Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Театр Колумбияға 1550 жылы испан отарлау кезінде сарсуэла труппалары арқылы енгізілді. Колумбия театрын Мәдениет министрлігі және бірқатар жекеменшік және мемлекеттік ұйымдар қолдайды. Ең ірі ұйымдардың қатарында Ұлттық сахналық режиссерлер қауымдастығы (ANDE), өнер қызметкерлерінің қауымдастығы, Антиокия әңгімешілер қауымдастығы, Колумбия театр сыншылары мен зерттеушілер қауымдастығы (ACIT), қуыршақ ойыншылар қауымдастығы (ATICO) және Колумбия театр корпорациясы бар.
Theater was introduced in Colombia during the Spanish colonization in 1550 through zarzuela companies. Colombian theater is supported by the Ministry of Culture and a number of private and state owned organizations. Among the most important organizations are the National Association of Scenic Directors (ANDE), Performing Arts Workers Associations, Antioquia Storytellers Association, Colombian Association of Critique and Theater Research (ACIT), Puppeteers Associations (ATICO), and the Colombian Corporation of Theater, among others.
Колумбияның тәуелсіздікке дейінгі театры
Колумбияның жергілікті тұрғындары алғаш рет испандықтардың билігі тұсында театрмен танысты. Колумбияның отарлануы, демек, бағындырылуы 1525 жылдан 1819 жылға дейін созылды. Осы кезеңнің нәтижесінде, алғашқы қойылымдар Ренессанс туындысы – испандық Алтын ғасыр театрының ықпалында болды. Сол кездегі пьесалардың басым бөлігі діни драмалар еді, себебі испан мемлекеті өзінің және басқа елдердегі қойылымдарды қадағалап, реттеді. Испанияның алғашқы отарларының бірі қазіргі Богота қаласында құрылды. Бүгінгі күнге дейін, қала елдің театр астанасы саналады.
Indigenous Colombians were first introduced to theater during the reign of the Spanish. Colombia’s colonization, and thus subjugation, lasted from 1525 to 1819. Because of the timing, early performances were greatly influenced by Spanish Golden Age theater—a product of the Renaissance. Most plays at the time were religious dramas, as the Spanish state oversaw and regulated productions both at home and abroad. One of Spain’s first colonies was located in modern day Bogotá. To this day, the city is considered to be the theater capital of the country.
XIX ғасырдағы театр және тәуелсіздік
1819 жылы Колумбия тәуелсіздік алғаннан кейін театр мазмұны діни негіздерінен шегіп, ұлттық сананы қалыптастыруға көшті. Театрға барудың барлық әлеуметтік топтар үшін кең таралғанымен, сахна біртүтастық, ар-ұждан және азаттық идеяларын күшейтуге мүмкіндік берді. Осы дәуірде колумбиялық театрдың "алға басушысы" атанған Луис Варгас Техада сияқты ұмытылмас драматургтер пайда болды. Санта-Фе қаласындағы бұл автор қысқа ғана уақыт Сенат хатшысы қызметін атқарды, кейіннен Боливарға қарсы оппозициялық топқа қосылды. Жас революционер және саяси қайраткер ретінде Техада түрлі жанрларда бірнеше пьеса мен монолог жазды. Оның ең танымал туындылары, соның ішінде "Las convuliones" және "Doraminta" қазірге дейін қойылуда. Соңғысы Техаданың өмірінің соңғы айларында, көп бөлігін үңгірде жасырынып өткізген кезде жазылған. Хосе Фернандес Мадрид – 19 ғасырда Колумбияда зор даңққа ие болған тағы бір драматург. Картахена қаласында тұрып жұмыс істеген Мадрид Орталық және Оңтүстік Американы Испанияның басып алуын сынаған саяси пьесалар жазды.
After Colombia gained its independence in 1819, theater content shifted away from its religious roots and towards building a national identity. As theater attendance had become common across all social classes, the stage became an opportunity to reinforce themes of unity, conscience, and liberation. Out of this era came memorable playwrights such as Luis Vargas Tejada, the “forerunner of Colombian theater.” The Santa Fé writer briefly served as Secretary of the Senate. He would later join a Bolivar oppositionist group. Throughout his time as a young revolutionary and political figure, Tejada wrote several plays and monologues across multiple genres. His most notable works are still performed today, including Las convuliones and Doraminta. The latter was written during Tejada’s final months, the majority of which was spent hiding in a cave. José Fernández Madrid was another playwright whose works gained immense recognition in 19th century Colombia. Based out of Cartagena, Madrid wrote political plays critiquing Spain’s conquests of Central and South America.
