Пол Дэвид Уэллстоун: Американ саяхаты және сенаторының өмірі мен қызметі

Кіріспе

Пауль Дэвид Уэлстон (21 шілде 1944 – 25 қазан 2002) – американдық ғалым, жазушы және саясаткер. Ол 1991 жылдан бастап, 2002 жылы Миннесота штатының Эвелет қаласы маңындағы ұшақ апатында қаза болғанға дейін Миннесота штатынан АҚШ Сенатында өкілдік етті. Демократиялық партияның (ДФЛ) мүшесі Уэлстон партияның популистік және прогрессивтік қанаттарының жетекшісі болды. Уэлстон Вашингтон қаласында дүниеге келді және Солтүстік Вирджинияда өсті. Ол Солтүстік Каролина университетінің Чапел-Хилл қаласындағы академиялық факультетінде бакалавр және саяси ғылымдар докторы дәрежесін алды. 1969 жылы Уэлстон Миннесота штатының Нортфилд қаласындағы Карлтон колледжінде профессор болып жұмысқа орналасты, Сенатқа 1990 жылы сайланғанға дейін оқытып келді. Сонымен қатар, ол ауылдық Райс округіндегі жергілікті белсенді және қоғамдық ұйымдастырушы болып жұмыс істеді. 1982 жылы ол саяси мансабында алғаш рет сол жылы өткен Миннесота штатының аудиторлық сайлауына қатысты. Оның үміткерлігі сәтсіз аяқталды, республикалық Арне Карлсонға жеңілді. Уэлстон 1990 жылы АҚШ Сенатына сайлауда екі мерзімдік республикалық сенатор Руди Бошвицке қарсы күресті. Уэлстонды көптері аутсайдер деп санайтын, Бошвицке қарағанда әлдеқайда аз қаржы жұмсады. Прогрессивтік популизмін және жаппай науқандық тактикаларын, мысалы, оның әйгілі жасыл мектеп автобусын пайдалана отырып, Уэлстон күтпеген жеңіске жетті, бұл оған ұлттық назар аударды. Сол жылы ол елдегі жалғыз үміткер болды, ол қолданыстағы сенаторды жеңді. 1996 жылы қайта сайлау науқанында ол Бошвицті қайтадан жеңді. Ол сайлауда тиісінше 50,4% және 50,3% дауыспен жеңіске жетті. АҚШ Сенатында Уэлстон қоршаған ортаны қорғау, еңбек ұйымдары және денсаулық сақтау реформасын қолдады. Ол 2002 жылғы екіпартиялық науқан реформасы туралы заңға «Уэлстон түзетуін» енгізді. Алайда, оның сайлау қаржысын реформалауға бағытталған күш-жігері 2010 жылы АҚШ Жоғарғы Сотында «Citizens United v. Federal Election Commission» ісі бойынша жоққа шығарылды. Уэлстон 2002 жылы Сенатқа қайта сайлануға үміткер болды және сайлауға бірнеше апта қалғанда Миннесота штатының Эвелет қаласы маңындағы ұшақ апатында қаза тапты, бұл кезде ол бұрынғы Сент-Пол қаласының мэрі Норм Коулманмен бәсекелес болды. Оның әйелі Шила және қызы Марсия да апатта қаза тапты. Кенеттен болған қайтысынан кейін Уэлстонның орнын бұрынғы вице-президент Уолтер Мондейл басты, ол Коулманға шамалы айырмамен жеңілді. Уэлстонның ұлдары Дэвид пен Марк ұшақта болған жоқ және 2018 жылға дейін ата-аналарының құрметіне «Wellstone Action» коммерциялық емес ұйымын (қазір «Re:Power» деп аталады) бірлесіп басқарды.

American politician (1944–2002)

