Кіріспе

Ағылшын футболшысы (туған 1983 жылы)

Майкл Уильям Эрик Тонге (7 сәуір 1983 жылы туған) – ағылшын футбол жаттықтырушысы және бұрынғы ойыншы. Орта қорғаушы ретінде ол Англия футбол лигасындағы 19 жылдық мансабында 544 лигалық және кубоктық ойында 39 гол соқты. Бұрынғы 21 жасқа дейінгі Англия құрамасының ойыншысы, ол манчестер Юнайтедтің жастар академиясында карьерасын бастады, ал 2001 жылы «Шеффилд Юнайтед» клубына қосылды. Ол Нил Уорноктың «Блейдс» клубы үшін өте маңызды ойыншыға айналды және 2002–03 жылдары Бірінші дивизионның PFA жыл командасына енді, содан кейін 2005–06 маусымда «Брэмалл Лейн» командасының Премьер лигаға жол тауып беруіне көмектесті. Клуб үшін барлығы 302 ойын өткізгеннен кейін, 2008 жылдың тамыз айында 2 миллион фунтқа «Сток Сити» клубына сатылды. Дегенмен, «Сток» клубының негізгі құрамына енуге күресті және «Престон Норт-Энд» (екі рет), «Дерби Каунти», «Барнсли» және «Лидс Юнайтед» командаларына арендаға жіберілді. 2013 жылдың қаңтар айында ол «Лидс» клубына толыққанды қосылды. 2015 жылдың қаңтар айында «Милуолл» клубына арендаға берілді, ал мамыр айында «Лидс» клубынан босатылды. Бес айдан кейін «Стивенейдж» клубымен келісімшарт жасады және 2015–16 маусымда клубтың «Жылдың үздік ойыншысы» атанды. 18 айлық келісімшарты аяқталғаннан кейін 2017 жылдың шілдесінде «Порт Вейл» клубына қосылды. 2020 жылдың қарашасында «Хаддерсфилд Таун» клубында жаттықтырушылық мансабын бастады.

Шеффилд Юнайтед

Манчестерде туған ол, өзінің негізгі құрамдағы тұңғыш ойынын Брамл-Лейндегі «Уимблдонмен» 1:0 есебімен өткен матчта, 68-ші минутта Даррен Буллокты алмастырып алаңға шығу арқылы жасады. 2000–01 маусымының соңғы ойынында «Болтон Уондерерстің» алаңында 1–1 есебімен тең түскен кезде ол алғаш рет негізгі құрамда ойнады. 2001 жылдың 27 қазанында «Блейдс» сапында «Креу Александраға» қарсы өткен үй матчында 1–0 есебімен жеңіске жетіп, тұңғыш рет ресми ойында гол соқты. Ол 2001–02 маусымында 32 ойында үш гол соққан Нейл Уорноктың басшылығымен негізгі құрамда өзін бекемдеді. 2003 жылдың 8 қаңтарында Лига кубогының жартылай финалының бірінші матчында «Ливерпульді» 2–1 есебімен жеңіп, «Юнайтед» сапындағы екі голды соқты. «Юнайтед» ФА кубогының жартылай финалына да жетті, бірақ «Олд Траффордта» «Арсеналға» 1–0 есебімен есе жіберді. «Юнайтед» Бірінші дивизионда үшінші орынға табан тіреп, плей-офф финалына өтті, алайда Милленниум стадионында «Вулверхэмптон Уондерерстен» 3–0 есебімен жеңіліп, көңілі қалып қойды. 58 ойында сегіз гол соққан Тонге 2002–03 маусымында Бірінші дивизионның ПФА жыл командасының құрамына енді, ортаңғы алаңдағы әріптесі Майкл Браунмен бірге. 2003–04 маусымында 51 ойында төрт гол соққан Тонге, «Юнайтедтің» плей-оффтан екі ұпай қалып, сегізінші орынға табан тіреуіне көмектесті. 2004–05 маусымында 41 ойында үш гол соқты, клуб тағы да сегізінші орында қалды, бұл жолы плей-оффтан алты ұпай кем болды. 2005–06 маусымында 33 ойында үш гол соқты, «Юнайтед» Чемпионшиптен «Редингтің» артынан екінші орын алып, Премьер-лигада жолдама алды. Алайда клуб Премьер-лигада бір маусым ғана тұрақтап, Тонге 28 матчта екі гол соқты, нәтижесінде «Юнайтед» 2006–07 маусымының соңғы күні «Уиган Атлетикке» 2–1 есебімен жеңіліп, дивизион төмен түсті. Ол 2007 жылдың 11 тамызында Брайан Робсонның клуб бас жаттықтырығы ретіндегі тұңғыш ойынында «Колчестер Юнайтедпен» 2–2 есебімен тең түскен кезде гол соқты. Тонге 2007–08 маусымында 52 ойында алаңға шықты, бірақ «Юнайтед» қиындыққа тап болды және Робсон ақпан айында қызметтен босатылды, ал оның орнын баскан Кевин Блэкуэлл клубты тоғызыншы орынға жеткізді.

