Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
2006 жылы Таиландтағы дау
2006 controversy in Thailand
2006 жылы Шинаватара отбасының «Шин Корпорациясы» (ShinCorp) акцияларын Temasek Holdings компаниясына сату Таиландта үлкен дау тудырды. Бұл сату Таиланд премьер-министрі Таксин Шинаватаның мүдделер қақтығысына себеп болатын мүліктеріне қатысты ұзақ жылдар бойы айтылып келген сынға жауап ретінде жасалды. Сатуға қатысты сын-ескертпелер Таксиннің және оған бағынышты үкіметтің аталған мәміле бойынша капиталдық табыс салығынан босатылу талабына (кейін Таиланд соттары заңсыз деп тапқан, бірақ Таиландтың Кіріс департаменті мен Қор биржасы ережелеріне сәйкес деп есептелді), тай компаниясының Сингапур компаниясына сатылуы, сондай-ақ телекоммуникация секторындағы шетелдік инвестицияларға қатысты Таиланд заңнамасына сатуға дейін түзетулер енгізілуіне (аталған түзетулер 2001 жылдан бері ұсынылып келген) байланысты болды. Таксиннің бұл сатуы, басқалармен қатар, ShinCorp акцияларын ұстаған Сиам Коммерциялық Банкіне инвестиция салған Корольдік Мүлік Бюросының үлесіне де әсер етті.
The 2006 sale of the Shinawatra family's share of Shin Corporation (ShinCorp) to Temasek Holdings caused great controversy in Thailand. The sale was in response to long standing criticisms that the Shinawatra family's holdings created a conflict of interest for Thai Prime Minister Thaksin Shinawatra. Criticisms of the sale focused on the insistence by Thaksin and a compliant government that the transaction was exempt from capital gains tax (as per Revenue Department and Stock Exchange of Thailand regulations, later determined by Thai courts not to be legal), the fact that the Thai company was sold to a Singaporean company, and the fact that the Thai law regarding foreign investments in the telecom sector had been amended just prior to the sale (although the amendment had been proposed since 2001). Thaksin's sale also impacted holdings, among other parties, of the Crown Property Bureau that had an investment in Siam Commercial Bank that held ShinCorp stock.
Shin Corporation компаниясының Temasek Holdings компаниясына сатылуы
2006 жылдың 23 қаңтарында Тайландтың телекоммуникация заңы (2006 ж.) күшіне енді, бұл телекоммуникация компанияларындағы шетелдік үлестің лимитін 49 процентке дейін көтерді. Бұл заң 2001 жылдың қарашасында күшіне енген, шетелдік инвестициялардың шегін 25 процентке белгілеген Телекоммуникация бизнесі туралы заңның орнын басты. Ол кезде AIS компаниясының 49 пайызы Шинаватра отбасына тиесілі болды. Бәсекелес DTAC және TA Orange компанияларының 40 пайызы Норвегияның Telenor компаниясына, ал 49 пайызы Францияның Orange компаниясына тиесілі еді. Заң кері күшінде болмағандықтан, DTAC және TA Orange үкіметті шетелдік инвесторларды кемсіткені үшін сынап, лимитті арттыруға шақырды. 2006 жылдың 23 қаңтарында Шинаватра отбасы Shin Corporation компаниясындағы қалған 49,6 проценттік үлесін Temasek Holdings (Cedar Holdings және Aspen Holdings) компанияларының екі өкіліне сатты. Шинаватра және Дамапонг (Поцжаманның туған қызының аты) отбасылары шамамен 73 миллиард бат (шамамен 1,88 миллиард АҚШ доллары) табыс тапты. Тайландтың салық заңдарына сәйкес, олар капиталдан түскен табысқа салық төлеуге міндетті болған жоқ. Байланыссыз мәміледе екі отбасы бұрын Сакин өзінің әпкесі Инглюк Шинаватраға, ал әйелі Потжаман Шинаватра өзінің ағасы Баннпаджн Дамапонгқа акцияларды бергенде салық төлемеген. Салықтан босату акциялардың номиналды құны 10 батқа тең болғандықтан және қор нарығы арқылы өткізілгендіктен берілді. Салықтан босату заңмен рұқсат етілгенімен, сату Shin Corp компаниясының Тайландтың ақпараттық технологиялар секторындағы жетекші компания екенін ескере отырып, Таксиннің этикасына қатысты қатты сынға ұшырады, өйткені компания Сингапур үкіметінің инвестициялық тармағына сатылды. Мәміле бірнеше холдинг компаниялар арқылы жүзеге асырылды, оның ішінде Cypress Holdings, Kularb Kaew және Cedar Holdings. Temasek компаниясының бөлімшесі Cypress Holdings, Kularb Kaew акцияларының 49 пайызына ие болды, бірақ дауыс беру құқығының 90 пайызы оған тиесілі еді. Kularb Kaew, Cedar Holdings компаниясының 41,1 пайызына ие болды. Cedar Holdings Shin Corp компаниясының 54,54 проценттік үлесін иеленді. Сонымен қатар, Kularb Kaew тікелей Shin Corp компаниясының тағы 22,4 пайызына ие болды.