Paul David Wellstone (July 21, 1944 – October 25, 2002) was an American academic, author, and politician who represented Minnesota in the United States Senate from 1991 until he was killed in a plane crash near Eveleth, Minnesota, in 2002. A member of the Democratic Party (DFL), Wellstone was a leader of the populist and progressive wings of the party. Born in Washington, D. C., Wellstone grew up in Northern Virginia. He went on to graduate from the University of North Carolina at Chapel Hill with a Bachelor's of Arts and a doctorate in political science. In 1969, Wellstone was hired as a professor at Carleton College in Northfield, Minnesota, where he taught until his election to the Senate in 1990. In addition, he also worked as a local activist and community organizer in rural Rice County. In 1982, he made his first bid for political office in that year's Minnesota State Auditor race. His campaign was unsuccessful, losing to Republican incumbent Arne Carlson. Wellstone challenged two term Republican incumbent Rudy Boschwitz in the 1990 United States Senate election. Wellstone was widely seen as an underdog and was significantly outspent by Boschwitz. Using his progressive populism and grassroots campaigning tactics, such as his iconic green school bus, Wellstone won in an upset victory that gained him national attention. He was the only challenger in the country that year to defeat an incumbent senator. In his 1996 reelection campaign, he defeated Boschwitz in a rematch. He won the elections with 50.4% and 50.3% of the vote, respectively. While in the U. S. Senate, Wellstone was a supporter of environmental protection, labor groups, and health care reform. He notably authored the "Wellstone Amendment" for the Bipartisan Campaign Reform Act of 2002. However, his efforts toward campaign finance reform were overturned in 2010 by the U. S. Supreme Court in Citizens United v. Federal Election Commission. Wellstone was a candidate for reelection to the Senate in 2002 and was facing former Saint Paul mayor Norm Coleman in a competitive race when, a few weeks before the election, Wellstone died in a plane crash near Eveleth, Minnesota. His wife, Sheila, and daughter, Marcia, also died on board. After his sudden death, Wellstone was replaced on the ballot by former Vice President Walter Mondale, who lost by a slim margin to Coleman. Wellstone's sons, David and Mark, were not on the flight, and until 2018 co chaired the Wellstone Action nonprofit organization (now named Re:Power) in honor of their parents.

Өмірбаян және білім

Веллстон Вашингтон қаласында, украиндық еврей иммигранттары Леон мен Минни Веллстонның екінші ұлы ретінде дүниеге келді. Оның әкесі 1930 жылдары антисемитизмге тап болғаннан кейін отбасының тегін Вексельштейннен өзгертті. Вирджиния штатының Арлингтон қаласында өскен Веллстон Уэйкфилд мемлекеттік мектептерінде және Йорктаун жоғары мектебінде оқыды, оны 1962 жылы бітірді. Веллстон Капел-Хиллдегі Солтүстік Каролина университетіне (UNC) күрес бойынша шәкіртақы алып түсті. Университетте ол Атлантикалық жағалау конференциясының жеңілмейтін күрес чемпионы атанды. Бірінші курсты бітіргеннен кейін Шейла Исон Веллстонға үйленді. 1965 жылы саяси ғылымдар бакалавры дәрежесін алып, Phi Beta Kappa қатарына сайланды. 1969 жылдың мамыр айында Веллстон UNC-ден саяси ғылымдар бойынша докторлық диссертациясын қорғады. Оның қара нәсілді радикалдықтың тамырлары туралы докторлық диссертациясы "Геттодағы қара нәсілді радикалдар: неліктен олар зорлыққа сенеді" деп аталды. 1970 жылдың мамыр айында Миннеаполистегі Федералды кеңсе ғимаратының алдында Вьетнам соғысына қарсы наразылық көрсеткені үшін тұтқындалғаннан кейін Федералдық Тергеу бюросы оның ісін қозғады. 1984 жылы Веллстон банктегі ипотекалық протест кезінде заңсыз кіргені үшін қайтадан тұтқындалды.