Сток қаласы

2008 жылдың 1 қыркүйегінде Тонге Премьер-лиганың «Сток Сити» клубымен 2 миллион фунт стерлингке келісімшарт жасады. «Төңкергіштер» сапындағы дебюттік ойынын 14 қыркүйекте «Британия» стадионында «Эвертонға» қарсы өткізіп, 3:2 есебімен жеңіліске ұшырады. Тонге «Сток» құрамында өзін бекемдей алмады және 2008-09 маусымында бар болғаны тоғыз рет алаңға шықты, оның тек біреуі лигадағы негізгі құрамда болды. 2009-2010 маусымының басында Лига кубогында үш кездесуде ғана ойнағаннан кейін, 2009 жылдың 19 қарашасында Чемпионшиптегі «Престон Норт Энд» клубына жалға берілді. Бапкер Алан Ирвин жалға алу мерзімін ұзартуға тырысты, бірақ Тонге «Лиливайтс» сапында жеті ойын өткізген соң, 31 желтоқсанда «Сток» бапшысы Тони Пулис оны «Дипдейлден» қайтарды. 2010 жылдың 1 ақпанында Тонге 2009-2010 маусымының соңына дейін «Дерби Каунти» клубына жалға берілді, ал бапкер Найджел Клоу Тонгенің «жоғары деңгейдегі тәжірибесі бар екенін» айтты. Тонге «Торпақтар» сапындағы алғашқы голын 6 наурызда «Уотфордқа» қарсы өткен матчта соқтырып, 2:0 есебімен жеңіске жеткізді. Жалға алу кезеңі табысты болды, Тонге 19 ойында екі гол соққаннан кейін, Клоу келесі маусымға оның қызметін алуға тырысты. «Стокта» негізгі құрамға түсуге күресіп жатқан Тонге 2010 жылдың 17 қарашасында «Престон Норт Энд» клубына бір айға жалға берілді, оған «Сток» құрамаласы Дэнни Пью да қосылды. Оның жалға алу мерзімі 2011 жылдың 16 қаңтарына дейін ұзартылды, себебі ол бапкер Даррен Фергюсонды тұрақты ойынымен әсер етті. 4 желтоқсанда «Кардиффпен» 1:1 есебімен тең ойнаған матчта «Престон» сапындағы алғашқы голын соқты. Тонге 2011-12 маусымына толық дайындықтан өтті, «Стоктың» барлық ойындарының бірінен басқасында ойнады және австриялық «SV Thal» клубына қарсы өткен жолдастық матчта 3:1 есебімен жеңіске жеткізді. 18 тамызда ол «Стоктың» Еуропа лигасының плей-офф матчында «Тунгa» қарсы 1:0 есебімен жеңіске жеткенде маусымдағы алғашқы ойынын бастады, сонымен қатар еуропалық аренада дебют жасады. Алайда, Тонге маусымның бірінші жартысында «Стоктың» 25 ойыншыдан тұратын Премьер лига және 23 ойыншыдан тұратын Еуропа лигасы құрамына енбеді, бұл оның тек отандық кубок және резервтік команда ойындарында ғана қатыса алатынын білдірді. 2012 жылдың 24 қаңтарында Тонге тағы да Чемпионшипке оралды, «Барнсли» клубына 2011-12 маусымының соңына дейін жалға берілді. Ол жеті күннен кейін дебюттік ойынын өткізіп, «Оукуэллде» «Дерби Каунтиге» қарсы өткен матчта 66 минут ойнады, нәтижесі 3:2 жеңіс болды. «Тайкс» сапындағы Кит Хиллдің құрамында жеті рет негізгі құрамда және үш рет қосалқы құрамда алаңға шықты. Тонге 2012-13 маусымында да «Стоктың» 25 ойыншыдан тұратын құрамына енбеді.

