Кіріспе
Төмен жиілікті аудио кері байланыс
In electronics, motorboating is a type of low frequency parasitic oscillation (unwanted cyclic variation of the output voltage) that sometimes occurs in audio and radio equipment and often manifests itself as a sound similar to an idling motorboat engine, a "put put put", in audio output from speakers or earphones. It is a problem encountered particularly in radio transceivers and older vacuum tube audio systems, guitar amplifiers, PA systems and is caused by some type of unwanted feedback in the circuit. The amplifying devices in audio and radio equipment are vulnerable to a variety of feedback problems, which can cause distinctive noise in the output. The term motorboating is applied to oscillations whose frequency is below the range of hearing, from 1 to 10 hertz, This design is mostly used in vacuum tube (valve) equipment. Audio equipment associated with radio transmitters, particularly transceivers in two way radios, such as Citizens band, FRS, which have automatic gain control (AGC) or squelch noise control. Malfunctions in the AGC or squelch circuits, which have long time constants, can cause low frequency oscillation. Another possible cause, sometimes in combination with the first, is leakage of the strong radio frequency (RF) signal from the transmitter into the receiver audio sections, which can cause quenching oscillations. This is a RFI problem, caused by inadequate shielding or filtering to keep the RF out.
Электроникада моторлы қайық – бұл төмен жиілікті паразиттік тербеліс түрі (шығыс кернеуінің қажетсіз циклдық өзгеруі), кейде аудио және радио жабдықтарында пайда болады және көбінесе динамиктерден немесе құлаққаптардан шығатын дыбыста бос жүрістегі моторлы қайық қозғалтқышына ұқсас дыбыс – «пу-пу-пу» ретінде сезіледі. Бұл проблема ең көп радио қабылдағыштарда, ескі вакуумдық түтік аудио жүйелерінде, гитара күшейткіштерінде, үнтаспа жүйелерінде кездеседі және тізбектегі қажетсіз кері байланыстың салдарынан туындайды. Аудио және радио жабдықтарындағы күшейткіш құрылғылар әртүрлі кері байланыс проблемаларына осал, бұл шығыста ерекше шуға себеп болуы мүмкін. «Моторлы қайық» термині есту диапазонынан төмен жиілікті, 1-ден 10 герцке дейінгі тербелістерге қолданылады. Бұл конструкция көбінесе вакуумдық түтік (клапан) жабдықтарында қолданылады. Радио хабар таратушылармен байланысты аудио жабдықтар, әсіресе екі бағытты радио, мысалы, Citizens band, FRS, автоматты күшейтуді бақылау (AGC) немесе шуды басуды басқару жүйелерінде кездеседі. Ұзақ уақыт константалары бар AGC немесе шуды басу тізбектерінің жұмыс істемеуі төмен жиілікті тербелістерге әкелуі мүмкін. Тағы бір мүмкін себеп, кейде біріншісімен бірге, бергіштен қабылдағыштың аудио бөлімдеріне күшті радиожиіліктік (RF) сигналдың ағып кетуі, бұл өшіру тербелістерін тудыруы мүмкін. Бұл RFI проблемасы, RF-ны сыртқа шығармай үшін жеткіліксіз қорғаныс немесе сүзгілеуден туындайды.
In electronics, motorboating is a type of low frequency parasitic oscillation (unwanted cyclic variation of the output voltage) that sometimes occurs in audio and radio equipment and often manifests itself as a sound similar to an idling motorboat engine, a "put put put", in audio output from speakers or earphones. It is a problem encountered particularly in radio transceivers and older vacuum tube audio systems, guitar amplifiers, PA systems and is caused by some type of unwanted feedback in the circuit. The amplifying devices in audio and radio equipment are vulnerable to a variety of feedback problems, which can cause distinctive noise in the output. The term motorboating is applied to oscillations whose frequency is below the range of hearing, from 1 to 10 hertz, This design is mostly used in vacuum tube (valve) equipment. Audio equipment associated with radio transmitters, particularly transceivers in two way radios, such as Citizens band, FRS, which have automatic gain control (AGC) or squelch noise control. Malfunctions in the AGC or squelch circuits, which have long time constants, can cause low frequency oscillation. Another possible cause, sometimes in combination with the first, is leakage of the strong radio frequency (RF) signal from the transmitter into the receiver audio sections, which can cause quenching oscillations. This is a RFI problem, caused by inadequate shielding or filtering to keep the RF out.
