қызметке өту үшін ICC-ге отставкасын берді. Ол 16 жыл бойы халықаралық төреші болды.

Құқықтық мәселелер

2017 жылдың 23 қазанында Хэйр Orange жергілікті сотында бір қылмыс – жемқорлық және бір қылмыс – ұрлық бойынша кінәлі екенін мойындады. Бұл қылмыстар құмар ойындарға тәуелділігі салдарынан жасалды, Хэйр барлығы 9005,75 АУД (австралиялық доллары) ұрлады. Оның ерте мойындауы мен ұрланған ақшаны қайтарғандығы ескеріліп, Хэйр 18 айға жақсы мінез-құлықпен босатылды, сотталмады.