Лидс Юнайтед

2012 жылдың 13 қыркүйегінде Тонге бұрынғы «Шеффилд Юнайтед» клубының бас жаттықтырушысы Нил Уорнокпен қайта байланысып, 2012 жылдың желтоқсанына дейін «Лидс Юнайтед» клубына жалға берілді. Тонге 15 қыркүйекте «Лидс Юнайтед» сапында тұңғыш рет алаңға шықты. 29 қыркүйекте «Бристоль Сити» клубына қарсы өткен матчта 3:2 есебімен жеңіске жеткенде, ол «Лидс» сапындағы алғашқы голын соқты. Тонге «Лидс» сапындағы екінші голын «Шеффилд Уэнсдей» клубына қарсы ұзақ қашықтықтан соққан бір голмен 1:1 есебімен тең түсті. Ол «Саутгемптон» клубына қарсы өткен Лига кубогы матчында 3:0 есебімен жеңіске жетіп, гол соғуын жалғастырды. 23 желтоқсанда жалға алу келісімі аяқталғаннан кейін Уорнок Тонгемен тұрақты келісімшарт жасағысы келетінін мәлімдеді. 2013 жылдың қаңтар айында Тонге «Лидс» клубымен екі жарым жылдық келісімшартқа қол қойды. 2012–13 маусымын 39 ойында 5 голмен аяқтады. 2013–14 маусымында бас жаттықтырушы Брайан Макдермоттың басшылығымен негізгі құрамға ілігуге күш салды, бірақ тек 15 лига матчында ғана алаңға шықты. 2014–15 маусымының басында Дейв Хоккадейдің қысқа мерзімдік басшылығы кезінде қайтадан негізгі құрамға енді, бірақ оның ізбасарлары Нил Редферн мен Дарко Миланич оны құрамнан шығарды. 2015 жылдың 2 ақпанында Тонгеге «Чемпионшип» лигасының қарсыласы «Миллуолл» клубына 2014–15 маусымының соңына дейін жалға берілуге рұқсат берілді. Бас жаттықтырушы Иан Холлоуэй Тонгедің жан-жақтылығы Ники Бейли мен Ангел Мартинестің жақында алған жарақаттарынан кейін маңызды рөл атқаруы мүмкін екенін айтты. Ол «Ден» стадионында «Миллуолл» сапында алты матч өткізді, бірақ сәуір айында Нил Харрис Холлоуэйді алмастырғаннан кейін клубты құлдыраудан құтқаруға жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталды. 2015 жылдың мамыр айында «Лидс» клубы Тонгемен келісімшартты жаңартпау туралы шешім қабылдағандықтан, оны босататынын жариялады.

