Кіріспе
Джексон – Теннесси штатының Джексон қалалық аймағының негізгі қаласы, ол Джексон-Хумбольдт, Теннесси біріктірілген статистикалық аймағына кіреді. Джексон – Мэдисон округының ең ірі қаласы және Мемфистен кейінгі Батыс Теннессидегі екінші ірі қала. Джексон – Теннесси Жоғарғы сотының Батыс Теннессидегі кеңсесінің орналасқан жері, себебі 1834 жылы сот құрылған кезде Джексон батыстағы маңызды қала болған. Соғысқа дейінгі кезеңде Джексон мақта өсіруге негізделген ауыл шаруашылығы аймағының сауда орталығы болды, мақта – негізгі тауарлық дақыл. 1851 жылдан бастап қала теміржол жүйелерінің торабына айналды, ол солтүстік пен оңтүстік, сондай-ақ шығыс пен батыстағы ірі нарықтарға байланысты. Бұл оның дамуына ықпал етті, Американдық Азамат соғысынан кейін теміржол құрылысымен 19-шы ғасырдың соңында сауданы және көптеген жұмысшыларды тартты. 1960 жылдарға дейін қалаға күніне 15 жолаушылар пойызы келіп тұрды, бірақ индустрияны қайта құру осы қызметті азайтты және жұмыс орындарының жоғалуына әкелді. Экономика жаңа кәсіпорындарға бейімделді, аймақта ірі өндіріс орындары бар.
Ерте тұрақтандыру
Бұл аймақты еуропалықтармен кездескен кезде тарихи Чикасау халқы мекендеген. Олар АҚШ-пен жасалған түрлі шарттар бойынша еуропалық америкалық қоныс салушылармен 1830 жылғы Үндістерді көшіру туралы заңмен бекітілген және АҚШ Сенаты ратификациялаған әрекеттер арқылы ығыстырылды. Джексонға еуропалық америкалықтардың қоныстануы 1820 жылға дейін Форк Дир өзені бойында басталды, көбінесе Вирджиния және Кентукки сияқты Жоғарғы Оңтүстіктің шығыс аймақтарынан келген көшпенділермен. Алғашқыда Александрия деп аталған қала 1812 жылғы соғыстың батыры, генерал Эндрю Джексонның құрметіне 1822 жылы қайта аталды. Кейін ол АҚШ президенті болып сайланды. Джексон қаласы 1821 жылы Теннесси Бас Ассамблеясы қабылдаған «Генри, Кэрролл, Хендерсон және Мэдисон округтері үшін сот орнын құру туралы акт» арқылы құрылды. Актта комиссарларға жер беру талабы қойылды. Заң шығарушы орган таңдаған комиссарлар Стерлинг Брюер және Джеймс Фентресс болды. Сот орны үшін Александрия, Голденс Стейшн және Джексон қарастырылды. Сол кездегі қоныс салушылардың көп бөлігі Коттон Гроув жолында тұрды, ал Джексон оларға басқа елді мекендерге қарағанда жақын болғандықтан, осы елді мекен сот орнын орнатуға қолайлы орын деп танылды. 1834 жылы Теннесси штатының екінші Конституциясы қабылданғанда, Теннесси Жоғарғы Соты құрылғанда, Мемфис әлі дамымаған еді. Джексон округінің орталығы Батыс Теннессидегі ең маңызды қала болды және штаттың осы бөлігіндегі Мемлекеттік Жоғарғы соттың орны ретінде белгіленді. Джексон қаласы 1837 жылға дейін қоғамдық сайлау өткізбеді, ал әкімшілік кеңес жалпы сайлау арқылы сайланды. 