Кіріспе

АҚШ Теңіз корпусының электрондық соғыс эскадрильясы

Marine Tactical Electronic Warfare Squadron 2 (VMAQ 2) – 1952 жылдан 2019 жылға дейін қызмет еткен АҚШ Теңіз корпусының электрондық соғыс эскадрильясы. Бұл Northrop Grumman EA-6B Prowler ұшағын пайдаланған соңғы эскадрилья болды.

Миссия

Оның міндеті экспедициялық, бірлескен немесе ортақ операциялар кезінде кез келген ауа райында, күндіз немесе түнде әуеде электрондық соғыс жүргізу арқылы теңіз әскерінің әуе-жер операциялық тобының (MAGTF) командирін қолдау болды. Эскадрилья Солтүстік Каролина штатындағы Теңіз жауынгерлері әуе станциясы Черри-Пойнт қаласында орналасқан және теңіз жауынгерлері ұшақ тобының 14-ші (MAG 14) және 2-ші теңіз жауынгерлері әуе қанатының (2-ші MAW) құрамында болды.

Тарих

VMAQ 2-нің алдыңғы эскадрильялары әртүрлі электрондық соғыс ұшақтарын пайдаланды, оның ішінде AD 5 Skyraider, EF 10 Skyknight, RF 8 Crusader, RF 4B Phantom II және EA 6A Intruder. VMC 2 – Теңіз жаяу әскері авиациясындағы алғашқы құрама эскадрилья (авиациялық фотобарлау және электрондық соғыс мүмкіндіктерін біріктірген). Ол 1952 жылдың 15 қыркүйегінде Теңіз жаяу әскерінің Черри-Пойнт әуе станциясында құрылды, бұрынғы қанат штабының Электрондық соғыс және ерте ескерту бөлімінен өркендеді. 1955 жылдың 1 желтоқсанында эскадрилья, бұрынғы Теңіз фотоэскадрильясы 2 (VMJ 2) таратылып, VMC 2-ге қосылғаннан кейін VMCJ 2 деп қайта аталды, соның нәтижесінде VMCJ 2 (Теңіз құрама жамбас эскадрильясы 1) атанды. 1955 жылы Playboy журналы алғаш рет жарық көргендіктен, эскадрилья олардың рұқсатымен Playboy атауын және логотипін қабылдады. 1962 жылы VMCJ 2 Куба ракеталық дағдарысы кезінде президент Кеннедиге Кеңес әскери техникасын Кубадан шығаруға қатысты маңызды шешімдер қабылдауға мүмкіндік берген электрондық және фотобарлау мәліметтерін ұсынды. 1964 жылы VMCJ 2 тарихтағы ең ірі амфибиялық оқу-жаттығуы – "Сталь Пайк" операциясына қатысты. Бөлім Морхед-Ситиден (Солтүстік Каролина штаты) Испанияның Рота әскери-теңіз базасына дейін жүзіп, жаттығу барысында фото және электрондық соғыс міндеттерін орындады.

Вьетнам соғысы

Кубалық зымыран дағдарысы аяқталғаннан кейін үш жылдан аз уақыт өткен соң, сол VMCJ 2 экипаждарының бір бөлігі VMCJ 1-мен бірге Вьетнамға жөнелтілді және EF 10B-лер Солтүстік Вьетнам нысандарына қарсы әуе шабуылдарына электрондық қарсы шаралармен (ECM) қолдау көрсетуді бастағанда Кубадан алған тәжірибелерін пайдаланды. 1966 жылдың көктемінен бастап эскадрилья 13 айлық мерзімге VMCJ 1-ге қосылу үшін теңізшілерді Вьетнамға жібере бастады. 1965 жылдың қараша айының соңында VMCJ 2 алғашқы EA 6A Electric Intruder ұшағын алды. Солтүстік Вьетнамның әуе қорғанысының күшеюіне байланысты, бұл жаңа EW ұшағы VMCJ 1-дегі ескірген EF 10B Skyknights ұшақтарын пайдаланатын әскерилер үшін асыға күтілді. Алайда, жаңа ұшақпен бірге жеткізілген алғашқы EW жүйелері, кейбір маңызды түзетулерсіз миссияға жарамсыз болып шықты. Жағдайдың шұғыл екенін ескере отырып, түзетулерді VMCJ 2 базасындағы мердігерлер тобы жүргізу туралы шешім қабылданды. Бұл жұмыстың сәтті аяқталуына VMCJ 2 қызметкерлерінің ұшақты Вьетнамға жөнелтуге дайын ету үшін талмай жұмыс істеуі себеп болды. Осы кезеңде эскадрилья алғашқы RF 4B ұшақтарын алды және бірнеше ай бойы эскадрилья төрт түрлі ұшақпен ұшты. 1966 жылдың қазан айында VMCJ 2, VMCJ 1-дің ауыстыру құрамы ретінде Вьетнамның Дананг қаласына толық техникалық қызмет көрсету мүмкіндігімен жабдықталған алты EA 6A ұшағын жіберді. Эскадрилья Вьетнамдағы VMCJ 1-ге ауыстыру экипаждарын және жаңартылған ұшақтарды жіберуді жалғастырды. 1971 жылы эскадрилья алғашқы EA 6A отрядын "Форресталь" кемесіне 10 айлық Жерорта теңізі сапарына орналастырды, содан кейін "Саратога" және "Америка" кемелеріне ауысты. 1972 жылдың 13 сәуірінде эскадрилья, Жерорта теңізіндегі "Саратогаға" орналасуы жоспарланған EA 6A отрядын WESTPAC аймағына, NAS Cubi Point-те VMCJ 1-ге қосылу үшін бағыттап жіберді. VMCJ 2 отряды VMCJ 1-мен бірлесіп, 1973 жылдың басында АҚШ әскери тұтқындарының босатылуымен аяқталған "Лайнбеккер" операциясы аясында Солтүстік Вьетнамға қарсы шабуылдарды қолдады.

