Кіріспе

Marvel Comics Universe-дегі ойдан шығарылған құдай Плутон – Marvel Comics баспасынан шыққан американдық комикстерде кездесетін ойдан шығарылған құдай. Бұл кейіпкер сол аттас грек-рим құдайының негізінде жасалған.

Жариялану тарихы

Плутон алғаш рет 1966 жылы «Thor» комиксінің 127-ші нөмірінде пайда болды, оны Стэн Ли өңдеп, Джек Кирби салған.

Ойдан шығарылған кейіпкер өмірбаяны

Плутон – Олимп құдайы, жер асты, өлім және өлгендердің билеушісі, және Хадистің монархы. Кейіпкердің тарихының көп бөлігі дәстүрлі грек мифтерімен сабақтас. Әкесі Кроносты жеңгеннен кейін Плутон ағалары Зевс және Нептун, сондай-ақ әпкелері Гера, Гестия және Деметрамен бірге Кроностың империясын бөлісу үшін құрбандық тастады. Плутон өлгендердің судьясы ретінде жер асты әлемін биледі. Дегенмен, Marvel әлемінде Плутон – Зевсті құлатуды жоспарлап отырған құдай, бұл грек мифтерінде кездеспейді. Оның ең танымал әрекеті – Зевс пен Деметрдің қызы, оның немересі Персефонаны (Коре деп те аталады) өз еркіне қарсы әйелі ретінде алуы. Бұл оқиға оған болашақта бірнеше сәтсіздіктер әкеледі; мысалы, Персефона оған қарсы бұйрық шығарғанда, Ақталушылар оны жеңіп алады. Ол сондай-ақ жас Геркулес оның иті Серберді он екі еңбегінің бірі ретінде тұтқынға алғанда Геркулестің басты жауына айналады. Грек құдайларына табыну тоқтаған кезде Зевс Плутонға өзінің жер асты әлеміне басқа жандарды қабылдауға тыйым салады. Ол ашуланып, өзінің қуатты бауырына қарсы ұзақ уақыт бойы жоспар құра бастайды. Көптеген сәтсіздіктерден кейін Зевс Плутонның тек оның орнына билік ете алатын адамды тапса ғана Адуалынан шыға алатынын жариялайды. Плутон Жерге келіп, өзін кино продюсері Хеллман мырза ретінде таныстырады және Геркулесті өзі туралы фильм түсіруге шақырады. Геркулес келісімшартқа қол қояды, ол Плутонның орнына Олимп жер асты әлемінің билеушісі болуға міндеттейді, өйткені ол Плутонды жеңіп, оның жер асты әлемін бағындыру туралы фильмге сенеді. Тор Плутонның алдауын біліп, Геркулестің атынан оған қарсы шығады. Плутон Торды Олимп жер асты әлеміне жібереді, оның мақсаты – Плутонның қолбасшыларын жеңу. Плутон ғасырлар бойы салған Жер асты әлемінің көп бөлігін жойған Тордың үлкен жетістіктерін көргеннен кейін, Плутон жиреніп, келісімшартты жойып, Геркулесті босатады. Содан кейін Плутон басқа болашақтан келген мутанттармен Жерге шабуыл жасайды. Ол Тормен шайқасып, Зевспен жеңіледі. Плутон грек құдайларының мекені Олимпке және Тор мен оның асгардтық серіктерінің мекені Асгардқа көптеген рет шабуыл жасауға тырысады, бірақ ешқайсысы сәтті болмайды. Плутон өзінің немере інісі және Олимп соғыс құдайы Ареспен одақтасып, Олимп пен Асгард арасында соғыс тудыруға тырысады, бірақ Тор шайқаста жеңіп алады. Плутон ақырында басқа өлім құдайлары мен жын-перілермен одақтасады. Ол Амазонка патшайымы Гипполитамен және Ареспен одақтасады, ол да Зевстің адамдарды өзіне табынуға мәжбүрлеуден бас тартуы қателік деп санайды. Алайда Гипполита тек Геркулесті өзіне иеленгісі келеді және Плутонның адамзаттың құлшылық етуіне деген қалауына қызығушылық танытпайды. Плутон Геркулес пен Хебаның ажырасуына қолдау көрсетуге тырысады, Геркулесті Гипполитамен және Аресті Венерамен үйлендіруді жоспарлайды. Олимп заңдарына сәйкес, Гипполита мен Арес Плутонға Олимпті жаулап алуға көмектессе де, Геркулес пен Венера өз серіктерімен күресуге құқылы емес. Алайда, бұл жоспарды Ghost Rider ашады және Зевс бастапқыда ойланғаннан кейін одақтарға тыйым салады. Плутон кейіннен Улик пен Локиге қарсы одақтасады. Плутон ғаламды жоятын "недер ойығын" құруға тырысады. Ол бейтаныспен шайқасып, жеңіп шығады, бірақ ол онымен бірге келген Шындық пен Халк жеңіп алады. Плутон басқа өлім құдайлары мен жын-перілермен одақтасады. Оны Демогорг жұтып қояды, бірақ Тор босатады. Плутон кейіннен Зевстің бұйрығы бойынша Ақталушыларды Тартарда тұтқынға алады, бірақ Ақталушылар күресіп, қашып құтылады. Зевстің бұйрығын орындамау үшін Плутон Лорлейдің көмегімен Жерді жаулап алуға тырысады. Плутон Лорлейді Валькирияның көшірмесіне айналдырады және оның күшін мен естеліктерін жояды. Содан кейін ол сіңірілген күшті пайдаланып, нағыз Валькирияны бағындырып, Жерді өлілер әлеміне айналдыруға тырысады. Валькирияның болуы оның өз ықпалын жасырады және Зевстің бұйрығы Плутонға өлілердің басқа да әлемдерін иемденуге мүмкіндік береді. Плутонды Қорғаушылар тоқтатады, олар Лорлейді өздерінің командаласы деп ойлап, бірге алып келеді. Екі Валькирияның қақтығысы Лорлейді сиқырдан босатып, олар Плутонға қарсы шығып, оның жоспарын тоқтатып, аяқтайды. Рагнарёктан кейін Асгардтықтардың жоғалуымен, Зевс Олимп құдайларының да қауіпсіздігіне алаңдайды және оларды кез келген қауіптен жасыру үшін адамзат арасында араласуға шешім қабылдайды. Хадис (Плутон) мафиялық қылмыс әлемінің басшысына айналады, ол әлі де жер асты әлемінің мырзасы екенін әзілдеп айтады. Олимп құдайлары ақырында Олимпке оралады, онда олар жапон құдайы Аматсу Микабошинің шабуылына ұшырайды.