Алғашқы саяси мансап

Веллстон алғаш рет 1982 жылы мемлекеттік қызметке үміткер болды. Штаттық конвенцияда құмарлықпен сөйлеген сөзінен кейін ол Миннесота штатының аудиторы лауазымына демократтардың кандидаттығын иеленді, сондай-ақ "Рудиді іздеу" – 1989 жылғы Майкл Мурдың "Роджер және мен" деректі фильмінің пародисі. Бошвицке сайлауға дейін күндер қалғанда, оның қолдаушылары Миннесота еврей қауымының мүшелеріне, сайлау штабының бланкісінде жазылған хатта, Веллстонды басқа дінге сенушімен үйленгені және балаларын еврей дінінде тәрбиелемегені үшін "жаман еврей" деп айыптады. (Бошвиц, Веллстон сияқты, еврей.) Веллстонның Миннесота телеарналарында кеңінен тараған жауабы: "Содан болар, ол христиандармен мәселесі бар". Бошвиц сол жылы қайта сайланбаған АҚШ сенаторының жалғыз өкілі болды. 1996 жылы Веллстон Бошвицті тағы жеңді. Сол науқан барысында Бошвиц Веллстонды "кереметтей либералды" деп айыптады және оны "Сенатор-қамқор" деп атады. Ол Веллстонды туды өртеуді қолдады деп айыптады, бұл кейбір сарапшылардың пікірінше, кері нәтиже берді. Бұл айыптаудан бұрын жарыс тартысты болды, бірақ Веллстон Бошвицті тоғыз дауыспен жеңіп, қайтадан көп шығынға ұшырады. Реформа партиясының үміткері Дин Баркли дауыстардың 7% -ын алды. Веллстонның 1990 жылғы сенімсіз жеңісі мен 1996 жылғы қайта сайлануына колледж студенттерін, кедейлерді және ұлттық азшылықтарды саясатқа қатысуға шабыттандырған, көптегендері үшін бұл алғашқы қадам болған, жалпыхалықтық науқан да себеп болды. 1990 жылы науқанға қатысқан жастардың саны соншалықты көп болды, сайлаудан кейін көп ұзамай Уолтер Мондейл Веллстонға: "Балалар сен үшін жеңіске жетті" деді. Веллстон сенаттағы мансабының көп бөлігін Миннесотадағы хмонг қауымымен, бұрын американдық саясатқа көп қатыспаған, және ардагерлер қауымымен бірлесе жұмыс істеді – Сенаттың ардагерлер істері жөніндегі комитетіне мүше болып, атомдық ардагерлерге федералды үкіметтен өтемақы алу үшін, сондай-ақ ардагерлердің денсаулық сақтау шығындарын арттыру үшін сәтті науқан жүргізді. 2002 жылы Веллстон үшінші мерзімге қайта сайлану үшін науқан жүргізді, бірақ бұрын тек екі мерзімге ғана қызмет етуге уәде берген еді. Оның республикалық қарсыласы Норм Коулман, Санкт-Пол қаласының екі мерзімге сайланған мэрі және бұрынғы демократ, ол Веллстонның 1996 жылғы науқанына қолдау көрсеткен. Сол жылдың басында Веллстон өзіне жеңіл формадағы көптік склероз диагнозы қойылғанын хабарлады, бұл оның күрес кезіндегі ескі жарақат деп ойлаған ақсақтыққа себеп болды. Веллстон Демократиялық фермерлік-еңбек партиясының (ДФЛ) орталық-солшыл сенаторларының қатарында болды. Алғашқы үш сенатор – Хьюберт Хамфри, Юджин Маккарти және Уолтер Мондейл – ұлттық Демократиялық партияда белгілі болды. Сенатқа қосылғаннан кейін көп ұзамай Оңтүстік Каролина сенаторы Фриц Холлингс Веллстонға: "Сен маған Хьюберт Хамфриді еске түсіресің. Сен тым көп сөйлейсің" деді.

Wellstone first sought public office in 1982. He received the Democratic nomination for Minnesota State Auditor after an impassioned speech at the state convention. and "Looking for Rudy", a pastiche of the 1989 Michael Moore documentary Roger & Me. Boschwitz was also hurt by a letter his supporters wrote, on campaign stationery, to members of the Minnesota Jewish community days before the election, accusing Wellstone of being a "bad Jew" for marrying a Gentile and not raising his children in the Jewish faith. (Boschwitz, like Wellstone, is Jewish.) Wellstone's reply, widely broadcast on Minnesota television, was "He has a problem with Christians, then." Boschwitz was the only incumbent U. S. senator not to be reelected that year. Wellstone defeated Boschwitz again in 1996. During that campaign, Boschwitz ran ads accusing Wellstone of being "embarrassingly liberal" and calling him "Senator Welfare". He accused Wellstone of supporting flag burning, a move some believe backfired. Before that accusation, the race was close, but Wellstone beat Boschwitz by nine points despite again being significantly outspent. Reform Party candidate Dean Barkley received 7% of the vote. Wellstone's upset victory in 1990 and reelection in 1996 were also credited to a grassroots campaign that inspired college students, poor people, and minorities to get involved in politics, many for the first time. In 1990, the number of young people involved in the campaign was so notable that shortly after the election, Walter Mondale told Wellstone that "the kids won it for you". Wellstone also spent much of his Senate career working with the Hmong community in Minnesota, which had not previously been much involved in American politics, and with the veterans community—serving on the Senate Committee on Veterans' Affairs, successfully campaigning for atomic veterans to receive compensation from the federal government, and for increased spending on health care for veterans. In 2002, Wellstone campaigned for reelection to a third term despite an earlier campaign pledge to serve only two. His Republican opponent was Norm Coleman, a two term mayor of St. Paul and former Democrat, who had supported Wellstone's 1996 campaign. Earlier that year Wellstone announced he had a mild form of multiple sclerosis, causing the limp he had believed was an old wrestling injury. Wellstone was in a line of center left senators from the Democratic Farmer Labor Party (DFL). The first three, Hubert Humphrey, Eugene McCarthy, and Walter Mondale, were all prominent in the national Democratic Party. Shortly after joining the Senate, South Carolina Senator Fritz Hollings told Wellstone, "You remind me of Hubert Humphrey. You talk too much."