On 23 January 2006, the Thai Telecommunication Act (2006) became effective, raising the limit on foreign holdings in telecom companies to 49 percent. The act replaced the Telecom Business Law, which took effect in November 2001, that put the foreign investment cap at 25 percent. At the time, AIS was 49 percent owned by the Shinawatra family. Competitors DTAC and TA Orange were 40 percent owned by Norway's Telenor and 49 percent owned by France's Orange. The law was not retroactive, thus DTAC and TA Orange criticised the government for discriminating against foreign investors and urged it to increase the cap. On Monday, 23 January 2006, the Shinawatra family sold its remaining 49.6 percent stake in Shin Corporation to two nominees of Temasek Holdings (Cedar Holdings and Aspen Holdings). The Shinawatra and Damapong (Potjaman's maiden name) families netted about 73 billion baht (about US$1.88 billion). In accordance with Thai tax laws, they did not have to pay capital gains tax. In an unrelated transaction, the two families had earlier not paid taxes when Thaksin transferred shares to his sister Yingluck Shinawatra and his wife, Potjaman Shinawatra, transferred shares to her brother บรรณพจน์ ดามาพงศ์. The tax exemption was granted on grounds that the transfer, at a par value of 10 baht, took place through the stock market. Although the tax exemption was legal, the sale drew heavy criticism over Thaksin's ethics on the grounds that Shin Corp, a dominant player in Thailand's information technology sector, would be sold to an investment arm of the Government of Singapore. The transaction was conducted via several holding companies, including Cypress Holdings, Kularb Kaew, and Cedar Holdings. Cypress Holdings, a unit of Temasek, owned 49 percent of the shares of Kularb Kaew, but had 90 percent of the voting rights. Kularb Kaew owned 41.1 percent of Cedar Holdings. Cedar Holdings held a 54.54 percent stake in Shin Corp. Indirectly, Kularb Kaew also directly owned another 22.4 percent of Shin Corp.
Тергеу
Тайландтың бағалы қағаздар және биржалар комиссиясы (SEC) мәмілені тергеді. «Тергеу қорытындысы бойынша премьер-министр Таксин Шинават және оның қызы Пинтонгта кез келген құқықбұзушылықтан босатылды», - деді SEC бас хатшысы Тирачай Фуванатнаранубала 2006 жылдың 23 ақпанында. Дегенмен, SEC 2000-2002 жылдар аралығында Таксиннің ұлы Панхонгтае ақпарат ашу және ашық тендерлер қағидаларын бұзғанын анықтады. Оған 6 миллион бат (шамамен 150 000 АҚШ доллары) айыппұл салынды. «Жағдай осылайша ауыр емес, себебі Панхонгтае SEC-ке хабарлаған, бірақ оның есебі толыққанды дұрыс болмады», - деді SEC бас директорының орынбасары Прасонг Винайфат. Шинавата отбасы, Shin Corporation Corp басшылары және ірі акционерлерге қатысты инсайдерлік сауда жасады деген айыптаулар да тергелді. Ешқандай заңбұзушылық анықталған жоқ.
The Thailand Securities and Exchange Commission (SEC) investigated the transaction. "The investigation concluded that Prime Minister Thaksin Shinawatra and his daughter Pinthongta are clear from all wrongdoing," said SEC secretary general Thirachai Phuvanatnaranubala on 23 February 2006. However, the SEC did find that Thaksin's son, Panthongtae, violated rules with regard to information disclosure and public tender offers in transactions between 2000 and 2002. He was fined six million baht (about US$150,000). "The case is not severe because Panthongtae did inform the SEC but his report was not totally correct" said the SEC's deputy chief Prasong Vinaiphat. Allegations of insider trading by the Shinawatra family, Shin Corporation Corp executives, and major shareholders were also investigated. No irregularities were found.
