Кіріспе

Өнеркәсіптік қаптау процесі

Малап қаптау – бұл өнеркәсіптік қаптау процесі, мысалы, қапталған маталар мен презервативтер сияқты көптеген өнімдерді өндіру үшін, сондай-ақ биомедициналық сала сияқты арнайы жабындар жасау үшін қолданылады. Малап қаптау академиялық зерттеулерде де жиі қолданылады, онда көптеген химиялық және наноматериалдарды зерттеу жобалары жұқа пленка жабындарын жасау үшін осы әдісті пайдаланады. Ең алғашқы малап қапталған өнімдер шамдар болған болуы мүмкін. Мата сияқты икемді жалаңаш субстраттар үшін, малап қаптау үздіксіз рулондық процесте орындалуы мүмкін. 3D нысанды қаптау үшін, оны жабын ваннасына енгізіп, қайта шығаруға болады. Презерватив жасау үшін, форма малап қаптауға батырылады. Кейбір өнімдер үшін, мысалы, шам жасаудың ерте әдістерінде, процесс көп рет қайталанады, бұл жұқа пленкалардың қатарын салыстырмалы түрде қалың соңғы нысанға дейін жеткізеді. Соңғы өнімге субстрат пен қаптама кіретін болуы мүмкін, немесе қаптаманы алып тастап, тек құрғатылған немесе қатып қалған қаптамадан тұратын нысан жасауға болады, мысалы, презервативтердегідей. Айналмалы қаптауға танымал балама ретінде, зерттеу мақсатында сол-гель прекурсорларынан жұқа пленкалар жасау үшін жиі малап қаптау әдістері қолданылады, онда ол әдетте пленкаларды жалпақ немесе цилиндрлі субстраттарға жағу үшін қолданылады.

Нанобөлшектер қаптамалары

Дип-қаптамалар, мысалы, биокерамикалық нанобөлшектерді, биосенсорларды, имплантаттарды және гибридті қаптамаларды жасауда қолданылған. Мысалы, полиметилметакрилатқа гидроксиапатит және TiO2 нанобөлшектерін бекіту үшін қарапайым, бірақ жылдам термиялық емес қаптама әдісін құру үшін дип-қаптама пайдаланылды. Тағы бір зерттеуде, 25–70 нм қалыңдығы бар кеуекті целлюлоза нанокристалдары және поли(винил спирті) CNC/PVA нанокомпозиттік қабықшалары дип-қаптама арқылы шыны субстраттарға жабылды.

Сол-гель техникасы

Органикалық емес зольдерді шомылдыру (немесе золь-гель синтезі деп аталады) – жұқа органикалық емес немесе полимерлік жабындар жасаудың бір жолы. Золь-гель синтезінде жабыну жылдамдығы – қабаттың қалыңдығы, тығыздығы және кеуектілігі сияқты факторларға әсер ететін маңызды параметр. Золь-гель техникасы – материалтануда қорғаушы жабындар, оптикалық жабындар, керамикалық жабындар және осыған ұқсас беттер жасау үшін кеңінен қолданылатын жабыну әдісі. Бұл техника сұйық прекурсордың (золь) гидролизімен басталады, ол поликонденсацияға түсіп, біртіндеп гельге айналады. Бұл гель – сұйық фазаны (еріткіш) және қатты фазаны (біртұтас желі, әдетте полимер желі) қамтитын екі фазалы жүйе. Сұйықтың мөлшері кезең-кезеңмен азаяды. Қалған сұйықтықты кептіру арқылы жоюға болады және қатты дененің материалдық қасиеттерін қалыпқа келтіру үшін термиялық өңдеумен үйлестіруге болады.