Кіріспе

Британдық кодтарды бұзушы, мемлекеттік қызметкер және шахматшы Сэр Филип Стюарт Милнер Барри (20 қыркүйек 1906 – 25 наурыз 1995) – британдық шахматшы, шахмат туралы жазушы, Екінші дүниежүзілік соғыста кодтарды бұзушы және мемлекеттік қызметкер. Ол Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін және кейін Англияны шахматта өкілдік етті. Ол Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Блетчли Паркте жұмыс істеді және неміс Энигма машинасымен шифрланған хабарламаларды шешуге жауапты "Хут 6" бөлімінің басшысы болды. Ол Блетчлидегі төрт жетекші кодтар бұзушының бірі болды, олар сол кездегі премьер-министр Уинстон Черчилльге өз жұмысына қосымша ресурстар сұрап тікелей үндеді. Соғыстан кейін ол Қаржы министрлігінде жұмыс істеді, содан кейін британдық наградалар жүйесін басқарды. Шахматта ол Англияны халықаралық турнирлерде өкілдік етті және төрт дебютке өз атын берді.

Ерте өмір және білім

Лондонның Хендон қаласында туған Филип Стюарт, 1917 жылы қайтыс болған мектеп мұғалімі Эдвард Леопольд Милнер Барри мен оның әйелі Эдит Мэридің алты баласының екіншісі болды. Оның әкесінің әкесі Уильям Бесант, Кембридждегі Сент-Джонс колледжінің математика ғылымдарының профессоры болған. Оның үлкен әпкесі, Алда Милнер Барри, Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде MI1b бөлімінде жұмыс істеді, содан кейін Галвей университетінде неміс тілінен профессор және Кембридждегі Ньюнхэм колледжінің директордың орынбасары болды. Милнер Барри талантты шахматшы болды және 1923 жылы Ұлыбританияның алғашқы жасөспірімдер чемпионатында жеңіске жетті. Ол Челтенхам колледжінде оқыды және Кембридждегі Тринити колледжіне стипендия алып түсті, онда классика және моральдық ғылымдар бойынша үздік нәтижелер көрсетті. 1929 жылдан 1938 жылға дейін ол қалалық қор биржасында брокер болып жұмыс істеді, бірақ бұл жұмысы оған ұнамады. 1938 жылдан бастап ол The Times газетінде шахмат жайлы жазды, ал 1945 жылы оның орнын Гарри Голомбек басты. Бұл оны Грандмастер деңгейіне жеткізді, бірақ ол бұл атақты алған жоқ. Chessmetrics мәліметтері бойынша, 1941 жылдың маусым және тамыз айлары аралығында ол әлемде 65-орынға дейін көтерілді. Chessmetrics тарихи шахмат ойындарының нәтижелерін қазіргі алгоритмдерді қолданып қайта есептейді. Милнер Барри Англия құрама командасы сапында шахматтан 1937 және 1939 жылғы халықаралық шахмат олимпиадаларында өнер көрсетті. 1939 жылғы турнир, Аргентинаның Буэнос-Айрес қаласында өткен, Ұлыбританияның 1939 жылдың қыркүйегінде Германияға соғыс жариялауымен бірге болды. Милнер Барри, Хью Александр (сол кездегі Ұлыбританияның шахмат чемпионы) және Гарри Голомбек сияқты командаластарымен бірге турнирді аяқтамай, Ұлыбританияға оралды. Оның Олимпиададағы толық нәтижелері мақаланың соңында келтірілген.

Блетчли саябағы

Қайтып келгеннен кейін, үшеуі де Блетчли Парктегі Үкіметтік код және шифрлау мектебіне (GC&CS) қосылды. Милнер Барриді Тринити колледжіндегі замандасы, математик Гордон Уэлчман жұмысқа алды; 1940 жылдың басында ол Уэлчманның "Хут 6" бөліміне қосылды, олардың міндеті неміс армиясы мен әуе күштері қолданған «Энигма» шифрлау машинасының құпиясын ашу болды. Бірақ, неміс тілін білуінің арқасында, ол шифрларды зерттеді және оларда «көшпелер» ретінде пайдалануға болатын стереотипті үлгілер мен тіл буындары бар екенін анықтады – шифрленген мәтінге сәйкес келетін түпнұсқа хабарламаға сенімді болжамдар. Сенімді көшпелерді табу «Хут 6» үшін өте маңызды міндет болды, себебі «Энигма» негізінен «бомбалар» көмегімен бұзылды, бұл үлкен электромеханикалық машиналар дұрыс параметрлердің бөліктерін автоматты түрде іздеді. «Бомбалар» сәттілікке жету үшін қолайлы көшпеге тәуелді болды. 1940 жылдың күзінде Милнер Барри «Көшпелер бөлмесіне» жетекшілік етті. Ол 8-ші корпуста жұмыс істейтін Александрмен бірге тұрды, ол «Хут 6» бөлімінің неміс теңіз күштерінің «Энигмасын» зерттейтін бөлімі болды. Олардың жақын достығы бөлімдерінің шектеулі «бомба» уақытын бөлісудегі бәсекелестік қажеттіліктерін оңай шешуге мүмкіндік берді. 1941 жылдың қазанында ол Уэлчманның «Хут 6» бөлімінің бастығының орынбасары болды. Осы кезде Блетчли Паркте кеңсе қызметкерлерінің жетіспеушілігі байқалды, бұл «Энигма» бойынша жұмысты кешіктірді, ал GCCS басшылығы қажетті ресурстарды алуға шамасы келмеді. Бұл «Хут 6» және математик Алан Тьюринг басқаратын, ал Хью Александр орынбасары болған «Хут 8» бөлімдеріне де әсер етті. Уэлчман, Милнер Барри, Тьюринг және Александр басшылық тізбегін айналып өтіп, өздерінің қиындықтарын сипаттайтын және тікелей премьер-министр Уинстон Черчилльге меморандум жазды. Бір ай ішінде олардың қажеттіліктері қанағаттандырылды. Ол соғыс аяқталғанға дейін жауапты қызметін атқарды, неміс «Энигмасына» қосымша қауіпсіздік құрылғыларын енгізумен байланысты туындаған бірқатар техникалық қиындықтарды шешуге жетекшілік етті, соның ішінде «Энигма Ур» және қайта сымдалатын «рефлектор» роторы.

Соңғы жылдар

1985 жылы Милнер Барри Гордон Уэлчманның абыройын қатты қорғады, ол 6-шы бөлімшесінің соғыс кезіндегі жұмысы туралы мәліметтерді жариялағаны үшін қайтыс болғаннан кейін сынға ұшыраған еді. 1995 жылдың 25 наурызында Лондонның Льюишем ауруханасында дүниеден өтті. Лондон қаласындағы, Great Scotland Yard, 13 – 15 мекенжайындағы Мемлекеттік қызметшілер клубында оның атымен аталған конференц-зал бар.