Кіріспе

Компьютерлік ойын онлайн сервисі

Mplayer, 1998 жылға қарай Mplayer.com деп аталған, 1996 жылдың соңынан 2001 жылдың басына дейін жұмыс істеген тегін онлайн ПК ойындары сервисі және қауымдастығы болды. Сервис өркендеген кезеңінде ай сайын 20 миллионнан астам пайдаланушыны қамтыды және 100-ден астам ойын ұсынды. Ең танымал ойындардың қатарында Quake, Command & Conquer және Rogue Spear сияқты әрекетке толы ойындар, сондай-ақ кездейсоқ ойыншылар үшін классикалық карта және үстел ойындары болды. Серверлер мен ойынға қосылу арнайы клиент арқылы жүзеге асырылды. Бастапқыда сервис жазылым негізінде жұмыс істеді, бірақ 1997 жылдың басында олар желі арқылы тегін онлайн ойналатын ойындарды ұсынатын алғашқы ірі көп ойыншылы қауымдастыққа айналды. Бұл жарнамалық кірістерге сүйену арқылы іске асырылды. Mplayer – Силикон алқабындағы Mpath Interactive компаниясының бөлімшесі болды. 1990 жылдардың соңында онлайн ойындарға деген сұраныс сервистің үлкен өсуіне әкелді. Олар өз бағдарламалық қамтамасыз етуі арқылы біріктірілген көптеген мүмкіндіктермен, соның ішінде өте табысты дауыс чаты мүмкіндігімен танымал болды. Бұл мүмкіндік соншалықты танымал болды, кейіннен ол ойыншы емес пайдаланушыларға қызмет көрсету үшін VoIP сервисі ретінде бөлінді, HearMe деп аталды, ол ақырында компанияның жаңа аты болды. Компания NASDAQ-та MPTH және кейіннен HEAR белгісімен тіркелді. Ойын бөлімшесінің өсуіне қарамастан, Mplayer ешқашан пайда тапқан жоқ. HearMe VoIP технологияларына қайта бағытталды және 2000 жылдың соңында Mplayer-ді бәсекелес GameSpy компаниясына сатты. Сонымен қатар, кейбір технологиялар 4anything.com компаниясына сатылды. HearMe сатып алынудан аман қалды және тәуелсіз жұмыс істеуін жалғастырды. Mplayer 2001 жылы желіден алынып, GameSpy Arcade-ке біріктірілді. HearMe 2000 жылдың ортасында жабылды.

Әңгіме

Компания алғаш рет 1995 жылдың басында Брайан Апгар, Джефф Ротшильд және Брайан Мориарти бірлесіп құрған, Калифорния штатының Купертино қаласында орналасқан, венчурлық капиталға негізделген Mpath Interactive ретінде бастама беруге ниет білдірді. Кейіннен HearMe деп атауын өзгертті. Mpath Interactive, Catapult Entertainment, Inc. және олардың онлайн ойын сервисі XBAND компанияларын сатып алғаннан кейін Маунтин-Вью (Калифорния) қаласына көшті. Адамдар Интернеттен ақпарат алу ғана емес, сонымен қатар басқа адамдармен танысып, әрекеттесу үшін де барады. 1996 жылы дебютке шығатын Mplayer, көп ойыншылы ойынның қызығын алғаш рет Интернет желісінің World Wide Web-іне әкеледі. Онда белгілі ойын баспаларынан танымал компьютерлік ойындар ұсынылады. Mplayer мүмкіндіктеріне дауыспен ойнауға болатын ойындар мен чат-бөлмелері кіреді, онда ойыншылар ойын ойнаған кезде әңгімелесе алады, ағымдағы ойындарды тамашалай алады және командаларды немесе қарсыластарды таңдай алады. 1997 жылдың ақпан айында олар Quake сияқты негізгі коммерциялық ойындармен қатар, Scrabble және Spades сияқты карта және үстел ойындары үшін де интернетте тегін ойнау мүмкіндігін ұсынды. Олар мұндай қызмет көрсететін алғашқы ірі коммерциялық интернет-қоғамдастықтардың бірі болды. Олар ұсыныстарын кеңейту үшін көптеген жаңа ойындарды қосып отырды. Компания құрылғаннан бері қолданылып келе жатқан ұраны "Ойнағың келе ме?" болды және 2000 жылдың соңына қарай шамамен 80 адам жұмыс істеді.

