Кіріспе

1999 жылғы МЛС Кубогы

МЛС Кубогы 1999 – МЛС Кубогының төртінші нұсқасы, АҚШ-тың жоғары деңгейдегі футбол лигасы – Майор Лигасының (MLS) футбол чемпионаты. Матч 1999 жылғы 21 қарашада Массачусетс штатының Фоксборо қаласындағы Фоксборо стадионында өтті. Бұл матчта D. C. United және Лос-Анджелес Галактика командалары 1996 жылғы алғашқы финалдың реваншын өткізді, ол да осы аренада ойналған болатын. Екі команда да тұрақты маусымды жаңа бас бапкерлермен өздерінің конференцияларында көш бастап аяқтады және плей-оффтың алғашқы екі турында жеңіске жетті. "Юнайтед" Жами Морено мен Бен Олсеннің бірінші жартыдағы голдарының арқасында 2:0 есебімен жеңіске жетіп, төрт жыл ішінде үшінші рет МЛС Кубогын жеңді. "Галактика" қорғаушысы Робин Фрейзер матчтың басында мойын сүйегін сындырып алаңнан шықты, ал қақпашы Кевин Хартман жартылайдың соңында Джон Мейснермен соқтығысты. Олсен жеңіс голын соққандықтан, матчтың ең құнды ойыншысы деп танылды, ол қате пас нәтижесінде енгізілді. Финалға 44 910 көрермен келді, бұл МЛС Кубогының тарихындағы рекордтық көрсеткіш. Бұл сондай-ақ лига бірнеше күн бұрын бекіткен ереже өзгерістерінен кейін стандартты ойын уақытымен және пенальти сериясысыз өткізілген алғашқы МЛС матчы болды. "Галактика" өздерінің көрсеткісіне төреші Тим Уэйландтың шешімдері мен Фоксборо стадионындағы алаңның сапасын кінәлады, оның ені тарыңқы болды және бұрынғы Ұлттық Футбол Лигасы матчынан зардап шеккен. Екі финалист те 2000 жылғы КОНКАКАФ Чемпиондар кубогына қатысуға құқық алды, ол Оңтүстік Калифорнияда өткізілді. Турнирдің жартылай финалында МЛС Кубогының финалы қайта ойналды және "Галактика" пенальти сериясында жеңіске жетті. "Галактика" турнирді жеңіп, МЛС командаларының арасында екінші рет осындай жетістікке қол жеткізді.

Өткізу орны

1999 жылғы финал Массачусетс штатындағы Фоксборо стадионында өтті, бұл стадион 1996 жылы өткен алғашқы финалға да қонақжайлық еткен еді. MLS 1998 жылғы 23 қазанда стадионды матчты өткізу орны ретінде жариялады, ал матч бейсболдан Дүниежүзілік сериясымен келіспеу үшін бұрынғы финалдардан үш апта кейінге жоспарланды. Алғаш белгіленген 14 қараша күні кейін 21 қарашаға ауыстырылды. Бұл матч бастапқыда Флорида штатының Тампа қаласындағы Раймонд Джеймс стадионында өткізілуі жоспарланған, бірақ Тампа Бей Мютини клубының стадионды жалға алу шартымен байланысты мәселелер MLS-ті олардың қонақжайлық құқығын жоюға мәжбүр етті. Фоксборо Вашингтон, округ Колумбия, және Калифорния штатының Сан-Хосе қалаларынан түскен өтінімдерді, сондай-ақ Чикагодан ресми түспеген өтінімді басып озды. Матч Ұлттық футбол лигасының «Нью-Ингланд Патриотс» командасының үйінде өткен ойыннан алты күн соң өтті, сондықтан стадионның трибуналарын алып тастамау қажет болды. Осының салдарынан алаңның көлемі қысқартылды және көзге көрінетін лас дақтар мен сызықтар пайда болды. Финалистер анықталғанға дейін шамамен 30 000 билет сатылды.