1854 жылдан 1915 жылға дейін Джексон төрт округтен сайланған сегіз мүшеден тұратын әкімшілік кеңеске ие болды, олардың әрқайсысы екі мүшеден тұратын және жалпы сайлау арқылы сайланды. Түсті терілі адамдар мен бостандыққа шыққандарға Азамат соғысынан кейін оларға азаматтық және сайлау құқығын берген федералды конституциялық түзетулер қабылданғанға дейін штаттың сайлауына қатысуға рұқсат етілмеді. Темір жолдың қирауы салдарынан Грант Миссисипиге шабуыл жасау жоспарынан бас тартып, өзенді бақылау үшін Виксбургке шабуыл жасауды жөн көрді. Федералды әскерлер Джексонды тастап, Мемфиске көшті, ол соғыс кезеңінде Одақ әскерлерінің маңызды орталығына айналды. Форрест 1864 жылдың басында Джексонға оралды және қаланы өз штабы ретінде пайдаланды, оның күштері Батыс Теннессидің солтүстігіндегі федералдық бекіністерге және Мемфистің солтүстігіндегі Миссисипидегі Одақтың бекінісіне шабуыл жасады. Форрест сол жылы Джексонға Париждің шығысында Теннесси өзеніндегі федералдық кемелерге және Джонсонвиллдегі жабдықтау базасына шабуыл жасауға дайындалу үшін қайта оралды. Құлдардың босатылуы және Афроамерикалық еркектерге сайлау құқығын берген АҚШ Конституциясына түзетулер енгізілуімен Джексонның бостандыққа шыққандары мен бұрын бостандықта болған түрлі-түсті адамдар саяси жүйеге қатысуға басталды. Бірақ Ку-Клукс-Клан сияқты құпия жақтастар тобы Теннессиде және бүкіл Оңтүстікте ақ үстемдік құру үшін бостандыққа шыққандарды қорқытып, оларға шабуыл жасады. Жаңа құрылым кезеңінде олар қара республикашылдардың дауысын басуға тырысты. 19 ғасырдың соңында ақ нәсілділер басымдығы бар штаттық заң шығарушы орган сайлау тізіміне енуді және дауыс беруді қиындататын бірнеше заңдарды қабылдады, соның ішінде сайлау салығын енгізу, нәтижесінде көптеген қара және кедей ақ адамдардың дауыс беруі шектелді. Осы кезеңге, 20 ғасырдың басына дейін созылған кезеңге Мэдисон округінде ақ нәсілділердің екі афроамерикалықты дарға асып өлтіргені белгілі болды.
20 ғасыр
1915 жылы Джексон штаттағы бірнеше қаланың бірі ретінде үкімет басқару формасын өзгертіп, қала бойынша үш лауазымға – әкім және екі комиссарға – тікелей дауыс беру жүйесіне көшті. Бұл нәтижесінде үкіметте басымдық көпшілікке тиді, ал аз ұлт өкілдері сайланбады. (Осы өзгерісті жасаған басқа қалалар: Кларксвилл, Чаттануга, Ноксвилл және Нэшвилл.) Штат 1913 жылы қалаларға комиссиялық басқару формасын тәуелсіз түрде қабылдауға рұқсат беретін заң қабылдағанмен, Джексонның осы өзгерісі штат тарапынан бекітілді. 1977 жылы үш қала тұрғыны АҚШ округтік сотына Бьюкененге қарсы Джексон қаласы ісінде (1988), (683 F. Supp. 1515) талап арыз берді, қала үкіметінің құрылымы мен сайлау жүйесіне наразылық білдірді, себебі қала бойынша тікелей дауыс беру жүйесі афроамерикалықтардың үлкен бөлігінің дауыс беру мүмкіндігін шектеді. (1980 жылғы халық санауы бойынша қала халқы 49 074 адамды құрады, оның ішінде 16 847 адам немесе 34,3% - қара нәсілділер.) Әкім қала бойынша тікелей сайланады. Кларксвилл және Чаттанугадағы сайлау және қалалық жүйелерге қатысты ұқсас сот таластары олардың қалалық жарғыларына өзгерістер енгізуге әкелді, нәтижесінде қалалық кеңес немесе комиссия мүшелерінің саны көбейтіліп, олар жеке округтерден сайланатын болды. Соның нәтижесінде, осы аймақтардан көбірек афроамерикалық және әйел кандидаттар сайланды. Джексондағы бұрынғы үкіметтің таратылуы сайланатын қалалық мектеп кеңесін құру қажеттігін тудырды, өйткені бұрын білім беруді комиссарлардың бірі басқарған. 