Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уильям Чемпион (1709–1789) Ұлыбританияда каламиндан мырышты көмірді пайдаланып балқыту процесіне патент алғанымен танымал.
William Champion (1709–1789) is credited with patenting a process in Great Britain to distill zinc metal from calamine using charcoal in a smelter.
Өмірбаян
Абрахам Дарби I Бристоль мыс компаниясынан кетіп, Коалбрукдейлде өзінің жаңа мыс зауытын салғаннан кейін, оның сенімдесі, квакер Нехемия Чемпион басшылыққа келді. Нехемияның үш ұлы болды: Джон (1705–1794); Нехемия (1709–1782); және ең кішісі Уильям (1710–1789).
After Abraham Darby I had left the Bristol Brass Company to form his own new copper works at Coalbrookdale, fellow Quaker Nehemiah Champion took over leadership. Nehemiah had three sons: John (1705–1794); Nehemiah (1709–1782); and the youngest William (1710–1789).
Ерте өмір және патент
Жас кезінде Уильям Чемпион мыс жасау өнерін үйрену үшін Еуропаны аралап, 1730 жылы Бристоль мыс компаниясының кіші серіктесі болды. Ол алты жыл бойы тәжірибе жасап, мырыш жасау процесін әзірледі. Бұл процеске дейін ғасырлар бұрын қолданылған, Уильям Чемпион оны қайта ашқанға дейін Үндістандағы Завар кен орындарында қолданылған, 12 ғасырдан бері сақталған, ұқсас масштабталған процесті пайдаланды. Ол 907°C температурада мырыштың булануының қиындықтарын дистилляция арқылы процеске конденсациялық бу енгізу арқылы жеңіп шықты. 1738 жылдың шілдесінде ол өзінің әдісіне патент алды, ал оның жүйесі 100 жылдан астам уақыт бойы өндірісте болды. Голдни отбасы Уормлиде жер иеленді және 1746 жылы Голдни отбасының қолдауымен Уильям Бристоль мыс компаниясынан кетіп, Уормли зауытын салуға кірісті. Коалбрукдейлдегі Дарби темір зауытымен қамтамасыз етілген құралдар мен өндірістік жабдықтармен келесі бірнеше жылда Уормли зауыты мырыш, мыс, латунь және басқа металдарды өндіретін әлемдегі ең ірі металл өңдеу орнына айналды. 1747 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін, Уильямға ағасы Нехемия және қарындасы Рахиль акционер ретінде қосылды. 1750 жылдың ақпан айында Уильям Парламентке алғашқы отандық мырыш өндірісі кезінде келген шығындарды өтеу туралы өтініш жасады, бұл оның патенттелген процесін кеңейтуге мүмкіндік береді деп үміттенді. Комитет патентті Парламент заңы арқылы ұзарту керек дегенге келіссе де, Бристоль саудагерлерінің ықпалды лоббисі заңның қабылдануын кешіктірді, ал Уильям кейіннен заңдық процестен бас тартты. Алайда Уильям Уормлидегі нысандарды кеңейтуді жалғастырды, сондай-ақ Кингсвудтағы жаңа пештер, Авон өзенінің жанындағы Келстондағы ұстахана және Бойд өзенінің бойындағы Битондағы аккумуляторлық диірмендерді салды. 1754 жылға қарай оның құрамында: "15 мыс пеш, 12 латунь пеш, 4 мырыш пеш (шпельтер), қазандықтарға арналған аккумуляторлық немесе кішкентай диірмен, пластиналар жасауға арналған вальстік диірмен, сымды тарту және кесуге арналған диірмендер, және қалың және жұқа сымды тартуға арналған сым диірмені болды. Оның ағасы Джон Чемпион 1758 жылы мырыш сульфидін (мырыш қоспасын) оксидке кальцинациялау процесін жетілдіріп, патент алды, оны реторт процесінде пайдалануға болады. Англияның мырыш өнеркәсібі Бристоль және Суонси және олардың айналасында шоғырланды.