Президенттік мақсаттар

1996 жылы Сенатқа қайта сайланғаннан кейін Веллстон 2000 жылы партиясының АҚШ Президентіне үміткер болу мүмкіндігін қарастыра бастады. 1997 жылдың мамырында ол «Балалар сапары» деп аталған, ел бойынша сөйлеу және тыңдау сапарына шықты. Ол Миссисипи мен Аппалач аймақтарының ауылдық жерлерін, сондай-ақ Миннеаполис, Чикаго, Лос-Анджелес және Балтимор қалаларының орталық аудандарын аралады. Оның мақсаты Роберт Ф. Кеннедидің 1966 жылы өткізген ұқсас сапарының қадамдарын қайталау және азаматтық құқық қозғалысынан бері афроамерикандықтардың жағдайы шамалы жақсарғанын, бірақ азық-түлік жәрдемақысына, мемлекеттік жұмыстарға (әскери қызмет) және олардың аймақтарына, әсіресе Аппалач аймағына жасалған үлкен федералдық инвестицияларға қарамастан, кедей ақ халықтың жағдайы көп өзгермегенін көрсету болды. 1998 жылы Веллстон зерттеу комитетін және «Прогрессивті саясат желісі» атты үгіт-насихат тобын құрды. Бұл топ оның Айова және Нью-Гэмпшир штаттарына, яғни үміткерлерді іріктеу процесіндегі алғашқы екі штатқа саяхат жасауына қаржылай көмектесті. Ол ұйымдасқан еңбек ұжымдары мен жергілікті демократтар алдында «Мен Демократиялық партияның прогрессивтік қанатын білдіремін» деген ұранмен сөйледі. Вермонт штатының губернаторы Говард Дин бұл фразаны 2004 жылғы АҚШ Президенттік сайлауындағы сөздеріне енгізді. Веллстон АҚШ-қа иммиграцияны қолдады. Ол 1991 жылғы Бірінші шығанақ соғысына қарсы болды және өліміне бірнеше ай қалғанда Иракқа қарсы жаңа соғыс қаупіне қарсы сөйледі. Ол «Демократиялық әрекет үшін американдықтар», AFL–CIO, «Сиерра клубы», «Американдық азаматтық бостандықтар одағы» және «Американдықтардың жақсы жолы үшін» сияқты ұйымдардың күшті қолдауын алды. 1996 жылы ол «Неке институтын қорғау туралы» заңға дауыс берді. Кейін ол жақтастарынан бұл мәселе бойынша білім алуды сұрады және 2001 жылы, «Либералдың ар-ожданы» атты автобиографиясын жазғанда, Веллстон өзінің қателік жасағанын мойындады. 1999 жылы ол Гласс-Стигалл заңын жоюға қарсы дауыс берген Сенаттың сегіз мүшесінің бірі болды. 2002 жылдың 11 қазанындағы сайлаудағы қарсылығына қарамастан, Конгресс Ирактағы соғысқа рұқсат беруге дауыс бергеннен кейін Веллстон әйеліне: «Мен өзімді сайлаудан айырдым» дегенін айтқан. 2002 жылғы сайлау науқанында Жасылдар партиясы Веллстонға қарсы кандидатты тікелей ұсынды, бұл қадамға кейбір жасылдар қарсы болды. Партияның 2000 жылғы вице-президенттікке үміткері Винона ЛаДюк Веллстонды «біздің көптеген мәселелердің чемпионы» деп атады. Жасылдар партиясының Веллстонға қарсы шығуы либералдардың бір бөлігінен сыни пікірлерге ие болды. Веллстон Маккейн-Фингольд заң жобасына, сайлау қаржысын реформалауға қатысты «Веллстон түзетуінің» авторы болды, бұл 2002 жылғы Екі партиялық сайлау реформасы туралы заң ретінде белгілі болды. Бұл заңды, соның ішінде Веллстон түзетуін, әртүрлі саяси көзқарастағы топтар мен жеке тұлғалар, оның ішінде Калифорния Демократиялық партиясы, Американың Ұлттық атқыштар қауымдастығы және Сенаттың көпшілік қамшысы, республикашыл сенатор Митч Макконнелл конституцияға қайшы деп мәлімдеді. 2003 жылдың 10 желтоқсанында Жоғарғы Сот Маккейн-Фингольд заңының негізгі ережелерін, соның ішінде Веллстон түзетуін қолдады. Веллстон Маккейн-Фингольд заңының «адвокаттық» топтарды қорғауын «арнайы мүдделерге» соңғы минутта сайлау жарнамаларын жүргізуге мүмкіндік беретін «босақтық» деп сипаттады. Ол Маккейн-Фингольд заңының соңғы минуттағы жарнамаларға тыйым салуын «NRA, Sierra Club, Christian Coalition және басқалар» сияқты коммерциялық емес ұйымдарға тарату туралы түзетуді ұсынды. Веллстон түзетуіне сәйкес, бұл ұйымдар жарнаманы тек қатаң «қатты ақша» шегінде жиналған қаражатты пайдалана отырып жасай алады – әр жеке тұлғадан 5000 доллардан аспауы тиіс. 2010 жылдың қаңтарында «Citizens United v. Federal Election Commission» ісі бойынша АҚШ Жоғарғы Соты Маккейн-Фингольд заңын жойып, NRA және басқалардың сайлау кезінде үгіт-насихат жүргізу мүмкіндігіне шектеулерді алып тастады.

