Кіріспе
Американдық футболшы және спорт басшысы (1960 жылы туған)
Оливер Фрэнсис Лак (1960 жылдың 5 сәуірінде туған) – американдық бизнес басшысы және бұрынғы кәсіби футболшы. Қазіргі таңда 2023 жылы ASUN конференциясы мен Батыс Атлетика конференциясының футбол бойынша бірігуінен құрылған жаңа NCAA I FCS конференциясының атқарушы директоры қызметін атқарады. COVID-19 пандемиясы салдарынан қызметін тоқтатқанға дейін XFL бас директоры және комиссары болды. Осыған дейін ол өзі бітірген Батыс Вирджиния университетінің (WVU) колледждер аралық спортшылар директоры және Ұлттық колледж спорты қауымдастығының (NCAA) реттеу функцияларын басқаратын басшысы болды. Лак 1982-1986 жылдары Ұлттық футбол лигасының (NFL) «Хьюстон Ойлерс» командасында квотербек ретінде бес маусым кәсіби футбол ойнады. Сонымен қатар, ол «Хьюстон Динамо» (MLS) клубының алғашқы президенті және бас менеджері болды. Оның басшылығымен «Динамо» 2006 және 2007 жылдары MLS кубогын жеңіп алды. Ол бұрынғы «Индианаполис Колтс» квотербекі Эндрю Лактың әкесі.
Колледждік мансап
Лак Кливлендтегі Сент-Игнатиус орта мектебінде оқыды, онда ол үздік квотербек болды. Содан кейін ол WVU-ға түсіп, 1978 жылдан 1981 жылға дейін квотербек ретінде ойнады. Бірінші курста Лак 151 ярдтан сөмбе өткізіп, бес рет допты жоғалтты. 1979 жылы екінші курста ол 1292 ярдқа және сегіз тачдаунға сөмбе өткізді, бірақ 12 рет допты жоғалтты. Ол сондай-ақ 407 ярдқа жүгіріп, бес тачдаун соқты, оның ішінде Тюлейнге қарсы 120 ярдқа жетті. 1980 жылы үшінші курста Лак бірінші команданың академиялық All-American құрметіне ие болды. Лактың 19 тачдаунды өткізгені мектеп рекорды болды, ол тағы 1874 ярд қосты. 1981 жылы төртінші курста ол «Mountaineers» командасын Peach Bowl турниріне жеткізді, онда олар «Florida Gators» командасын 26:6 есебімен жеңді. Екінші жыл қатарынан академиялық All-American атанған Лак мектеп рекорды бойынша 216 сөмбе аяқтады және 394 әрекет жасады, нәтижесінде 2448 ярд пен 16 тачдаун жинады. Ол сондай-ақ Сиракузаға қарсы ойында жеңіліске ұшырағанда карьералық рекордтық 360 ярдтан сөмбе өткізіп, мектеп рекорды бойынша 34 сөмбені аяқтады. Үш жыл қатарынан негізгі құрамда ойнаған Лак карьерасын мектеп рекордымен аяқтады: 43 тачдаунды сөмбе, 466 аяқталған сөмбе және 911 сөмбе әрекеті. Оның 5765 ярдтан астам сөмбе көрсеткіші мектеп тарихындағы төртінші орында тұр. Лак әлі де барлық негізгі сөмбе көрсеткіштері бойынша үздік ондыққа кіреді. Лак Родс стипендиясына үміткер болды (бірақ стипендияны алмады), Ұлттық футбол қорының стипендиясын жеңіп алды және екі рет GTE/CoSIDA академиялық All-American атанды. 1982 жылы ол WVU-ды magna cum laude дипломымен бітірді. Ол 1980 және 1981 жылдары команданың ең құнды ойыншысы атанды және 1981 жылы Луи Д. Мейзель сыйлығын жеңіп алды. Ол Phi Beta Kappa мүшесі. Лак 2000 жылы Академиялық All-America Даңқ залына енгізілді.
