Кіріспе

Финн жазушысы және орманшы Вейкко Хуовинен (7 мамыр 1927 – 4 қазан 2009) – финн жазушысы және орманшы. Романшы ретінде оның туындылары реализм, пацифизм, өткір зиялылық және ерекше юмормен ерекшеленді. Ол 37 кітап жазды, ал оның ең белгілі юмористик романдарының бірі – 1970 жылғы «Қой жегіштер». Оның 1980 жылғы «Dog Nail Clipper» романы 2004 жылы сыншылардың жоғары бағасын алған, сол аттас фильмге бейімделді.

Ерте өмір

Хуовинен Финляндияның Симо қаласында дүниеге келді. Алты айлық болғанда оның отбасы Соткамоға көшіп келді, ол өмірінің соңына дейін сонда тұрды. Бала кезінде Хуовинен әдептілігімен танымал болды, бірақ сонымен қатар, ойдан шығарылған әңгімелермен және кейде жасаған шалқылықтарымен де көзге түсті. Ол Каянидегі орта мектепті бітірді, бірақ 1944 жылы Финляндия армиясында ерікті болып, зениттік артиллерияда қызмет еткендіктен оқуын тоқтатты. Соғыстан кейін 1946 жылы бітіріп, Хельсинки университетіне түсті, ол 1952 жылы орман шаруашылығы мамандығы бойынша магистр дәрежесін алды. Хуовинен 1953 жылдан 1956 жылға дейін орманшы болып жұмыс істеді, содан кейін толық уақытты жазушы болып жұмыс істеді. 1999 жылы фин әдебиетіне қосқан үлесі үшін құрметті профессор атанды. Ол үйленген және 3 баласы бар еді.

Әдеби мансап

Хуовинен 1949 жылы Вуокаттидегі өртке қарсы постта жұмыс істеген кезде жазуды бастады. Оның алғашқы әңгіме жинағы "Хирри" 1950 жылы жарық көрді, содан кейін 1952 жылы "Хавукка оон Ажателижа" романы жарық көрді. Бұл екі шығарма да Финляндиядағы Каину аймағындағы өмір мен оның ерекшеліктеріне қатысты, олар бірегей әзіл стилімен жазылған және тілдің тапқырлықпен қолданылуымен сипатталған. Havukka ahon Ajattelija-дағы басты кейіпкер Конста Пилккэнен фин фольклорына рустикалық, шалғайдағы философтың бейнесі ретінде еніп кетті. Хуовиненнің одан әрі шығармалары әзілден ешқашан алыстап кетпеді, бірақ автордың бейбітшіл философиясын көрсете бастады, кейін қара әзілге бет бұрды. Бұған автордың "Үш шайтанды мұртты адам" деп атаған трилогиясы жақсы мысал: "А. Гитлердің өмірі мен істері", "Джо аға" және "Питер Ұлы шапан тігуші", сәйкесінше Адольф Гитлер, Иосиф Сталин және Ұлы Петр туралы. "Вейтика" сол кезде Гитлерді күлкілі жарықтан көрсеткені үшін қырқыс пікір тудырды. Хуовинен бұл сынға қарсылық білдіріп, диктаторларды күлдіргеннің артық емес екенін, олардың адамдарға ықпал ету қабілетін жоятынын айтты. "Вейтика" Гитлердің мінез-құлқына қатысты зерттеу жұмысы болып көрінеді, бірақ мүлдем қисынсыз оқиғалар тез арада кітаптың ойдан шығарылған туынды екенін көрсетеді. Кейінгі екі кітапта да диктаторлардың абсурд тарихы айтылады, сонымен қатар автор мұндай адамдардың адамзатқа тигізетін зиянына қайғы білдіреді. Хуовиненнің 1980 жылғы "Koirankynnen leikkaaja" (аудармасы: Иттің тырнағын қиюшы) романы 2004 жылы Маркку Пёлёненнің режиссерлігімен және Питер Франценнің басты рөлде ойнауымен осы аттас фильмге бейімделді. Төмен табысқа қарамастан, фильм сыншылар тарапынан жоғары бағаланып, оң пікірлер алды және бірнеше маңызды кино жүлдесін жеңіп алды. "Иттің тырнағын қиюшы" 2005 жылғы "Жусси" сыйлығындағы ең табысты фильм болды, ол бес номинацияда жеңіске жетті, оның ішінде "Үздік фильм", "Үздік актер" және "Үздік режиссура" жүлделері бар.