Кірістер

Mplayer арқылы алғаш ұсынылған ойындар жазылым арқылы қолжетімді болды. Ойын қызметімен қатар, Mpath сонымен қатар "артықшылықты" ISP қызметі WebBullet-ті іске қосты, ол PSINet желісінде InterRamp ISP шоттарын қайта сататын. Бұл желі Mplayer.com өнімдерінің қызметтеріне хостинг қызметін ұсынды. 1997 жылдың басында компанияның өсуі қызметті жарнамалық желінің қолдауы арқылы тегін ұсынуға мүмкіндік берді, ол кейін Mplayer Entertainment Network деп аталды. Дегенмен, жазылым моделі сақталды, ол Plus деп аталды және жазылған мүшелерге арнайы жеңілдіктер берді. Жылдық бағасы 39,95 АҚШ доллары немесе екі жылға 29,95 АҚШ доллары болды, бұл белгілі бір ойындарға, Quake және Quake II ойындарының рейтингтік және турнирлік жүйесіне, сондай-ақ онлайн турнирлерге қатынасуға мүмкіндік берді. Бұрынғы жазылым бағасы айына 20 доллар болған, бірақ көптеген қызметтерді тегін ұсынуға бизнес-моделін өзгерткеннен кейін MPlayer жылдық төлемге көшуді шешті, осылайша жазылушыларын сақтап қалу үшін әр ай сайын маркетинг жасау қажеттігінен құтылды. Кейбір жаңалықтар қысқа мерзімге "Plus ғана" мүмкіндіктері ретінде сақталса да, көбінесе Plus ойын бөлмелері Mplayer-дің өзіне тиесілі серверлерде хостингтелген ойындар болды. Quake ойыншыларының санының тез өсуімен және серверлерге жүктеме артуымен Mplayer QuakeWorld желісіне есік ашты, бұл қолжетімді ойын серверлерінің санын экспоненциалды түрде арттырып, ойынға жылдам қосылу мүмкіндігін ұсынды. Бірақ бұл жүйелерде алдау кодтарын бақылау өте қиын болды. Mplayer Plus жазылымын қызықтырақ ету үшін "қауіпсіз" Mplayer серверінде хостингтелген ойындарды, рейтингтерді және теңшеуге болатын кландық графикалық элементтерді ұсынды. Интернет қолданушыларының демографиялық құрамы өзгергенімен, классикалық ойындарға сұраныс артты, оның алдында Scrabble және Battleship тұрды. Mplayer көбірек агрегаторға айналды, бағдарламалық қамтамасыз етулермен қатар, тегін және жарнамамен қолдау көрсетілетін ойындарды (мысалы, Шахмат, Отелло және Домино) ұсынып, барынша көп пайдаланушыларды тартуға тырысты. Осыған қарамастан, компания 1998 жылы 11,9 миллион доллар зиянға ұшырады және 1999 жылдың соңына қарай әлі де шығындарын өтемеді. Кейін бөлінген Mplayer-дегі ішкі аудио чат мүмкіндігі HearMe, ақырында компанияның кірісінің 50% құрады.

Ойындар

Mplayer онлайн ойнау үшін әртүрлі ойын түрлерін ұсынды, оның ішінде қарқынды әрекет ойындары, спорттық ойындар, карта және үстел ойындары, сондай-ақ тағы да басқа ойындар. 1997 жылдың соңына дейін Mplayer-де шамамен 20 ойын болды, олардың ең танымалдары Quake, Red Alert, Diablo және Scrabble еді. 1997 жылдың қазан айында олар тізіміне 30-дан астам жаңа ойын қосатынын хабарлады, бұл сол кездегі кез келген онлайн ойын сервисінің ең үлкен ұсынысы болды. Компания нарығын кеңейтуді көздеді және Cavedog's Total Annihilation сияқты көптеген жаңа ойындарды, сондай-ақ көбірек ойыншыларды тарту үшін көптеген жаңа карта ойындарын әкелді. Sports Illustrated компаниясымен жасалған келісім бойынша Mpath спортқа толық арналған жаңа ойын бөлімін ұсынды. Бұл жаңа бөлім спорт ойыншыларына, онлайн турнирлерге, спорт жаңалықтарына және статистикаға арналған. Басты коммерциялық ойындар арналар бойынша әрекет, стратегия, симуляция және рөлдік ойындарға бөлінді. Олардың танымалдылығы көбінесе ойынның түріне емес, жеке ойынға байланысты болды. Шындығында, кейбір ойындарда ойыншылар жетіспеушіліктен матчтарды ұйымдастыру мүмкін болмайтын, ал басқа танымал ойындар жүздеген немесе мыңдаған ойыншылардан тұратын белсенді қауымдастыққа ие болды. 1990 жылдардың соңына қарай компьютерлік ойындар үшін онлайн матчтарды ұйымдастыру сервистері арасында бәсекелестік күшейді. Mpath жаңа және танымал ойындар шыққанда оларға қолжетімділікті қамтамасыз етуге тырысты. Мысалы, Quake II, Daikatana және Unreal сияқты ойындар онлайн ойнауға қолжетімді екені жарияланды, тіпті олар шығар алдында.