Кәсіби мансап
Лак 1982 жылғы НФЛ драфтында Хьюстон Ойлерс командасының екінші раундтағы 44-ші таңдауы болды. Ол Арт Шлихтерден (Балтиморға 4-ші) және Джим МакМахоннан (Чикагоға 5-ші) кейін таңдалған үшінші квотербек болды. 1982 жылғы ереуіл салдарынан қысқартылған маусымда Лактың ойынға қатысуы болмады. Екінші маусымда «Ойлерс» оны бастапқы квотербек ретінде қосты, онда ол сегіз тачдаун мен 13 перехват жасады, 217 пастың 124-ін аяқтады, 1375 ярдқа жетті, ал «Ойлерс» 2–14 есебімен күресті. 1982 және 1983 жылдардағы маусымдарда ол Арчи Мэннингпен бірге ойнады. 1984 жылы «Ойлерс» Канада футбол лигасының жұлдызы Уоррен Мунмен келісім жасады. Лак маусымның көп бөлігінде Мунның қосалқы ойыншысы болды. Ол 36 пастың 22-сін аяқтады, 256 ярдқа жетті, оның екеуі тачдаунға айналды, ал біреуі перехватталды. Лак допты ұстап шабуыл жасауда да сәттілікке жетті, 10 рет допты ұстап 75 ярдқа және бір тачдаунға жеткізді. Содан кейін ол Германияда Еуропалық Одақ пен оның құқықтық жүйесін зерттеу үшін стипендия алды. Лак сондай-ақ Американың Германия жөніндегі кеңесінің ұзақ жылдардан бергі мүшесі. 1990 жылы ол өзінің бітірген оқу орнының орналасқан жерін қамтитын Батыс Вирджиния штатының 2-ші сайлау округінен Конгресске Республикалық партияның үміткері болды, бірақ ол демократ Харли О. Стейггерс-младшийден жеңіліске ұшырады. Оның сайлау кампаниясы коммерциялық емес «Mountaineer Athletic Club» клубының тізімін пайдаланғаннан кейін этикалық дау туды, тізім арқылы ол WVU квотербегі ретіндегі суретімен бірге Лактан хатты клуб мүшелеріне 4000-нан астам жіберді. Штаттың этикалық комиссиясының есебі тізім Лактың өтініші бойынша жасалғанын анықтады, ал Лак кешірім сұрады. 1991 жылы ол жаңадан құрылған Америка футбол лигасының «Франкфурт Галактика» командасының бас менеджері болды. Лига тоқтатылғанға дейін ол осы лауазымда екі жыл қызмет етті. 1995 жылы лига қайта іске қосылғанда, ол «Rhein Fire» командасының бас менеджері болды және келесі жылы лига президенті болып тағайындалды. Лак 2000 жылға дейін осы қызметті атқарды, осы кезеңде ол лиганың «NFL Europe» деп қайта аталды, бұл лига мен оның бас компаниясы NFL арасындағы байланысты күшейту мақсатын көздеді. 2001 жылы Лак Хьюстон спорттық басқармасының бас атқарушы директоры болып ант берді. Осы қызметте ол 1997 жылы құрылған Харрис округі Хьюстон спорттық басқармасының жұмысын қадағалады, бұл ұйым Хьюстон қаласындағы үш ірі спорттық және ойын-сауық орындарын қаржыландыру, салу және басқаруды бақылайтын мемлекеттік орган болды: «Minute Maid Park» (Хьюстон Астросының үйі), «Reliant Stadium» (Хьюстон техастары мен Хьюстон мал шаруашылығы көрмесінің үйі) және жаңа «Downtown» көп мақсатты арена (Хьюстон Рокетс және Кометс командаларының үйі). Спорттық басқармаға қосылмас бұрын Лак он жылдан астам уақыт Ұлттық футбол лигасының жоғары лауазымды атқарушысы болды, онда ол бизнес даму вице-президенті және «NFL Europe» президенті және бас директоры қызметін атқарды. 2005 жылы ол МЖЛ-нің «Хьюстон Динамо» клубының президенті болып тағайындалды. Лак қалалық және округтік әкімдіктермен бірлесіп, 2012 жылдың наурызында көп шумақпен ашылған, мемлекеттік қаржымен қаржыландырылатын орталық футбол стадионы «BBVA Compass Stadium» құрылысын ұйымдастыруға көмектесті. 