Кіріспе

Д.Х. Лоуренс ранчосы, қазіргі атымен белгілі, 1920 жылдары шамамен екі жыл бойы ағылшын жазушысы Д.Х. Лоуренстің Нью-Мексикодағы тұрақты мекені болды және Лоуренс пен оның әйелі Фридаға тиесілі болған жалғыз мүлік еді. Бұл мүлік, бастапқыда Киова ранчосы деп аталған, Таос қаласының солтүстік-батысына қарай 18 миль (29 км) жерде, Нью-Мексико штатында, Лобо тауы мен Сан-Кристобаль маңындағы Таос округінде, теңіз деңгейінен шамамен 8600 фут (2621 метр) биіктікте орналасқан. Ранчоның қақпасы тарихи белгі және NM 522 мемлекеттік тас жолындағы бұрылыстан көлікпен жетеді. Бұл ранчо Мейбел Додж Луханға қысқа мерзімге тиесілі болған, бірақ 1890 жылдарға дейін осы жерде шаруалар қоныстанған және бірнеше құрылыстар салынған болатын. Мейбел оны Фрида Лоуренске (Лоуренс бас тартқаннан кейін) 1924 жылы сыйға берген кезде, ол алдымен олардың жазғы үйіне, содан кейін Фриданың 1956 жылы қайтыс болғанға дейінгі тұрақты мекеніне айналды, ол оны Нью-Мексико университетіне мұра етіп қалдырды. Ранчо Ұлттық тарихи орындар тізілімінде және Нью-Мексико штатының мәдени мүліктер тізілімінде тіркелген. 2008 жылдан 2014 жылға дейін жөндеу жұмыстары үшін жабылып, 2015 жылдың наурыз айында қайта ашылды.

Лоуренс , Нью-Мексико

Лоуренс пен оның әйелі Фрида 1921 жылдың қараша айында Мейбл Додж Стерннен шақыру алды, ол Лоуренстің "Теңіз және Сардиния" кітабын оқыған еді, оның үзінділері Лоуренс үлес қосып жазған әдеби журнал "The Dial"-де жарияланған. Стерн – бай қоғамдық өмірге белсенді қатысушы, өнерді қолдаушы меценат болды, ол Таоста тұрақтап, Тони Лужанға (Стерн Лухан деп атады) үйленді, ол Таос Пуэблодан шыққан америкалық, осылайша 1923 жылы Мейбел Додж Лухан атанды. Австралия арқылы Сан-Францискоға сапар жасап, Лоуренс пен Фрида 1922 жылдың қыркүйек айының ортасында Таосқа келді. Ол: «Біз ешкімнен мұндай сыйлықты қабылдай алмаймыз», – деп бас тартты. Бірақ Фрида келісіп, Лоуренске «Мейбелге Лоуренстің ең белгілі романдарының бірі – "Ұлдар мен махаббат" романының қолжазбасын береміз» деді. Алайда Д. Х. Лоуренс 1930 жылдың 2 наурызында Францияда қайтыс болды, оның денесі Венс қаласының жанына жерленді. 1935 жылы Фриданың өтінішімен оның денесі қайта қазылып алынып, кремацияланды, ал күлі Анджело Равагли (Фриданың сүйіктісі және 1950 жылы оның үшінші күйеуі болған адам) оларды сол жерде жерлеу үшін ранчоға әкелді.

Ескерткіш

Лоуренс қайтыс болғаннан кейін Фрида ранчоға оралып, 1934 жылы ақ түсті жабынмен қапталған 12 фут x 15 фут өлшемдес Мемориалдық ғимаратты салған Раваглимен бірге өмір сүрді. Жазушының күлі кремациядан кейін не болғаны туралы пікір таласы бар болғанымен, олар Нью-Мексикоға әкелінді деп жалпыға мәлім, содан кейін бетонмен араластырылып, ранчодағы кішкентай жабық ғимаратқа орналастырылған үлкен ескерткіш тастың бір бөлігін құрады, қазір ол Лоуренс Мемориалы деп аталады, бірақ бұрын «қасиетті орын» деген термин де қолданылған. Мысалы, 1979 жылдың көктемінде қонақ кітабында ағылшын романшысы «Ирис Мердок, Оксфорд, Англия» деген қатаң қара қолтаңбасын қалдырған. Д.Х. Лоуренс ранчолық бастамалары 2014 жылдың соңында құрылды. «Ранчолық бастамалардың мақсаты – жазушы Д.Х. Лоуренс пен оның әйелі Фрида Лоуренстің мұрасын сақтау. Ранчолық бастамалар бағдарламасы мүлікті берік қаржылық негізге қоюға және білім беру, мәдени және ғылыми-зерттеу шараларын студенттерге, оқытушыларға және Нью-Мексиконың кеңінен таралған қауымдастығына қолдау көрсете алатындай етіп, оны қалпына келтіріп, дамытуға тырысады. Бұл миссия Фрида Лоуренстің өсиетімен сәйкес келеді, онда мүлік «білім беру, мәдени, қайырымдылық және демалыс мақсаттарында пайдаланылуы керек» делінген». Д.Х. Лоуренс ранчолық бастамаларының онлайн жазу қауымдастығы Ранним 2014 жылдың қазан айында ранчо туралы хабардар ету мақсатында алғашқы онлайн семинарлар жиынтығын ұсынды. Алған табыс ранчоны жаңартуға және насихаттауға жұмсалады. Ранним – Лоуренс басқа жазушылар мен суретшілермен бірге құрмақ болған утопиялық қоғамның аты.

Тұрғын үйлер

1924 жылдың мамыр айының басында Лоуренс, Фрида және Дороти Бретттер сол жерге көшіп келгенде, мүлікте екі тұрғын үй мен кішкентай қора болды. Ең үлкені, "Жер көшпендісінің үйі" деп аталатын үйді жұбайлар таңдап алды, ал леди Бретт кішкентай бір бөлмелі үйді иеленді, оны қазір де көруге болады. Екі үйдің де күйі жақсы болмады, сондықтан оларды алғашқы айларда жөндеу қажет болды.

Лоуренс ағашы

Сыртқы пішінінің ерекшелігі – Лоуренс ағашы деп аталған өте үлкен қарағай. Жазушы оның тамырындағы кішкентай үстелде жиі жұмыс істеген және оған деген құрметін былай білдірген:

Үйдің алдында тыныш, көңілсіз және тірі тұрған алып қарағай – көлеңкесімен жабатын, жасыл шығыршығына ешкім көз салмайтын ағаш. Есіктен шығасың, алдынан ағаш діңі келіп тұрады, сақшы періштедей. Ағаш діңі, ұзын жұмыс үстелі және қоршау! 1929 жылдың жазында Джорджия О’Кифф Нью-Мексикоға жасаған алғашқы сапарларының бірінде Лоуренс ранчосына келді. Бұл сапар оның «Лоуренс ағашы» картинасына шабыттандырды, оның ерекше көзқарасы ұзын төсекте жатып, ағаш бұтақтарына қарап алынған.