"Олимп" тобы

Гера мен Плутон Олимп тобын, қазіргі олимпиадалықтардың билік ортасын, Гераның Зевстен мұраға алған үлестері арқылы және Посейдонды сатып алып, өздеріне қаратуға жетеді. Олар компанияның жаңа маңызды мақсаты Афина мен Геркулестің өлімі екенін жариялайды. Плутон Норман Осборнның «Тәуекелшілер» тобы Олимп тобының қоймаларының біріне шабуыл жасағанда, Олимп тобымен бірге пайда болады. Сол жерде Плутон Дейкенге күтпеген болжам жасайды – Дейкеннің қайтыс болатын күні, айы және оның қаншалықты қорқынышты болатыны туралы. Дейкен Плутонға шабуыл жасайды, бірақ бұл шабуыл тиімсіз болып жатады, ал Плутонның мафиоздан құралған өлген армиясы оны жеңіп алады. Геркулес пен Амадей Чо Плутонның әлем бейіндес әлеміне кіреді, оның жаңа кіреберісі Атлантик-Ситидегі казино болып табылады, онда қайтыс болған батырлар мен жаулар қайта тірілуге тырыса алады. Олар Плутон Зевске қарсы сот процесін бастағанын көреді, бұл сот Адодағы оның барлық құрбандарының атынан өткізіліп, 501 өлген қазылар алқасы Афинаның әділдігін мазақтап отыр. Плутон Зевсті жою арқылы өзінің билігін арттыруды үміттенеді, себебі Плутон, Посейдон және Зевс арасындағы ежелгі келісім бойынша жаратылыс олардың әрқайсысының билігіндегі аймақтарға бөлінген. Ол Геркулестің араласуына кедергі келтіру үшін Геркулеске оның асырап алған әкесінің жанын ұсынады, ол Геркулеске Зевсті құтқаруды бұйырады. Ақырында Зевс кінәлі деп танылады және жазасын қабылдайды: ол Лета өзенінен ішіп, естелігін жоғалтады және Жерде бала болып қайта туылады. Зевс құтқарылғаннан кейін, өлгендер бірден Плутонға қарсы шығады, өйткені ол енді олардың барлық азаптарының жалғыз себепшісі. Плутон кейін Геркулестің жерлеу рәсімінде Афинамен (қазір олимпиадалықтардың жетекшісі), Аполлонмен, Посейдонмен және Гебемен бірге пайда болады. «Хаос соғысы» оқиғасы кезінде Плутон Персефонамен дауласып жатқанда, Хела оған өлілер әлемі Амацу Микабошидің мақсатында екенін айтады. Плутон өлгендердің жандарын – құтқарылғандар мен қаралылардың барлығын – өз әлемі үшін күресуге босатады, соның ішінде Зевс, Гера, Арес, түрлі өлген батырлар (Банши, Свердсмен I және Yellowjacket II) және түрлі өлген жаулар (Жексұмдық және Iron Monger).

