Кіріспе

Уақыт жобасы

Табиғат тарихы

13000–12000 жылдар аралығында төрт ірі мұздықтың ең соңғысы (Висконсин мұз басуы) шегіне бастады, тундраға ұқсас орта қалдырып. Еріген мұздың нәтижесінде Ұлы көлдер, Жоғарғы түбек және Төменгі түбек (Мичиган алқабында) қалыптасты. 12800 ж.б.д. мастодонттар және басқа да мұз дәуірінің жануарлары қазба жәдітеліктерінде кездесе бастады. 11000–9000 ж.б.д. палеоиндейлердің археологиялық іздері, қабырғалы екі жақты құралдар деп аталатын өткір тас құралдары түрінде табылды.

Француз отарлауы

1621 немесе 1622 жылы Этьен Брюле және оның серігі Рузвельт Сент-Мари өзенімен жоғары қарай жүзіп, Супериор көліне кірді. 1634 жылы Жан Николе, Вайандот тайпасының басшылығымен, Макинак бұғазынан өтіп, Жоғарғы түбектің оңтүстік жағалауымен қатарласып, Хо-Чанк тайпасын және Тынық мұхитына жол табуды көздеді. 1641 жылы иезуит миссионерлері Исаак Жогз және Шарль Рэймбо Брюле сапарлаған жолмен жүріп, Сент-Мари өзенінің таяздықтарында көптеген оджибве тайпасын кездестірді және оны Саулт-Сент-Мари деп атады. 1653 жылы Ирокез соғыстары төменгі түбектің түпкілікті американдықтардан босатуына және Оттава және Сент-Лоуренс өзендері арқылы Мичиганға қатынас жолын үзуге себеп болды. 1659 жылы Пьер Эспирит Радиссон мен Медар де Грозилье Монреальден қайтып келген тері саудагерлерімен бірге Супериор көлінің батысына сапар жасады. 1661 жылы әке Рене Менар Радиссон мен Грозилье сапарлаған жолды қайтадан басып, Вайандот тайпасын іздеді, Л’Анс қаласында қыстады, содан кейін Чеквамегон шығанағынан ішкі аймаққа қарай жоғалды. 1665 жылы Клод Жан Аллуэз және алты саяхатшы Менардың жолын қайталап, оны және Вайандот тайпасын іздеді; олар Кивинау түбегінде мыс кен орындарының табылуын хабарлады. 1668 жылы әке Жак Маркетт Саулт-Сент-Мариде алғашқы еуропалық елді мекенін құрды, қазіргі Мичиган штаты. 1669 жылы Жан Талон Адриен Жолье мен Жан Переді Аллуэздің мыс туралы хабарларын зерттеуге жіберді. Пере миссияны тастап, тері саудасымен айналысқан болуы мүмкін. Ирокез жауынгері Жолиенің төменгі түбектің шығыс жағалауымен және Сент-Клэр мен Детройт өзендері бойымен қайтып оралуына жетекшілік етті. Бұл төменгі түбектің еуропалықтардың алғашқы сапары болуы мүмкін. 1671 жылдың 14 маусымында, Онтариодағы Саулт-Сент-Маридегі «Саулттың шеруінде» Клод Жан Аллуэз бастаған төрт иезуит миссионерлері, Рим-католик шіркеуін өкілдік етіп, Симон Франсуа Домон Сен-Люссонмен бірге семсер мен топырақ кесегін көтеріп, түпкілікті американдықтарға Ұлы көлдер аймағы енді Франция королі XIV Людовиктің меншігіне тиесілі екенін жариялады. 1671 жылы әке Клод Даблон Саулттағы миссияны өз мойнына алды, ал Маркетт Сент-Игнасқа миссия құру үшін көшті. 1679 жылы Рене Роберт Кавелье, Сиер де Ла Салль, Ле Гриффонды Сент-Игнаске және Грин-Бей шығанағындағы аралға жеткізіп, оннан 14 адаммен каноэмен Мичиган көлінде оңтүстікке қарай сапар шегіп, Майами бекінісін құрды. 1680 жылы Ла Салль Майами бекінісін тастап, төменгі түбектің арқылы жермен сапар жасады. 1683 жылы Луи де ла Порт, Сиер де Лувиньи және 150 француз әскері Сент-Игнаста Форт-де-Буаде бекінісін құрды. 1684 жылы Клод Жан Аллуэз Нильс қаласында Сент-Жозеф миссиясын құрды. 1686 жылы Даниель Грейсолон, Сиер дю Лхут қазіргі Порт-Хюрон қаласында Сент-Джозеф бекінісін құрды. 1691 жылы маркиз де Денонвиль Огюстен ле Гардуар де Кортеманшті 1684 жылы қазіргі Мичиган штатының Нильс қаласында құрылған иезуит миссиясында тағы бір Сент-Джозеф бекінісін құруға жіберді. 1701 жылы Антуан де Ламот Кадиллак, өзінің лейтенанты Альфонс де Тонтимен бірге Детройт өзенінде әлеуметтік желілер сайты құрды, оны Форт Поншартрейн дю Детройт деп атады, бүгінгі Детройт қаласы. Олардың әйелдері де оларға қосылды және олар Мичигандағы алғашқы еуропалық әйелдер болды. 1710 жылы Кадиллак Форт Поншартрейн дю Детройттен алынып, оның орнына Шарль Регно, Сиер Дюбуисон тағайындалды. Кету алдында Кадиллак Түлкі тайпасын бекініс маңында тұруға шақырды. 1712 жылы Түлкі тайпасы Детройт маңындағы тайпалармен жарасым таппады, сондықтан Дюбуисон оларға кетуге бұйрық берді. Олар бас тартқандықтан, 19 күн бойы қақтығыс болды, нәтижесінде Түлкі соғысы басталды. 1715 жылы Форт-де-Буаде тасталды және Мичилимакинац бекінісі қазіргі Мичиган штатының Макино қаласында салынды. 1720-1744 жылдар Мичиганға айналатын Жаңа Франция бөлігінде бейбітшілік, тері саудасы және аз кеңею кезеңі болды. 1758 жылы Француз және үнді соғысы кезінде Форт-Фронтенакты британдық күштер басып алып, Жаңа Францияның Сент-Лоуренс өзені арқылы жабдықтау және байланыс жолдарын үзіп тастады. 1760 жылы Квебек жеңілгеннен кейін Форт Поншартрейн дю Детройт британдықтарға бейбіт түрде тапсырылды.

