Кіріспе

Сандық кодтарды қысқа толқынды радио хабарлары арқылы жазу.

Conet жобасы: Қысқа толқынды сандық станциялардың жазбалары – 1997 жылдан бастап Irdial Discs компаниясы шығарған сандық және шу станцияларының төрт (кейін бес) дискілік жинағы. Сандық станциялар – үкіметтік органдар тарапынан жасырын байланыс үшін жұмыс істейтін, деп саналатын қысқа толқынды радиостанциялар. Жазбалар жинағының негізгі бөлігін 1992 жылы сандық станциялардың хабарларын жазуды бастаған Irdial Discs компаниясының негізін қалаушы Акин Фернандез жасаған. Алғашқы 4 дискілік жинақ 1997 жылы жарық көрді және 2013 жылы қосымша 5 дискімен қайта шығарылды. Бұл жазбалар түрлі көркемдік жобаларда қолданылған, ең белгілісі – 2001 жылғы «Vanilla Sky» фильмі және Wilco тобының 2001 жылғы «Yankee Hotel Foxtrot» альбомы. «Тегін музыка» саясатын ұстана отырып, лейбл бүкіл жинақты MP3 файлдары түрінде (қоса берілген буклеттің PDF нұсқасымен бірге) тегін жүктеуге ұсынды. Irdial Discs кейіннен бұл файлдарды хостингтен алып тастады, бірақ әлі де баламалы белсенді хосттарға сілтемелер береді.

Мұра және сынама алу

Жинақтың үлгілері көптеген фильмдер мен альбомдарда қолданылды, оның ішінде Камерон Кроудың 2001 жылғы "Vanilla Sky" фильмі, Porcupine Tree тобының "Stupid Dream" альбомы, J Church тобының "One Mississippi" альбомы және We Were Promised Jetpacks тобының "These Four Walls" альбомы. The Besnard Lakes тобы да өздерінің "The Besnard Lakes Are the Dark Horse" альбомында нөмірлік станциялардан алынған жазбаларды пайдаланды, ал вокалист Джейс Ласек The Conet Project-тің жанкүйері екені айтылады. Пост-хардкор тобы Silverstein "Czech Lady" жазбасын "In A Place Of Solace" әнінде, осы ән "This Is How the Wind Shifts" альбомында жарық көрді. Kronos Quartet тобы Conet нөмірлерін тікелей эфирде қабылдауды Trimpin-мен бірлесіп жасаған "4Cast Unpredictable" дыбыс мүсініне енгізді. Он жылдық дайындықтан кейін аяқталған бұл туынды 2007 жылы Нью-Джерси штатындағы Монтклэр мемлекеттік университетінің сахналық өнер орталығында бір рет ғана орындалды. Сонымен қатар, 2022 жылғы "Signalis" ойынында rose engine студиясы да қолданды.

Авторлық құқық туралы дау

Yankee Hotel Foxtrot, 2001 жылы альтернативтік рок тобы Wilco шығарған альбом, Irdial Discs авторлық құқықты бұзды деген айыппен сотқа шақырғаннан кейін дау тудырды. "Poor Places" трегі 1-дискідегі 4-тректі, "Phonetic Alphabet Nato" (альбомның атауы да осы жазбаға сілтеме жасайды) негізін қалаушы Акин Фернандестің рұқсатысыз үлгі ретінде пайдаланды. Бұл сот процесі жазбалардың кімге тиесілігі туралы пікірталас тудырды. Фернандес тректі өзі жазғанын айтып, авторлық құқықтың өзіне тиесілі екенін дәлелдеді. Мамандар хабарды жаздыру ғана оны жеткілікті түрлендіре алмайды, сондықтан сотқа шақыруға негіз жоқ деп санайды. Басқалары сот процесінің дұрыстығына күмән келтірді, себебі Фернандес тректі жазды ма, жоқ па деген мәселе даулы болды. Жобаға жазбалармен үлес қосқан Саймон Мейсон, үлгідегі хабарды өзі жазғанын, бірақ заңдық шаралар қолданбағанын мәлімдеді.

Бес дискті шығару

Conet жобасы 2013 жылдың сәуірінде бес дискілік 15 жылдық мерейтойлық басылымда жаңа буклетпен қайта шығарылды, онда сандық станцияның дауыстық үлгілерін басқару құрылғысының, Sprach Morse Generator der HVA des MfS (Hauptverwaltung Aufklärung des Ministeriums für Staatssicherheit der DDR) және Шығыс Германияның Штази қолданған бір реттік шифрлеу тақташаларының егжей-тегжейлі фотосуреттері ұсынылған. Бұл сандық станция жабдықтарының көпшілікке белгілі болған алғашқы мысалдары. Бесінші дискте табиғи радио құбылыстарының нәтижесі емес, "шу станцияларының" жазбалары толығымен қамтылған.