Кіріспе

Доминикандық экономист Луис Альварес Рента (9 сәуірде 1950 жылы туған) – доминикандық экономист. Майамидегі федералды сот қазылар алқасы Альварес Рентаны 2003 жылы Банинтер банкінің өмір сүруінің соңғы айларында оны тонауға қатысқан ұйымдасқан қылмыстық желіге қатысқаны және заңсыз ақша аударымдары жасағаны үшін кінәлі деп тапты. Осы іс бойынша Альварес Рентаға 2005 жылғы қарашада Доминикан үкіметіне 177 миллион доллар төлеуге міндеттелді.

Өмірбаян

Луис Рафаэль Альварес Рента Венесуэланың Каракас қаласында дүниеге келген. Оның әкесі, Вирджилио Альварес Савиньон, Доминикан Республикасында Рафаэль Леонидас Трухильоның диктатурасы кезінде елден қуылған, белгілі және бай доминикан инженері болған. Жиырма доллар мен бір чемоданмен Венесуэлаға келген Альварес Савиньон өз қызығын қайта табуға үлгерген. Каракаста: «қайда қарасаң да, бір нәрсені Вирджилио Альварес салған» дейтін. Оның анасы, Тельма Рента, әйгілі сәнгер Оскар де ла Рентаның қарындасы және Доминикан Республикасындағы белгілі қоғамдық тұлға болған. Альварес Рента Венесуэла мен Доминикан Республикасында оқып, соңында Доминикан университетінен толық стипендия алған. Ол АҚШ-та да оқыды, Мичиган университеті мен Сент-Луис қаласындағы Вашингтон университетінде білім алды. Университеттегі жетістіктері назарсыз қалмады, оған Нью-Йорктің Итака қаласындағы Корнелл университетінде және Массачусетс штатының Кембридж қаласындағы МТИ Слоан менеджмент мектебінде магистратураға стипендия ұсынылды. Ол МТИ Слоанда оқып, қаржы саласында магистр дәрежесін алды. Кейін ол сол жерде профессорлық қызметке тағайындалды. Мансабының басында Альварес Рентаға АҚШ-та бірнеше жұмыс ұсынылды. Бірақ ол Доминикан Республикасына қайтуды жөн көрді. Алғашқыда ол мемлекеттік секторда жұмыс істеді, өнеркәсіп және сауда жөніндегі мемлекеттік хатшының орынбасары, сауда және қаржы жөніндегі президентке кеңесші, сондай-ақ Доминикан экспортын бақылайтын CEDOPEX агенттігінің директоры болды. Мемлекеттік сектордағы жұмысын аяқтағаннан кейін Альварес Рента өзінің жеке фирмасын – Luis Álvarez Renta & Asociados инвестициялық банкін ашты, ол біріктіру және сатып алу операцияларына бағытталған. Келесі отыз үш жыл бойы Альварес Рента Доминикан Республикасында «Мидас патшасы» деп танылды, өйткені оның жасаған мәмілелері екі тарапқа да көп пайда әкелді. Аймақтағы қаржы секторы жетілмегендіктен, ол көбінесе мәміленің екі жағында да болды, себебі ол аймақтағы ірі корпоративтік операцияларды жүзеге асыруға қажетті техникалық білімі бар жалғыз адам еді. Осылайша Альварес Рента Кариб бассейнінде біріктіру және сатып алу нарығын құрды және осы процесте өте байыды. 2000 жылы ажырасу кезінде оның байлығы 148 миллион долларға бағаланды, бірақ көптеген адамдар сол кезде одан да көп деп есептеді. Банинтер банктік дауына дейін Альварес Рента Доминикан Республикасының бұрынғы президенті Хиполито Мехияны көптеген шетел сапарларында сүйемелдеді және 2003 жылдың 2 сәуірінде Францияда елші болып тағайындалды. Ол зейнеткерлікке шығудың бір бөлігі ретінде бұл қызметке келісіп, елге оң өзгерістер әкелу үшін Еуропалық Одақпен еркін сауда туралы келісімді келісуге көмектесуді жоспарлады. Бірақ Доминикан Республикасының Орталық банкінің губернаторы Хосе Лоис Малкун Альварес Рентаның Банинтердегі оқиғаға қатысы бар екенін мәлімдегеннен кейін, Альварес Рента президент Мехия мен оның кеңесшілері арасындағы жанжалдан қашу үшін қызметінен кетті. Бұл хабарламаға жауап ретінде Альварес Рента баспасөзде толық беттік жарнама жариялады, онда Орталық банк таратқан барлық айыптаулардан өзін кінәсіз деп мәлімдеді. Сондай-ақ ол 2003 жылы банкротқа ұшыраған Банинтермен байланысын екі жыл бұрын тоқтатқанын айтты. Альварес Рента Орталық банк есебінде аты аталған жалғыз доминикан бизнесмені болды. Есепте Луис Альварес Рента басқаратын Bankinvest, S. A. компаниясының пайдасына осы жылдың басында 3,83 миллиард доллар сомасындағы овердрафттар мен несиелер жойылғаны айтылған.

Қосымша білім беру

Альварес Рентаның табысының маңызды кілті – үздіксіз білім алуға берілгендігі болды. МТИ-ді бітіргеннен кейін, ол Гарвард бизнес мектебі мен Пенсильвания университетінің Уортон бизнес мектебі сияқты оқу орындарында жоғары білім дәрежелері мен сертификаттар алды. Бұл Альварес Рентаға жаңа қаржы технологияларын Кариб бассейні нарығына енгізуге мүмкіндік берді. Мысалы, ол аймақта "бағаны сен белгіле, мен сатып алуға немесе сатуға шешім қабылдаймын" келіссөздер жүргізу әдісін таныстырды. Оның аймақтың экономикалық жүйелерін дамытуға мұндай құрылымдық деңгейде қатысуы, нәтижесінде оның табысқа жетуіне жағдай жасады.