Британ отарлауы

1763 жылы Париж шартында Франция Миссисипи өзенінің шығысындағы Жаңа Францияның барлық жерлерін Ұлыбританияға өткізді, бұл Мичигандағы француз отаршылдығының кезеңін аяқтады. 1763 жылы Одава басшысы Понтиак британдықтарға қарсы үндістердің ірі көтерілісін жетектеп, Детройт бекінісін қоршады. 1763 жылы Ұлыбританияның Георг III жаңадан алынған Солтүстік Америка жерін – Квебек, Батыс Флорида және Шығыс Флориданы қоспағанда – Үндістердің қорығы деп жариялады, бұл Аппалач тауларының батысында британдық рұқсатсыз қоныстануға тыйым салды. 1774 жылы Ұлыбритания Парламенті Квебек заңын қабылдады, ол Квебектің шекарасын Огайо өзеніне дейін оңтүстікке қарай кеңейтті. 1783 жылы қазіргі Мичиган аймағы Ұлыбританияның Америка Құрама Штаттарына өткізген территориясына кірді. Дегенмен, АҚШ 1796 жылға дейін бұл территорияны өз бақылауына алмады. 1796 жылы Детройт және Мичигандагы басқа да бекеттер Джей шартының талаптарына сәйкес АҚШ-қа берілді. Уэйн округі Солтүстік-Батыс территориясының әкімшілік бөлімшесі ретінде құрылды.

