Кіріспе

Олимпиадалық гандбол командасы [[Гандбол жазғы Олимпиада ойындары 1996 1996 Атланта 2004 Жазғы Олимпиада 2004 Афина қола медаль – 2012 Жазғы Олимпиада 2012 Лондон]] [[IHF Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 2003 Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 2003 Португалия күміс медаль – 1995 Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 1995 Исландия]] күміс медаль – 2005 Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 2005 Тунис күміс медаль – 2009 Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 2009 Хорватия]] қола медаль – 2013 Ерлер әлемінің гандбол чемпионаты 2013 Испания]] [[Еуропа ерлер гандбол чемпионаты күміс медаль – 2008 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 2008 Норвегия]] күміс медаль – 2010 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 2010 Аустрия күміс медаль – 2020 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 2020 Швеция/Австрия/Норвегия]] қола медаль – 1994 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 1994 Португалия]] қола медаль – 2012 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 2012 Сербия]] қола медаль – 2016 Еуропа ерлер гандбол чемпионаты 2016 Польша]] [[Гандболдан Жерорта теңізі ойындары 1993 Жерорта теңізі ойындары 1993 Лангедок-Руссильон 1997 Жерорта теңізі ойындары 1997 Бари 2001 Жерорта теңізі ойындары 2001 Тунис 2018 Жерорта теңізі ойындары 2018 Таррагона күміс медаль – 2005 Жерорта теңізі ойындары 2005 Альмерия]] күміс медаль – 2013 Жерорта теңізі ойындары 2013 Мерсин]]

Хорватия ұлттық гандбол командасы халықаралық ерлер гандбол жарыстарында және жолдас матчтарда Хорватияны көрсетеді. Гандбол командасын Хорватия Гандбол Федерациясы (HRS) басқарады. Хорватия бір рет Әлем чемпионатын жеңіп алды, бірақ ешқашан Еуропа чемпионатын жеңіп көрген емес, үш финалда жеңіліске ұшырады – бәсекелес Францияға, Данияға және Испанияға. 1996 жылғы Олимпиадада алтын медальді жеңген Хорватия ұлттық командасы гандбол тарихындағы ең үлкен сенсация ретінде танылды, гандбол дебюттік ойында болды. Хорватия ұлттық командасы Олимпиадада (2004) және Әлем чемпионаттарында (2003) алтын медаль жеңіп, екі финалда да Германияны жеңіп, «халықаралық дубль» жеңімпазы атанды. Олардың ең үлкен қарсыластары – көршілес Словения, Венгрия және Сербия. Германия да гандбол командасының қарсыласы ретінде танылады, бірақ Германия мен Хорватия арасындағы матчтар хорваттардың үстемдігімен өтті, Германия тоғыз кездесудің тек біреуінде ғана жеңіске жетті, ал Хорватия жеті рет жеңіске жетті. Жерорта теңізі жағындағы Испания да жақын қарсылас ретінде аталады, олармен 23 ойын өткізді, бұл хорваттардың гандболда ойнаған кез келген командасымен өткізген ең көп ойын. Алайда, француздық команда екі елдің де жетістіктеріне байланысты Хорватияның ең үлкен қарсыласы ретінде жиі аталады. Соңғы жылдары Хорватия француздық командадан жиі жеңіліске ұшырады.

Австрия-Мажарстандағы қол биі (19041918)

Хорватия аймағында гандбол сөзін алғаш рет Франхо Бучар қолданды, ол 1904 жылы «Sokol» журналында неміс ойыны Шледерболды сипаттады. Осы аймақтарда гандболдың ең алғашқы құжатталған түрлері 1911 жылы Пазин гимназиясында пайда болды, бұл, басқа нәрселермен қатар, сол кездегі Австрия жағалауының бөлігі болған Истриядағы білім беру бағдарламалары Грацтағы білім беру орталығынан келгендіктен болды. Хорватияда сол кезде гандбол жоғары мектеп бағдарламаларының жабылу салтанатында ойналатын. Бұл Чехиядан келген, Прагадан Осиек және Вуковар студенттері қабылдаған чех гандболының бір түрі еді.

Екі дүниежүзілік соғыс аралығында (19181941)

Хорватиядағы қол доптың алғашқы кезеңдерінде, алаңдағы қол доп және қақпалы қол доп ойналатын. Студенттер көбінесе алаңдағы қол допқа қызығушылық танытты, себебі қақпалы қол доп дұрыс қақпасы жоқ уақытша алаңдарда ойналса, алаңдағы қол доп футбол алаңдарында ойналатын. Югославия Корольдігі кезінде Хорватия аймағында және оның төңірегінде алғашқы ресми қол доп матчы өтті. Бұл матч 1930 жылғы 29 мамырда Вараждиндегі гимназияда дене шынықтыру мұғалімі Звонимир Шулигой басшылығымен ойналды. Сол ойыннан бастап 1950 жылға дейін Хорватия мен Югославияда тек алаңдағы қол доп ғана футбол алаңдарында, әр командада он бір ойыншымен ресми түрде ойналды. 1935 жылғы 1 маусымда Загребтегі орта мектепте Югославиядағы алғашқы қол доп алаңдары ашылды.

Хорватияның гандбол федерациясының құрылуы және алғашқы Хорватия ұлттық құрамасы (1941-1945 жж.)

Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Югославия патшалығы ыдырады. 1941 жылдың 10 сәуірінде хорваттар қоныстанған аумақтың көп бөлігі, жаңа құрылған Тәуелсіз Хорватия мемлекетінің (NDH) құрамына кірді. Жаңа мемлекет аясында 1941 жылдың 2 қазанында Загреб қаласында тарихта алғаш рет Хорватия гандбол федерациясы (HRS) құрылды. Құрылған орын Хорватия спорт үйінде, Юришичева көшесінде, Загреб қаласында тіркелді. HRS – ХКК-дегі гандболдың бас ұйымы, ол онға жуық клубтың жұмысын үйлестірді және 1944 жылға дейін ұлттық чемпионаттарды ұйымдастырды. NDH мемлекетінде Хорватияның алғашқы гандбол командасы құрылды. NDH командасының алғашқы жаттығу ойыны 1941 жылдың 12 қазанында бас жаттықтырушы Драгутин Пеге таңдаған екі команда арасында өтті. Бұл команданың алғашқы және жалғыз халықаралық матчы 1942 жылдың 14 маусымында Будапештте Венгриямен өтті, олар 0:9 есебімен жеңілді. Бұл алаңдағы гандбол матчы сол кездегі NEP стадионында (2002 жылдан бастап Ференц Пускас стадионы) 30 000 көрерменнің алдында өтті және сол командалардың футбол матчтарына дайындық кезені болды. Алаңдағы ең үздік гандболшы – қақпашы Бранко Кральж болды. Жатықтырушы Анте Шкрттич басшылығымен Хорватия құрамасы сапында Владо Абрамович, Ирислав Доленек, Жарко Галетович, Звонко Лесковар, Тодор Маринов, Виктор Медвед, Крешо Павлин, Владо Шиманович, Стьепан Ширич, Йосип Житник және резервтік қақпашы Зденко Шурина ойнады. HRS 1944 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан қызметін тоқтатты.

Бірқатар нашар нәтижелер (1996-2002)

1996 жылы 4 тамызда Олимпиада алтын медалін жеңіп алғаннан кейін Хорватия ұлттық құрамасының қарқыны төмендеп, қол допшылардың медальді ұтып алу мүмкіндігінен алыс болған жаңа буын алмасуы басталды. Бұл Хорватияның әлем чемпионаттарының 1/16 финалында жеңіліске ұшырауымен басталды. 1997 жылы Жапонияда Хорватия Испаниядан 31:25 есебімен жеңіліп, 13-орынды иеленді. 1999 жылы Мысырда Югославиядан 30:23 есебімен жеңіліп, Хорватия 10-орынға түсті. 2001 жылы Францияда ұлттық құрама келесі турда жеңіліске ұшырады, екі қосымша уақыттан (4 х 5 минут) кейін Украинаны 37:34 (29:29/33:33) есебімен жеңіп, 9-орынды иеленді. 1998, 2000 және 2002 жылғы Еуропа чемпионаттарында 8-орын, 6-орын және 16-орынды иеленді. 2000 жылы Хорватия Еуропа чемпионатын қабылдады, олар осы турнирден үлкен үміттер күтті, бірақ олар орындалмады. 5-орын үшін өткен матчта Словениядан жеңілгеннен кейін Хорватия 6-орынға ғана ие болды және 2000 жылғы Сидней Олимпиадасына қатыса алмады. Ұлттық құрама Атлантадан Сиднейге алтын медальді қорғау мүмкіндігінен де айырылды.

Жарыстар

Хорватияда бірнеше гандболдағы қарсыластықтар қалыптасқан. Олардың ең көп ойнаған қарсыластығы – Францияға қарсы, ол Суық соғыс аяқталғаннан бері ең ірі қазіргі заманғы гандбол қарсыластығының бірі деп есептеледі, себебі Хорватия, Дания, Испания және Франция Еуропа және бүкіл әлем бойынша гандболдағы ең табысты елдер болып табылады. Екінші ең үлкен қарсыластық – көршілес Словениямен, олармен 14 рет ойнаған, 9 ойын жеңіп, 5 ойында жеңіліс тапқан. Соңғы жылдары Испаниямен де қарсыластық дамыды, оны кейде Жерорта теңізі дербиі деп атайды. Басқа қарсыластықтарға Дания, Польша, Германия, Сербия және Венгрия кіреді.

Ең үлкен шығын

Олимпиада ойындары Әлем чемпионаты Еуропа чемпионаты Жерорта теңізі ойындары Іріктеу кезеңі 9-шы нөмірде Швецияға қарсы (18–27) 1996 жылғы жазғы Олимпиада – ерлер турнирі 7-ші нөмірде Катарға қарсы (23–30) 2016 6-шы нөмірде Испанияға қарсы (29–35) 2008 12-ші нөмірде Данияға қарсы (26–38) 2021 жылғы ерлер әлем чемпионаты 11-ші нөмірде Ресейге қарсы (20–31) 1997 жылғы ерлер әлем чемпионаты 15-ші нөмірде Ресейге қарсы (14–29) 1998 12-ші нөмірде ФР Югославияға қарсы (22–34) 2002 жылғы ерлер Еуропа чемпионаты 10-шы нөмірде Данияға қарсы (20–30) 2008 7-ші нөмірде Испанияға қарсы (21–28) 2005 жылғы Жерорта теңізі ойындары қол доп

Марапаттар

Хорватия ұлттық гандбол құрамасы жылдар бойы көптеген наградалар алды.