ХХ ғасырдағы колумбиялық театр
Колумбия театры 1900 жылдары дамып, жас драматургтер мен театрға құштар адамдар ұйымдаса бастады. Осы кезеңнің ең танымал авторларының бірі Луис Энрике Осорио болды, кейіннен ол "Колумбия театрының әкесі" деп аталды. Өмірінде 40-тан астам пьеса жазып, Compañía Dramática Nacional және Compañía Bogotána de Comedias сияқты бірнеше театр труппаларын құрды. Комедияны жақсы түсінген Осорио, соңында осы өнерге арналған театр салады. El Teatro de la Comedia 1952 жылы салынды, бұл жетістігі үшін Осорио 1953 жылы Хименес де Квесада сыйлығын жеңіп алды. Бірақ Колумбиядағы театрлардың кеңінен салынуына дейін 1930 жылдары теледидар мен радио драмалары пайда болды. Бұл 1935 жылы аралас труппалардың қойылымдарын енгізуге әкелді. Актерлік құрамның және көрермендерге жолдың кеңеюі Колумбия театрын халыққа қолжетімді етті. Осы дамумен бірге драмалық өнер мектептері ашылды. Богота мен Калидегі драмалық өнер мектептері 1950 жылдардың ортасында құрылды. Бұл мектептерге әлемнің түкпір-түкпірінен сабақ беруге ұстаздар шақырылып, спектакльдер мен фестивальдер ұйымдастырылды. Көркем өнер білімінің әлеуметтік және мәдени әсері соншалықты зор болғандықтан, Universidad de Antioquia сияқты ірі университеттер болашақ драматургтерге арналған дипломдық бағдарламаларды ұсына бастады. Сонымен қатар, Боготадағы Ибероамерикандық театр фестивалі өтті.
Colombian theater flourished in the 1900s, as budding playwrights and theater enthusiasts began to organize. One of the most popular authors of this period was Luis Enrique Osorio, later referred to as “The Father of Colombian Theater.” He wrote over 40 plays in his lifetime and created several theater troupes such as the Compañía Dramática Nacional and the Compañía Bogotána de Comedias. As a connoisseur of comedy, Osorio would eventually construct a playhouse dedicated to the practice. El Teatro de la Comedia was built in 1952, a feat that would win Osorio the Jiménez de Quesada Prize in 1953. But before the widespread erection of Colombian playhouses came the arrival of television and radio dramas in the ‘30s. This soon led to the introduction of mixed company productions in 1935. The expansion of both casts and outreach made Colombian theater more accessible to the public. With this growth came the arrival of dramatic arts schools. The Bogotá and Cali Schools of Dramatic Art were founded in the mid 1950s. The schools brought scholars from across the globe to teach and host both performances and festivals. The social and cultural impact of fine arts education was so widespread that major schools like Universidad de Antioquia began offering degree programs for aspiring dramaturgs. the Ibero American Theater Festival of Bogota.
Қазіргі кездегі колумбиялық театр
Бүгінде колумбиялық театр құмарлық, еркіндік және білім беру мәдениетін сақтап келеді. Колумбияның алғашқы драматургтарының көптеген пьесалары әлі де сахнада қойылады. Сонымен қатар, жас авторлар түрмеде отыру, жеке бастылық және көші-қон сияқты мәселелерді көтеруге мүмкіндік алды. Мұның барлығы, Колумбияның жағалауынан алып, ормандарына дейін тараған, қазіргі кездегі ондаған театр ұйымдарының арқасында мүмкін болды. COVID-19 пандемиясының салдарына қарамастан, ANDE Asociación Nacional de Dirección Escénica сияқты ұйымдар театр фестивальдарын онлайн форматта өткізу дәстүрін жалғастыруда.
Today, Colombian theater still embraces a culture of passion, freedom, and education. Many plays from Colombia’s earliest playwrights are still performed. Still, the room has been made on stage for young writers to touch on topics such as incarceration, identity, and immigration. This is possible, in large part, due to the now dozens of theatre organizations scattered from Colombia’s coasts to its jungles. Despite the impacts of COVID 19, organizations such as ANDE Asociación Nacional de Dirección Escénica have continued the tradition of theater festivals by hosting them online.
Қызықты деректер
Колумбиядағы театрды бейресми түрде "табла" (ағаш) дейді, себебі актерлер өнер көрсететін сахналар ағаштан жасалған.
Theater in Colombia is informally known as "tablas" (woods) because of the wooden stages on which actors perform their plays.