Дау
Бұл мәміле премьер-министрді ұлттық маңызы бар активті шетелдік ұйымға сатқандығы және осылайша өз елін сатқандығы туралы айыптаулардың нысанасына айналдырды. Демократиялық партияның өкілі Таксинді Саддам Хуссейден де жаман деп атады, себебі ол тай экономикасын шетелдіктерден қорғамады: "Диктатор Саддам, қатал болғанымен, ирактық жер үшін супердержавамен күресті". Дегенмен, қолдаушылар Тайландтың ұялы телефон индустриясының жоғары бәсекеге толы екенін, ал Норвегияның Telenor компаниясы елдің екінші ірі операторы Total Access Communications-ті сатып алғанда аз ғана сын айтылғанын мәлімдеді. Демократиялық партияның төрағасы Абхизит Веджаджива Таксинді тай телекоммуникация секторын шетелдіктерге жеткілікті түрде ашпағаны үшін бұрын сынаған болатын. Сондай-ақ, қолдаушылар Шинавата Дамапонг отбасыларының "Шин" корпорациясын толық сатуы – бірқатар қоғамдық топтардың ұзақ жылдар бойы талап еткен нәрсе екенін, себебі бұл Таксинге мүдделер қақтығысы туралы айыптауларсыз премьер-министр міндеттерін орындауға мүмкіндік береді деді. Сатуға байланысты туған дау-дамайлар 4-5 ақпан күндері парламент ғимараты мен патша сарайының жанындағы Корольдік алаңда жоспарланған Таксинге қарсы митингке қосымша күш берді. Бұл митингке басшылық еткен бұқаралық ақпарат құралының өкілі Сонди Лимтхонгкулмен бірге кем дегенде 20 000 наразылық білдіруші жиналды, олар премьер-министрдің отставкасын талап етіп, патшалық кеңесінің төрағасы генерал Прем Тинсуланондаға және король Бхумибол Адульядежге жолдаған петицияны Оның Ұлылығының Бас жеке хатшысы кеңсесіне тапсырды. Оңтүстік провинцияларда да митингілер өтті. Бұл саяси жағдай Таксинге 2006 жылдың 24 ақпанында төменгі палатаны таратуға бұйрық беруге мәжбүр етті.
The transaction made the prime minister the target of accusations that he was selling an asset of national importance to a foreign entity, and hence selling out his nation. The Democrat Party spokesman called Thaksin worse than Saddam Hussian for not protecting the Thai economy from foreigners: "Dictator Saddam, though a brutal tyrant, still fought the superpower for the Iraqi motherland." Supporters, however, counter that Thailand's mobile phone industry is highly competitive, and that little criticism was raised when the Norwegian firm Telenor acquired Total Access Communications, the country's second largest operator. Democrat Party leader Abhisit Vejjajiva had criticised Thaksin earlier for not sufficiently opening up the Thai telecom sector to foreigners. Supporters further counter that the complete sale of Shin Corporation by the Shinawatra Damapong families had been a long standing demand of some public groups, as it would allow Thaksin to undertake his duties as prime minister without accusation of conflicts of interest. The controversy surrounding the sale gave additional momentum to an already planned anti Thaksin rally, which took place on 4–5 February at the Royal Plaza, near the parliament building and the royal palace. At least 20,000 protesters, led by media figure Sondhi Limthongkul, gathered demanding the resignation of the prime minister, and submitted a petition to the Privy Council chairman General Prem Tinsulanonda and the Office of His Majesty's Principal Private Secretary, intended for King Bhumibol Adulyadej. Rallies also took place in several southern provinces. The resulting political turmoil forced Thaksin to order the dissolution of the lower house on 24 February 2006.
Номиналды пайдалану
Kularb Kaew және Cedar Holdings – Shin Corp. компаниясын сатып алу үшін пайдаланылған холдингтік компаниялар еді. Kularb Kaew, өз кезегінде, тайлық номиналды акционерлердің шағын тобына тиесілі болды, соның ішінде Понг Сарасин – бұрынғы Тайланд премьер-министрінің ұлы және король Бхумиболдың басты жеке хатшысы Арса Сарасиннің інісі. Cedar-дың басқа иелері – Temasek және Siam Commercial Bank, оның үлесінде король Бхумиболдың Корольдік мүлік бюросы бақылау пакетіне ие. SCB сондай-ақ, мәмілеге кеңес беру және қаржылық қолдау көрсетуде маңызды рөл атқарды. Шетелдік иеленушілердің жергілікті өкілдерін пайдалануды кейбір Таксинге қарсы топтар Тайланд компанияларының шетелдік меншігін шектеу заңдарын айналып өту тәсілі деп сынады. Келесі тергеулер тайлық номиналды акционерлердің Таиланд қор биржасындағы барлық акциялардың 24,1 пайызына және технология секторындағы барлық акциялардың 36 пайызына ие екенін көрсетті. Тайлық номиналды акционерлерді пайдалануды шектеуге бағытталған әрекеттер Таиландтан капиталдың айтарлықтай шығуына әкелуі мүмкін.