Shortly after his reelection to the Senate in 1996, Wellstone began contemplating a run for his party's nomination for President of the United States in 2000. In May 1997, he embarked on a cross country speaking and listening tour dubbed "The Children's Tour." It took him through rural areas of Mississippi and Appalachia and the inner cities of Minneapolis, Chicago, Los Angeles, and Baltimore. He intended to retrace the steps Robert F. Kennedy took during a similar tour in 1966, and to highlight the fact that conditions had improved slightly for African Americans since the civil rights movement, but not much for poor whites despite their dependency on food stamps, government jobs (military) and the massive federal investment in their regions, especially Appalachia. In 1998, Wellstone formed an exploratory committee and a leadership PAC, the Progressive Politics Network, that paid for his travels to Iowa and New Hampshire, two early primary states in the nomination process. He spoke before organized labor and local Democrats, using the slogan "I represent the democratic wing of the Democratic Party." Vermont governor Howard Dean later incorporated that phrase into his stump speech in the 2004 US presidential election. He was a supporter of immigration to the U. S. He opposed the first Gulf War in 1991 and, in the months before his death, spoke out against the government's threats to go to war with Iraq again. He was strongly supported by groups such as Americans for Democratic Action, the AFL–CIO, the Sierra Club, the American Civil Liberties Union, and People for the American Way. In 1996, he voted for the Defense of Marriage Act. He later asked his supporters to educate him on the issue and by 2001, when he wrote his autobiography, Conscience of a Liberal, Wellstone admitted that he had made a mistake. Wellstone was one of only eight members of the Senate to vote against repealing the Glass Steagall Act in 1999. After voting against the congressional authorization for the war in Iraq on October 11, 2002, amidst a tight election, Wellstone is said to have told his wife, "I just cost myself the election." In the 2002 campaign, the Green Party ran a candidate against Wellstone, a move some Greens opposed. The party's 2000 vice presidential nominee, Winona LaDuke, called Wellstone "a champion of the vast majority of our issues". The Green Party's decision to oppose Wellstone was criticized by some liberals. Wellstone was the author of the "Wellstone Amendment" to the McCain Feingold Bill for campaign finance reform, in what came to be known as the Bipartisan Campaign Reform Act of 2002. The law, including the Wellstone Amendment, was called unconstitutional by groups and individuals of various political perspectives, including the California Democratic Party, the National Rifle Association of America, and Republican Senator Mitch McConnell, the Senate Majority Whip. On December 10, 2003, the Supreme Court upheld McCain Feingold's key provisions, including the Wellstone Amendment. Wellstone called McCain Feingold's protection of "advocacy" groups a "loophole" allowing "special interests" to run last minute election ads. He pushed an amendment to extend McCain Feingold's ban on last minute ads to nonprofits like "the NRA, the Sierra Club, the Christian Coalition, and others." Under the Wellstone Amendment, these organizations could advertise using only money raised under strict "hard money" limits—no more than $5,000 per individual. In January 2010, in Citizens United v. Federal Election Commission, the U. S. Supreme Court struck down the McCain Feingold Act and removed restrictions on the NRA and others' ability to campaign at election time.

Перс шығанағындағы соғыс

1991 жылғы 12 қаңтарда Велстоун Парсы шығанағындағы соғысқа дейін күш қолдануға рұқсат беруге қарсы дауыс берді (дауыс беру 52–47 көрсеткішімен қолдауға шалды). Ол сондай-ақ 2002 жылғы 11 қазанда Ирак соғысына дейін күш қолдануға қарсы дауыс берді (дауыс беру 77–23 көрсеткішімен қолдауға шалды). Велстоун 1991 және 2002 жылғы қарарлардың екеуіне де қарсы дауыс берген 11 сенатордың бірі болды. Қалғандары да Демократиялық партиядан: Гавайи штатының Дэниел Акака; Нью-Мексико штатының Джефф Бингаман; Батыс Вирджиния штатының Роберт Бёрд; Солтүстік Дакота штатының Кент Конрад; Гавайи штатының Дэниел Инуйе; Массачусетс штатының Тед Кеннеди; Вермонт штатының Патрик Лихи; Мичиган штатының Карл Левин; Мэриленд штатының Барбара Микульски; және Мэриленд штатының Пол Сарбанес.

Басқа да маңызды әскери іс-қимылдар

Веллстон президент Билл Клинтонның әскери әрекеттерге қатысты өтініштерін қолдады, оның ішінде Сомалидегі «Үмітты қайта орнату» операциясы (1992), Гаитидегі «Демократияны қолдау» операциясы (1994), Босния және Герцеговинадағы «Сақтық күші» операциясы (1995), Ирактағы «Шөл түлкісі» операциясы (1998) және Югославиядағы «Одақтас күш» операциясы (1999). 1994 жылдың 1 шілдесінде, Руандадағы 1994 жылдың 6 сәуірінен шілде айының ортасына дейінгі 100 күндік геноцид кезінде Веллстон 1995 жылғы қорғаныс шығыстарына түзету ұсынды.

