Кіріспе

Алабама штатының мемлекеттік тас жолы, 5 (SR 5) – АҚШ-тың Алабама штатының батыс бөлігіндегі 198 миль (319 км) оңтүстік-солтүстік бағыттағы мемлекеттік тас жолы. 1957 жылы Алабама штатының тас жолдары қайта нөмірленгенге дейін, бұл жол Мобил қаласынан солтүстікке Теннесси штатының шекарасына дейін созылып, Мобил мен Бирмингем қалалары арасындағы маңызды бағыттардың бірі болған. Кейіннен, бұл жолдың ұзындығы бұрынғыдан екі есеге дейін қысқартылды, оның орнын Interstate 65 (I 65) сияқты жаңа тас жолдар басты.

Маршрут сипаттамасы

Бір жағынан, 5-ші тас жол екі бөлек жолдан тұрады. Оның бағытының бірінші бөлігі қазіргі SR 5-тің оңтүстік соңында, Томасвиллдегі 43-ші АҚШ тас жолымен (US 43) қиылысында басталады. Келесі 217 километр бойы солтүстік-шығысқа қарай Бирмингемге қарай өтеді, Қара белдеудің ауылдық аймақтарынан өтеді; осы бөлігінің көп бөлігі екі жолақты жол. Солтүстік Бибб округінде SR 5, АҚШ 11, I 20 және I 59 тас жолдарымен қосылады, олар солтүстік-шығысқа қарай жалғасады. SR 5, Вудсток пен Бирмингем арасындағы 48 километрлік қашықтықта АҚШ 11 тас жолымен бірге жүреді. SR 5-тің екінші бөлігі Бирмингемдегі тарихи Легиондық стадионның жанында басталады, онда US 11 және SR 5, US 78 тас жолымен қиылысады. Осы жерде US 11 және SR 5 бірге жүруін тоқтатады, ал US 78 және SR 5 21 километрге бірге жүруді бастайды. US 78 және SR 5 бұрын Бірмингемнен Джасперге бірге өтіп, Бірмингемнің Форстдейл, Адамсвилл және Грейсвилл қалаларынан өтетін. Солтүстік-батыс Алабамадағы I 22 тас жолының көп бөлігі салынысымен, US 78 және SR 5 қазір Грейсвиллде бөлініп, US 78 енді I 22 тас жолына бағытталды. Джасперде SR 5 бұрынғы US 78 тас жолының бағытынан бұрылып, Уокер және Уинстон округтерінің ауылдық аймақтары арқылы жалғасады. SR 5-тің солтүстік соңы US 278 және SR 13 тас жолдарымен қиылысатын Табиғи Көпірде орналасқан.

Тарих

1920 жылдардың ортасында штаттық жолдарды алғашқы рет нөмірлегенде, SR 5 болып аталған трасса бірнеше нөмірге ие болды. SR 6 – Мобилден солтүстікке Томасвилл арқылы Сельмаға дейінгі трасса еді. SR 35 Саффордта SR 6-дан бөлініп, Вудсток маңынан солтүстік-шығысқа қарай жүрді, онда қозғалыс SR 2 (US 11) арқылы Бирмингемге дейін жалғаса берді. SR 43 Джасперде SR 8-ден (US 78) бөлініп, Монтгомериден US 78 арқылы Фил Кэмпбеллге бағытталды. SR 43 сондай-ақ Джасперден оңтүстік-батысқа қарай Банкстон ауылына дейін SR 33 трассасымен жүрді, бірақ 1927 жылға дейін нақты маршруты анықталмаған. Одан саяхатшылар SR 5-тің бір бөлігімен Флоренцияға және SR 50 арқылы Теннесси штатының шекарасына дейін солтүстікке қарай жалғаса алатын, онда жол Теннесси штатының 6-шы трассасына айналатын еді, ол Лоуренсбург пен Нэшвиллге қарай бағытталған. 1928 жылдың соңына қарай трассалардың кең ауқымды қайта нөмірленуі жүзеге асырылды. Жаңа SR 5 Мобилден Теннессиге дейін Бирмингем мен Флоренция арқылы созылып, бірнеше бұрынғы маршруттарды қамтыды: SR 6-ның көп бөлігі, SR 35-тің барлығы, SR 43-тің көп бөлігі, SR 5-тің бір бөлігі және SR 50-нің барлығы. SR 35 және SR 43-тің қалған бөліктері SR 22 және SR 18 трассаларының бөлігіне айналды. Ескі SR 5 бірнеше маршрутқа бөлінді. Жаңа SR 5 трассасының екі жартысы Вудсток пен Джаспер маңында SR 7 (US 11) және SR 4 (US 78) арқылы Бирмингем арқылы біріктірілді. US 43 1933 немесе 1934 жылдары Томасвиллден оңтүстікке және Фил Кэмпбеллден солтүстікке қосылды. Осы екі нүкте арасында SR 5 негізінен SR 13 трассасы болған қысқа маршрутты пайдаланды. Шағын өзгерістер мен кеңейтулерді есептемегенде, SR 5 1950 жылдарға дейін өзгеріссіз қалды. 1950 жылдары жаңа трасса, SR 5-тен Хейливиллден шығып, жергілікті жолдарға Natural Bridge жерінде қосылды, штаттық трассалар жүйесіне SR 195 ретінде қосылды. 1957 жылға дейін Алабама тас жолы департаменті Natural Bridge-тен Джасперге жақын SR 5-ке дейін оңтүстік-шығысқа қарай күтімді ұзартып, жаңа трассаны кеңейтті. Осы жылы Алабама штатының тас жолдары қайта нөмірленген кезде SR 5 трассасының маршрутына маңызды өзгерістер енгізілді. Оның екі бөлігі де US 43 трассасымен бірге болған жерлерде – Томасвиллден оңтүстікке және Фил Кэмпбеллден солтүстікке – SR 13 трассасына айналды, ол штат бойынша US 43 трассасының белгісіз серігіне айналды. SR 13 Банкстон мен Хейливилл арасындағы қысқа трассаны пайдаланды, SR 5-ке Natural Bridge жерінде қосылды және SR 5-тің солтүстік соңы SR 13 трассасымен бірікті. US 43 ешқашан осы маршрутқа ауыстырылмады. Сонымен қатар, SR 5 және SR 195 трассалары Джаспер мен Хейливилл арасында ауыстырылды, бұл SR 5-ке жаңадан асфальтталған тікелей маршрутты берді. Бұл бастапқы SR 5 трассасының шамамен жартысын алып тастады, оны C әрпіне ұқсайтын маршрут қалдырды, оның екі ұшы да US 43 трассасына қосылып, шығыс нүктесі Бирмингемде орналасқан. 2020 жылы Бренттегі SR 5 және CR 58 қиылысы айналма жолға айналдырылды. Қалалық аңыз бойынша Линн қаласының жанындағы SR 5 трассасында жүк көлігі жүргізушісі өлтірген жасөспірім қыздың рухы қыбырлап жүреді.