1990 жылы қалалық комиссарлар өздерінің мектеп жүйесін Мэдисон округінің мектеп жүйесімен біріктіруге келісті, осылайша Джексон-Мэдисон округі мектеп кеңесі құрылды. Бұл біріктіру мақсаты да орындалуы тиіс болды. Тоғыз мүшелі кеңес округ бойынша алты округтен сайланады: үш округтен екі мүше, ал қалған үш округтен бір мүше сайланады. Барлық мүшелер төрт жылдық мерзімге сайланады, сайлаулар екі жылда бір рет кезең-кезеңімен өткізіледі. 2012 жылғы округ демографиясы бойынша негізгі этникалық топтардың үлесі: ақтар – 60,3%, афроамерикалықтар – 37%. 2008 жылы мектеп жүйесі әлі де сот шешімімен біріктіру процесін бақылауда ұстады. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін теміржол саласында қайта құрылымдалу мен бірігу процестері жүрді. (Төмендегі бөлімді қараңыз). 1960 жылдардың соңына қарай Джексонға жолаушылар тасымалы күрт азайтылды, бұл теміржолдарды қолдаған өнеркәсіптік жұмыс орындарының жоғалуына әкеліп, аймақта экономикалық қиындықтар тудырды.
1999 жылдан қазіргі уақытқа дейін
1999 және 2008 жылдар аралығында бірнеше күшті торнадо қаланың үлкен бөліктеріне соқты. 1999 жылдың қаңтар айында МакЭллар Сипс аймақтық әуежайы қирап, он бір адамның қаза болуына себеп болды. 1999 жылғы торнадо Риверсайд қорымын да зақымдады, онда 40 белгілі Конфедерация әскері, 140 белгісіз және Джексон қаласын құрған отбасылардың көптеген мүшелері жерленген. Торнадо кезінде қорымдағы ескі ағаштардың көп бөлігі, сондай-ақ мүсіндер, ескерткіштер мен қабірлер зақымданды. 2002 жылдың қараша айында Юнион университетінің кампусының бір бөлігі зақымдалды. 2003 жылдың мамыр айында F4 торнадо қала орталығын қиратты, нәтижесінде сегіз адам қаза тапты. 2008 жылдың ақпан айында болған дауылда Юнион университетінің кампусындағы көптеген жатақханалар қирады. 2010 жылдың 1 мамырында Джексон қаласын қатты дауыл соқты, қысқа мерзім ішінде 13 дюйм жаңбыр жауды. Тасқын көптеген үйлер мен көшелерді жойды.
География
АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 49,5 шаршы мильді (128 км²) құрайды, және барлығы құрлықтан тұрады.
Климат
Джексонның Кёппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша ылғалды субтропикалық климаты (Cfa) бар, жазда ыстық әрі ылғалды, қыста салқын болады.
Демография
Джексон – Джексон-Гумбольдт CSA-ның ең ірі қаласы, бұл Джексон қалалық аймағын (Честер және Мэдисон округтері) және Гумбольдт шағын қалалық аймағын (Гибсон округі) қоса алғандағы біріктірілген статистикалық аймақ. 2020 жылғы халық санауы бойынша аймақтың жалпы халқы 180 509 адамды құрады.
2020 жылғы халық санағы
+Джексон қаласының нәсілдік құрамыRaceNum. Пайызбен: Ақ (испан тілді емес) 31,116 45.62%Қара немесе африкалық американдық (испан тілді емес) 29,878 43.81%Жергілікті американдықтар 10 0.16%Азиялықтар 1,097 1.61%Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары 90 0.01%Басқа/Аралас 2,509 3.68%Испан тілділер немесе латиноамерикандықтар 3,487 5.11%
2020 жылғы АҚШ халық санауы бойынша, қалада 68 205 адам, 25 925 шаруашылық және 16 075 отбасы тұрды.