Өлім

2002 жылдың 25 қазанында сағат 10:22-де Солтүстік-Шығыс Миннесотада ұшақ апатынан Веллстон тағы жеті адаммен бірге қаза болды. Құрбандардың арасында оның әйелі Шила, үш баласының бірі Марсия, екі ұшқыш – Ричард Конри мен Майкл Гесс, сондай-ақ үгіт-насихат қызметкерлері Мэри МакЭвой, Том Лапик және Уилл МакЛафлин болды. Денсаулық сақтау министрлігі жасаған сараптама бойынша, бес жолаушы соққы сәтінде бірден көз жұмған, ал үш – МакЛафлин, МакЭвой және Лапик – өрттен шыққан түтінді жұтқан. Алғашында апат орнынан қалдықтарды жинауға көмек көрсеткен Федералдық тергеу бюросы (ФБР) апатта қылмыстық іс-әрекет болу мүмкіндігін тергеді. Бірнеше күннен кейін апаттың кездейсоқ оқиға екені анықталды, бірақ бұл шешімге өлім жасқандығы туралы бірнеше қылмыстық іздерді тексергеннен кейін ғана келді. Веллстон қызмет еткен кезеңде өлім жасқандығы туралы қауіптерді алған, ФБР оның телефонын тыңдап, қоңырау шалушыларды анықтаған. ФБР-дің Веллстонның қазасын тергеуге қатысы туралы құжаттар 2010 жылдың қазан айына дейін жарияланбады. Үкіметтік құжаттар сонымен қатар ФБР Веллстон сенатор болғанға дейін оның қызметін бақылап, 1970 жылы соғысқа қарсы наразылық акциясында тұтқындалған сәтінен бастап ақпарат жинағанын көрсетті. Кейіннен Ұлттық көлік қауіпсіздігі жөніндегі кеңес (НТҚБ) апаттың себебін "ұшу экипажының қажетті жылдамдықты сақтамауы, нәтижесінде ұшақ аэродинамикалық тұрақтан шығып, одан қалпына келтіре алмауы" деп анықтады. Радардың соңғы екі көрсеткіші ұшақтың апат кезіндегі жағдайларға байланысты болжамды жылдамдықпен немесе одан да төмен жылдамдықпен ұшқанын көрсетті. Олар бірнеше минут бойы бағытынан ауысып, ұшу-қону жолағының жарығын "қосып" алды. Апаттан кейінгі сұхбатта Конридің көп жылғы досы және әріптес ұшқышы Тимоти Куни 2001 жылдың маусым айында Конримен соңғы рет сөйлескенін және сол жылдың сәуірінде, апатқа 18 ай қалғанда, King Air ұшақтарымен ұшудағы қиындықтар туралы алаңдаушылық білдіргенін айтты. Апаттан кейінгі тергеу барысында капитанның ұшу журналында елеулі қателіктер табылды, бұл оның ұшу тәжірибесін әдейі көбейтіп көрсеткенін аңғартады. Оның көп бөлігі 9-10 жылдық үзілістен кейін, алдау және нашар көруге байланысты болды. FAA ережелері Конриден көзіне түзету линзаларын тағуды талап еткен, бірақ оның әйелі мен Куни операциядан кейін Конри линза тақпағанын айтты. Оның денесін тексерген сот медициналық сарапшы Конридің апат кезінде контактты линза таққан-тақпағанын анықтай алмады. Әріптестері Гесске ұшу кезінде газ педаліне қолын ұстап, жылдамдықты сақтауын үнемі еске салып отыруға тура келгенін айтты. Конридің жесірі НТҚБ-ға күйеуінің "басқа ұшқыштар Гесс жақсы ұшқыш емес деп ойлаған" дегенін айтқанын жеткізді.