Банинтер туралы күмән

Соңғы уақытта көптеген адамдар Альварес Рентаның Банинтер скандалына қатысы бар-жоғына күмән келтірді. Ол президент Мехианың кеңесшісі және Альварес Рентамен өмір бойы бәсекелес болған Андрес Даухайрдің тағы бір қаржыгері жазған мәлімдемеде, ірі сыбайлас жемқорлыққа толы әкімшілік тарапынан айыпталды. Альварес Рента айыптау кезінде ол сатып алған компанияның бір бөлігі ретінде 100 миллион АҚШ долларына ие болар еді, бұл компания Доминикан Республикасының барлық әуежайларында бажсыз тауарлар сатуға эксклюзивті құқықтарға ие болған. Мехиа әкімшілігі бұл келісімшарттарға қарсы шығып, сотта жеңіліске ұшырады, ал компанияны испан конгломератына сату аяқталар алдында көптеген адамдар оларды сатып алуға қызығушылық танытты. (Айта кетейік, бұл келісімшарттар АҚШ-та Альварес Рентаға қарсы сот ісінің маңызды бөлігіне айналды және ақырында Доминикан Республикасының Орталық банкіне берілді.) Альварес Рента Банинтерден дегенде 59 миллион АҚШ долларын ұрлаған деген айып тағылды. Оның ақшаға мұқтаж болғанын қиялдау қиын. Альварес Рента осы скандалда АҚШ-та бірден сотталған жалғыз адам болды. АҚШ Федералды соты Доминикан Республикасында тұратын Доминикан азаматтарынан мәжбүрлеп куәлік алуға құқылы емес болғандықтан (және ешкім өз еркімен куәлік берген жоқ), Альварес Рента өзінің қорғаны үшін тіпті бірде-бір куә шақыра алмайтынын мәлімдеді. Доминикан Республикасында Альварес Рентаға қарсы қозғалған қылмыстық істегі 11 айыптаудың 10-ы сотқа дейін тоқтатылды. Альварес Рента Банинтерді құтқару үшін Banco del Progreso деген басқа доминикандық банкпен бірігу туралы келіссөздер жүргізді. Доминикан Республикасының Ақша-кредиттік кеңесі мақұлдаған бірігуді кейіннен Орталық банк күштен тоқтатып жіберді.

Маямидағы сот үкімінен кейін

2005 жылы қарашада Флориданың оңтүстік округінің АҚШ округтік сотында кінәлі деп табылғаннан кейін Альварес Рента, банкті құлатып, 2003 жылы Доминикан экономикасын дерлік толық құлдыратқан алып алаяқтық үшін бұрынғы Baninter президенті Баез Фигероаны кінәлайтынын мәлімдеді. Банктің құлдырауымен тығыз байланысты болған Альварес Рента, оған қатысы болмағанын және Рамон Баез Фигероа мен оның орынбасары Маркос Баез Кокко кінәлі екенін айтты. Доминикан Республикасындағы сот процесі 2006 жылдың 3 сәуірінде Baninter-дің бұрынғы президенті Рамон Баез Фигероа, сондай-ақ Вивиан Лубрано, Маркос Баез Кокко, Луис Альварес Рента және Хесус Мария Ферруаға қарсы басталды. Қорғауды танымал адвокат Марино Винисио Кастильо басқарады, оның басты аргументі – Мехиа президенттігі кезіндегі (2000–2004) билік банктың құлдырауына себепкер болды. 2006 жылдың 7 сәуірінде Доминикан үкіметі 1987 жылғы «Доминикан Республикасының сұлуы» Кармен Рита Перес Пелераноға құқықтық және психологиялық қолдау көрсетуге уәде берді. Ол бұрынғы күйеуі Альварес Рентаның қудалауын тоқтатуды және қызына қамқорлық құқығын беруді талап етті. Альварес Рента сотты жеңіп алды, себебі Перес қызына қарауға психологиялық тұрғыдан жарамсыз деп танылды, ол кезде қыз 7 жаста болған. 2008 жылдың 16 шілдесінде Л. А. Р. 10 жылдық түрме жазасын өтеу үшін Сан-Кристобаль облысының оңтүстігіндегі Нахайо түрмесіне жіберілді. Сот судьясы Сауло Исабель Диас сотталған адам мен оның адвокаттарымен шамамен 12 сағат талқылағаннан кейін, 16 шілде күні сағат 19:00 шамасында күзетке алу туралы бұйрық шығарды. Олар жазасын жеңілдетуді және оған жазасын Villa Mella қаласындағы Aras Nacionales түрмесінде өтеуге рұқсат беруді сұрады. Альварес Рента бейсенбі күні таңертең адвокаттарымен бірге Диас кеңсесіне келді.

Президенттікке кандидатпен қарым-қатынас

Кейіннен Альварес Рентаның Мигель Варгас Малдонадоға тиесілі «Мараведи» компаниясының президенті екені анықталды, ал Мигель Варгас Малдонадо келесі президенттік сайлауға PRD партиясынан кандидат болған еді. Бұл компания онжылдықтың басында мүліктің қысым жасау арқылы тонау үшін қолданылған.