Кіріспе

Кәсіпорын архитектурасының негізі (EA негізі) кәсіпорын архитектурасын қалай құру және пайдалануды анықтайды. Архитектуралық негіз жүйе архитектурасының сипаттамасын жасау және пайдалану үшін принциптер мен тәжірибелер ұсынады. Ол архитекторлардың ойлауын архитектура сипаттамасын домендерге, қабаттарға немесе көріністерге бөлу арқылы құрылымдайды және әр көріністі құжаттауға арналған модельдерді (әдетте матрицалар мен диаграммалар) ұсынады. Бұл жүйенің барлық компоненттері бойынша жүйелі жобалау шешімдерін қабылдауға, сондай-ақ жаңа жобалау талаптары, тұрақтылық және қолдау мәселелері бойынша ұзақ мерзімді шешімдер қабылдауға мүмкіндік береді.

Кәсіпорындық архитектураның домендері мен субдомендері

Қолданбалық және технологиялық домендер (бизнес домендермен шатастырмау керек) домендік қабілеттермен және домендік қызметтермен сипатталады. Қабілеттер қызметтермен қолдауға алынады. Қолданбалық қызметтерге қызметке бағытталған архитектурада (SOA) да сілтеме жасалады. Техникалық қызметтер әдетте бағдарламалық өнімдермен қамтамасыз етіледі. Деректерді қарау дерек кластарынан басталады, оларды дерек тақырыптарына жіктеуге болады, ал олар дерек нысандарына одан әрі жіктеледі. Ең көп қолданылатын негізгі дерек моделі түрі – MERDA (мастерлік нысандық қатынас диаграммаларын бағалау, нысандық қатынас моделіне қараңыз) деп аталады. Класс, тақырып және нысан деректердің иерархиялық көрінісін құрайды. Кәсіпорындарда дерек нысандарының миллиондаған мысалдары болуы мүмкін. Enterprise Architecture Reference Traditional Model архитектура домендерін (бизнес, ақпарат/деректер, қолданба/интеграция және техникалық/инфрақұрылым) нақты ажыратады. Бұл домендерді қосымша тармақтарға бөлуге болады. EA домені мен тармақтарының мысалы оң жақтағы суретте көрсетілген. Көптеген кәсіпорын архитектурасы командалары Enterprise Architecture домендері мен тармақтарына сәйкес келетін біліктіліктері бар жеке тұлғалардан тұрады. Мысалдар: кәсіпорын бизнес-архитектор, кәсіпорын құжаттамалық архитекторы, кәсіпорын қолданбалар архитекторы, кәсіпорын инфрақұрылым архитекторы, кәсіпорын ақпараттық архитекторы және т.б. Қолданбалық және ақпараттық архитектура домендеріндегі анықтамалық архитектура үлгілерінің тізімін «Архитектуралық үлгі (компьютер ғылымы)» бетінен табуға болады.

Көрініс үлгісі

Көрініс моделі – жүйелерді талдау, жүйелерді жобалау немесе кәсіпорын архитектурасын құру кезінде қолданылатын көріністердің немесе тәсілдердің жиынтығын анықтайтын құрылым. 1990 жылдардың басынан бері жүйелік архитектураны сипаттау және талдау үшін стандартты тәсілдерді анықтауға қатысты бірнеше әрекеттер жасалды. Көптеген жаңа кәсіпорын архитектурасы құрылымдарында көріністердің белгілі бір жиынтығы бар, бірақ бұл жиынтықтар әрқашан көрініс моделі деп аталмайды.

Кәсіпорынның архитектуралық базасының түрлері

Қазіргі таңда EA аяларының саны көп, тізімде көрсетілгеннен әлдеқайда артық.