Кіріспе

Позитронды шығаратын фтор изотопы

Фтор 18 (18F) – позитронның маңызды көзі болып табылатын фтордың радиоизотопы. Оның массасы 18.0009380(6) уақыт бірлігі және жартылай ыдырау периоды 109.771(20) минутты құрайды. Ол 96.7% жағдайда позитрон шығару арқылы, ал 3.3% жағдайда электронды ұстау арқылы ыдырайды. Екі ыдырау түрі де тұрақты оттек 18-ге айналады.

Табиғи пайда болуы

атмосфералық аргонның ғарыштық сәулелердің әсерінен шашырауы, сондай-ақ протондардың табиғи оттегпен реакциясы нәтижесінде түзілетін табиғи іздік радиоизотоп: 18O + p → 18F + n.

Синтез

Радиофармацевтикалық өнеркәсіпте фтор-18 циклотрон немесе сызықтық үдеткіштерді пайдаланып, әдетте табиғи немесе байытылған [18O] су нысанасын жоғары энергиялы протондармен (әдетте ~18 МэВ) бомбалау арқылы өндіріледі. Өндірілген фтор [18F] фторидінің сулы ерітіндісі түрінде болады, ол әртүрлі радиофармацевтикалық препараттардың жылдам химиялық синтезінде қолданылады. Радиофармацевтикалық препаратты өндіру алдында органикалық оттегі-18 молекуласы жасалмайды, себебі жоғары энергиялы протондар мұндай молекулаларды жояды (радиолиз). Сондықтан фторды қолданатын радиофармацевтикалық препараттар фтор-18 өндірілгеннен кейін синтезделуі керек.

Тарих

Фтор-18 қасиеттері туралы алғашқы синтез және есеп 1937 жылы Артур Х. Снелл жасады, ол Эрнест О. Лоуренстің циклотрон лабораторияларында 20Ne(d,α)18F ядролық реакциясы арқылы өндірілді.

Химия

Фтор-18 радиотолғауыш ата-ана молекуласындағы гидроксил тобының орнына жиі қосылады, оның себебі стерикалық және электростатикалық қасиеттерінің ұқсастығы. Дегенмен, бұл кейбір жағдайларда молекуланың полярлығы өзгеруіне байланысты қиындықтар тудыруы мүмкін.