As a young man, William Champion toured Europe to learn the art of brass making, returning to become a junior partner in the Bristol Brass Company in 1730. He then experimented for six years to develop a process to create zinc – then known as spelter. Using a scaled up process similar to that used at the Zawar mines in India where this process was available centuries before William Champion rediscovered it, since the 12th century AD, he overcame the difficulties of zinc vaporising at 907 °C by introducing a condensing vapour into the process through distillation. He obtained a patent for his method in July 1738, and his system remained in production for over 100 years. The Goldney family owned land in Warmley, and in 1746 backed by the Goldney family, William left the Bristol Brass Company and began to construct the Warmley Works. With tools and manufacturing equipment supplied by the Darby Ironworks at Coalbrookdale, over the next few years Warmley Works became the biggest metal processing plant in the world, with outputs of zinc, copper, brass and other metals. After the death of his father in 1747, William was joined in the business by his brother Nehemiah, and sister Rachael as a shareholder. In February 1750, William applied to the House of Commons for some form of recompense for the losses he had suffered in making the first home produced zinc, which he hoped would allow extension of his patented process. Although a committee reported agreed that the patent should be extended through an Act of Parliament, a counter petition by the powerful lobby of the merchants of Bristol delayed the passage, and William later abandoned the legal process. However, William continued to expand the business through development at both the Warmley site, as well as new furnaces at Kingswood, a forge at Kelston near the River Avon, and a battery mill at Bitton on the River Boyd. By 1754, he had:
'15 copper furnaces 12 brass furnaces; 4 spelter or zinc furnace; a battery mill or small mill for kettles; rolling mills for making plates; rolling and cutting mills for wire; and a wire mill of both thick and fine drawn kinds. His brother John Champion developed a refined process and patented in 1758 the calcination of zinc sulfide (zinc blende) to oxide for use in the retort process. The English zinc industry was concentrated in and around Bristol and Swansea.
Доктар мен Бристольдің жүзетін порты
1765 жылы Уильям қолында артық капитал болғандықтан, Авон өзенінің шығыс жағалауындағы Роунхэмде 36 ірі кемені қабылдай алатын жаңа док салуға кірісті. Бірақ, құрылыс бағасының өсуі оның қаржысын сарқып, сауданың жетіспеуіне байланысты, 1770 жылы докты 1770 фунт стерлингке Мерчант Венчурлерге сатты, олар оны «Мерчант догы» деп атады. Док салынысымен бірге Уильям Бристольде толық суда жүзетін порт құруды ұсынды, Авон өзені Фром өзенімен қосылатын жерге шлюздер орнату арқылы. Алайда, жоспардан 37 000 фунт стерлинг болатын шығынға байланысты бас тартылды.
By 1765, with excess capital on his hands, William commenced development of a new dock at Rownham on the eastern bank of the River Avon, which would be capable of holding 36 large ships. However, after the increased cost of construction depleted his resources, and with a distinct lack of trade, he sold the dock in 1770 to the Merchant Venturers for £1770, who renamed it The Merchants' Dock. During the dock's construction, William had also proposed creating a complete floating harbour at Bristol, by building lock gates on the River Avon where it junctioned with the River Frome. However, the plan was abandoned due to an estimated cost of £37,000.