Салқын соғыс теңіз қызметі

1975 жылы қайта тағайындалғаннан кейін VMAQ 2 эскадрильясы EA-6A Electric Intruder ұшақтарының [Альфа, Браво және Чарли бөлімшелері] және EA-6B Prowler ұшақтарының [Xray, Янки және Зулу бөлімшелері] құрамында Тынық мұхитының батысындағы теңіз күштерін және авианосецтердегі флот қолбасшыларын үздіксіз қолдау мақсатында, соның ішінде Midway, Nimitz, America және Saratoga авианосецтеріне ұзақ мерзімді орналастырулар жасады. 1977 жылы эскадрилья EA-6B Prowler ұшағына, жақсартылған мүмкіндіктерге (ICAP) ие EW жиынтығымен көшті. 1986 жылы эскадрильяның бір бөлімшесі "El Dorado Canyon" операциясы аясында Ливияға қарсы АҚШ-тың әскери шабуылдарына қатысты.

Персия шығанағындағы соғыс және соғыстан кейінгі қайта ұйымдастыру

1990 жылдың тамызында VMAQ 2 отрядтары «Янки» және «Зулу» Бахрейннің оңтүстігіндегі Шайх Иса әуе базасына «Шөлдегі қалқан» және «Шөлдегі дауыл» операцияларын қолдау үшін жіберілді, алты апта ішінде шамамен 500 жауынгерлік ұшу миссиясын орындады. «X Ray» жасағы бұрыннан MCAS Ивакуни (1-ші теңіз авиациялық қанаты) базасына жоспарлы 6 айлық «WestPac» сапары үшін орналасқан еді, бірақ жоспарланған мерзімінен екі еседен астам, барлығы 410 күн бойы орналасуда қалды – бұл бейбіт уақытта теңіз авиациясы тарихындағы ең ұзақ үздіксіз орналасу. 1992 жылдың 1 шілдесінде VMAQ 2, теңіз авиациясының ең ірі тактикалық эскадрильясы, үш эскадрильяға қайта ұйымдастырылды: VMAQ 1 «Баншилер», VMAQ 2 «Плейбойлар» және VMAQ 3 «Мундогтар». 1993 жылы сыртқы қысым теңіз корпусын эскадрильяның атын және логотипін «Плейбойлар» деген атаудан саяси тұрғыдан дұрыс нәрсеге өзгертуге мәжбүр етті. Бірнеше ұсыныс қабылданбағаннан кейін эскадрилья жаңа атау ретінде «Пантералар» дегенді таңдады және Ұлттық футбол лигасының «Каролина Пантералары» командасының логотипін (рұқсат алып) қолдана бастады. Кейін VMAQ 2 «Пантералар» аталымын «Өлім әзілкештерi» деп өзгертті. Аты өзгергеніне қарамастан, эскадрилья бес ұшағында «Плейбой» Bunny таңбаларын және бояуын пайдалануды жалғастыруда. Тіпті CY құйрық кодының кейбіреулерінде қоян басының пішінінде жасалған (сол кезде VMAQ 2 MMCO капитаны Росс Меглатери жобалап, іске асырған).