Рок-Билли атақ залы
Джексонда бұрынғыда Халықаралық рок-билли Даңқ залы мұражайы болған, ол Теннесси музыканттарының осы жанрға салған үлесін таныды. Қазір мұражай тұрақты түрде жабылды.
Кейси Джонс үйі мен теміржол мұражайы
1956 жылы Джексон қаласы атақты локомотив жүргізушісі Кейси Джонстың Честер көшесіндегі үйін сатып алып, оны мұражайға және туристік орталыққа айналдырды. Мұражай 30 сәуірде жұртшылыққа есігін ашты, ал салтанатты шарада бас сөз сөйлеген – губернатор Франк Клемент болды. 1978 жылы үй мен мұражайды солтүстікке қарай, 40-шы тас жолдың жанындағы жерге көшіру туралы ұсыныс мақұлданды, бірақ бұл мәселе көп пікірталас тудырды. Ғимарат сол қыста көшірілді.
Нед Р. МакВертер Батыс Теннесси мәдени өнер орталығы
2022 жылдың сәуірінен бастап тарихи Downtown аймағының үлкен бөлігі Джексон қалалық кеңесі тарапынан ресми түрде Өнер ауданы деп жарияланды. Онда жергілікті тұрғындар "Нед" деп білетін Нед Р. МакВертер Батыс Теннесси мәдени-өнер орталығы және Карнеги өнер және тарих орталығы орналасқан. Аудандағы өнер туындыларының ішінде қабырға суреттері, перформанс-шоулар, галереялар, тікелей концерттер мен театрлық/балеттік қойылымдар бар. Сондай-ақ, ауданда көптеген шағын дүкендер де табылады.
Карл Перкинс азаматтық орталығы
1973 жылы салынған Карл Перкинс азаматтық орталығы 2200 орынға арналған көп мақсатты іс-шаралар кешені. Ол әнші Карл Перкинс атымен аталады. Орталық қалалық алаңның оңтүстік жағында орналасқан.
Колледждің жеңіл атлетикасы
Джексон қаласында колледждік спорт түрлерін ұсынатын бірқатар жоғары оқу орындары бар, олардың ішінде Юнион университеті, Лэйн колледжі және Джексон мемлекеттік қоғамдық колледжі. Юнион университеті әйелдер баскетболдан алты ұлттық титул жеңіп алды (NAIA 1998, 2005, 2006, 2009, 2010 және NCCAA 2014). 2018 жылы «Леди Булдогс» командасы NCAA II дивизионы әйелдер баскетбол турнирінің «Final Four» кезеңіне өтті. Әйелдер баскетболдағы жетістіктеріне қоса, Юнион университеті волейболдан (2003), ерлер футболынан (2004) және софтболдан (2001, 2002, 2004, 2013) NCCAA ұлттық титулдарын ұтып алды.
Кіші лигалық бейсбол
Джексон генералдары, Оңтүстік лигасының Double-A Minor League бейсбол командасы 1998 жылдан 2020 жылға дейін Джексон қаласындағы The Ballpark стадионында ойнады. 2020 жылғы маусымнан кейін Major League Baseball ұйымдастырған кіші лигалардың қайта құрылуына байланысты, генералдар ешқандай команданың филиалы ретінде шақырылмады, бұл олардың филиалдық бейсболдағы өмірін аяқтады. Қаламен соттасқаннан кейін, генералдар 2021 жылы төрешінің қаланың пайдасына шешім қабылдағаннан кейін қызметін тоқтатты. Алғашқыда West Tenn Diamond Jaxx деп аталған команда 2011 жылы Генералдар және Джексон Рейлродерс (1903) деп атауын өзгертті. Голдейлер 3 тамызда Канада үкіметінің рұқсатымен шекарадан өтіп қайта оралғанша Джексон қаласында 33 ойын өткізді. 2022 жылы Джексон қаласы Prospect League лигасының Джексон Роккабиллис командасын қабылдап, кәсіби бейсболды қайтадан қабылдады. Роккабиллилер бұрын қаланың кіші лигалық франшизасына тиесілі болған The Ballpark стадионында ойнайды.