Kularb Kaew and Cedar Holdings were holding companies used to acquire Shin Corp. Kularb Kaew was, in turn, owned by a small group of Thai nominee shareholders, including Pong Sarasin, a son of the former Thai prime minister and the brother of Arsa Sarasin, King Bhumibol's principal private secretary. Other owners of Cedar are Temasek and Siam Commercial Bank, in which King Bhumibol's Crown Property Bureau has a controlling stake. SCB also played a crucial role advising and providing financial support for the deal. This use of local nominees of foreign owners was attacked by some anti Thaksin groups as a method to get around laws limiting foreign ownership of Thai companies. Subsequent investigations found that Thai nominees owned 24.1 percent of all shares on the Thai stock exchange, and up to 36 percent of all shares in the technology sector. Efforts to clamp down on use of Thai nominees could potentially cause a significant outflow of capital from Thailand.
Төңкерістен кейін
2006 жылдың 16 қазанында, әскери хунта Таксин Шинаватра үкіметін төңкеріспен құлатып, шамамен бір ай өткен соң, Темасек Shin Corp-тағы үлесін азайту ниетін білдіретін мәлімдеме жасады. Бірақ үкімет Куларб Каевтің Темасекке қарасты тұлға екендігіне қатысты тергеуді тоқтату жоқ екенін мәлімдеді. Кейін директорлар кеңесінен төраға Понг Сарасин алынып, оның орнына Таңнай Тонгяй, Мұрагер ханзада Маха Ваджиралонгкорнның жеке хатшысы тағайындалды. Мұрагер ханзада кеңсесі кейіннен Тонгяй ханзаданың хатшысы болмағанын, тек кеңседегі төменгі дәрежедегі қызметкер болғанын хабарлады. Хунтаның 1999 жылғы "Шетелдік бизнес туралы" заңын түсіндіруі, оның шетелдік компаниялардағы шетелдік инвестицияларды шектеу және оларды тағайындаушыларды анықтау ережелері, Таиландтағы шетелдік инвестициялар үшін ауқымды салдарларға әкелуі мүмкін.
On 16 October 2006, nearly a month after a military junta overthrew the government of Thaksin Shinawatra in a coup, Temasek issued a statement to signal the eventual reduction in its holding in Shin Corp. However, the government said that it would continue with its legal action to follow up on its investigation of whether Kularb Kaew is a nominee of Temasek. Chairman Pong Sarasin was later removed from the board of directors, and replaced by Tongnoi Tongyai, the private secretary of Crown Prince Maha Vajiralongkorn. The Crown Prince's office later declared that Tongyai had never been the secretary of the crown prince, but was only a low ranking officer in the office. The junta's interpretation of the Foreign Business Act of 1999, which defines nominees and limits foreign investment in Thai companies, could have far reaching consequences for foreign investment in Thailand.
Бесінші тұтқындау ордені
Жоғарғы соттың саяси лауазымдарды иеленушілердің қылмыстық істер жөніндегі бөлімінің судьясы Понгфет Вичитчончай (тоғыз судьядан тұратын алқа, судья Порнпечтің қолдауымен) 2008 жылдың 15 қазанында Таксинге қатысты бесінші тұтқындау ордерін шығарды. Бұл, Таксиннің Лондон қаласында өз еркімен шеттетілуіне байланысты "Шин корпорациясын Темасек Холдингтеріне сату" ісінің тыңдауына келмеуі салдарынан болды.
Supreme Court Criminal Division for Holders of Political Positions Judge Pongphet Vichitchonchai (of a nine judge panel, with the concurrence of Justice Pornpetch), on 15 October 2008, issued a fifth arrest warrant against Thaksin, for failure to appear at the hearing of his "Sale of Shin Corporation to Temasek Holdings" case, due to self imposed exile in London.