Финалға жол

MLS Кубогы — 1996 жылы ойнауға бастаған Major League Soccer (MLS) футбол лигасының маусымнан кейінгі чемпионаты. Лиганың төртінші маусымында он екі команда қатысты; командалар екі конференцияға бөлініп, әрқайсысы наурыздан қыркүйекке дейінгі тұрақты маусымда 32 матч өткізді. Командалар тұрақты маусымда бір конференциядан қарсыластармен төрт рет, ал өз конференциясынан тыс қарсыластармен екі рет кездесті. Маусым басталғанға дейін MLS рұқсат етілген халықаралық ойыншылардың санын бестен төртке дейін азайтты. Әр конференцияның ең үздік төрт командасы плей-оффқа ілікті, ол үш кезеңнен тұрды және негізінен қазан айында өтті. Конференция жартылай финалы мен Конференция финалы деп аталатын алғашқы екі кезең, жоғары тұрған команданың өз алаңында өткізу артықшылығымен, үш матчтан тұратын форматта ұйымдастырылды. Конференция финалының жеңімпаздары алдын ала белгіленген бейтарап алаңда өткізілетін MLS Кубогының финалына өтті. MLS Кубогы 1999 екі мәрте чемпион атанған D.C. United және Los Angeles Galaxy командаларының арасында өтті, екеуі де 1996 жылғы алғашқы финалда ойнаған, ол United үшін 3–2 есебімен қосымша уақытта жеңіспен аяқталды. 1996 жылғы финал да Foxboro Stadium-да өткізілді, ал 1999 жылғы матч United үшін MLS Кубогына қатысудың төртінші реті болды. 1999 жылғы финалда тұрақты маусымның екі конференциясының жеңімпаздары алғаш рет кездесті. Тұрақты маусымда Galaxy және United екі рет кездесіп, әрқайсысы қарсыласының алаңында жеңіске жетті. Galaxy 1999 жылғы маусымның басында екі матчта жеңіске жетті, бірақ содан кейін үш матчты қатарынан ұтылып, барлығы үш гол соқты. Клуб 21 сәуірде Замбраноны қызметтен босатып, оның орнына 19 жыл бойы UCLA Bruins командасын және екі жыл бойы 20 жасқа дейінгі құраманы жаттықтырған Сиги Шмидті тағайындады. Шмид басшылығымен Galaxy қыркүйек айының басында плей-оффқа ілікті және Колорадо Рапидспен бірге Батыс конференциясында көшбасшы болды. Команда маусымды 20 жеңіс, 12 жеңіліс есебімен және 54 ұпаймен аяқтады, сондай-ақ тұрақты маусымда 32 матчта 29 гол жіберіп, матч басына бір голдан да аз жіберген алғашқы MLS командасы атанды. Шмид «Жыл жаттықтырушысы», Хартман «Жыл қақпашысы», ал Робин Фрейзер «Жыл қорғаушысы» атағын жеңіп алды. Galaxy бірінші матчты қабылдап алып, қорғаушы Езра Хендрикссонның сегізінші минуттағы голымен көшбасшылыққа шықты, бірақ жартылай қорғаушы Саймон Эллиотт он минуттан кейін қызыл карточка алып алаңнан қуылды. Команда 52-ші минутта Грег Ваннидің пенальти голымен және бес минуттан кейін Матистің голымен есебін арттырды, Колорадо қақпашысы Йен Фейердің соққысын қақпаға бұрып жібергеннен кейін есеп 3–0 болды. Galaxy Денвердегі Mile High Stadium-да Rapids командасын 2–0 есебімен жеңіп, соңғы 15 минутта жартылай қорғаушылар Дэнни Пена мен Джо Франчино гол соқты. Galaxy Батыс конференциясының финалында конференцияда екінші орын алған және чемпион атанған Chicago командасын жеңген Dallas Burn командасымен ойнады. Galaxy бірінші матчты Rose Bowl стадионында 2–1 есебімен жеңіп, матч соңында 40 секунд қалғанда Езра Хендрикссон гол соқты. Galaxy екінші матчта Cotton Bowl стадионында Карлос Эрмосильоның екі голымен есепті екі рет алға шығарды, бірақ Dallas теңестіріп, соққыдан кейін жеңіліске ұшырады. Dallas соққыда 4–3 есебімен жеңіске жетіп, Rose Bowl стадионында үшінші матчты өткізуге мәжбүрледі. Galaxy 3–1 есебімен жеңіске жетіп, екінші MLS Кубогының финалына өтті, Dallas командасының жарақат пен дисквалификацияға байланысты әлсіз қорғанысын пайдаланды. Грег Ванни екінші минутта пенальти голымен есепті ашты, содан кейін Эрмосильо мен Маурисио Сиенфуэгос гол соқты. Джейсон Крайс Dallas үшін матч соңында көзге түсті.

DC United (Дисси-Си-Юнайтед)