2008 жылдың 27 маусымында Батыс Вирджиния штатының губернаторы Джо Манчин Лакты 1 шілдеден бастап Батыс Вирджиния университетінің басқару кеңесінің мүшесі етіп тағайындады. Лактың өкілеттігі кезінде WVU спорттық бағдарламасы маңызды өзгерістерге ұшырады, соның ішінде: WVU-ның «Big East» конференциясынан «Big 12» конференциясына көшуі; бас футбол жаттықтырушысы Билл Стюарттың отставкаға кетуі және кейіннен Дана Холгорсеннің осы лауазымға тағайындалуы; бейсбол жаттықтырушысы Грег Ван Занттың жұмыстан босатылуы, футбол стадиондарында сыра сатуды бастауы, WVU сәйкестік кеңсесін қайта құру және мектепті үлкен сынақтан шығару; 12 жылдық, 86 миллион долларлық кепілдік берілген келісім бойынша мультимедиалық құқықтарды «IMG» компаниясына беруі, 32 жылдық үзілістен кейін ерлер гольфін қосуы; команданы «Big 12» турнирінде 3-орынға жеткізген бейсбол жаттықтырушысы Рэнди Мейзиді жалдауы және ақыр соңында «Monongalia County Ballpark» деп аталған жаңа бейсбол стадионын салу үшін мемлекеттік «TIF» қаржыландыруын ұйымдастыруы. 2012 жылдың 12 қазанында WVU Лактың еңбек шартын өзгертіп, оның келісім-шартын 2017 жылға дейін ұзартты. 2013 жылдың 14 қазанында Лак колледждік футбол плей-оффын басқару комитеті 2015 жылы өтетін бірінші колледждік футбол плей-оффына қатысатын төрт команданы таңдау үшін бірауыздан таңдаған 13 мүшесінің бірі болды. 2014 жылдың 17 желтоқсанында NCAA Лактың жаңадан құрылған реттеуші істер жөніндегі атқарушы вице-президент лауазымына орналасатынын жариялады. Лак барлық ұлттық кеңселік реттеушілік функцияларды, соның ішінде академиялық мәселелерді, мүшеліктерді, қабілеттілікті және тәртіпті сақтауды басқарады. Бұл лауазым қазіргі NCAA президенті Марк Эммерттың өзінің бас штат қызметкерлерін қайта құру аясында құрылған. Айта кетейік, NCAA кеңселерi Эндрюдің сол кезде ойнаған Индианаполис қаласында орналасқан. 2018 жылдың 5 маусымында XFL Лакты лиганың комиссары және бас директоры етіп тағайындады. «Соңғы 30 жылда, тіпті одан да бұрын жаңа спорт лигасының ең жақсы іске қосылуы» болғаннан кейін, лига 2020 жылдың 12 наурызында коронавирустың таралуына байланысты ойынды тоқтатты. 2020 жылдың 9 сәуір күні XFL иесі Винс МакМэхон лига банкротқа өтініш бермес бұрын екі күн бұрын Оливер Лакты жұмыстан босатып жіберді. Лак 2020 жылдың 21 сәуірінде XFL иесі Винс МакМэхонға қызметтен босату себепсіз болды деп шағымданып сотқа берді. XFL президенті Джеффри Поллак атап өткендей: «Біздің жабылуымыз бен банкротқа өтініш беруіміз пандемиядан басқа ештеңемен байланысты болмады. Біздің бизнесіміз жұмыс істеді, біздің концепциямыздың дұрыстығы дәлелденді және біз тамаша бірінші маусымға қадам басқан едік».
Жеке өмір
Лак бұрынғы Кэти Уилсонға үйленген, оның төрт баласы бар: Эндрю, Мэри Эллен, Эмили және Аддисон. Үш үлкені Стэнфорд университетінің түлектері, Эндрю футбол, ал Мэри Эллен волейбол ойнаған. Лактың NCAA-ға жұмысқа орналасқаны жарияланған кезде, Аддисон Моргантаун орта мектебінде оқыды. Эндрю Стэнфордта квотербек болып ойнады және 2012 жылғы NFL драфтында «Индианаполис Колтс» командасы оны бірінші нөмірмен таңдады. Кәсіби қызметімен қатар, Лак жастар спортының бапкері ретінде де белсенді түрде қатысты.