Стивенжа

Тонге 2015 жылдың 19 қазанында алғашқы үш айлық келісімшарт бойынша Екінші лиганың «Стивендж» клубына қосылды. Ол келесі күні «Портсмутпен» 1–1 есебімен тең түскен матчта дебют жасады және клубтың бас жаттықтырушысының көмекшісі Кевин Уотсон оны мақтап, «Осылай футбол ойнау керек. Ол бұрын жоғары деңгейде ойнағандығы анық» деді. Алайда, ол «Боро» сапындағы үшінші ойынында, «Бродхолл Уэйде» «Оксфорд Юнайтедпен» 5–1 есебімен жеңілген кезде Джон Лундстрамға екі аяқпен соққы бергені үшін карьерасында алғаш рет алаңнан қуылды. Жазадан кейін ол негізгі құрамға оралды және келісімшартын тағы 18 айға ұзартты. Бас жаттықтырушы Тедди Шерингхэм «Ол – жоғары кәсіби ойыншы, оның 18 жастағы жігіттің құлшынысы бар. Менің ойымша, ол келіп, орта алаңда бізге үлкен көмек көрсетті» деді. 2015–16 маусымында 30 ойында 2 гол соқты, нәтижесінде «Стивендж» 18-орынды иеленді. Ол қорғаушы Фрейзер Фрэнкстен бұрын клубтың «Жылдың үздік ойыншысы» атанды, бірақ маусымдық билет иеленушілерінің, BoroChat және ойыншылардың таңдауы бойынша «Жылдың үздік ойыншысы» сайысында Фрэнкстен кейін екінші орынды алды. 2016–17 маусымының басында Тонге ойын уақыты үшін күресті, бірақ жаттығуларда жас Генри Коуанс пен Дейл Горманмен жұмыс істегені үшін бас жаттықтырушы Даррен Сарл оны мақтады. Ол 31 ойында 1 гол соқты, «Стивендж» алдыңғы маусыммен салыстырғанда жақсы нәтиже көрсетіп, 10-орынға көтерілді. 2017 жылдың мамырында клубтан босатылды.

Порт Вейл

2017 жылдың 4 тамызында Тонге жаңадан төмендеген Лига 2 командасы «Порт Вейл» клубымен бір жылдық келісімшартқа қол қойды. Бапкер Майкл Браун – бұрынғы «Шеффилд Юнайтед» командаласы – оның сынақтан өту кезінде көрсеткен ойынына әсерленді. 5 тамызда «Валиантс» сапындағы дебюттік матчында «Кроули Таун» клубымен 3:1 есебімен жеңіске жеткенде, бұрылған стандарттық жағдайдан гол соқты. Сондай-ақ, ол тағы бір стандарттық жағдайдан Антоні Кейге гол соққызуға көмектесті. 26 тамызда «Вейл Парк» стадионында жергілікті қарсыласы «Крю Александра» клубымен 0:1 есебімен жеңілген матчта Джордж Куперге жасаған кешіккен қимылы үшін алаңнан қуылды. Желтоқсан айынан бастап жаңа бапкер Нил Аспиннің басшылығымен негізгі құрамға тұрақты түрде ілікті, ол оның сабырлылығы мен көңіл-күйін жоғары бағалады. 2017–18 маусымында 38 матчта үш гол соқты және келісімшартқа қатысу шарты орындалғаннан кейін келісімшарты бір жылға ұзартылды. Дегенмен, 2018–19 маусымының ашылу күнінде ол тек 16 минут қана ойнады, ал «Вейл» клубының жаңа бапкері Джон Аски 16 мамырда Тонгеге жаңа келісімшарт ұсынбайтынын мәлімдеді.

20 жасқа дейінгілер

Тонге 2002 жылғы қарашада Англияның U20 құрамасы сапында тұңғыш рет алаңға шықты, ол 20 жасқа дейінгі елдердің төрт ұлттық турнирінде өнер көрсетті. 27 қарашада Тонге «Жарық» стадионында Италияға қарсы өткен 5:3 есебімен аяқталған ойында бастапқы құрамда шықты. Ол 68 минут ойнағаннан кейін Джером Томаспен ауыстырылды. Ол Скопьедегі «Чайр» стадионында 73 минут ойнады, сосын оның орнына Джермейн Дефо келді. Оның соңғы матчы 2004 жылғы наурыз айында Швециямен Кристианстадта 2:2 есебімен тең түскен кезде болды.

Жаттықтырушылық мансап

Тонге 2020 жылдың қараша айында «Хаддерсфилд Таун» академиясының бапкері болып тағайындалды.

Жеке өмір

2009 жылдың қыркүйек айында Тоңге, Грант Смит, Стивен Спенсер және Фил Джагиелка футболшылар бірге Джагиелканың Чеширдегі сарайында пышақпен қарулап тонауға ұшырады.