Кіріспе

Желі арқылы цифрлық медианы қолжетімді ететін құрылғы немесе бағдарламалық қамтамасыз ету. Медиа сервер – цифрлық медиа (видео, аудио немесе кескіндер) сақтайтын және оны желі арқылы қолжетімді ететін компьютерлік құрылғы немесе қолданбалы бағдарламалық қамтамасыз ету. Медиа серверлер талап бойынша бейне беруге арналған серверлерден бастап, үйге арналған кішігірім жеке компьютерлерге немесе NAS (желілік қосылған сақтағыш) құрылғыларына дейін болады.

Мақсаты

Медиа-сервер – медиа мазмұнын сақтап, бөлісуге арналған құрылғы. Бұл анықтама бұлыңғыр, сондықтан әртүрлі құрылғыларды медиа-сервер деп атауға болады. Ол NAS дискі, Windows XP Media Center Edition, MediaPortal немесе MythTV орнатылған үй кинотеатры компьютері, тіпті үлкен веб-сайт үшін медиа хостингіне арналған коммерциялық веб-сервер де болуы мүмкін. Үйде медиа-сервер ақпаратты жинақтаушы ретінде жұмыс істейді: бейне, аудио, фотосуреттер, кітаптар және т.б. Бұл әртүрлі медиа түрлері (DVD, CD, цифрлық камерадан немесе физикалық түрінде алынған) медиа-сервердің қатты дискісінде сақталады. Оларға орталықтан қол жеткізуге болады. Сондай-ақ, ол қолданушыларға интернет арқылы қашықтан медиаға қол жеткізуге мүмкіндік беретін арнайы қосымшаларды іске қосу үшін де пайдаланылуы мүмкін.

Жабдық

Медиасервердің жалғыз талабы – медианы сақтау тәсілі және осы медиаға қол жеткізуге жеткілікті өткізу қабілеті бар желілік қосылым. Медиасерверге, оның қолданылуы мен іске қосылатын бағдарламаларға байланысты, үлкен көлемде RAM немесе қуатты көп ядролы процессор қажет болуы мүмкін. Үлкен сақтау көлемін құру үшін RAID массиві қолданылуы мүмкін, бірақ үйдегі медиасерверде оны пайдалану міндетті емес, себебі қазіргі үй желісінің деректерді беру жылдамдығы көптеген қазіргі қатты дискілерден баяу. Дегенмен, RAID конфигурациясы дискінің істен шығуына байланысты медиа файлдарының жоғалуын болдырмау үшін де қолданылуы мүмкін. Көптеген медиасерверлер медианы жазу мүмкіндігіне де ие. Бұл арнайы құрылғылармен, мысалы, теледидар тюнерлік карталармен жүзеге асырылады. Аналогтық теледидар тюнерлік карталары аналогтық эфирлік теледидардан бейнені жазып алады және кабельдік/спутниктік ресиверлерден шығыс сигналды қабылдайды. Бұл аналогтық бейне медиасерверде сақтау үшін цифрлық форматқа түрлендірілуі керек. Бұл түрлендіру медиасервердегі бағдарламалық жасақтама арқылы немесе теледидар тюнерлік картасындағы аппараттық құралдармен жүзеге асырылуы мүмкін. Цифрлық теледидар тюнерлік карталары эфирлік цифрлық теледидар сигналдарын қабылдайды. Солтүстік Америкада және Оңтүстік Кореяда ATSC стандарты қолданылады. Әлемнің қалған бөлігінде DVB-T стандарты қабылданған. Осы сигналдар бұдан бұрыннан цифрлық форматта болғандықтан, оларды түрлендірудің қажеті жоқ.