Жарыс

Mplayer іске қосылған кезде көптеген ірі онлайн ойын қызметтері болмаған, бірақ 1990 жылдардың соңында оның көптеген бәсекелестері пайда болды. Атақты бәсекелестері – Heat.net (Mplayer негізгі технологиясының лицензиялық нұсқасына негізделген), Total Entertainment Network, Microsoft-тың Internet Gaming Zone (кейін MSN Gaming Zone), GameSpy3D, Kali, Blizzard’s Battle.net және Sierra’ның Won.net. Көп ұзамай Mplayer онлайн ойын индустриясында танымал болды. Сондықтан, олардың маркетингінің басым бөлігі жаңа ойыншыларды көптеген ойындар арқылы тартуға, сондай-ақ қалыптасқан үлкен қауымдастығын пайдалануға бағытталды. Мұны сол кездегі Unreal және Quake II сияқты танымал ойындардың шығуына байланысты қызу күтуде байқауға болады, олар екеуі де Mplayer.com арқылы онлайн ұсынылатын болды. Сонымен қатар, олар Plus қызметін артық төлемге көңіл бөлмейтін жанкүйер ойыншыларға арнады. Бір дереккөз олардың E3 2000 көрмесіне қатысуын былай сипаттайды: E3 2000, 2000 жылдың мамыр айында Лос-Анджелес конвенциялық орталығында өткен Electronic Entertainment Expo – мультимедиалық шоу болды. Бұл Mplayer.com-ды орналастырған бөлмедей үлкен көрмеде ең жақсы көрінді, ол онлайн көп ойыншылық ойын қызметінің жетекшісі еді. Егер мультимедиалық электрондық әрекет назарыңызды аудармаса, онда көрменің өзі сізді қызықтырар еді. Бұл өзіндік мега мультимедиалық презентация болды. Жоғары шығындармен жобаланған, жасалған және орнатылған көрме үш қабатты алаңды алып жатты, онда жанкүйер ойыншылар оннан астам үлкен экранды мониторларда күресті. Дизайн мен құрылыс – инженерлік жетістік болды. Көрменің дизайнында ештеңе жайсыз қалдырылмады. E3 көрмесінде осындай әсем көрме жасау арқылы олар Mplayer ойын индустриясының маңызды ойыншысы екенін көрсетті. GameSpy компаниясы сатып алуға бірнеше ай қалғанда да, Mpath Mplayer-ді белсенді түрде насистеуде болды. Бұл HearMe бөлігі компанияның ойынға назарын аударды деген сынға қарамастан болды.

Бағдарламалық жасақтама

Қызмет, Gizmo деп аталатын арнаға негізделген лобби және матчмейкинг клиенті арқылы, меншік бағдарламалық жасақтама арқылы ұсынылды. Gizmo-ның дизайны мен интерфейсі екі дизайн компаниясына – Good Dog Design және Naima Productions-қа аутсорсингке берілді. Бағдарламаны іске қосқаннан кейін пайдаланушылар ойындар тізімінен таңдайтын, одан кейін оларды сол ойынның әмбебап лоббиіне жіберетін. Онда пайдаланушылар өздерінің ойын арнасын құра алатын, ол барлық пайдаланушыларға көрсетілетін. Сондай-ақ олар құрылған ойынға қосыла алатын. Лоббидегі бөлмелердің тізімі ең аз жағдайдағы кешігуден ең көп жағдайдағы кешігуге дейін реттелген. Жасыл бөлмелер ойнауға жеткілікті жылдам ойындарды, ал қызыл бөлмелер ойнауға болмайтын ойындарды көрсететін. Ракета белгісі ойынның іске қосылғанын білдіретін. Бұл оларды ойынға кірмес бұрын екінші жеке чат бөлмесіне жіберетін. Арна жасаушы модератор рөлінде әрекет ететін, ол ойынды іске қосып, лоббидегі ойыншыларды тоқтатуға, ойын параметрлерін өзгертуге және тіпті басқа біреуді модератор етіп тағайындауға құқылы болды. Кейбір ойындарда, мысалы Quake, ойыншылар ойын іске қосылғаннан кейін қосыла алатын, бірақ көптеген ойындарда мұндай мүмкіндік болмады.

Ерекшеліктері

Mpath бәсекеге қабілетті болу және өз қауымдастығын қолдау мақсатында Mplayer-ге көптеген мүмкіндіктерді енгізді. Осы мүмкіндіктердің көпшілігі 1997 жылдың желтоқсанында Gizmo жаңартуымен бірге пайда болды, олардың ішінде дауыстық байланыс, WebViewer деп аталатын кіріктірілген браузер, жеке хабар алмасу, сондай-ақ Plus мүшелері үшін бағалау және рейтинг жүйесі болды.

GameSpy сатып алу

Пайдаланушыларды тартудағы табысына қарамастан, Mplayer 2000 жылдың соңында қаржылық қиындықтарға тап болды, және бөлімше сатылуы мүмкін деген болжам тарады, тіпті Heat иесі Sega компаниясына сатылуы да мүмкін еді. Бірақ 2000 жылдың желтоқсанында 1996 жылы құрылған, Ирвин қаласындағы GameSpy ойын сайты HearMe компаниясынан Mplayer-ді сатып алуға келісім жасады. Екі компания 2001 жылдың маусымына дейін толыққанды бірікті.