АҚШ штаты ретінде

1837 жылғы үрей жаңадан құрылған мемлекеттік банк пен бірнеше маңызды жобаларға, соның ішінде Клинтон-Каламазу каналына елеулі соққы берді. 1838 жылы Патриот соғысы кезінде ирланд ұлтшылдары Мичиганның оңтүстік-шығысынан Ұлыбританияның Канадасына шабуыл жасады. 1840 жылы Дуглас Хаутон Кьюинау түбегінде мыс кенін тапқанын хабарлады. 1842 жылы Ла-Пуант шарты Мичигандағы соңғы түпкілікті американдықтардың жерін беруі болды. 1846 жылы Оджибве үндісі Марджи Гесик қазіргі Негауни қаласының жанындағы темір кенінің ірі кен орынын іздеуші Фило Эвереттке көрсетті. 1847 жылы Альбертус ван Раалте басшылығымен голланд кальвинистері Мичиганның оңтүстік-батысында Голландия, Мичиган қаласын құрды. 1847 жылы штат заң шығарушы органы штат астанасын Детройттен «Ингем округіндегі Лансинг қалашығына» көшіру туралы заң қабылдады. 1849 жылы Мичиган штатының нормалық колледжі Аппалачи тауларының батысындағы алғашқы нормалық колледж ретінде Ипсилантиде құрылды. 1854 жылы Джексон қаласында өзін «Республикалық партия» деп атаған топтың алғашқы ресми жиналысы өтті. 1855 жылы Мичиган мемлекеттік университеті Мичиган штатының Ауыл шаруашылығы колледжі ретінде құрылды, ол АҚШ-тағы алғашқы жер гранты университеті болды. 1861-1865 жылдары Мичиган Азамат соғысына штаттың ерлер халқының шамамен төрттен бірін құрайтын 90 000 адамын штаттық полктерде соғысуға жіберді. 1871 жылы Манисти мен Голландия өртенді. 1872 жылы Солтүстік Мичиганның порты қалаларына алғашқы теміржол байланысы келді. Гранд-Рапидс және Индиана теміржолы 1872 жылдың желтоқсанында (Уолтон-Джанкшн және Траверс-Сити теміржол компаниясы арқылы) Траверс-Ситиге және 1873 жылы Петоскиге жетті. Флинт және Пере Маркетт теміржолы 1874 жылы Людингтондағы терминалын аяқтады. Мичиган орталық теміржолы 1872 жылдың күзінде Отсего округіне жеткенімен, Чебойган мен Маккино қалаларында 1880 жылдардың басына дейін теміржол қызметі болған жоқ. 1879 жылы Лансингте жаңа штаттық Капитолий салтанатты түрде ашылды. Құрылыстың құны 1,510,130 долларды құрады. 1890 және 1900 жылдарда (онжылдық) Форд, Крайслер және Генерал Моторс Мичиганның оңтүстік-шығысында құрылған көптеген автомобиль компанияларының арасында болды. 1919 жылы 13 мамырда күшіне енген штат заң шығарушы органының актісімен Мемлекеттік магистральдық автомобиль жолдары жүйесі құрылды. 1928 жылы Форд-Ривер-Руж зауытының құрылысы аяқталды. Бұл әлемдегі ең ірі біріктірілген зауыт кешені болды, онда 100 000 адам жұмыс істеді. 1929 жылы Амбасадор көпірі Детройт пен Виндзор, Онтарио арасында ашылды. Салынған кезде ол әлемдегі ең ұзын көпір болды. Келесі жылы Детройт-Виндзор туннелі ашылды. 1937 жылы Флинттегі ереуіл Біріккен автожұмысшылардың Генерал Моторс тарапынан ресми танылуымен аяқталды. 1941-1945 жылдары Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Детройт соғыс өнеркәсібі үшін «Демократияның арсеналы» деп аталды; Форт-Уэйн әлемдегі ең ірі автокөлік және бөлшектер қоймасы болды. 1943 жылы соғыс кезінде ақтар мен қаралар арасында қақтығыс болды. 1950 жылы Детройт 1,8 миллион халқымен АҚШ-тың төртінші ірі қаласы болды. 1957 жылдың 1 қарашасында бес шақырымдық Макинак көпірі ашылды. 1959 жылы Motown Детройтте музыка жазуды бастады. 1960 жылғы халық санағы нәтижесі штат тарихындағы ең үлкен – 1,45 миллион халықтың өсуін көрсетті. 1967 жылы Детройт қаласында нәсілдік тәртіпсіздіктер болды. Бес күндік тәртіпсіздіктерден кейін 43 адам қаза тауып, 1189 адам жарақат алды және 7000-нан астам адам тұтқындалды. Тәртіпсіздіктер бүкіл аймаққа ұзақ мерзімді әсер етті және көбінесе Детройт аймағының АҚШ-тағы ең сегрегацияланған аймақтардың бірі болуының себебі ретінде айтылады. 1974 жылы Гранд-Рапидстен шыққан Джеральд Форд АҚШ-тың 38-ші президенті болды. 1987 жылы Мичиган штатының 150 жылдығы тойланды. 2001 жылы Мичиганнан көшіп кету көрсеткіші иммиграция көрсеткішін басып өтті. 2002 жылы Мичиган демократ Дженифер Гранхолмды алғашқы әйел губернатор ретінде сайлады. 2009 жылы Мичиган автоөнеркәсіп дағдарысы мен жалпы қаржылық дағдарысқа байланысты 15%-дан астам жұмыссыздық деңгейіне ие болды, бұл кез келген штат арасындағы ең жоғары көрсеткіш еді. 2010 жылы Мичиган АҚШ халық санағы бюросы тіркеген халықтың алғашқы төмендеуін тіркеді, бұл өткен санақтан бері халықтың 0,6%-ын құрады.