Перформанстық ортадағы медиа серверлер

Театр, би, корпоративтік шаралар және концерттер сияқты орталарда қозғалыс графикасын қолданудың артуы тікелей эфирдегі іс-шараларға арналған медиа-серверлердің дамуына әкелді. Бұл құрылғылар көбінесе RAID массиві немесе жылдам жад дискілері, бірнеше GPU және мүмкін болса, бейне түсіру картасы сияқты жоғары жылдамдықты дискілік технологиялары бар, жоғары қуатты PC компьютерлері болып табылады. Олармен бірге келетін бағдарламалық жасақтама әдетте негізгі VJ ортасынан басталатын бірнеше құралдар жиынтығынан тұрады, онда пайдаланушы тікелей эфирде, сақталған медиа немесе нақты уақытта жасалған контенттің арасында ауыстырылатын бірнеше қабаттарды анықтайды, сондай-ақ олардың арасындағы қабаттасу режимдерін орнатады. Бұлардың барлығы осы параметрлердегі мәндерді уақыт өте келе өзгерту арқылы өнер тудыратын параметрлерді ұсынады. Жоғары деңгейдегі медиа-сервер жүйелері DMX512 A, MIDI, Art Net немесе осыған ұқсас басқару протоколдарымен үйлесімді, бұл басқару консоліндегі слайдерлер, түймелер және потенциометрлер сияқты бірнеше қашықтан басқару көздеріне осы параметрлерді басқаруға мүмкіндік береді, сондай-ақ медиа-серверден RGB немесе жылжымалы жарықтандыру және басқа да сахналық эффекттерді басқару үшін командаларды жіберуге мүмкіндік береді. Жоғары деңгейдегі медиа-серверлердің маңызды мүмкіндігі – проекциялық карталау, онда бірнеше бейнепроекторлар бейімделмеген пішіндегі және орналасқан декорацияларға суреттерді проекциялай алады, тіпті олардың қозғалысын да қадағалай алады. Бұл әдетте дизайнердің алдын ала визуализация құралында 3D форматта толық декорация картасын жасауы арқылы іске асырылады.

Телефониядағы медиасерверлер

Телефония әлемінде медиа сервер – телефон қоңыраулары немесе байланыстармен байланысты дыбыс немесе бейне ағындарын өңдейтін есептеу компоненті. Конференциялық қызметтер – медиа серверлерді қалай пайдалануға болатынының нақты мысалы, себебі конференцияға қатысушылардың барлығын естуі үшін аудио ағындарын біріктіретін арнайы «қозғалтқыш» қажет. Конференциялық серверлерге «ең қатты сөйлейтінді» анықтау, аудио ағындарын транскодтау сияқты және мәзірлерді басқаруға арналған DTMF сигналдарын түсіндіру сияқты қосымша арнайы функциялар да қажет болуы мүмкін. Видео өңдеу үшін бейне ағындарын өзгерту қажет болуы мүмкін, мысалы, бір бейнекодектен екіншісіне транскодтау немесе суретті бір өлшемнен екіншісіне өзгерту. Бұл медиа өңдеу функциялары – медиа сервердің басты міндеті. Телефон желілері VoIP технологиясына көшуімен және Сессияны бастау протоколын (SIP) пайдалану арқылы медиа серверлер идеясы маңыздылыққа ие бола бастады. Әдетте, қосымша («қосымша сервері») басқару логикасын қамтиды және IP байланысы арқылы, мүмкін SIP арқылы қашықтағы медиа серверді (немесе бірнеше серверді) басқарады. Осы принцип бойынша жұмыс істеу үшін Netann, MSCML және MSML сияқты протоколдар жасалды, ал IETF-де MediaCTRL жаңа протоколы әзірленуде. IP мультимедиялық кіші жүйе (IMS) – жаңа буын желілерінің жобасы, ол MRF (Медиа Ресурстар Функсиясы) деп аталатын компонентті анықтайды, ол медиа сервердің бір түрі. IMS жағдайында «бақылау логикасын» MRFC (MRF контроллері) қамтамасыз етеді, ол жоғарыдағы қабаттармен бірге «қосымша серверін» құрайды. MRF көбінесе H.248 протоколымен (Gateway Control Protocol қараңыз) байланысты болғанымен, SIP негізделген протоколдар, мысалы MediaCTRL, соңында басым болады деп есептеледі.

Кинодағы медиасерверлер

Кинотеатрлардағы медиасерверлер пайдаланушыларға фильм ойнатқышты қолданып, дисплейге немесе бейне-аудио жүйесіне қосылып, жоғары сапалы контентті жүктеуге және тамашалауға мүмкіндік береді. Kaleidescape ойыншының өнімділігін арттыратын контентті сақтау және жедел жадқа (кэш) сақтау үшін фильм серверін ұсынады.