Төмендеу
1767 жылы Уормли компаниясы 200 000 фунт стерлинг капиталға ие екенін және шамамен 2000 адамды жұмыспен қамтып отырғанын мәлімдеді. Бұдан бөлек, Уильям қосымша патенттер алды: балқытылған мысты тазарту үшін шойын құбырларын пайдаланып, мырыштан арсеникті бөліп алу; мыс сым жасау үшін ағаш көмірінің орнына тас көмірді қолдану; мыс жасау үшін каламиннің орнына мырыш сульфидін қолдану. Компания 1720 жылғы Bubble Act заңына дейін құрылған еді, ал 1767 жылы Парламентке өз статусын корпорацияға өзгерту туралы петиция берді. Жауабында серіктестер тағы 200 000 фунт стерлинг көлемінде капитал салуға келісті, оның ішінде мыс шыналарын өндіруге 30 000 фунт стерлинг бөлді. Бұл Bubble Act бойынша құрылған басқа металлургия компанияларының, сондай-ақ Глостердегі шына жасаушылардың наразылығын тудырды, олар бұл инвестицияның олардың қолданыстағы құрал-жабдықтарынан 50%-ға артық екенін мәлімдеді. 1767 жылдың сәуір айында Палаталар (Commons) Инкорпорация хартасын дайындауға рұқсат беретін жарлық шығарды, бірақ бәсекелестер оған қарсы шықты. Ұзақ сот процесінен кейін 1767 жылдың қазан айында Бас прокурор екінші жарлық шығарды. Бұл Уормли компаниясы монополияға айналады деген талаппен жаңа петицияға әкелді. 1768 жылдың наурызына қарай оппозиция жеңіске жетті және Инкорпорация хартасын алуға қатысты ешқандай қадамдар жасалмады. 1768 жылдың сәуір айында Уильямның серіктестері оның капиталының бір бөлігін рұқсатсыз қайтаруға тырысқанын анықтады және ол дереу компаниядан қуылды. Қарыздарын төлей алмағандықтан Уильям Чемпион банкрот деп жарияланды. Ол 1789 жылы қайтыс болды.
By 1767, the Warmley Company claimed to have a capital of £200,000 and to give employment to about 2,000 people. Further, William had taken out additional patents covering: the refining of copper by using wrought iron pipes to remove arsenic from the smelt; using pit coal instead of charcoal to make brass wire; using zinc sulphide instead of calamine to make his brass. The company had been formed before the Bubble Act of 1720, and in 1767 petitioned Parliament to change its status to incorporation. In return, the partners offered to invest another £200,000 worth of capital, including £30,000 into the production of brass pins. This brought about the combined wrath of other metal companies formed under the Bubble Act, as well as the pin makers of Gloucester, who petitioned that such an investment was 50% greater than their existing facilities. In April 1767 the Commons issued a warrant that gave authority for the preparation of Charter of Incorporation, but this was countered by the competitors. After lengthy legal proceeding, a second warrant was issued by the Attorney General in October 1767. This led to a further counter petition, which claimed that the Warmley Company would become a monopoly. By March 1768, the opposition had won and no further steps were taken to obtain a Charter of Incorporation. Due to the collapse of the process to incorporate, in April 1768 William's partners discovered that he had tried to withdraw part of his capital without permission, and he was instantly dismissed from the company. Because he could not pay his debts William Champion was declared bankrupt. He died in 1789.
Мұра
Енді қарыздармен батқан кәсіпорынға айналған Уормли зауыды 1769 жылғы 11 наурызда Феликс Фарлидің «Бристоль журналында» сатуға ұсынылды. Ол «Харфорд & Бристоль Коппер Компани» компаниясына сатылып, Чемпионның патенттеріне құқықтарды алды. Олар осы процесті пайдаланды, бірақ 1809 жылға дейін өндірісті тоқтатты, содан кейін 1825 жылы Битон батареясын қағаз фабрикасы ретінде пайдалану үшін сатты. Америка Тәуелсіздік соғысының салдарынан, сол кезде кемелерді герметтеу үшін қолданылатын шайырдың бағасы күрт өсті. 1780 жылғы 29 сәуірде Сара Фарлидің журналында қайтыс болған Уильям Чемпионның мүлкінен ағылшын шайырын жасау процесі сатылатыны туралы хабарлама жарияланды. Кейіннен Бристоль портында шайыр өндірісі құрылды.
Now a debt encased and loss making enterprise, on 11 March 1769 the Warmley Works were offered for sale in Felix Farley's Bristol Journal. Sold to the Harford & Bristol Copper Company, they also obtained the rights to Champion's patents. Using the process but winding down the operations until 1809, they later sold the Bitton Battery Mill in 1825 for use as a paper mill. Because of the American War of Independence, the price of tar greatly increased, which was used at the time as a sealant on ships. On 29 April 1780 an advert appeared in Sarah Farley's Journal offering for sale a process of making English tar, from the estate of the deceased William Champion. Later, a tar works was established within Bristol Harbour.