On October 25, 2002, Wellstone, along with seven others, died in an airplane crash in northeastern Minnesota, at 10:22 a. m. He was 58 years old. The other victims were his wife, Sheila; one of his three children, Marcia; the two pilots Richard Conry and Michael Guess; and campaign staffers Mary McEvoy, Tom Lapic and Will McLaughlin. Autopsy reports determined that five of the passengers likely died instantly upon impact, while three others—McLaughlin, McEvoy, and Lapic—showed signs of smoke inhalation from the ensuing fire. The Federal Bureau of Investigation (FBI), which initially sent agents to help recover debris, investigated possible foul play in the crash. After a few days, it determined that the crash was accidental, but only after following several criminal leads involving death threats. Wellstone had been receiving death threats since he took office; the FBI tapped his phone to locate the callers. Documents about the FBI's involvement in investigating Wellstone's death were not publicly released until October 2010. Government documents also indicated that the FBI had been following Wellstone before he became a senator, and included records dating as far back as his arrest at a 1970 antiwar protest. The National Transportation Safety Board (NTSB) later determined that the likely cause of the accident was "the flight crew's failure to maintain adequate airspeed, which led to an aerodynamic stall from which they did not recover." The final two radar readings detected the airplane traveling at or just below its predicted stall speed given conditions at the time of the accident. They had been off course for several minutes and "clicked on" the runway lights, In a post accident interview, Conry's longtime friend and fellow aviator Timothy Cooney said that he had last spoken to Conry in June 2001 and had expressed concerns about difficulties he had flying King Airs as late as April of that year, 18 months before the accident. Significant discrepancies were also found in the captain's flight logs in the course of the post accident investigation, indicating he had probably greatly exaggerated his flying experience, most of which had been accrued before a 9–10 year hiatus from flying due to a fraud conviction and poor eyesight. FAA regulations required Conry to wear corrective lenses, but his wife and Cooney said Conry did not wear lenses after the surgery. The coroner who examined his body was unable to determine whether Conry was wearing contact lenses at the time of the crash. Coworkers described Guess as having had to be consistently reminded to keep his hand on the throttle and maintain airspeed during approaches. Conry's widow told the NTSB that her husband told her "the other pilots thought Guess was not a good pilot."

Салдары

Дон Хазен, AlterNet сайтының бас редакторы, оның қазасы туралы: «Елдің прогрессивтілерінің барлығы осы трагедияға шок болды, өйткені Сенаттың ар-ожданы деп есептелетін тұлға кетіп қалды» деп жазды. Веллстон Сенаттағы демократтардың бақылауын сақтау үшін өте маңызды сайлауда қайта сайлануға бар болғаны 11 күн қалғанда дүниеден өтті. Барлық тараптар сайлау кампаниясын тоқтатты. Миннесота штатының заңына сәйкес, оның аты бюллетеньнен алынып тасталды және оның орнына партия таңдаған кандидат қойылды. DFL бұрынғы вице-президент Уолтер Мондейлді сайлауға ұсынды. Веллстон мен апатта қаза болғандардың еске алу рәсімі Миннесота университетінің Уильямс аренасында өтті және ұлттық телеарналарда тікелей эфирде көрсетілді. Ұзаққа созылған рәсім саяси сөздерге, саяси мәселелерді ашық түрде жақтауға және жағажайдағы кештерге тән үлкен допты лақтырып ойнаумен толы болды. Бұл еске алу рәсіміне бұрынғы президент Билл Клинтон, бұрынғы вице-президент Аль Гор және АҚШ Сенатының жартысынан астамы сияқты көптеген белгілі саясаткерлер қатысты. Ақ үй вице-президент Дик Чейниді шақыруды ұсынды, бірақ Веллстон отбасы одан бас тартты. Кейбір адамдар бұл рәсімнің дұрыс емес екенін, «көтеріңкі жиын» немесе «партизандық шайқас» сияқты екенін сынады. Веллстонның сайлау штабының жетекшісі Джефф Блодгетт оқиғадан кейін бұл сценарий бойынша дайындалмағанын айтты және ренжіген немесе таң қалғандардан кешірім сұрады. 4 қарашада, сайлау күнінен бір күн бұрын, Вентура штаттық жоспарлау комиссары, Вентураның Миннесотадағы тәуелсіздік партиясының негізін қалаушысы және төрағасы Дин Барклиді Веллстонның қалған екі айлық мерзіміне тағайындады; ол 1996 жылы Веллстонға қарсы сайлауға түскен еді. Коулман Мондейлді жеңіп, Веллстонның орнын иеленді, ол дауыстардың 49,5 пайызын алды. 2008 жылы ол үштік жарыста Барклиді қоса алғанда, Франкенге қайта сайлануға тырысқанда аз айырмамен жеңілді (312 дауыспен).

