Кіріспе
Бруклиндегі шығанақ, Нью-Йорк. Уоллабут шығанағы – Нью-Йорк қаласының Бруклин ауданының солтүстік-батысындағы Жоғарғы Нью-Йорк шығанағында орналасқан, қазіргі Уильямсбург және Манхэттен көпірлері арасындағы шағын су алабы. Ол Манхэттендегі Корлиарс Хукқа қарап, Ист-Риверден батысқа қарай орналасқан. Уоллабут шығанағы қазір Бруклин Әскери-теңіз кеме жасаушылығы орналасқан жер. Жақын орналасқан Уаллабут ауданы 17 ғасырға дейін созылады және шығанаққа іргелес жатыр. Бұл аудан әртүрлі мақсатта қолданылатын аймақ болып табылады, онда ескі ағаштан салынған үйлер, мемлекеттік тұрғын үйлер, кірпіштен тұрғызылған қалалық үйлер мен қоймалар бар; сондай-ақ, 1985 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілген тарихи Леффертс Лейдлоу үйі де бар. Бұл иілген шығанақтың атауы "Ланг Эйландт" (Ұзын арал) батыс жағындағы голланд тілінен алынған "Вааль бохт" деген сөзден шыққан, ол "Валондардың бұрылысы" деген мағынаны білдіреді және оның алғашқы еуропалық қоныс салушылары – Валондар, қазіргі Валониядан келген адамдардың құрметіне аталған.
Wallabout Bay is a small body of water in Upper New York Bay along the northwest shore of the New York City borough of Brooklyn, between the present Williamsburg and Manhattan Bridges. It is located opposite Corlear's Hook in Manhattan, across the East River to the west. Wallabout Bay is now the site of the Brooklyn Navy Yard. The nearby neighborhood of Wallabout, dating back to the 17th century, is adjacent to the bay. The neighborhood is a mixed use area with an array of old wood frame buildings, public housing, brick townhouses, and warehouses; it contains the historic Lefferts Laidlaw House, which was added to the National Register of Historic Places in 1985. The name of this curved bay on the western end of "Lang Eylandt" (Long Island) comes from the Dutch "Waal bocht", which means "Walloons' Bend", named for its first European settlers: the Walloons, from what is today Wallonia.
Тарих
Уоллабут алғаш рет еуропалықтармен 1630-шы жылдардың басында француз тілді валлондық бірнеше отбасылардың сол жерде жер сатып алуымен қоныстанды. Бұл аймақтың қоныстануы 1630-шы жылдардың ортасында Жоррис Янсен Рапелье Канарси үндістерімен Уоллабут шығанағындағы жерлерге сауда тауарларын айырбастау арқылы басталды. Алайда, Рапелье, басқа да ерте Уоллабут қоныстанушылары сияқты, тайпалармен туындаған қақтығыстар шешілгенге дейін кем дегенде он жыл аймаққа толық көшіп келуді күтті. Тарихи мәліметтерде Рапелье үйі Уоллабут шығанағында салынған алғашқы үй деп есептеледі. Оның қызы Сара Жаңа Нидерландта еуропалық ата-анасынан туған алғашқы бала болды, ал Рапелье кейін Бруклиндегі судья және Он екі адам кеңесінің мүшесі қызметін атқарды. Рапельдің күйеу баласы Ханс Хансен Берген Рапельге іргелес үлкен жер телімінің иесі болды. Жақын жерде Ян мен Питер Монфорт, Питер Цезарь Альберто және басқа шаруалардың темекі егістіктері орналасқан еді. 1637 жылдан бастап Уоллабут Манхэттеннің төменгі бөлігінен Шығыс өзені арқылы алғашқы паромның қону орны болды. Бір паромшы ғана болған Корнелис Дирксен өзеннің екі жағалауында жер телімдерін өңдеп, уақытын тиімді пайдаланды – қазіргі Бруклин көпірі орналасқан жерге жақын. 1638 жылы жер иеленудің феодалдық жүйесі тоқтатылып, шағын қоныс еркін иеленушілердің колониясына айналды. Отаршылар он жыл бойы Голландиялық Шығыс Индия компаниясына өнімнің оннан бір бөлігін төлегеннен кейін өздерінің егістік жерлеріне толық ие болды. Осы кішкентай колония Уоллабуттан бастап Бруклин қаласына дейін кеңейді. Уоллабут шығанағында Бруклин тарихындағы ең алғашқы кісі өлтіру ісі болды. 1665 жылдың 5 маусымында Швециядан көшіп келген және Бруклин мен Төменгі Гудзон аймағындағы Блом/Блум отбасының түпкі атасы Барент Янсен Блом Альберт Корнелис Уонтенермен қаза болды, ол өзін-өзі қорғау мақсатымен жасалған деп есептелді. Уонтенер 1665 жылдың 2 қазанында кісі өлтіруде айыпталды. Ол жеңіл қылмыс жасады деп танылып, мүлкі тәркіленіп, бір жылға бас бостандығынан айырылды. Американдық революциялық соғыс кезінде 1776 жылдан 1783 жылға дейін бұл аймақ британдық тұтқын кемелерінің тоқтау орны болды, онда мыңдаған американдық әскери тұтқындары сақталды. 1783 жылға қарай 12000-ға жуық американдық тұтқын тұтқында қайтыс болды, содан кейін барлық қалған тұтқындар босатылды. Көптеген тұтқындар аурудан қайтыс болды, ал кейбіреулері жағалаудағы терең емес қабірлерге жерленді немесе көбінесе теңізге тасталды. Жақын жердегі Форт Гриндегі Тұтқын кемесі шейіттерінің ескерткіші, онда тұтқындардың кейбір сүйектері сақталған, осы құрбандарды құрметтеу үшін салынған. Шығанақ ақырында Бруклин әскери-теңіз базасының орнына айналды. Базаны кеңейту үшін шығанақтың бір бөлігі толтырылды. 19 ғасырдың соңында, Нью-Йорк картасында көрсетілгендей, толтырылған жер шағын арал құрды, ал кейіннен толтырылған жер оны материкке қосты.
Құмырашының егістігі
Бұл шығанақты 19 және 20 ғасырлардағы теңізшілер "Тоқымашының егістігі" деп атаған, себебі толқын басылғанда көптеген мәйіттер шығанаққа ағызылып келетін. 1951 жылы жазушы Джозеф Митчелл "Нью-Йоркер" журналында жарияланған "Порттың түбі" атты мақаласында осы туралы жазды.
Этимология
Габриэль Фурман өзінің "Географиялық және тарихи жазбаларында", Лонг-Айлендтегі Кингс округіне қарасты Бруклин қаласы туралы (1824), осы атаудың голланд тіліндегі "Waal bocht" немесе "Валлондық шығанақ (немесе иілім)" деген сөздерден шыққандығын айтады, бұл жергілікті аудандағы алғашқы француз тілінде сөйлейтін қоныс салушыларға сілтеме жасайды. Тағы бір теория оны Рейн өзенінің саласы – Ваал өзеніне жатқызады, ол Нидерландыдағы маңызды ішкі су жолы болып саналған және ұзақ жылдар бойы "ішкі порты" деп аталған, бұл шығанақтың географиялық орналасуын көрсетеді.