Балқан

VMAQ 2-нің келесі тапсырмасы оларды 1996 жылдың наурыз айында Италияның Авиано әуе базасына «Шешуші Еңбек» операциясын қолдауға жеткізді. Бұл операцияда VMAQ 2-ге Босния мен Герцеговинадағы миссияларды орындау тапсырылды. Атап айтқанда, VMAQ 2 Prowlers осы екі операция аймағындағы қару-жарақ сақтау орындарынан барлау ұшуларын жүргізген британдық Harrier-леріне қарсылас әуе қорғанысын (SEAD) қолдау көрсетті. 1997 жылы VMAQ 2 тағы да Авиано әуе базасына дислокацияланды. Бірақ бұл жолы ол «Еркіндік сақшысы» операциясын қолдау мақсатында болды. VMAQ 2-ге босниялық сайлауды қамтамасыз ету үшін Босния үстінен ұшу тапсырылды. 1998 жылдың 3 ақпанында VMAQ 2-ден USMC Grumman EA-6B Prowler, BuNo 163045, шақыру таңбасы «Easy 0 1», Италияның Кавалезе қаласында гондола тірегіш кабельге соқтығысты. Кабель үзіліп, кабинадағы 20 адам 80 метрден астам биіктіктен құлап қайтыс болды. Ұшаққа қанат және құйрық бөліктері зақымданғанімен, базаға оралуға мүмкіндік болды. Бұл эскадрильяның шамамен он бес жылдық әлемдік операциялар барысындағы 60 000-нан астам ұшу сағатындағы алғашқы ірі апаттық жағдай болды. 1999 жылдың ақпан айында VMAQ 1, VMAQ 2, VMAQ 3 және VMAQ 4 Италиядағы Авиано әуе базасына «Нобель Есен» операциясын және Югославия Федеративтік Республикасына қарсы болуға мүмкін болатын келесі әскери операцияларды қолдау үшін қайтадан дислокациялану туралы бұйрық алды. Косово дағдарысын дипломатиялық жолмен шешуге жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталғаннан кейін «Біріккен күштер» операциясы басталды. VMAQ 2 күндіз және түнде ұшып, АҚШ және НАТО миссияларына қарсы кедергі жасау және HARM қолдауын қамтамасыз етті. VMAQ 2 сонымен қатар қаруланған барлау миссияларын, күндіз және түндегі майдандық әуе шабуылдарын, соққыға ұшқан одақтас әуе экипаждарын іздеу және құтқару операцияларын жүзеге асырды. «Біріккен күштер» операциясы аяқталған кезде VMAQ 2 2151,5 сағат жауынгерлік уақытты, 464 жауынгерлік ұшуды және Югославия Федеративтік Республикасына қарсы 57 жоғары жылдамдықты радиацияға қарсы зымыранды (HARM) іске қосты.

Терроризмге қарсы жаһандық соғыс

2003 жылдың ақпан айында VMAQ 2 Сауд Арабиясының Принц Сұлтан әуе базасына дислокацияланды, бастапқыда «ENDURING FREEDOM», кейін «IRAQI FREEDOM» операцияларын қолдады. Иракқа басып кіру кезінде VMAQ 2 60 күннің ішінде 1000 сағаттан астам жауынгерлік уақыт тіркеді. VMAQ 2 2004 жылдың шілдесінен 2005 жылдың қаңтарына дейін «IRAQI FREEDOM II» операциясы үшін Ирактың Таллил әуе базасына дислокацияланды және Ирак аумағынан жұмыс істейтін алғашқы Prowler эскадрильясы болды. Осы кезеңде эскадрилья 2000 сағаттан астам апатсыз жауынгерлік уақыт және 10 000 сағат апатсыз ұшу уақытын тіркеді. VMAQ 2 кейіннен Теңізшілер корпусының авиациялық қауымдастығының 2005 жылғы үздік Prowler эскадрильясы деп таңдалды.

2006 жылдың қаңтарында VMAQ 2 «IRAQI FREEDOM 05 07» операциясын қолдау үшін Ирактағы Әл-Асад әуе базасына дислокацияланды. VMAQ 2 691 жауынгерлік миссия орындады, 3286,7 сағат жауынгерлік ұшу уақытын өткізді және 975 бірлескен тактикалық әуе сұранысын (JTARS) қолдады. Бұл қарқынды операциялық темп ұшақтардың пайдалану деңгейін 4 есеге арттырды. 2007 жылдың шілдесінде VMAQ 2 «IRAQI FREEDOM 06 08» операциясын қолдау үшін Ирактың Әл-Асад әуе базасына қайта оралды. Дислокация кезінде VMAQ 2 Коалицияның құрлықтағы күштеріне қолдау көрсету кезінде 821 жауынгерлік миссия орындады, жалпы 4423,0 сағат жауынгерлік ұшу уақытын өткізді. Бұл тұрақты темп кез келген Prowler эскадрильясы үшін ғана емес, сонымен қатар Теңізшілер корпусының кез келген түрі/моделі/сериясы үшін ең жоғары пайдалану деңгейіне әкелді. 2010 жылдың 19 мамырында Camp McCool-ға дислокацияланған VMAQ 2 теңізшілері Талибан шабуылына тойтарыс берді, нәтижесінде атысқа қатысқан екі теңізші жарақат алды. 2018 жылдың қарашасында VMAQ 2 өзінің соңғы дислокациясынан және USMC Prowler эскадрильясының соңғы дислокациясынан оралды. Эскадрилья 2019 жылдың 8 наурызында таратылды.

Марапаттар

VMAQ 2-нің марапаттарына Куба зымыран дағдарысы мен Иракқа қарсы әрекеттері үшін екі қола жұлдызды Әскери-теңіз күштері бөлімшесінің мақтау белгісі, екі қола жұлдызды Ұжымдық мақтау белгісі, екі қола жұлдызды Теңіз корпусының экспедициялық мақтау белгісі, екі қола жұлдызды Ұлттық қорғаныс қызметінің мақтау белгісі, Куба мен Доминикан Республикасындағы қызметі үшін бір қола жұлдызды Қарулы күштер экспедициялық мақтау белгісі және екі қола жұлдызды Оңтүстік-Батыс Азия қызметінің мақтау белгісі кіреді.