Теория
Барлық электрондық тербелістер сияқты, моторлы қайықпен жүзу транзистор немесе вакуумдық түтік сияқты күшейткіш құрылғыдан шыққан энергияның бір бөлігі оң кері байланыс үшін қажетті фазамен құрылғының кіріс тізбегіне (немесе күшейткіш тізбегінің бұрынғы сатысына) қайта байланысқанда пайда болады. Бұл күшейткіш сатының шығысынан кірісіне дейінгі тізбек арқылы қажетсіз кері байланыс жолы бар екенін көрсетеді. Баркхаузен тұрақтылық критерийімен берілген тербеліс үшін техникалық шарттар, тербеліс жиілігінде кері байланыс тізбегі (күшейткіш құрылғысы мен кері байланыс жолынан тұратын) айналасындағы жалпы күшейту бірге (0 дБ) тең болуы керек, ал фазалық ығысу 360° (2π радиан) еселігіне ие болуы керек. Көптеген күшейткіш құрылғылары, транзисторлар мен түтіктер инверттік болып келеді, шығыс сигналы кіріске 180° қарама-қарсы фазада болады, сондықтан кері байланыс жолы қалған 180° ығысуға үлес қосуы керек. Паразиттік тербелістердің көптеген түрлері электродтар арасындағы кішкентай сыйымдылықтар (паразиттік сыйымдылық) немесе тізбек тақтасындағы жақын сымдар немесе электрондық компоненттер арасындағы өзара индуктивтілік салдарынан туындайды, бұл байқаусыз кері байланыс жолын жасайды. Дегенмен, олар әдетте жабдықтың өткізу қабілетінің жоғарғы шегінде немесе одан жоғары жиілікті тербелістерге себеп болады. Бұл себебі кері байланыс жолындағы кішкентай реактивтіліктердің фазалық ығысуы жиілікпен бірге өседі және жоғары жиіліктерде ғана маңызды болады. Моторлы қайық сияқты төмен жиілікті тербелістер үлкен уақыт тұрақтылығына ие құрылғының немесе тізбектің қатысқанын көрсетеді, мысалы, сатылар аралық байланыс конденсаторлары. Көбірек радикалды, бірақ толық шешім – заманауи интегралдық схемалық кернеу реттегіштерін қосу немесе бүкіл қуат көзін заманауи реттелген қуат көзімен ауыстыру.
Радиожабдықтар
Радио хабар таратушыларды қамтитын жабдықтарда моторлы дыбыс радиожиіліктік кедергі (RFI) салдарынан туындауы мүмкін, яғни хабар таратушыдан келетін күшті радиосигнал дыбыс немесе қабылдағыш тізбектеріне еніп қояды. Автоматты күшейтуді басқару (AGC) жүйесі бар қабылдағыш аудио тізбектерінде әртүрлі дауыстар сияқты аудио деңгейінің өзгешеліктерін өтеу үшін аудио сатысының күшейтуін реттейтін ұзақ уақыттық кері байланыс циклы болады. Екі бағытты радио қабылдағыштардағы шуды басу схемалары да жоғары жиілікті шуды анықтағанда дыбысты өшіретін кері байланыс циклына ие. Егер естілмейтін радиожиіліктік (RF) хабар таратушы сигналы қабылдағыштың аудио сигнал жолына кездейсоқ түрде еніп кетсе, ол AGC немесе шуды басу схемасын күшейтуді азайту үшін іске қосуы мүмкін. Содан кейін, тізбектің уақыт тұрақтысымен белгіленген кешігуден кейін, тізбек радиосигналдың амплитудасы тағы да күшейтуді азайтуға себеп болғанша күшейтуді қайта арттырады. Осы қайталама цикл моторлы дыбыс ретінде естіледі. Мысалы, автомобильдегі 27 МГц азаматтық радиосы 12 вольт тұрақты токпен жабдықталған. Егер қуат сымдарынан радио шуын айналып өтуге арналған ажырату конденсаторлары болмаса немесе жеткіліксіз болса, немесе ұзын қуат сымдары антеннадан шамадан тыс RF сигналды қабылдаса, RF хабар таратушы сигналы қуат сымдары арқылы радионың қабылдау тізбектеріне енуі мүмкін. Осының нәтижесінде моторлы дыбыс пайда болады.