Күштері мен қабілеттері

Плутон – Олимп құдайлары деп аталатын өлмейтіндер нәсілінің мүшесі. Оның адамнан асып түсетін күші Нептун мен Ареске тең, ал Зевс пен Геркулес одан да күшті. Плутонның денесі де шаршамайды, оған шексіз шыдамдылық сыйлайды. Плутон күшті соққы күштеріне, температураның жоғары-төмен өзгеруіне және қуатты энергиялық жарылыстарға зардап келмей төтеп бере алады. Ол, нәсілінің басқа мүшелері сияқты, қартаюдың әсерінен қорғалған, яғни өлмейді. Ересек жасқа жеткеннен бері ол қартайған жоқ, сондай-ақ барлық белгілі ауруларға қарсы тұрады. Оның денесіне ауыр зақым келтіріп, толық жойылмаса, физикалық өлімге ұшырауы мүмкін емес. Плутон зақымданудан басқа нәсіл өкілдеріне қарағанда жылдам әрі толық қалпына келеді. Плутон зор күшке ие, оған Нептун тең, ал Олимпиада құдайлары арасында Зевстен кейін екінші орында тұрады. Ол Жердің ең жоғарғы сиқыршысы Доктор Стрэнджпен тікелей сиқырлы шайқаста күш сынасты. Плутон қуатты энергиялық жарылыстар шығарады, уақытша физикалық қасиеттерін арттырады, басқа тірі жандарға немесе заттарға адамнан асып түсетін күш сыйлайды, уақытты кең ауқымда басқара алады – басқа дәуірлерге (соның ішінде балама болашаққа) өтуден бастап, өтпес уақыт құдықтарын жасай алады, берік күш өрістерін құрады, мистикалық жалыннан қару жасайды, оның тиюі қарсыласты, тіпті Геркулес сияқты құдайларды да парализге түсіріп, зақымдай алады, сонымен қатар өлшемдер аралық телепортацияға қабілетті. Өлім құдайы ретінде Плутонның Өліммен жасасқан келісімі грек-рим құдайларына табынғандардың жанын алуға және өзіне бағыныштыларға бұйрық беруге мүмкіндік береді. Ол қолына тигендердің, тіпті басқа құдайлардың да күшін, өмірлік энергиясын сіңіре алады. Әртүрлі Өлім құдайлары жағдайға қарай одақтас немесе қарсылас бола алады. Плутонның Аид әлеміндегі энергиямен байланысу және оны басқару қабілеті басқа әлемдердегіден артық. Жерде ол өлілер армиясына басшылық ете алады. 2021 жылы CBR.com Хадисті "Marvel: 10 ең күшті Олимпиадашы" тізімінде 4-ші орынға қойды. 2022 жылы Sportskeeda "Marvel комиксіндегі 10 ең жақсы грек құдайы" тізімінде Хадисті 7-орында көрсетті. 2022 жылы Screen Rant Плутонды "Marvel Comics-тегі ең күшті 10 Олимпиада құдайы" тізіміне енгізді.

Теледидар

Плутон 1960 жылдардағы Marvel Super Heroes анимациялық телесериалдарының The Mighty Thor бөлігінде көрінеді. Плутон Халк пен S.M.A.S.H агенттерінің "Геркулес туралы әңгіме" эпизодында Роберт Энглунд дауысымен пайда болады. Ол адамдарды тасқа айналдыру үшін Геркулестің қазынасынан Минерваның қалқанын ұрлап алады және оған Харпиялар мен Минотаврлар әскері қызмет етеді. Геркулеспен болған шайқаста ол оны тасқа айналдырады, бірақ Халқтың тапқырлығы арқасында қалқанды жояды және жеңіледі, алайда Халкқа оның жанын жақын арада тозаққа сүйреп әкететінін айтады.