Саябақтар мен демалыс
Джексонда «Теннесси штатының ерікті мисс» және «Американың ерікті мисс» сайыстары өткізіледі. Батыс Теннесси денсаулық сақтау спорт кешені – 2007 жылы құрылған бейсбол және софтбол кешені. Солтүстік Джексондағы теннис кешенінде қалалық жабық теннис турнирі өтеді. Джексон қаласында «Растидің» теле- және кино көліктері мұражайы орналасқан, онда телеарналар мен фильмдерде пайда болған автомобильдердің жинағы бар, соның ішінде Пол Уокер бастапқы «Жылдам және ашулы» фильмінде басқарған жасыл Mitsubishi Eclipse көлігі де бар.
Газет
Джексон қаласы күнделікті шығатын "Джексон Сан" газетімен қамтамасыз етіледі. "The Sun" газеті барлығы 13 округке таратылады және батыс Теннесси штатының ірі газеттерінің бірі саналады.
Теледидар
2015–2016 жылғы телесезон бойынша Джексон телеарнасы Теннесси штатындағы ең кішкентай нарық және Nielsen Media Research зерттеуі бойынша жалпы 176-шы орында тұр. Бұл нарықты үш ірі коммерциялық телеканал қамтамасыз етеді: WBBJ TV 7 (ABC, CBS/MeTV – DT3 каналында), WJKT 16 (Fox) және WNBJ LD 39 (NBC). Джексон қаласын PBS телеканалының мүшесі WLJT DT 11, сондай-ақ бірнеше кішкентай қуатты телестанциялар қамтамасыз етеді (соның ішінде Antenna TV/MyNetworkTV желісінің филиалы WYJJ LD 27).
Радио
Джексон қаласын 28 FM және 8 AM радиостанциясымен қамтиды.
Жер үсті тасымалы
40-шы автомобиль жолы қала арқылы шығыс-батыс бағытта өтеді, қаланы батыста Мемфиспен және шығыста Нэшвиллмен байланыстырады. I-40 қалада алты шығу бар. 45-ші АҚШ автожолы солтүстік-оңтүстік бағытта жүреді. Джексон Транзит Авторитетінің желісі қала ішінде автобус қызметін қамтамасыз етеді, ал Greyhound автобус желісі қалааралық қызмет көрсетеді. 45-ші АҚШ автожолы, жергілікті жерде Хайленд даңғылы деп белгілі, солтүстіктен оңтүстікке қарай Гибсон және Честер округтеріне дейін созылады. АҚШ 45 автожолының айналма жолы (Киттің қысқа айналма жолы деп аталады) қаланың батыс бөлігінен өтеді. АҚШ-тың 412-ші автожолы Хендерсон округіндегі Лексингтоннан шығысқа қарай, Теннесси штатының Дайерсбург қаласына солтүстік-батысқа қарай жүреді, ал I 55 батысқа қарай Сент-Луиске дейін жетеді. АҚШ-тың 70-ші автожолы немесе 1-ші мемлекеттік автожолы Хантингдон мен Браунсвилл арасында шығыстан батысқа қарай өтеді.
Әуе қызметі
McKellar Sipes өңірлік әуежайы (MKL) қалаға қызмет етеді.
Денсаулық сақтау
Батыс Теннесси денсаулық сақтау (Джексон Мэдисон округі бас ауруханасы ауданы), 1949 жылы Теннесси Бас Ассамблеясы қабылдаған заңмен құрылған, Джексон қаласының мемлекеттік аурухана жүйесі болып табылады. Директорлар кеңесінің бір бөлігін қала тағайындайды.