D. C. United қатарынан үш MLS Кубогы финалында ойнап, 1996 және 1997 жылдары сәйкесінше Galaxy және Colorado Rapids командаларын жеңген болатын. 1998 жылғы финалда Chicago Fire-ға есе жібергеннен кейін, жаттықтырушы Брюс Арена команданы тастап, АҚШ ерлер құрамасына қосылды, ал оның орнына New England командасының бас жаттықтырушысы Томас Ронген келді. Маусымның басында United бірнеше жарақат алған негізгі және қосалқы ойыншыларсыз ойнады, нәтижесінде негізгі құрамды бірнеше рет өзгертуге тура келді. Команда Copa América кезінде бірнеше ойыншыны ұлттық құрамаға жіберді, бірақ Шығыс конференциясында бірінші орынды сақтап қалды. Шілде айында FIFA Конфедерациялар кубогына алты негізгі ойыншы қатысты. Ронген тәжірибесіз төрт қорғаушыдан, екінші лига ойыншыларынан және жаңа сатып алынған ойыншылардан тұратын резервтік құрамға жүгінді, осылайша тамыз айының соңында плей-оффқа қатысуға мүмкіндік алды. Команда қыркүйек айының ортасында Шығыс конференциясында бірінші орынды иеленді, екінші орындағы Columbus Crew командасынан 15 ұпайға басымдық танытты. Регулярлық маусымда United Шығыс конференциясының қарсыластарымен өткізген 20 матчтың 17-сінде жеңіске жетіп, 57 ұпаймен лигада көш бастады. United Шығыс конференциясының жартылай финалында 13–9 есебімен жеңілген Miami Fusion командасымен кездесті. United RFK стадионында өткен алғашқы ойында 2–0 есебімен жеңіске жетті, ал шабуылшы Jaime Moreno 34-ші және 88-ші минуттарда гол соқты. Флоридадағы екінші ойын негізгі уақытта 0–0 есебімен аяқталды және United 3–2 есебімен жеңіске жеткен пенальти сериясында шешілді. Қақпашы Tom Presthus негізгі уақытта төрт голды қақпадан қайтарғаннан кейін, алты раундтық пенальти сериясында тағы төрт рет сақтап қалды. Бұрынғы екі Шығыс конференциясы финалының қайталауында United Tampa Bay Mutiny командасын жеңген Columbus Crew командасымен ойнады. United алғашқы ойында RFK стадионында 2–1 есебімен жеңіске жетіп, серияда көш бастады, Moreno 15-ші минутта, ал Ben Olsen 72-ші минутта гол соқты. Колумбустағы екінші ойын 5–1 есебімен аяқталды, бұл United үшін плей-оффтағы ең ауыр жеңіліс болды және серияда үшінші ойынды өткізуге мәжбүр етті. Roy Lassiter United үшін алтыншы минутта гол соқты, бірақ Crew бірінші жартылымда Ansil Elcock пен Jeff Cunningham голдарымен, ал екінші жартылымда Stern John хет-тригімен жауап берді. United үшінші ойында 4–0 есебімен жеңіске жетіп, плей-оффтағы үйдегі жеңіліссіз сериясын 12 матчқа дейін ұзартты. Moreno 17-ші минутта гол соқты, ал Roy Lassiter жартылай уақыттың екі жағында да гол соқты, соңғысы пенальти алаңында велосипедпен соққыдан келді. Бұрынғы голдарға үш нәтижелі пас берген Marco Etcheverry, United үшін MLS кубогы финалына жолдама алу үшін ойын аяқталуға төрт минут қалғанда бос соққыдан гол соқты.

Ойыннан кейінгі

Төрт маусымда үш титул жеңіп алғаннан кейін, D. C. United командалар арасындағы теңдікті қамтамасыз етуге бағытталған лиганың күш-жігеріне қарамастан, MLS-тің алғашқы династиясы деп мойындалды. Олсен "Жоба 40" бағдарламасы аясында дамыған алғашқы MLS Кубогының ең бағалы ойыншысы атанды. 23 қарашада United Вашингтон қаласының орталық бөлігіндегі Пенсильвания даңғылымен он блокқа созылған салтанатты шерумен құрметтелді, оған мыңдаған жанкүйерлер қатысты. United үш маусым қатарынан плей-оффқа ілікпеді, бірақ 2004 жылы Канзас-Сити Уизді жеңіп, тағы бір MLS Кубогын жеңіп алды. Матчтан кейін Хартман екінші голға жіберген қатесін алаңның нашар жағдайымен байланыстырды, бұл туралы United қорғаушысы Джефф Агоос та сынға алды. Galaxy бас жаттықтырушысы Сиги Шмид, сондай-ақ Джонс және Эрмосильо төреші Тим Вейландтың шешімдерін сынағандары үшін айыппұл төледі; Шмид 2000 жылғы маусымның бірінші ойынынан шеттетілді. Шмид Фрейзердің жарақатынан кейін болмаған шешімдерге, ал бірінші таймдағы екі мүмкін пенальтиге, сондай-ақ матч бойындағы бұзушылықтарға назар салды. Galaxy 2001 жылы MLS Кубогының финалына өтті, бірақ Сан-Хосе Эртквейкстен жеңіліп, 2002 жылы Фоксборо стадионының орнына салынған Gillette стадионында Нью-Инглендке қарсы тұңғыш титулын жеңіп алды. 2022 жылдың мәліметтері бойынша, Лос-Анджелес Галакси MLS Кубогын ең көп санымен жеңіп алған команда болып табылады, 2014 жылы бесінші рет жеңіс алып, United-тің рекордын басып өтті. MLS Кубогының финалистері ретінде D. C. United және Лос-Анджелес Галакси 2000 жылғы CONCACAF Чемпиондар Кубогында АҚШ өкілдері ретінде қатысуға құқық алды, бұл турнир 2001 жылдың қаңтарында Оңтүстік Калифорнияда өткізілді. Екі команда жартылай финалда кездесті, онда Galaxy пенальти сериясында United-ті жеңді (1–1 есебімен). Galaxy турнирді жеңіп, CONCACAF жарысында жеңіс одісқан екінші американдық клуб атанды және 2022 жылға дейін Сиэтл Саундерс ФК-ге дейін соңғысы болды. Олар 2001 жылғы FIFA Клубтар Әлем Чемпионатына қатысуға жолдама алды, ол Испанияда өткізілуге тиіс болған, бірақ кейін қаржылық дағдарысқа байланысты тоқтатылды.