Мұра

AFL–CIO еңбек одақтарының құқықтарын қолдайтындар үшін AFL–CIO сенаторы Пол Уэллстон атындағы сыйлықты құрды. 2003 жылғы қаңтарда президенттікке үміткер Говард Дин және Калифорния штатының сенаторы Джон Бертон екеуі де алғашқы сыйлықты алды. 2004 жылы Солтүстік Каролина университеті, Чапел-Хилл, университеттің түлектері болған Пол мен Шила Уэллстонға құрмет көрсету мақсатында, Пол мен Шила Уэллстонның естелік бағын ашты. Сондай-ақ 2004 жылы Мейсон Дженнингс өзінің “Use Your Voice” альбомында Уэллстон жұбайларын еске алатын “The Ballad of Paul and Sheila” әнін жариялады. Ұшақ апаты болған жерге жақын жерде 2005 жылдың 25 қыркүйегінде Уэллстон жұбайларына арналған ескерткіш ашылды. Оның ерекше жасыл автобусы, сондай-ақ жүздеген жақтастары мен туыстары қатысты. Евлетке жақын, Бодас жолындағы алты акрлық жер учаскесі Уэллстонның өмірі мен мансабына, сондай-ақ апатта қаза тапқан отбасы мүшелері мен қызметкерлеріне арналған құрметті білдіреді. Ескерткіш апат орнынан шамамен үш шақырымдай қашықтықта орналасқан, ол жеке меншікте. Ол үш бөлікке бөлінген: Мұра жолы, Еске алу шеңбері және Апат орны туралы мәліметтер алаңы. Пол мен Шила Уэллстон Минеаполистегі Лейквуд зиратында жерленген, бұл вице-президент Хьюберт Х. Хамфри де жерленген зират. Бде Мака Ска маңындағы ескерткіш мүсін олардың қабірлерін көрсетеді. Зияратшылар кейде еврей дәстүрі бойынша отбасылық жер учаскесін белгілейтін үлкен тасқа немесе жекелеген белгілерге кішкентай тастар қояды. Wellstone Action – коммерциялық емес, саяси бағыты жоқ ұйым, ол прогрессивті бағдарламамен азаматтар мен болашақ кандидаттарды даярлайды. 2007 жылы бұрынғы бірінші ханым Розалин Картер Дэвид Уэллстонмен бірге Конгреске психикалық денсаулық сақтандыру туралы заң қабылдауға ықпал етті. Уэллстон мен Картер 2008 жылғы Пол Уэллстон мен Пит Доменисидің психикалық денсаулықты және тәуелділікті теңестіру туралы заңын қабылдау үшін жұмыс істеді, бұл заң психикалық және физикалық ауруларға сақтандыру полисінде екі түрі де қамтылған жағдайда тең жағдайларда қолдануды талап етеді; олар екеуі де 2007 жылдың шілде айында Өкілдер палатасының комиссиясы алдында заң туралы куәлік берді. 2008 жылдың 5 наурызында Өкілдер палатасы H. R. 1424 заңын, 2007 жылғы Пол Уэллстон психикалық денсаулық және нашақорлық туралы заңын 268–148 дауыспен қабылдады. Бұл заңға Патрик Кеннеди мен Джим Рамстад демеушілік етті, екеуі де алкоголизмнен емделуде. Сенатта бұрын қабылданған S. 558 заң жобасын Кеннедидің әкесі, сенатор Эдвард Кеннеди, Пит Домениси және Майк Энзи енгізді.

The AFL–CIO has created the AFL–CIO Senator Paul Wellstone Award for supporters of the rights of labor unions. Presidential candidate Howard Dean and California state senator John Burton both received the first award in January 2003. In 2004, the University of North Carolina at Chapel Hill dedicated the Paul and Sheila Wellstone Memorial Garden as a tribute to the couple, both graduates of the university. Also in 2004, Mason Jennings released "The Ballad of Paul and Sheila," a song memorializing the Wellstones, on his album Use Your Voice. Near the site of the plane crash, a memorial to the Wellstones was dedicated on September 25, 2005. His distinctive green bus was present, as well as hundreds of supporters and loved ones. The six acre site, off Bodas Road near Eveleth, is a tribute to Wellstone's life and career, and to his family members and staff who lost their lives in the crash. The memorial is about three quarters of a mile from the crash site, which is on private land. It is divided into three parts: the Legacy Trail, the Commemorative Circle, and the Crash Site Narrative Space. Paul and Sheila Wellstone were buried at Lakewood Cemetery in Minneapolis, the same cemetery in which Vice President Hubert H. Humphrey is interred. A memorial sculpture near Bde Maka Ska marks their gravesites. Visitors sometimes follow the Jewish custom of placing small stones on the boulder marking the family plot or on the individual markers. Wellstone Action, a nonprofit, nonpartisan organization, trains citizens and potential candidates with a progressive agenda. In 2007, former First Lady Rosalynn Carter joined David Wellstone to push Congress to pass legislation regarding mental health insurance. Wellstone and Carter worked to pass the Paul Wellstone and Pete Domenici Mental Health Parity and Addiction Equity Act of 2008, which requires equal coverage of mental and physical illnesses when policies include both types of coverage; both testified about the bill before a House subcommittee in July 2007. On March 5, 2008, the House of Representatives passed H. R. 1424, the Paul Wellstone Mental Health and Addiction Equity Act of 2007, by a vote of 268–148. It was sponsored by Representatives Patrick Kennedy and Jim Ramstad, both of whom are recovering alcoholics. The narrower Senate bill S. 558, passed earlier, was introduced by Kennedy's father, Senator Edward Kennedy, Pete Domenici, and Mike Enzi.